Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Người “truyền lửa” nghề dệt cho phụ nữ Xơ Đăng

KHÁNH NGUYÊN - 10:26, 08/07/2020

Lầu đầu tiên gặp bà, người phụ nữ Xơ Đăng hồn hậu, mải miết với công việc trình diễn nghề dệt truyền thống phục vụ du khách tại không gian Lễ hội Sâm Ngọc Linh, diễn ra vào cuối năm 2019. Ít lâu sau, khi ngược núi lên vùng đất Trà My, tôi lại gặp bà cần mẫn ngồi bên khung dệt để truyền nghề cho cháu con trong làng. Người phụ nữ thầm lặng ấy là Trần Thị Kim Hoa, nhà ở nóc Tắc Chưng, thôn 3, xã Trà Cang, huyện Nam Trà My (Quảng Nam).

 Bà Hoa cần mẫn truyền nghề cho lớp trẻ tại địa phương.
Bà Hoa cần mẫn truyền nghề cho lớp trẻ tại địa phương.

“Truyền lửa” nghề

Ở hầu hết các sự kiện văn hóa được huyện Nam Trà My tổ chức, bên cạnh “gương mặt thân quen” như Hồ Văn Thập - người được mệnh danh là “Vua đàn đá”, còn có nghệ nhân Trần Thị Kim Hoa trình diễn nghề dệt truyền thống, phục vụ du khách. Bà ngồi đó, cần mẫn thực hiện các công đoạn dệt, luồn từng sợi chỉ, hình thành nên một dải thổ cẩm mịn màng, lung linh sắc màu văn hóa.

Bà Hoa nói, với người Xơ Đăng, giá trị lớn nhất của thổ cẩm không nằm ở giá bán của sản phẩm mà thể hiện ở đường nét tinh tế trên mỗi tấm thổ cẩm của nghệ nhân. Đó là giá trị văn hóa kết tinh bằng sự khéo léo và sáng tạo mà nhiều khi không thể quy đổi bằng tiền. Thổ cẩm là văn hóa, là tình yêu của người dệt gửi gắm qua từng sợi chỉ, tạo nên sắc chàm đen đỏ hòa phối một cách đặc trưng.

Những dịp lễ hội truyền thống như tục cúng máng nước, ăn trâu huê…, đồng bào Xơ Đăng lại khoác lên mình sắc màu thổ cẩm rực rỡ như những đóa hoa rừng. Trong số rất nhiều tấm choàng, tấm khố đó là do chính đôi bàn tay của nghệ nhân Trần Thị Kim Hoa sáng tạo nên. Năm ngoái, từ chương trình đào tạo nghề dệt thổ cẩm do Hội Liên hiệp Phụ nữ huyện Nam Trà My tổ chức, bà Hoa đã trở thành “cô giáo” của hơn 30 học viên là phụ nữ dân tộc Xơ Đăng. Được truyền dạy cách dệt thổ cẩm cho chị em và thế hệ con cháu dân tộc mình, đó là tâm nguyện lớn nhất của nghệ nhân Trần Thị Kim Hoa.

Đau đáu với văn hóa dân tộc

Làm bạn với khung dệt, bà Hoa là một trong số ít nghệ nhân Xơ Đăng còn biết cách dệt hoa văn nguyên bản trên thổ cẩm truyền thống. Bà chia sẻ, từ lúc còn thơ bé, bà đã được mẹ truyền dạy cho nghề dệt thổ cẩm. Trong những năm kháng chiến chống Mỹ cứu nước, người Xơ Đăng phải vào rừng để trú ẩn nên nghề dệt cũng bị ngắt quãng một thời gian. Khi hòa bình lập lại, bà Hoa đã nhanh chóng phục hồi nghề dệt truyền thống của đồng bào mình.

Tuy nhiên, những năm đầu thế kỷ XXI, vì áp lực của cuộc sống, nhiều người Xơ Đăng đã bỏ nghề dệt, riêng bà Hoa vẫn đau đáu với “hồn cốt” dân tộc. “Những năm qua, mình đã dạy được 6 lớp dệt thổ cẩm ở xã Trà Cang, học viên đều là phụ nữ dân tộc Xơ Đăng. Họ tiếp thu nghề rất nhanh khiến mình say mê hơn với công việc”, bà Hoa bộc bạch.

Ông Trần Xuân Mố, Chủ tịch UBND xã Trà Cang nhận xét: “Bà Trần Thị Kim Hoa là người duy nhất ở Trà Cang có tay nghề dệt giỏi cũng như may thành thạo trang phục truyền thống của dân tộc mình. Nhờ những tâm huyết của bà Hoa mà nghề dệt thổ cẩm truyền thống ở Trà Cang được khôi phục, góp phần gìn giữ, phát huy bản sắc văn hóa của người Xơ Đăng”.


