Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Tục thờ cúng Mè Nàng trong gia đình người Nùng ở Lạng Sơn

Hoàng Việt Bình - 18:18, 10/01/2021

Tại vùng đất Lạng Sơn, đồng bào dân tộc Nùng với 3 nhóm địa phương là Inh, Phàn Slình và Cháo sinh sống đan xen cùng với các dân tộc khác. Từ xưa, người Nùng ở Lạng Sơn có tục thờ cúng Mè Nàng chứa đựng nhiều ý nghĩa, biểu tượng văn hóa sâu sắc.

Tục thờ cúng Mè Nàng trong gia đình người Nùng ở Lạng Sơn
Không gian thờ tự Mè Nàng (ban trên) của gia đình NNƯT Hà Mai Ven, xã Thụy Hùng, huyện Cao Lộc, Lạng Sơn

Theo Nghệ nhân ưu tú Hà Mai Ven ở xã Thụy Hùng, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn, người có nhiều năm tìm hiểu nghiên cứu về văn hóa Nùng (nhóm Nùng Cháo) cho biết, Mè Nàng hay còn gọi Nàng Slin, Nàng Táy (Bà tiên, Bà Đế) hay Phật Bà Quan Âm là một vị thần linh quan trọng bảo vệ bình an cho cả nhà, được đặt thờ ở phần trên của gian thờ. Vào dịp Tết đến, nhà nào cũng có quà bánh đề thờ, rót trà và thắp nến, thắp hương đầy đủ để thỉnh Bà.

Cách thức thờ cúng sẽ được bày trí như sau: Không gian thờ tự được lập theo hướng chính cửa đi vào (chang cai), ban dưới sẽ thờ tổ tiên từ ba đời trở lên, ban trên thờ Mè Nàng. Tùy từng vùng mà gian thờ Mè Nàng được trang trí khác nhau. Người Nùng (nhóm Phàn Slình) ở Cao Lộc thường để Mè Nàng trên khám thờ, bao phủ, che chắn bởi các miếng gỗ và câu đối, dán giấy đỏ lì xì vào ngày Tết. Còn người Nùng (nhóm Nùng Inh) ở xã Tân Văn, huyện Bình Gia và người Nùng Cháo ở Còn Lải, Còn Sình (TP. Lạng Sơn) và vùng ven huyện Cao Lộc lại chỉ dán giấy đỏ lì xì và câu đối...

Về quy cách thờ bát hương sẽ đặt chính bàn, tùy theo tên hiệu mà đặt từ 1 đến 7 bát hương, nhưng ngày nay đã giản tiện, thường để 1 hoặc 2 đến 3 bát. Trước án hương là hàng chén để rót trà, có nơi rót rượu. Vật phẩm cúng dường hầu hết là đồ chay. Mỗi năm, vào dịp Tết Nguyên đán, ngoài việc gói bánh chưng có nhân thịt, người Nùng còn gói bánh chưng chay, bánh bỏng - pẻng khô, bánh gạo đường - khẩu sli. Dịp Rằm tháng Bảy lại gói bánh rợm đường, tháng năm thì dùng bánh tro để dâng cúng lên Mè Nàng.

Trong các kỳ lễ theo vòng đời như đầy tháng, lễ trưởng thành, sinh nhật, nhà mới, tang ma, cưới xin hay làm lễ giải hạn, cầu an chúc phúc…, người Nùng đều dâng rượu trà, thắp nến, hương và cúng dường đồ chay cho Mè Nàng. Thầy then Nguyễn Văn Thọ (TP. Lạng Sơn) cho biết, theo quan niệm của người Nùng thì Mè Nàng có hơn 30 vị, mỗi vị cai quản một miền non nước phương trời, luôn từ bi hỉ xả cứu vớt những khổ đau của con người. Trong hành trình nghi lễ tín ngưỡng của dân tộc Nùng, mỗi lần các thầy Tào, Mo, Then hành binh đến các cung cửa đều phải xin bái lạy và dâng lễ vật đến cửa Nàng mới đắc lễ.

Tín ngưỡng thờ cúng Mè Nàng của người Nùng ở Lạng Sơn mang ý nghĩa thờ phụng một người mẹ hiền (Phật gia) che chở, cứu rỗi cho đời sống tinh thần của mỗi thành viên trong gia đình, trong dòng họ để mọi người đều được mạnh khỏe, bình an. Thông qua những cách thức thờ tự, nghi lễ dâng cúng, lề lối, phép tắc, gia phả, luật tục của mỗi gia đình, dòng họ đã cố kết các gia đình, dòng họ thành khối đoàn kết thống nhất, yêu thương, đùm bọc, tương trợ lẫn nhau, góp phần xây dựng bản làng ngày càng vững mạnh, giàu đẹp.

