Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Người hát khúc ca Hoàng Sa trên đảo Lý Sơn

Nguyễn Trang - 16:54, 01/06/2020

Ở tuổi 74, bà Đỗ Thị Hảo, thôn Tây An Vĩnh, huyện đảo Lý Sơn (Quảng Ngãi) vẫn thường hát ru những khúc ca về Hoàng Sa, Trường Sa… như nỗi nhớ về những đội hùng binh Hải đội Hoàng Sa kiêm quản Bắc Hải năm xưa ra đi khẳng định chủ quyền biển đảo. Bà là “pho sử thi sống” cuối cùng ở Lý Sơn qua những câu hát ru.

Bà Đỗ Thị Hảo thôn Tây An Vĩnh, huyện đảo Lý Sơn là người giữ điệu hát ru về bảo vệ chủ quyền biển đảo Hoàng Sa, Trường Sa
Bà Đỗ Thị Hảo thôn Tây An Vĩnh, huyện đảo Lý Sơn là người giữ điệu hát ru về bảo vệ chủ quyền biển đảo Hoàng Sa, Trường Sa

Khúc hát ru Hoàng Sa hay tấm lòng người mẹ?

“Ơ..hớ...Ơ… Lý Sơn hải đảo xa khơi/Quanh năm sóng vỗ bên trời bao la/Hoàng Sa trời nước bốn bề/Đội quân Bắc Hải quyết thề bảo ân…”, giọng hát của bà Đỗ Thị Hảo vang lên trong căn nhà nhỏ để mở lời cho câu chuyện hát ru trên đảo Lý Sơn.

Từ xa xưa, khi những đứa trẻ vừa lọt lòng mẹ đã được mẹ ru ngủ bằng những câu hát ru. Những người mẹ đã nuôi dưỡng tâm hồn những đứa trẻ bằng câu hát ru. Lúc ấy, những câu hát ru chỉ đơn giản là điệu hát bà mẹ ru con. “Khi lớn lên, tôi nghe những điệu hát hố, hát làm nhà, hát chèo thuyền khơi xa…, nhưng tôi vẫn thích nghe hát ru”, bà Hảo nói.

Những điệu hát ru Hoàng Sa được bà Hảo tự phổ và đọc thuộc từ năm 2007, mỗi bài hát, bà Hảo dành khoảng một ngày để ngâm ca từ, sau đó lên đường biểu diễn.

Bà Hảo đã đưa những câu ca được lưu truyền bao đời nay ở đảo Lý Sơn vào trong từng câu hát ru “Hoàng sa mây nước bốn bề/ Tháng Hai, Ba khao lề thế lính Hoàng Sa”… Trong những câu hát ru bà Hảo còn gợi mở cảnh đẹp đảo Lý Sơn và quần đảo Hoàng Sa: “Lý Sơn hải đảo xa khơi/Quanh năm sóng vỗ bên trời bao la/… /Hoàng Sa sóng biển vỗ mênh mông/ Hải âu chao cánh giữa nắng hồng….”, giữa mỗi câu hát vẫn là điệu ru “Ơ….hớ…ơ…” cũ vang vọng khắp vùng biển.

Một góc đảo Lý Sơn
Một góc đảo Lý Sơn

“Pho sử thi” bằng câu hát ru

Hơn 100 bài hát ru được lưu giữ trong trí nhớ của bà Hảo, đa số là từ những bài của mẹ bà để lại, đến những bài do bà tự sáng tác. Những câu hát ru về thời hình thành đảo Cù Lao Ré và cư dân đầu tiên sinh sống. “Có trời, có đất có hòn lau/ Bến đò sang coi thử thế nào/Năm cụ hòn sơn cao vời vợi/Tứ bề sóng vỗ lao xao”… Nói về 5 ngọn núi kiến tạo đảo Lý Sơn từ hàng triệu năm trước gồm Giếng Tiền, Thới Lới, Hòn Sỏi, Hòn Vung và Hòn Tai.

Bà cho biết: “Cái khó của hát ru là giữ hơi trong âm giọng. Âm vang của hát ru phải xa, kéo dài hơi như những con sóng nối liền vươn biển lớn. Hát ru lại không có phổ nhạc mà nó gần như một loại cổ nhạc, người hát phải tự biên, diễn sao cho vẫn giữ được đúng điệu hát ru vừa có hồn”.

