Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Nghệ nhân Ksor Hnao và quán ẩm thực Tây Nguyên

Thùy Dung - 23:07, 23/07/2020

Nghệ nhân Ksor Hnao ở làng Kép (phường Đống Đa, TP. Pleiku, Gia Lai) là người am hiểu các nét văn hóa truyền thống của đồng bào các DTTS ở Tây Nguyên. Với tài năng Yàng (trời) phú, ông đã dìu dắt, đào tạo hàng trăm thế hệ trong các lĩnh vực văn hóa như tạc tượng, đánh chiêng và chỉnh chiêng. Để bảo tồn văn hóa truyền thống của dân tộc, ông đã mở một quán ăn mang tên Ksor Hnao để quảng bá văn hóa ẩm thực của người Gia Rai với khách du lịch và tạo sinh kế cho dân làng.

 Nghệ nhân Ksor Hnao (bên phải) đang chỉnh chiêng, một nghề đang mất dần truyền nhân ở Tây Nguyên.
 Nghệ nhân Ksor Hnao (bên phải) đang chỉnh chiêng, một nghề đang mất dần truyền nhân ở Tây Nguyên.

Thổi hồn vào tượng gỗ

Không hẹn trước, chúng tôi tìm về nhà của Nghệ nhân Ksor Hnao ở một con hẻm nhỏ ở giữa TP. Pleiku. Khi ráng chiều buông xuống đỏ rực một góc sân trong khuôn viên nhà hàng, Nghệ nhân Ksor Hnao vẫn tỉ mỉ đục đẽo những bức tượng nhà mồ. Chúng tôi chờ ông xong việc và bắt đầu câu chuyện khi trời đã chập tối. Nhà ông cũng đã bắt đầu đón khách ghé thăm mỗi lúc một đông hơn.

Nói về cơ duyên gắn bó với văn hóa truyền thống, ông bộc bạch: Thời 14, 15 tuổi, cũng như đám trai làng, tôi bắt đầu tập tành đánh chiêng, tạc tượng. Lúc đấy, thấy mấy ông già trong làng đánh xong là mình tới mân mê rồi tìm cách đánh theo, cứ thế là biết đánh thôi. Cái gì khó quá, không hiểu hoặc tập không được thì lại hỏi người già trong làng để họ chỉ cho, thế rồi gắn bó đến giờ.

Gắn bó với lĩnh vực văn hóa Tây Nguyên qua hàng chục năm nhưng nghệ nhân Ksor Hnao được biết đến nhiều nhất bởi biệt tài thổi hồn tượng gỗ. Những bức tượng gỗ do ông chế tác mang đậm nét văn hóa của người Tây Nguyên, nó mộc mạc, chân thực và gần gũi. Ông bảo, cái hay của tạc tượng là khi nhìn vào những bức tượng, người ta có thể thấy được những gì người tạc gửi gắm vào trong đó. Tượng nhà mồ thường gắn với lễ Pơ Thi (lễ bỏ mã) nên nó mang rất nhiều yếu tố tâm linh. Người tạc tượng giỏi phải thể hiện được những khát khao, sự gắn kết của cõi A Tâu với thế giới loài người, khắc họa được những niềm vui, nỗi buồn,… những cảm xúc mà không chỉ có thế giới người sống mới có.

Không chỉ giỏi tạc tượng, đánh chiêng, nghệ nhân Ksor Hnao còn biết làm các loại đàn bằng tre, nứa như: Goong, kơni hay t’rưng, ông cũng chơi rất thành thạo các loại nhạc cụ này. Đồng thời, ông cũng là người biết chỉnh chiêng, một nghề rất ít người làm được Tây Nguyên.

Nghệ nhân Ksor Hnao tại khuôn viên quán ẩm thực Tây Nguyên do chính ông làm chủ.
Nghệ nhân Ksor Hnao tại khuôn viên quán ẩm thực Tây Nguyên do chính ông làm chủ.

