Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Già làng A Lăng Đợi: Mang văn hóa Cơ-tu xuống phố

Tấn Sỹ-Thanh Huyền - 10:18, 30/06/2020

Nhiều năm theo đuổi các loại hình âm nhạc truyền thống của người Cơ-tu…, già làng A Lăng Đợi ở thị trấn P’rao, huyện Đông Giang (Quảng Nam) được xem là một nghệ nhân tiêu biểu nhất ở vùng đồng bào Cơ-tu hiện nay.

Già làng A Lăng Đợi - người mang văn hóa Cơ-tu xuống phố
Già làng A Lăng Đợi - người mang văn hóa Cơ-tu xuống phố

Tân tung da dá vào nhà hát

Không phải tiếng hát bội, hô bài chòi, hay tiếng trống chầu… mà trong không gian Nhà hát tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh (TP. Đà Nẵng) những ngày này luôn rộn ràng tiếng cồng, tiếng chiêng của đồng bào Cơ-tu. 

Đây là lần đầu tiên hơn 50 diễn viên, nghệ sĩ ở Nhà hát tuồng, tiếp xúc với điệu múa tân tung da dá của đồng bào Cơ-tu. Ban đầu, họ gặp không ít khó khăn, nhưng với sự truyền dạy của già A Lăng Đợi, dần dần họ đã quen và thích thú với điệu múa của đồng bào vùng cao. Anh Nguyễn Tấn Đông, diễn viên Nhà hát tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh chia sẻ: “Sau 15 ngày được nghệ nhân A Lăng Đợi trao nghề, chỉ từng động tác nên tôi đã hiểu được cái hồn của điệu múa”. 

Đó là cảm nhận của diễn viên, nghệ sĩ ở Nhà hát tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh. Còn với già làng A Lăng Đợi, hành trình rời núi mang văn hóa của đồng bào Cơ-tu xuống phố được coi là một sự trải nghiệm thú vị. 

Hơn 15 ngày ở phố, già Đợi đã truyền dạy cho các thanh niên điệu múa hùng hồn, cách đánh trống, giữ nhịp chiêng. Còn cô con gái A Lăng Thị Bé thì hướng dẫn các bạn nữ điệu đi, cách nhảy múa nhẹ nhàng, theo đúng như các cô gái Cơ-tu ở làng. 

Theo già A Lăng Đợi, mới đầu dạy cho các bạn cũng hơi khó khăn, nhưng diễn viên rất ham học. Họ thích tiếng hú, tiếng chiêng, vũ điệu dâng trời… nên cha con tôi đã đem hết những gì biết được truyền dạy lại. Giờ các bạn biểu diễn cũng được 90% so với người Cơ-tu ở Đông Giang. 

Nghệ sĩ Ưu tú Trần Ngọc Tuấn, Giám đốc Nhà hát tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh thông tin: Năm 2020, Nhà hát tuồng Nguyễn Hiển Dĩnh xây dựng chương trình nghệ thuật mang tên “Trầm tích Sông Hàn”. Trong đó, cùng với các làn điệu dân ca, bài chòi, trích đoạn tuồng thì chúng tôi muốn giới thiệu đến bạn bè, du khách về một điệu múa đẹp của người Cơ-tu. Sau khi đi khảo sát, tìm hiểu nhiều nơi, Nhà hát quyết định chọn và mời già A Lăng Đợi để truyền nghề. 

Ông Trần Ngọc Tuấn cho biết: Già Đợi làm việc rất chuyên nghiệp và thể hiện cái tâm trong sáng của một người Cơ-tu trong việc đưa nét văn hóa của đồng bào mình đến với bạn bè. Điệu múa tân tung da dá của người Cơ-tu đã góp phần làm nên thành công cho Chương trình nghệ thuật “Trầm tích Sông Hàn”. 

Tiếp tục hành trình truyền dạy…

Ngôi nhà nhỏ của già làng Đợi ở thôn Gừng, thị trấn P’rao (Đông Giang) luôn tấp nập người qua lại. Du khách thì dừng chân chiêm ngưỡng những nhạc cụ, thổ cẩm, tượng gỗ điêu khắc của người Cơ-tu. Còn trẻ em và thanh niên trong làng thì tìm đến đây để học đánh trống, đánh chiêng, hay chế tác nhạc cụ, trình diễn khèn Abel, tù và, sáo trúc...

“Học cũng rất khó, hai ba ngày mới học thuộc được một điệu đánh cồng chiêng. Già Đợi hướng dẫn rất nhiệt tình, ngày nào chúng cháu cũng học theo ông cách thổi khèn abel, rồi điêu khắc gỗ truyền thống”, em A Ting Nuôi hồn nhiên chia sẻ. 

Đã 60 mùa rẫy, giờ đây già làng, nghệ nhân A Lăng Đợi có trong tay một bảo tàng thu nhỏ về văn hóa của người Cơ-tu. Và với một người nặng lòng với bản sắc văn hóa dân tộc mình, già Đợi vẫn còn bao dự định.

