Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Làm du lịch cộng đồng ở làng hương trăm tuổi của người Nùng

Vũ Mừng - 08:31, 20/04/2024

Với người Nùng tại thôn Phia Thắp, xã Phúc Sen, huyện Quảng Hòa, tỉnh Cao Bằng, nghề làm hương là niềm tự hào văn hóa đã in sâu trong tiềm thức của đồng bào, do vậy trải qua nhiều thế hệ đồng bào dân tộc nơi đây vẫn miệt mài nối tiếp nhau giữ gìn nghề truyền thống. Do vậy, Phia Thắp được lựa chọn là một trong 7 điểm du lịch cộng đồng của tỉnh được đầu tư, theo đó đã mở ra hướng phát triển kinh tế mới cho người dân làng nghề này.

Thôn Phia Thắp, xã Phúc Sen, huyện Quảng Hòa, tỉnh Cao Bằng thơ mộng dưới chân núi Phà Hùng
Thôn Phia Thắp, xã Phúc Sen, huyện Quảng Hòa, tỉnh Cao Bằng thơ mộng dưới chân núi Phà Hùng

Bên hiên nhà sàn các cụ già trong làng kể lại, nghề làm hương đã có mặt tại Phia Thắp từ rất lâu rồi, thời gian cụ thể thì không còn nhớ rõ! Thế nhưng, chắc chắn một điều rằng, nghề làm hương đã song hành cùng với người Nùng An từ những ngày đầu tiên lập làng, dựng bản dưới chân núi Phà Hùng (Núi To). 

Người Nùng An quan niệm, khói hương là sợi dây gắn kết tinh thần, thể hiện sự ngưỡng vọng và biết ơn của người còn sống với tổ tiên khi đã về với đá núi. Cũng qua đó, tổ tiên biết được cuộc sống của con cháu người Nùng hôm nay ra sao, bản làng đã đổi thay và phát triển như thế nào...

Du khách có dịp tới đây thường gọi những bó hương nở xòe dưới nắng là “hoa” của núi Phà Hùng
Du khách có dịp tới đây thường gọi những bó hương nở xòe dưới nắng là “hoa” của núi Phà Hùng

Điều đặc biệt ở Phia Thắp là, 100% các hộ dân trong làng đều biết làm nghề và miệt mài giữ nghề. 53 hộ dân trong làng là 53 xưởng sản xuất nhỏ. Thế nên, ở thời điểm nào trong năm khi về thăm Phia Thắp người ta cũng thấy những bó hương được phơi trước sân, được đặt trên những bờ rào đá, rồi chen cả vào bậc thang dẫn lên nhưng ngôi nhà sàn cổ...

Nguyên liệu được đồng bào nơi đây sử dụng để làm hương là cây mai, vỏ cây gạo, mùn cưa, các loại cây tạo mùi như nghiến đỏ, cây thung... Nói về việc kiếm tìm nguyên liệu, anh Hoàng Văn Tuyên người dân trong làng cho hay, cây mai tốt mọc sâu trong rừng và chỉ có duy nhất mai ở huyện Trùng Khánh khi cháy mới có tàn cong. Bên cạnh đó, lá cây Bầu Hắt dùng để làm chất keo kết dính các nguyên liệu lại với nhau, cũng phải được đưa về từ những rặng núi cao, thì mới có được mùi hương thơm tự nhiên. Thế nên để có đủ nguyên liệu người làm nghề phải tìm kiếm rất vất vả.

Người Nùng An giữ gìn nghề truyền thống của mình
Người Nùng giữ gìn nghề truyền thống của mình

Có hơn 40 năm gắn bó với nghề, bà Nông Thị Tình (70 tuổi) người dân làng Phia Thắp chia sẻ: “Lá Bầu Hắt sau khi hái về sẽ được phơi khô, đem nghiền nhỏ và trộn với mùn cưa của những cât gỗ thân mềm để hương cháy tốt. Để gắn kết các nguyên liệu que hương được nhúng xuống nước làm ướt và người làm phải dùng tay để se hương. Một ngày thợ giàu kinh nghiệm sẽ làm được từ 3000 - 4000 que hương mỗi ngày”.

Tại Phia Thắp 100% số hộ dân đều biết làm nghề và theo nghề
Tại Phia Thắp 100% số hộ dân đều biết làm nghề và theo nghề

Tại nhiều làng nghề làm hương, thông thường que hương sẽ được nhuộm đỏ trước khi se nguyên liệu. Còn ở Phia Thắp công đoạn này thường được làm cuối cùng sau khi những que hương đã được se hết. Sắc đỏ của chân hương cũng không được tạo ra bởi phẩm màu mà được nhuộm từ nước của lá cây Chăm Che, thứ phẩm màu tự nhiên mà chỉ có người Nùng An nơi đây mới có thể pha chế được. 

Sau khi được nhuộm đỏ, nhuộm hồng người Nùng An tại Phia Thắp đem hương ra phơi, đây cũng chính là lúc quang cảnh cả một vùng núi rừng trở nên lung linh đến mê mẩn. Thế nên, du khách có dịp tới đây thường gọi những bó hương nở xòe dưới nắng là “hoa” của núi Phà Hùng. 