Bảo tồn văn hóa và tạo sinh kế cho dân làng

Nhờ tài năng Yàng phú cùng với sự miệt mài kiên trì, tên tuổi Nghệ nhân Ksor Hnao đã vang danh khắp Tây Nguyên. Ông thường xuyên được mời về các thôn, làng, các trường học trên địa bàn Gia Lai và các tỉnh lân cận để truyền dạy cách tạc tượng, đánh chiêng và chỉnh chiêng cho các thế hệ sau. Tính đến nay, học trò của ông đã lên tới hàng trăm người, những người thành thạo nghề lại tiếp tục giữ lửa văn hóa bằng cách truyền dạy lại nghề cho các thế hệ sau.

Không chỉ tạc tượng, Nghệ nhân Ksor Hnao còn được mời về tạc tượng tại làng Văn hóa- Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội). Nơi đây cũng trưng bày rất nhiều tượng gỗ do ông tạc. Năm 1999, ông được Viện Âm nhạc Việt Nam mời biểu diễn đàn ting ning (đàn goong) để ghi băng làm tư liệu giảng dạy, nghiên cứu.

Không chỉ bảo tồn các nét văn hóa truyền thống của người Tây Nguyên qua hình thức truyền dạy và lưu trữ, năm 2016, tại nhà của mình ở làng Kép (TP. Pleiku), ông mở quán ẩm thực Tây Nguyên mang tên Ksor Hnao để giới thiệu, quảng bá, trải nghiệm ẩm thực dân tộc Gia Rai cho khách du lịch. Đồng thời, vào mỗi ngày cuối tuần, thứ Bảy và Chủ Nhật, ông đứng lên tập hợp các đội chiêng và tổ chức biểu diễn cồng chiêng Tây Nguyên, đốt lửa trại và các nhạc cụ dân tộc để giới thiệu với bạn hữu xa gần.

“Nhà hàng của tôi hiện nay lượng khách đã ổn định hơn, khách du lịch cũng có, khách ở Gia Lai cũng có. Nhờ sự ủng hộ của khách hàng mà tôi đã giúp người trong làng có thêm thu nhập. Tôi cũng thường xuyên tổ chức, truyền dạy tổ chức biểu diễn cồng chiêng để phục vụ khách ghé thăm. Nhờ vậy, người làng cũng có thêm thu nhập lo cho cuộc sống, điều này cũng thúc đẩy, ươm mầm tình yêu văn hóa truyền thống cho các thế hệ sau này”, Nghệ nhân Ksor Hnao bộc bạch.

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Sóc Trăng bàn giải pháp phát triển sản phẩm văn hóa lễ hội sông nước

Sóc Trăng bàn giải pháp phát triển sản phẩm văn hóa lễ hội sông nước

Ngày 29/5, Trung tâm Thông tin xúc tiến du lịch tỉnh Sóc Trăng tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề: “Giải pháp phát triển sản phẩm văn hóa lễ hội sông nước Sóc Trăng, giai đoạn 2024 - 2030, tầm nhìn 2035”.
Tin nổi bật trang chủ
Đánh thức tiềm năng phát triển của các địa phương từ văn hóa, du lịch

Đánh thức tiềm năng phát triển của các địa phương từ văn hóa, du lịch

Gìn giữ, bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa là một trong những nội dung quan trọng được các Đại biểu Quốc hội (ĐBQH) đưa ra tại phiên thảo luận về đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2023; tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước những tháng đầu năm 2024 tại Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa XV.
Trải nghiệm hái mận Mộc Châu