“Tôi ước muốn huyện Đông Giang quan tâm mở lớp truyền dạy văn hóa cho bà con Cơ-tu. Lúc đó, tôi và các nghệ nhân khác sẽ truyền dạy lại cho các cháu, để không mất đi phong tục tập quán của chúng tôi”, già Đợi tâm sự.

Theo bà Nguyễn Thị Thanh Hương, Phó Trưởng Phòng VHTT huyện Đông Giang, già làng A Lăng Đợi là một trong 26 nghệ nhân tiêu biểu ở địa phương. Trong các hoạt động giới thiệu quảng bá văn hóa Cơ-tu của huyện tổ chức, già Đợi đều tham gia nhiệt tình và có trách nhiệm. Có du khách phương xa muốn tìm hiểu văn hóa Cơ-tu, huyện đều đưa đến nhà già Đợi để ông hướng dẫn, biểu diễn nhạc cụ… Huyện cũng đang có phương án mở lớp truyền dạy văn hóa Cơ-tu cho thế hệ trẻ, lúc đó những nghệ nhân tiêu biểu như già Đợi sẽ được mời tham gia trao truyền.

Bằng tình yêu với văn hóa Cơ-tu, già làng A Lăng Đợi đã và đang tiếp tục hành trình truyền dạy cho bao thế hệ trẻ trong làng. Cũng như sẵn sàng rời núi xuống phố, mang cái hay, cái đẹp của đồng bào Cơ-tu đến bạn bè gần xa.

Tin cùng chuyên mục
Nhạc ngũ âm  với đời sống tinh thần của đồng bào Khmer

Nhạc ngũ âm với đời sống tinh thần của đồng bào Khmer

Trong văn hóa truyền thống của đồng bào Khmer, bên cạnh kiến trúc nghệ thuật và các lễ hội đặc sắc thì nhạc ngũ âm cũng là một nét văn hóa độc đáo, gắn bó với đời sống tinh thần của đồng bào và được gìn giữ, phát huy từ thế hệ này qua thế hệ khác.
Tin nổi bật trang chủ
Công bố kết quả điều tra thu thập thông tin thực trạng KT -XH của 53 DTTS năm 2019

Công bố kết quả điều tra thu thập thông tin thực trạng KT -XH của 53 DTTS năm 2019

So với năm 2015, đời sống của đồng bào DTTS ngày càng được nâng lên, việc tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản được cải thiện. Tuy nhiên so với mặt bằng chung, tình hình kinh tế-xã hội (KT -XH) của đồng bào DTTS vẫn còn rất nhiều khó khăn. Điều đó đã được thể hiện rõ ràng, cụ thể, sinh động qua Kết quả điều tra thu thập thông tin thực trạng KT-XH của 53 DTTS năm 2019. Hội nghị công bố Kết quả điều tra diễn ra chiều ngày 3/7/2020 tại Hà Nội, do Ủy ban Dân tộc (UBDT) và Tổng cục Thống kê (TCTK) phối hợp tổ chức.
“Tăng cường quyền tiếp cận sử dụng đất cho đồng bào DTTS”

“Tăng cường quyền tiếp cận sử dụng đất cho đồng bào DTTS”

Tin tức - Ngọc Lê - 21:35, 03/07/2020
Ngày 3/7, HELVETAS (Tổ chức phi chính phủ của Thụy Sĩ) phối hợp với Liên minh Đất đai (LANDA) và Trung tâm Nghiên cứu Phát triển Cộng đồng nông thôn (CCRD) tổ chức Hội nghị Khởi động Dự án “Tăng cường quyền tiếp cận sử dụng đất cho đồng bào DTTS”. Dự án do Liên minh châu Âu (EU) tài trợ, HELVETAS cùng LANDA và CCRD đồng chủ trì, thực hiện trong thời gian 3 năm, từ 1/6/2020 - 31/5/2023.
Lương y Đinh Thị Phiển: Gần nửa thế kỷ cống hiến cho nền y học cổ truyền

Lương y Đinh Thị Phiển: Gần nửa thế kỷ cống hiến cho nền y học cổ truyền

Sức khỏe - Nghĩa Hiệp - 16:49, 03/07/2020
Hòa Bình là tỉnh miền núi có nhiều cây thuốc, bài thuốc quý, với nền y học cổ truyền phát triển. Khi nhắc đến y học cổ truyền tại tỉnh Hòa Bình, người dân nơi đây đều nhắc đến Lương y Đinh Thị Phiển, người đã gần 50 năm cống hiến cho nền y học dân tộc.
Nhân rộng niềm vui mang tên “Sữa học đường”

Nhân rộng niềm vui mang tên “Sữa học đường”

Sản phẩm - Thị trường - PV - 15:00, 03/07/2020
Chương trình Sữa học đường (SHĐ) theo hình thức xã hội hóa với nguồn kinh phí thực hiện đến từ ngân sách nhà nước, doanh nghiệp hỗ trợ và phụ huynh đóng góp. Trong đó, Công ty Cổ phần Sữa Việt Nam (Vinamilk) là doanh nghiệp tích cực đồng hành triển khai tại 23 tỉnh thành, mang sữa đến hơn 3,3 triệu học sinh bậc mầm non và tiểu học.
Liên đoàn Lao động tỉnh Thanh Hóa: Có hay không lập quỹ đen từ “Quỹ mái ấm công đoàn”?