Tin cùng chuyên mục
Mô hình làm du lịch sinh thái của già làng Mà A Giá

Mô hình làm du lịch sinh thái của già làng Mà A Giá

Người T’rin (một nhánh của dân tộc Cơ Ho) tại xã Giang Ly, huyện miền núi Khánh Vĩnh (Khánh Hòa) vốn yêu rừng và sống gắn bó với rừng, nhưng lâu nay chưa ai nghĩ đến việc tận dụng rừng để làm du lịch sinh thái. Mạnh dạn thay đổi nếp nghĩ của đồng bào mình, hơn 10 năm nay, già làng Mà A Giá âm thầm giữ rừng, giữ nước để làm nên một khu du lịch sinh thái cuốn hút giữa đại ngàn mang tên Mà Giá.
Đá lăn làm 1 người chết: Sơn La huy động gần 1.000 người khắc phục

Đá lăn làm 1 người chết: Sơn La huy động gần 1.000 người khắc phục

Tin tức - PV - 17:30, 09/08/2020
Tối 8/8, tại bản Púng, xã Chiềng Ngần, TP Sơn La xảy ra vụ việc đá lăn vào nhà, khiến 1 người chết, 1 người bị thương, 1 nhà sàn gỗ bị đổ.
Việt Nam có thêm 1 ca mắc Covid-19 tử vong, là BN456 ở Đà Nẵng

Việt Nam có thêm 1 ca mắc Covid-19 tử vong, là BN456 ở Đà Nẵng

Tin tức - PV - 17:18, 09/08/2020
Bộ Y tế cho biết, BN456 tử vong vì suy hô hấp và mắc Covid-19. Đây là ca tử vong do Covid-19 thứ 11 tính từ khi dịch xảy ra ở Việt Nam.
Ổn định đời sống người dân vùng nguy cơ sạt lở huyện biên giới Sìn Hồ

Ổn định đời sống người dân vùng nguy cơ sạt lở huyện biên giới Sìn Hồ

Đời sống - Xã hội - PV - 10:31, 09/08/2020
Huyện vùng cao biên giới Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu luôn quan tâm đến công tác di dời dân cư ra khỏi vùng nguy cơ sạt lở. Qua đó, hàng trăm hộ dân nằm trong vùng nguy hiểm được chuyển đến nơi ở mới an toàn; yên tâm phát triển kinh tế, góp phần giảm nghèo bền vững tại địa phương.
Thêm 2 ca mắc COVID-19 tại Hà Nội và Bắc Giang

Thêm 2 ca mắc COVID-19 tại Hà Nội và Bắc Giang

Tin tức - PV - 10:02, 09/08/2020
Bản tin 6h sáng ngày 9/8 của Ban Chỉ đạo Quốc gia phòng, chống dịch COVID-19 cho biết, Hà Nội và Bắc Giang ghi nhận thêm 2 bệnh nhân mắc mới COVID-19. Đến nay Việt Nam có 812 ca mắc.
Gian nan chuyện học của học sinh người Mông ở Cư Drăm

Gian nan chuyện học của học sinh người Mông ở Cư Drăm

Giáo dục - PV - 19:39, 08/08/2020
Năm 1996, thôn Yang Hăn, xã Cư Drăm, huyện Krông Bông, tỉnh Đăk Lăk được thành lập với hơn 100 hộ đồng bào Mông di cư từ các tỉnh phía Bắc vào. Sau gần 25 năm định cư, đến nay dân số ở đây đã lên đến 550 hộ, 5.000 khẩu và thôn Yang Hăn đã được tách ra thành 6 thôn. Hằng năm ở các thôn này có khoảng 1.500 học sinh các cấp từ mầm non đến THPT. Việc học hành của học sinh nơi đây vẫn còn rất nhiều khó khăn.
Tiếp tục tiến hành và xét nghiệm thật nhanh để kiểm soát dịch

Tiếp tục tiến hành và xét nghiệm thật nhanh để kiểm soát dịch

Thời sự - PV - 18:02, 08/08/2020
Quyền Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long đề nghị, thành phố Hà Nội phải coi vấn đề xét nghiệm là điểm mấu chốt, quan trọng đầu tiên trong kiểm soát dịch. Chỉ có xét nghiệm, mới có thể khoanh vùng được một cách nhanh chóng. Bộ sẽ hỗ trợ Hà Nội triển khai xét nghiệm RT- PCR.
Thủ tướng dự Đại hội thi đua toàn lực lượng CAND lần thứ VIII

Thủ tướng dự Đại hội thi đua toàn lực lượng CAND lần thứ VIII

Tin tức - PV - 17:26, 08/08/2020
Thủ tướng đề nghị lực lượng Công an nhân dân trong thực hiện công tác thi đua phải luôn gắn với việc thực hiện nhiệm vụ chính trị.
Múa dân gian Tây Nguyên trong đời sống đương đại

Múa dân gian Tây Nguyên trong đời sống đương đại

Sắc màu 54 - PV - 16:43, 08/08/2020
Múa dân gian của các tộc người thiểu số ở Tây Nguyên luôn gắn với các phong tục, lễ hội truyền thống. Vốn văn hóa đặc sắc và độc đáo này là nguồn cảm hứng bất tận cho nhiều nghệ sĩ, biên đạo múa tìm hiểu, khám phá để dàn dựng nên những tác phẩm nghệ thuật trứ danh, phục vụ công chúng trong đời sống đương đại.
Phố trên đỉnh đèo

Phố trên đỉnh đèo

Phóng sự - Ký sự - PV - 10:39, 08/08/2020
Ấn tượng về Măng Đen luôn sâu đậm trong mỗi chuyến đi. Nhưng lần này không phải về một Măng Đen với những nốt trầm buồn, mà là một thị trấn chính thức nơi đỉnh đèo, đang dần sáng lên những màu sắc của phố thị.
Lễ Kin Pang Then của người Thái trắng Mường Lay

Lễ Kin Pang Then của người Thái trắng Mường Lay

Sắc màu 54 - PV - 10:17, 08/08/2020
Lễ Kin Pang Then là một trong những di sản văn hóa đặc biệt trong nghệ thuật hát Then của người Thái trắng TX. Mường Lay, cho đến nay vẫn được trao truyền, thực hành nghi lễ.