Tin cùng chuyên mục
Trang phục của phụ nữ người Pa Dí: Hòa quyện giữa nghệ thuật và triết lý sống

Trang phục của phụ nữ người Pa Dí: Hòa quyện giữa nghệ thuật và triết lý sống

Không thướt tha như tà áo dài của người Kinh, không rực rỡ sắc màu như trang phục của người Mông..., trang phục phụ nữ Pa Dí có những nét đẹp riêng, không lẫn được với bất cứ dân tộc nào trong cộng đồng các dân tộc Việt Nam.
Tin nổi bật trang chủ
Chuyện an cư, lạc nghiệp ở Khu tái định cư hồ Krông Pắk Thượng: Quẳng gánh lo cũ, vui cuộc sống mới (Bài 1)

Chuyện an cư, lạc nghiệp ở Khu tái định cư hồ Krông Pắk Thượng: Quẳng gánh lo cũ, vui cuộc sống mới (Bài 1)

Thời gian dài sống bấp bênh, thấp thỏm sau khi nhường đất cho công trình thủy lợi lớn nhất tỉnh Đắk Lắk - hồ Krông Pắk Thượng, giờ đây hàng trăm hộ đồng bào dân tộc thiểu số, chủ yếu là dân tộc Mông đã chuyển đến khu tái định cư (TĐC) bắt đầu cuộc sống mới. Sau gần 1 năm, khu TĐC xanh màu hy vọng với những cánh đồng lúa trĩu bông. Ở nơi đó, chính quyền địa phương, các ngành chức năng vẫn đang nỗ lực tiếp tục tháo gỡ khó khăn để người dân an cư, lạc nghiệp.
Chủ tịch nước: Liên Hợp Quốc là ưu tiên hàng đầu trong chính sách đối ngoại Việt Nam

Chủ tịch nước: Liên Hợp Quốc là ưu tiên hàng đầu trong chính sách đối ngoại Việt Nam

Thời sự - PV - 22:22, 28/11/2021
Chủ tịch nước khẳng định, Việt Nam ủng hộ Liên Hợp Quốc phát huy vai trò trung tâm trong quản trị toàn cầu, gìn giữ hòa bình và an ninh quốc tế, thúc đẩy phát triển bền vững, bảo đảm quyền con người.
Ngày hội Văn hóa tín ngưỡng của đồng bào dân tộc Sán Dìu, huyện Vân Đồn năm 2021

Ngày hội Văn hóa tín ngưỡng của đồng bào dân tộc Sán Dìu, huyện Vân Đồn năm 2021

Sắc màu 54 - Nghĩa Hiệp - 20:22, 28/11/2021
Trong 2 ngày 27 và 28/11, huyện Vân Đồn (Quảng Ninh) tổ chức Ngày hội Văn hóa tín ngưỡng của đồng bào dân tộc Sán Dìu huyện Vân Đồn năm 2021 tại xã Bình Dân. Tại Ngày hội, một đám cưới cổ của người Sán Dìu đã được tái hiện, cùng với nghi lễ cầu cho trời đất mưa thuận gió hòa.
Ngày 28/11: Cả nước có 12.936 ca COVID-19 và 1.712 ca khỏi bệnh

Ngày 28/11: Cả nước có 12.936 ca COVID-19 và 1.712 ca khỏi bệnh

Tin tức - BĐT - 18:35, 28/11/2021
Ngày 28/11, Cả nước có 12.936 ca COVID-19 tại 57 tỉnh, thành phố trong đó có 7.100 ca trong cộng đồng. Trong ngày, cả nước có 1.712 bệnh nhân được công bố khỏi bệnh.
Những triệu phú nông dân ở miền Tây Thanh Hóa

Những triệu phú nông dân ở miền Tây Thanh Hóa

Gương sáng giữa cộng đồng - Quỳnh Trâm - 18:32, 28/11/2021
Đều là những người đi lên từ hai bàn tay trắng, những nông dân chân lấm tay bùn, nghèo khó ngày nào giờ đã có nhà cao cửa rộng, xe ô tô sang, cuộc sống vật chất không thiếu thốn,; họ là niềm mơ ước của bao người... Đó là câu chuyện về những nông dân triệu phú ở miền Tây Thanh Hóa.
Chủ nhân của kênh Hướng Giáy Sa Pa giành giải vàng “Thách thức sáng kiến kinh doanh” 2021