Mỗi bó hương sẽ có 20 que và được người dân đem đi bán ở khắp các nẻo đường hoặc cho các khách du lịch, nhưng chủ yếu vẫn là ở chợ phiên Quảng Hòa. Mỗi bó nhỏ giá bán dao động từ 10.000 - 20.000 đồng. 

Vì hương của Phia Thắp có mùi thơm tự nhiên, dễ cháy, khi cháy hết tạo ra được dáng đẹp và bảo quản được khá lâu, nên không chỉ các gia đình ở Cao Bằng mà các vùng lân cận như Bắc Kạn hay Hà Giang cũng có rất nhiều người ưa dùng.

Nhờ có hướng phát triển và bảo tồn đúng đắn nên Phia Thắp, là một trong những địa điểm du lịch có rất đông du khách nước ngoài tìm tới tại tỉnh Cao Bằng
Nhờ có hướng phát triển và bảo tồn đúng đắn, nên Phia Thắp là một trong những địa điểm du lịch tại tỉnh Cao Bằng thu hút đông du khách người nước ngoài tìm tới trải nghiệm

Tuy nhiên, do được làm hoàn toàn thủ công, đòi hỏi sự chăm chút tỉ mẩn cao độ và chịu sự cạnh tranh khốc liệt từ các loại hương công nghiệp xuất hiện trên thị trường nên đã có những thời điểm, nghề làm hương Phia Thắp đứng trước nguy cơ dần mai một. 

Trước thực tế này, để giữ gìn và quảng bá những nét văn hóa độc đáo của địa phương, từ năm 2016, Phia Thắp được lựa chọn là một trong 7 thôn bản của tỉnh Cao Bằng được đầu tư làm du lịch cộng đồng, trên cơ sở khai thác tài nguyên văn hóa của các dân tộc. Điều này không chỉ góp phần bảo vệ và phát huy những giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc Nùng dưới chân núi Phà Hùng, mà còn giúp bà con thoát nghèo bền vững. 

Hiện nay, một số hộ dân đã làm dịch vụ lưu trú tại nhà cho khách du khách tham quan. Những công việc thường ngày như, thu hoạch hoa màu, xay thóc, giã gạo, đánh cá, thêu thùa, may vá, làm hương... đã được người dân xây dựng thành sản phẩm phục vụ khách du lịch. Du khách khi đến các điểm lưu trú tại nhà dân được đón tiếp nồng hậu, được hướng dẫn và trực tiếp tham gia trải nghiệm, hòa mình vào đời sống bản làng...

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin nổi bật trang chủ
Rõ dần mức tham chiếu làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội

Rõ dần mức tham chiếu làm căn cứ đóng bảo hiểm xã hội

Không còn “mức lương cơ sở” là định hướng quan trọng trong Nghị quyết số 27-NQ/TW của Hội nghị lần thứ Bảy Ban Chấp hành Trung ương khóa XII về cải cách chính sách tiền lương đối với cán bộ, công chức, viên chức, lực lượng vũ trang và người lao động trong doanh nghiệp. Để phù hợp với định hướng này, việc sửa đổi căn cứ đóng bảo hiểm xã hội (BHXH) khi không còn “mức lương cơ sở”, là hết sức cần thiết.
Dân làng Đăk Wâk chung sức gìn giữ nhà rông truyền thống

Dân làng Đăk Wâk chung sức gìn giữ nhà rông truyền thống

Media - Ngọc Chí - 5 giờ trước
Làng Đăk Wâk, xã Đăk Kroong, huyện Đăk Glei, tỉnh Kon Tum có 343 hộ, 1.374 nhân khẩu, với 96% là người dân tộc Gié Triêng. Cũng giống như nhiều cộng đồng DTTS khác ở Tây Nguyên, người Gié Triêng ở làng Đăk Wâk xem nhà rông như là “trái tim” của làng, là nơi hội tụ tinh hoa văn hóa truyền thống được bà con đoàn kết gìn giữ, phát huy.
Điểm tựa của thôn, làng

Điểm tựa của thôn, làng

Media - Ngọc Chí - 5 giờ trước
Tại các thôn, làng đồng bào DTTS thì già làng, thôn trưởng, Người có uy tín chính là điểm tựa của bà con trong các hoạt động đời sống văn hóa tinh thần. Không quản ngại khó khăn, vất vả, đội ngũ già làng, thôn trưởng, Người có uy tín luôn đi đầu trong phát triển kinh tế, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, giữ vững an ninh chính trị, góp phần xây dựng tỉnh Kon Tum ngày một phát triển.
Gia Lai: Tổ chức Đại hội các DTTS huyện Phú Thiện