Bà Hảo đã tham gia nhiều chương trình biểu diễn dân gian. Năm 1997, bà Hảo tham gia chương trình “Lời ru của mẹ” ở tỉnh Quảng Ngãi. Đó là lần đầu tiên bà vượt biển trên con thuyền gỗ để vào đất liền. Bà may mắn nhận được giải Đặc biệt phần thi cá nhân. Đến nay, bà đã góp tiếng ru cho nhiều cuộc thi trên huyện Lý Sơn, tỉnh Quảng Ngãi.

Những lời hát ru của bà đã thể hiện chặng đường lịch sử đã qua: “Như con thuyền Tổ quốc vượt nguy nan/Để mạnh tiến trên con đường dân chủ”; ngợi ca Bác Hồ: “Tên của Bác dâng yêu Người thắm thiết/Cùng đồng tâm nhất trí bước theo Người/ Đường tự do rực rỡ khắp hoa tươi/ Cờ cách mạng ngang trời bay phất phới…”.

Là người giữ “pho sử thi sống” ở Lý Sơn qua những câu hát ru, bà Hảo trăn trở: “Nhiều người già trên đảo đã ra đi, những lớp trẻ không mấy ai học hỏi hát ru Hoàng Sa, Trường Sa. Tôi mong có người tiếp nối điệu hát ru biển đảo quê hương”.

Tin cùng chuyên mục
Cần minh bạch thông tin công trình “nhà sàn úp ngược”

Cần minh bạch thông tin công trình “nhà sàn úp ngược”

Vừa qua, Báo Dân tộc và Phát triển có đăng tải bài viết “Đồng bào Thái lên tiếng về công trình “Nhà sàn úp ngược” dự kiến xây dựng tại Nghĩa Lộ”. Sau khi báo đăng chúng tôi nhận được rất nhiều thông tin phản hồi, trong đó có nhiều bạn đọc mong muốn cần được minh bạch, làm rõ thông tin về vấn đề này.
Tin nổi bật trang chủ
Thầy tào trong đời sống tín ngưỡng của người Tày - Nùng

Thầy tào trong đời sống tín ngưỡng của người Tày - Nùng

Dân tộc- Tôn giáo - Lý Viết Trường - 1 giờ trước
Trong quan niệm của người Tày, Nùng ở vùng miền núi phía Bắc, thầy Tào là những người có khả năng giao tiếp với thế giới thần linh, giúp dân bản trừ ma tà, cầu bình an, mùa màng bội thu… Ngoài thầy Tào thì những người làm nghề tín ngưỡng khác như Mo, Pụt, Then cũng đều được gọi là những người “cứu nhân độ thế”.
Kết nối hiệu quả cung-cầu nông sản hỗ trợ các tỉnh, thành phố phía Nam

Kết nối hiệu quả cung-cầu nông sản hỗ trợ các tỉnh, thành phố phía Nam

Kinh tế - Mai Hương - 2 giờ trước
Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã ban hành Quyết định số 3149/QĐ-BNN-VP ngày 18/7/2021 về việc thành lập Tổ công tác chỉ đạo sản xuất, kết nối cung ứng tiêu thụ nông sản tại các tỉnh, thành phố phía Nam trong điều kiện dịch Covid-19 (gọi tắt là Tổ Công tác 970), do Thứ trưởng Trần Thanh Nam làm Tổ trưởng.
Yên Minh (Hà Giang): Điểm sáng trong công tác giảm nghèo

Yên Minh (Hà Giang): Điểm sáng trong công tác giảm nghèo

Kinh tế - Phương Ngọc - 2 giờ trước
Là huyện vùng cao biên giới của tỉnh Hà Giang, với 15/18 xã, thị trấn thuộc diện đặc biệt khó khăn, chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống. Những năm qua, các cấp chính quyền và người dân huyện Yên Minh đã thực hiện nhiều giải pháp giúp bà con vươn lên xóa đói, giảm nghèo, góp phần vào kết quả phát triển kinh tế-xã hội chung của tỉnh.
Chàng kỹ sư 8X với tình yêu cà gai leo đạt chất lượng OCOP

Chàng kỹ sư 8X với tình yêu cà gai leo đạt chất lượng OCOP

Sản phẩm - Thị trường - Mai Hương- CĐ - 2 giờ trước
Đến thôn Đoàn Kết (nay là thôn 4), xã Đại Yên, huyện Chương Mỹ (Hà Nội), chúng tôi được người dân nơi đây kể nhiều về chàng kỹ sư nông nghiệp thế hệ 8X. Từ một loại dược liệu quý trong dân gian - cây cà gai leo, chàng kỹ sư nông nghiệp Phan Trung Kiên, thành viên HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần nông nghiệp công nghệ cao Thăng Long, đã tạo ra những sản phẩm sạch hướng đến bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.
Viết bên cầu Hiền Lương