Trải nghiệm hái mận Mộc Châu

Media - BDT - 19:03, 29/05/2024
Nếu tháng 1 du xuân Mộc Châu ngập tràn mùa hoa đào, hoa mận trắng cả núi đồi, tháng 4 đến Mộc Châu để check-in những cung đường xanh mướt của đồi chè thì thời điểm này đến với Mộc Châu không thể bỏ lỡ hoạt động hái mận.Hơn 40 năm bén rễ và phủ xanh mảnh đất cao nguyên, cây mận hậu đã gắn bó và trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống của đồng bào các dân tộc huyện Mộc Châu. Đến nay, Mộc Châu đã trở thành một trong những “vựa” mận lớn của cả nước, với diện tích hơn 3.200 ha, trong đó 2.400 ha đã cho thu hoạch.
Hà Giang: Một trường THPT thu 400.000 đồng/học sinh để hỗ trợ kỳ thi tốt nghiệp THPT

Hà Giang: Một trường THPT thu 400.000 đồng/học sinh để hỗ trợ kỳ thi tốt nghiệp THPT

Bạn đọc - Vũ Mừng - 18:52, 29/05/2024
Thông tin với Báo Dân tộc và Phát triển, một phụ huynh có con đang theo học tại Trường THPT Lê Hồng Phong (Tp. Hà Giang, tỉnh Hà Giang) phản ánh về việc nhà trường thu tiền hỗ trợ thi tốt nghiệp THPT năm 2024 không đúng quy định.
Hội chứng ngừng thở khi ngủ

Hội chứng ngừng thở khi ngủ

Media - BDT - 18:47, 29/05/2024
Hội chứng ngừng thở khi ngủ là một rối loạn đặc trưng của bệnh lý hô hấp, có liên quan đến giấc ngủ. Nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời, sẽ gây nhiều biến chứng nguy hiểm, như: Tai biến mạch máu não, đau thắt ngực, nhồi máu cơ tim, tai nạn giao thông, tai nạn lao động, giảm trí nhớ, mất tập trung...Mắc hội chứng ngừng thở khi ngủ khiến bệnh nhân ngưng tim, ngưng thở. Bệnh lý này nguy hiểm ra sao, ai dễ mắc?
PC Kon Tum tiếp sức thi công xây dựng dự án Đường dây 500kV mạch 3

PC Kon Tum tiếp sức thi công xây dựng dự án Đường dây 500kV mạch 3

Tin tức - Ngọc Chí - 18:15, 29/05/2024
Sáng 29/5, Công ty Điện lực Kon Tum (PC Kon Tum) tổ chức Lễ xuất quân tham gia hỗ trợ thi công xây dựng dự án Đường dây 500kV mạch 3 từ Quảng Trạch đến Phố Nối.
Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Nông Thị Hà đến thăm và làm việc tại Trường Dự bị Đại học Dân tộc Sầm Sơn

Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Nông Thị Hà đến thăm và làm việc tại Trường Dự bị Đại học Dân tộc Sầm Sơn

Chính sách dân tộc - Quỳnh Trâm - 18:13, 29/05/2024
Ngày 29/5, Đoàn công tác của Ủy ban Dân tộc do Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Nông Thị Hà làm Trưởng đoàn đã có buổi thăm và làm việc tại Trường Dự bị Đại học Dân tộc Sầm Sơn (Thanh Hóa). Cùng tham gia Đoàn, có lãnh đạo một số vụ, đơn vị của Ủy ban Dân tộc.
Tin trong ngày - 28/5/2024

Tin trong ngày - 28/5/2024

Bản tin trong ngày của Báo Dân tộc và Phát triển, ngày 28/5, có những thông tin đáng chú ý sau: Hoàn thành sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, xã trong tháng 9. Yên Bái: Phát hiện hóa thạch đến 5 triệu năm. Kon Tum: Báo động tình trạng gom mua đất của đồng bào DTTS . Cùng các thông tin khác trong vùng đồng bào DTTS và miền núi.
Ninh Thuận: Đầu tư có trọng tâm, trọng điểm cho vùng đồng bào DTTS