Gia Lai: Tổ chức Đại hội các DTTS huyện Phú Thiện

Tin tức - Ngọc Thu - 6 giờ trước
Ngày 28/5, huyện Phú Thiện (Gia Lai) đã long trọng tổ chức Đại hội Đại biểu các DTTS lần thứ IV - năm 2024. Tham dự có bà Phạm Thị Phước An - Phó Vụ trưởng Vụ Công tác Dân tộc Địa phương (Ủy Ban Dân tộc); đại diện lãnh đạo Tỉnh ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ, các sở, ban ngành tỉnh; lãnh đạo huyện và 134 đại biểu chính thức đại diện cho hơn 51.000 đồng bào DTTS của 21 thành phần dân tộc tại địa phương.
Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Nông Quốc Tuấn gặp mặt cán bộ hưu trí của Ủy ban Dân tộc giữa kỳ năm 2024

Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Nông Quốc Tuấn gặp mặt cán bộ hưu trí của Ủy ban Dân tộc giữa kỳ năm 2024

Tin tức - Văn Hoa - 6 giờ trước
Ngày 28/5, tại trụ sở Ủy ban Dân tộc (UBDT), Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm UBDT Nông Quốc Tuấn gặp mặt cán bộ hưu trí của UBDT giữa kỳ năm 2024. Tham dự có các thành viên Ban Liên lạc (BLL) hưu trí UBDT và gần 150 cán bộ, công chức, viên chức, người lao động UBDT nghỉ hưu tại Hà Nội; lãnh đạo một số vụ, đơn vị trực thuộc UBDT.
Quốc hội thảo luận về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự thảo Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi)

Quốc hội thảo luận về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự thảo Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi)

Thời sự - Hoàng Quý - 6 giờ trước
Ngày 28/8, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa XV, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Quốc hội họp phiên toàn thể tại hội trường thảo luận về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự thảo Luật Tổ chức Tòa án nhân dân (sửa đổi).
Tin trong ngày - 28/5/2024

Tin trong ngày - 28/5/2024

Bản tin trong ngày của Báo Dân tộc và Phát triển, ngày 28/5, có những thông tin đáng chú ý sau: Hoàn thành sắp xếp đơn vị hành chính cấp huyện, xã trong tháng 9. Yên Bái: Phát hiện hóa thạch đến 5 triệu năm. Kon Tum: Báo động tình trạng gom mua đất của đồng bào DTTS . Cùng các thông tin khác trong vùng đồng bào DTTS và miền núi.
Hiểm hoạ từ ăn rau sống

Hiểm hoạ từ ăn rau sống

Sức khỏe - T. H - 6 giờ trước
Ngày 28/5, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương thông tin các bác sĩ của Bệnh viện đang điều trị cho một bệnh nhân nam mang trong mình ổ sán lá gan lớn do có thói quen ăn rau muống, rau ngổ sống.
Cà Mau: Đại hội đại biểu các DTTS huyện Thới Bình lần IV, năm 2024 thành công tốt đẹp

Cà Mau: Đại hội đại biểu các DTTS huyện Thới Bình lần IV, năm 2024 thành công tốt đẹp

Công tác Dân tộc - Như Tâm - 6 giờ trước
Sau phiên trù bị, chiều 28/5, tại UBND huyện Thới Bình, tỉnh Cà Mau, với chủ đề: “Các dân tộc đoàn kết, đổi mới sáng tạo, phát huy lợi thế, tiềm năng, hội nhập và phát triển bền vững”, Ban Chỉ đạo Đại hội huyện, đã long trọng tổ chức khai mạc Đại hội đại biểu các DTTS huyện Thới Bình lần thứ IV, năm 2024.
Quảng Ninh: Phát động Tháng hành động vì trẻ em

Quảng Ninh: Phát động Tháng hành động vì trẻ em

Xã hội - Mỹ Dung - 6 giờ trước
Ngày 28/5, tại Tp. Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh tổ chức Lễ phát động Tháng hành động vì trẻ em, khai mạc hoạt động Hè tỉnh Quảng Ninh 2024.
Quốc hội thảo luận về một số nội dung của dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi)

Quốc hội thảo luận về một số nội dung của dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi)

Thời sự - Hoàng Quý - 6 giờ trước
Chiều 28/5, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa XV, dưới sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định, Quốc hội họp phiên toàn thể ở hội trường, thảo luận về một số nội dung còn ý kiến khác nhau của dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi).
Chủ tịch nước gặp mặt, biểu dương con liệt sĩ công an, con nuôi công an xã, thiếu nhi tiêu biểu

Chủ tịch nước gặp mặt, biểu dương con liệt sĩ công an, con nuôi công an xã, thiếu nhi tiêu biểu

Thời sự - PV - 6 giờ trước
Chiều 28/5, tại Phủ Chủ tịch, trong buổi gặp mặt, biểu dương các cháu con liệt sĩ công an, con đỡ đầu hội phụ nữ công an, con nuôi công an xã và con cán bộ, chiến sĩ công an đạt giải quốc gia, quốc tế năm 2023-2024, do Bộ Công an tổ chức, Chủ tịch nước Tô Lâm đề nghị các ban, bộ, ngành, cấp ủy chính quyền các cấp tập trung triển khai quyết liệt, hiệu quả các chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước về chăm sóc, giáo dục, bảo vệ trẻ em với những mục tiêu cụ thể…