Viết bên cầu Hiền Lương

Phóng sự - Tiêu Dao - 3 giờ trước
Những ngày cuối tháng 7 này, chúng tôi dừng chân bên cầu Hiền Lương, để nghe lại tiếng trở mình hồi sinh của đất, của dòng sông một thời bị chia cắt làm đôi. Bước chân chạm lên cầu, lại nghe văng vẳng tiếng nhạc dìu dặt từ quán cà phê mang tên Vĩ tuyến 17 du dương bài hát với những lời da diết “Bên ven bờ Hiền Lương chiều nay ra đứng trông về, mắt đượm tình quê…”, bỗng thấy rưng rưng.
Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tuyên thệ nhậm chức

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tuyên thệ nhậm chức

Chiều 26/7, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết bầu đồng chí Phạm Minh Chính, Ủy viên Bộ Chính trị Khóa XIII, đại biểu Quốc hội khóa XV làm Thủ tướng Chính phủ. Thủ tướng Phạm Minh Chính đã tuyên thệ và phát biểu nhậm chức sau khi Quốc hội thông qua nghị quyết.
Sơn La: Làm tốt công tác chăm sóc sức khỏe cho người dân vùng cao

Sơn La: Làm tốt công tác chăm sóc sức khỏe cho người dân vùng cao

Trang địa phương - PV - 3 giờ trước
Với phương châm “phòng bệnh hơn chữa bệnh”, những năm qua, Trạm Y tế xã Co Mạ, huyện Thuận Châu (Sơn La) luôn nỗ lực, vượt lên khó khăn, làm tốt công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu cho Nhân dân.
Vì mục tiêu không còn nạn đói về dinh dưỡng

Vì mục tiêu không còn nạn đói về dinh dưỡng

Xã hội - Vân Khánh- CĐ - 3 giờ trước
Vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi nước ta, hiện đã đạt được nhiều thành tựu trong xóa đói giảm nghèo. Tuy nhiên, tỷ lệ suy dinh dưỡng ở khu vực này còn rất cao, nhất là đối với các DTTS rất ít người. Do đo cần có sự can thiệp về cơ chế, chính sách hỗ trợ để đảm bảo đủ lương thực, thực phẩm, đáp ứng đủ dinh dưỡng cho người dân, nhất là trẻ em, nhằm nâng cao thể trạng, trí tuệ, tầm vóc…
Pháp lệnh ưu đãi Người có công sửa đổi: Chặt chẽ hơn trong ghi công liệt sĩ trong thời bình

Pháp lệnh ưu đãi Người có công sửa đổi: Chặt chẽ hơn trong ghi công liệt sĩ trong thời bình

Xã hội - Vân Khánh-CĐ - 3 giờ trước
Theo quy định của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng năm 2012, trong thời bình, những người dũng cảm cứu người, cứu tài sản của nhà nước và Nhân dân mà bị chết, thì được xem xét công nhận liệt sĩ. Tuy nhiên, xung quanh quy định này, cũng cần có sự điều chỉnh về quy định cho chặt chẽ hơn...
Ăn trái cây thế nào cho đúng cách?

Ăn trái cây thế nào cho đúng cách?

Sống khỏe - Như Ý - 3 giờ trước
Trái cây được xem là nguồn cung cấp Vitamin, khoáng chất và chất xơ dồi dào cho cơ thể, nhưng không phải vì thế mà bạn có thể ăn trái cây mọi lúc và ăn quá nhiều. Bạn nên ăn trái cây đúng cách vì khi bạn ăn sai cách không những không hấp thu được hết dưỡng chất mà có thể gây hại cho sức khỏe của bạn.
Tản mạn bên dòng sông Sê Pôn

Tản mạn bên dòng sông Sê Pôn

Phóng sự - Thanh Nguyễn - 3 giờ trước
Tôi thích cách gọi ấy ngay từ khi đặt chân đến bên bờ Sê Pôn. Còn dòng sông, tự nó có lẽ không bao giờ muốn mình trở thành đường biên giới Việt-Lào, để mỗi khi vầng trăng trôi qua lại vấn vương câu hát “anh ở bên này Đông Trường Sơn, em ở bên này Tây Trường Sơn...”. Nửa dòng sông ấy đã ôm trọn thị trấn Lao Bảo (Hướng Hóa, Quảng Trị) rồi chảy ngược về phía mặt trời lặn, qua đất nước Triệu Voi; mang trong mình tình hữu nghị của hai dân tộc.