Chủ nhân của kênh Hướng Giáy Sa Pa giành giải vàng “Thách thức sáng kiến kinh doanh” 2021

Gương sáng giữa cộng đồng - Phạm Quỳnh - 18:14, 28/11/2021
Tại vòng chung kết và Lễ trao giải cuộc thi “Thách thức sáng kiến kinh doanh” năm 2021 được tổ chức vào trung tuần tháng 11 vừa qua, thí sinh Vũ Thị Ngọc Hướng , người dân tộc Giáy (thôn Tả Van Giáy 2, xã Tả Van, thị xã Sa Pa, tỉnh Lào Cai) đã xuất sắc giành giải Vàng với dự án “Du lịch trải nghiệm online cùng người bản địa Sa Pa”.
Chương trình điểm tin, đọc báo của Báo Dân tộc và Phát triển ngày 28/11/2021

Chương trình điểm tin, đọc báo của Báo Dân tộc và Phát triển ngày 28/11/2021

Chương trình điểm tin, đọc báo ngày 28/11 sẽ tiếp tục thông tin tới quý vị và các bạn những tin tức nổi bật trong tuần qua, trọng tâm là Hội nghị Văn hóa toàn quốc triển khai thực hiện Nghị quyết XIII của Đảng; hoạt động triển khai Chương trình MTQG phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021 -2030. Phần đọc báo sẽ giới thiệu bài viết “Hoa trên lèn đá” của tác giả Phạm Việt Thắng và bài “Cây lanh trong đời sống của người Mông” của tác giả Sùng Mai.
Đắm say những điệu múa của người M’nông

Đắm say những điệu múa của người M’nông

Sắc màu 54 - Lam Anh (t/h) - 18:04, 28/11/2021
Bao đời nay, trong các dịp lễ hội, những điệu múa truyền thống lại được đồng bào M’nông thể hiện một cách sinh động, đắm say. Họ nắm chặt tay nhau cùng nhảy múa xung quanh ngọn lửa với ước vọng về một ngày mai tươi sáng hơn.
Thủ tướng nêu các định hướng lớn, đột phá để nâng tầm Đại học Quốc gia Hà Nội

Thủ tướng nêu các định hướng lớn, đột phá để nâng tầm Đại học Quốc gia Hà Nội

Thời sự - PV - 17:59, 28/11/2021
Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu, cần giải phóng tối đa nguồn lực con người, hoàn thành dứt điểm dự án xây dựng khu đô thị Đại học Quốc gia tại Hòa Lạc, tăng thẩm quyền, tăng phân cấp, tăng tự chủ, linh hoạt, nâng cao vai trò, vị thế của Đại học Quốc gia Hà Nội.
Chương trình điểm tin, đọc báo của Báo Dân tộc và Phát triển ngày 28/11/2021

Chương trình điểm tin, đọc báo của Báo Dân tộc và Phát triển ngày 28/11/2021

Media - BDT - 17:30, 28/11/2021
Chương trình điểm tin, đọc báo ngày 28/11 sẽ tiếp tục thông tin tới quý vị và các bạn những tin tức nổi bật trong tuần qua, trọng tâm là Hội nghị Văn hóa toàn quốc triển khai thực hiện Nghị quyết XIII của Đảng; hoạt động triển khai Chương trình MTQG phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021 -2030. Phần đọc báo sẽ giới thiệu bài viết “Hoa trên lèn đá” của tác giả Phạm Việt Thắng và bài “Cây lanh trong đời sống của người Mông” của tác giả Sùng Mai.
Cô giáo người Tày với tấm lòng thiện nguyện vì học trò vùng cao

Cô giáo người Tày với tấm lòng thiện nguyện vì học trò vùng cao

Giáo dục - Hiếu Anh- Gia Hải - 17:24, 28/11/2021
Sinh ra và lớn lên ở vùng miền núi tỉnh Thái Nguyên, khi trở thành giảng viên của Trường Cao đẳng Cơ điện Hà Nội, cô giáo dân tộc Tày Cao Thị Hoàn đã tổ chức được nhiều chương trình, hoạt động thiện nguyện, kêu gọi được hàng tỷ đồng để hỗ trợ các địa phương phòng chống dịch Covid-19 và hỗ trợ các em học sinh nghèo vùng cao.
Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh làm việc với tỉnh Yên Bái

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh làm việc với tỉnh Yên Bái

Media - Nhóm PV - 15:10, 28/11/2021
Vừa qua, tại tỉnh Yên Bái, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh đã có buổi làm việc với Tỉnh ủy, UBND tỉnh Yên Bái về thực hiện công tác dân tộc, công tác chuẩn bị triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế -xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2030.