Ninh Thuận: Đầu tư có trọng tâm, trọng điểm cho vùng đồng bào DTTS

Công tác Dân tộc - T.Nhân - 18:06, 29/05/2024
Từ nguồn vốn ngân sách Trung ương, vốn đối ứng từ ngân sách địa phương và vốn lồng ghép các chương trình, dự án khác, tỉnh Ninh Thuận tập trung đầu tư có trọng tâm, trọng điểm vào vùng đồng bào DTTS và miền núi. Sự tập trung đầu tư này bước đầu phát huy hiệu quả, góp phần làm thay đổi diện mạo vùng đồng bào DTTS và miền núi của tỉnh.
Tháo gỡ vướng mắc trong giải phóng mặt bằng thi công dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 7A ở Diễn Châu (Nghệ An): Cần sự đồng thuận, chia sẻ của người dân

Tháo gỡ vướng mắc trong giải phóng mặt bằng thi công dự án nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 7A ở Diễn Châu (Nghệ An): Cần sự đồng thuận, chia sẻ của người dân

Kinh tế - An Yên - 17:57, 29/05/2024
Huyện Diễn Châu (Nghệ An) đang tập trung tối đa lực lượng để giải phóng mặt bằng phục vụ cho dự án cải tạo nâng cấp Quốc lộ 7A. Tuy nhiên, nhiều vị trí trên tuyến vẫn có những vướng mắc chưa thể tháo gỡ. Trong khi đó, Ban Quản lý dự án 4 (Bộ Giao thông vận tải), cho biết, sau ngày 30/5/2024, nếu UBND các huyện, trong đó có huyện Diễn Châu. không bàn giao mặt bằng cho dự án, Cục Đường bộ Việt Nam sẽ báo cáo Bộ Giao thông vận tải để lại, không thi công các vị trí vướng mắc mặt bằng. Như vậy, sẽ bất lợi cho những địa phương có dự án đi qua.
Mộc Châu (Sơn La): Tích cực giải ngân nguồn vốn thực hiện Dự án 6 thuộc Chương trình MTQG 1719

Mộc Châu (Sơn La): Tích cực giải ngân nguồn vốn thực hiện Dự án 6 thuộc Chương trình MTQG 1719

Chính sách dân tộc - Thúy Hồng - 17:50, 29/05/2024
Triển khai thực hiện Dự án 6 “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các DTTS gắn với du lịch” thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021 - 2025 (Chương trình MTQG 1719) đã được các cơ quan, đơn vị của huyện Mộc Châu, tỉnh Sơn La tích cực triển khai. Dự án được triển khai đã tạo chuyển biến mạnh mẽ trong công tác bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của đồng bảo các DTTS gắn với phát triển du lịch.
Đắk Lắk: Điều chuyển 220 tỷ đồng từ Cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột cho một dự án trọng điểm thiếu vốn

Đắk Lắk: Điều chuyển 220 tỷ đồng từ Cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột cho một dự án trọng điểm thiếu vốn

Xã hội - Lê Hường - 17:40, 29/05/2024
UBND tỉnh Đắk Lắk vừa có quyết định điều chỉnh kế hoạch đầu tư vốn ngân sách Trung ương đợt 1, năm 2024. Cụ thể, điều chuyển 220 tỷ đồng vốn của dự án thành phần 3, thuộc Dự án cao tốc Khánh Hòa - Buôn Ma Thuột sang Dự án cải tạo, nâng cấp Tỉnh lộ 1.
Đẩy mạnh nâng cao chất lượng cuộc sống cho đồng bào DTTS và người dân vùng nông thôn

Đẩy mạnh nâng cao chất lượng cuộc sống cho đồng bào DTTS và người dân vùng nông thôn

Thời sự - Hoàng Quý - 17:30, 29/05/2024
Trong phiên thảo luận về đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2023; tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước những tháng đầu năm 2024 tại Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa XV, Đại biểu Quốc hội (ĐBQH) đã đưa ra các ý kiến xoay quanh nhiều vấn đề còn tồn tại ở vùng đồng bào DTTS, nông thôn.