Liên đoàn Lao động tỉnh Thanh Hóa: Có hay không lập quỹ đen từ “Quỹ mái ấm công đoàn”?

Bạn đọc - Quỳnh Chi - 14:47, 03/07/2020
Lãnh đạo Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) tỉnh Thanh Hóa đang bị “tố” lập quỹ đen từ việc rút tiền lãi từ “Quỹ mái ấm công đoàn” chi cho hoạt động của cơ quan. Vậy thực hư sự việc này như thế nào?
Sản xuất lâm nghiệp 6 tháng cuối năm 2020: Nỗ lực duy trì mức tăng trưởng

Sản xuất lâm nghiệp 6 tháng cuối năm 2020: Nỗ lực duy trì mức tăng trưởng

Kinh tế - PV - 14:42, 03/07/2020
So với cùng kỳ năm 2019, 6 tháng đầu năm 2020, diện tích rừng trồng mới giảm, trong khi đó, diện tích rừng bị thiệt hại do cháy lại tăng. Để duy trì mức tăng trưởng của lĩnh vực sản xuất lâm nghiệp là điều không hề dễ, nhất là trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp.
Đa dạng hóa ngành nghề để đạt tiêu chí về thu nhập

Đa dạng hóa ngành nghề để đạt tiêu chí về thu nhập

Kinh tế - Tùng Nguyên - 14:37, 03/07/2020
Trong xây dựng nông thôn mới (NTM) nâng cao, thu nhập là thước đo quan trọng đánh giá kết quả thực hiện của địa phương. Nhưng việc đạt được tiêu chí này là không hề dễ, ngay cả với các xã ở vùng đồng bằng.
“Đường về” của một liệt sĩ

“Đường về” của một liệt sĩ

Phóng sự - Ký sự - Tuấn Trình - 10:34, 03/07/2020
“Thầy mẹ đừng lo, con đi con sẽ trở về với thầy mẹ và gia đình. Còn nếu con có hy sinh, gia đình ta cũng vinh dự là gia đình liệt sĩ”, đó là câu nói của liệt sĩ Lê Văn Tâm, xã Thọ Ngọc, huyện Triệu Sơn (Thanh Hóa) với thầy mẹ trước khi lên đường vào chiến trường miền Nam. Lời nói của Tâm đã trở thành lời từ biệt với gia đình khi anh mãi mãi ra đi ở tuổi 18.
Nhạc ngũ âm với đời sống tinh thần của đồng bào Khmer

Nhạc ngũ âm với đời sống tinh thần của đồng bào Khmer

Sắc màu 54 - Như Hải - 10:03, 03/07/2020
Trong văn hóa truyền thống của đồng bào Khmer, bên cạnh kiến trúc nghệ thuật và các lễ hội đặc sắc thì nhạc ngũ âm cũng là một nét văn hóa độc đáo, gắn bó với đời sống tinh thần của đồng bào và được gìn giữ, phát huy từ thế hệ này qua thế hệ khác.
Ngành Chăn nuôi trước dịch tả lợn châu Phi: Khó khăn thực hiện nhiệm vụ “kép”

Ngành Chăn nuôi trước dịch tả lợn châu Phi: Khó khăn thực hiện nhiệm vụ “kép”

Tin tức - Sỹ Hào - 09:54, 03/07/2020
Dịch tả lợn châu Phi (TLCP) đang có nguy cơ tái bùng phát. Lúc này, cùng với công tác dập dịch thì việc triển khai các chính sách hỗ trợ người chăn nuôi là hết sức cần thiết.
Cuộc sống của người Xinh Mun ở Điện Biên: Còn đó nhiều khó khăn

Cuộc sống của người Xinh Mun ở Điện Biên: Còn đó nhiều khó khăn

Đời sống - Xã hội - Nam Hương - 09:35, 03/07/2020
Bên đôi bờ sông Mã chảy qua địa phận xã Chiềng Sơ, huyện Điện Biên Đông (Điện Biên), đồng bào dân tộc Xinh Mun lập bản, sống quần tụ và định cư lâu đời. Do nhiều yếu tố chủ quan và khách quan, cho đến nay, đời sống của đồng bào Xinh Mun vẫn còn gặp rất nhiều khó khăn, kéo theo đó là nguy cơ hòa tan bản sắc văn hóa với cộng đồng dân tộc khác.