Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Bài ca "vỡ đất" trên đỉnh Phiêng Mu

Lý Thịnh - 10:58, 26/04/2021

Vợ chồng ông Giàng Seo Lự, Cư Thị Chá, dân tộc Mông, sinh sống trên đỉnh núi Phiêng Mu, thôn Cao Đường, xã Yên Thuận, huyện Hàm Yên (Tuyên Quang) từ năm 2006. Giữa nơi đại ngàn, không đường, không điện, không sóng điện thoại, tưởng chừng sẽ khiến vợ chồng ông chìm sâu trong lạc hậu, đói nghèo. Thế nhưng, với sự cần cù, chăm chỉ, sáng tạo trong lao động, sản xuất, vợ chồng ông đã viết lên câu chuyện vượt khó, trở thành hộ gia đình triệu phú, thu nhập gần 200 triệu đồng/năm.

Vợ chồng ông Lự chăm sóc vườn sa nhân của gia đình
Vợ chồng ông Lự chăm sóc vườn sa nhân của gia đình

Sống giữa đại ngàn

Chuyến lên Phiêng Mu lần này, chúng tôi có người đồng hành là anh Nông Quang Sự, Chủ tịch Hội Nông dân huyện Hàm Yên. Anh Sự cũng rất háo hức khi lên tìm hiểu đời sống, mô hình kinh tế mới của những người nông dân vượt khó.

Từ trung tâm thôn Cao Đường, phải mất 2 giờ đi bộ men theo đường mòn, luồn lách qua khe suối và những cánh rừng âm u mới tới được nhà ông Giàng Seo Lự. Ngôi nhà nhỏ ẩn trong làn sương mù dày đặc.

Bên bếp lửa ấm áp, ông Lự giới thiệu, cả khu vực nhà ở, đất sản xuất của gia đình là nơi tiếp giáp với xã Trung Hà (Chiêm Hoá) và xã Đức Xuân, huyện Bắc Quang (tỉnh Hà Giang). Năm 2006, vợ chồng ông đưa hai con nhỏ chuyển từ huyện Hoàng Su Phì về đây lập nghiệp. 

“Ngày đó, mình mua lại được khu đất khá bằng phẳng, rộng lớn của một số hộ người Mông vì họ chuyển đi nơi khác do ở đây đường sá đi lại khó khăn quá. Vậy là trên đỉnh núi Phiêng Mu chỉ có nhà mình hiu quạnh giữa đại ngàn”, ông Lự kể.

Tại nơi ở mới, vợ chồng ông Lự hầu như không có ngày nào nghỉ ngơi, hết mùa gieo hạt, chăm sóc, thu hái từ trồng lúa nương, ngô, trồng rau cải đến chăn nuôi gà, nuôi lợn, nuôi trâu. Hai đứa con nhỏ cũng phụ giúp bố mẹ các công việc gieo cấy, chăn trâu, gánh nước… Để có đủ thóc ăn cho cả nhà, vợ chồng ông bắt tay cải tạo, khai phá thêm ruộng để cấy lúa nước. Tuy nhiên, cái khó là không có nguồn nước để phục vụ việc gieo cấy lúa. Ông Lự phải mất nhiều tuần liền đi khảo sát, tìm cách dẫn nguồn nước về nhà cách hơn 1 cây số. Ban đầu, ông chưa có tiền mua ống dẫn nên phải dùng nứa làm máng để dẫn nước về nhà.

Nhớ lại ngày đó, ông Lự nói vui: “Đúng là đói đầu gối phải bò thôi! Nếu chịu khó suy nghĩ tìm hướng giải quyết và chăm chỉ làm việc, thì sẽ tìm được giải pháp đúng. Khi mình hoàn thành tuyến máng lần dẫn nước về nhà thật đúng là hiệu quả, vừa đủ nước sinh hoạt, giảm thời gian, công sức đi gánh nước mỗi ngày. Đặc biệt là có đủ nước tưới cho cả khu ruộng rộng lớn, năng suất lúa tăng lên đáng kể giúp gia đình cơ bản đủ thóc ăn”.

Ông Giàng Seo Lự đã chủ động mua máy xay xát, máy băm cỏ để giải phóng sức lao động
Ông Giàng Seo Lự đã chủ động mua máy xay xát, máy băm cỏ để giải phóng sức lao động

Mở hướng tương lai

Hỏi về những khó khăn khi sống giữa nơi đại ngàn, bà Cư Thị Chá hài hước: Ấy chà, nếu kể hết “cái khó” thì hết cả ngày đó! Ở đâu cũng khó nếu mình lười biếng. Mình sẽ vượt qua khó khăn nếu gia đình cùng đoàn kết, chăm chỉ làm ăn. Khó thì nhiều lắm, đặc biệt giao thương hạn chế vì đường sá đi lại rất khó khăn. Khi cần đi chợ bán con gà, con lợn, bao lúa lấy tiền mua mắm, muối, phải đi bộ mất cả buổi sáng, đến trưa muộn mới về tới nhà. Khổ nhất là khi ốm đau cần đi khám chữa bệnh, rồi việc học hành của hai đứa con cũng bị đứt gánh cũng vì đi lại quá vất vả. 

Từ trên đỉnh Phiêng Mu, vợ chồng ông Lự “đón sóng” gọi điện thoại liên lạc với mọi người
Từ trên đỉnh Phiêng Mu, vợ chồng ông Lự “đón sóng” gọi điện thoại liên lạc với mọi người

Vợ chồng ông Lự đã lựa chọn hướng đi đúng, phát huy lợi thế đồng cỏ rộng để phát triển chăn nuôi trâu, bò sinh sản từ chục năm về trước. Ban đầu, ông chỉ đủ vốn mua 1 con trâu cái về nuôi. Khi trâu sinh sản, ông giữ lại nuôi tăng đàn. Khi đàn trâu ổn định duy trì 8 con, ông bán bớt trâu để mua thêm bò sinh sản.

Quá trình nuôi, ông Giàng Seo Lự tự tích luỹ kinh nghiệm chăm sóc, phòng bệnh cho trâu, bò, hạn chế tối đa dịch bệnh cho đàn vật nuôi. Ông chủ động trồng thêm cỏ, tích trữ rơm rạ, nấu cháo bổ sung dinh dưỡng, đốt lửa sưởi ấm cho đàn vật nuôi vượt qua những mùa đông giá rét. 5 năm trở lại đây, ông luôn duy trì tổng đàn trâu, bò từ 16 đến 18 con, trong đó một nửa là trâu, bò cái sinh sản. Do được chăm sóc tốt, đàn trâu, bò con nào cũng béo tròn, các thương lái rất thích tìm đến mua trâu, bò của ông. Mỗi năm, ông bán bớt 6 đến 8 con trâu, thu về gần 150 triệu đồng.

Nguồn phân trâu, bò ông sử dụng làm phân bón cho ruộng. Do chủ động được nguồn nước, đủ phân bón nên năng suất lúa khá cao. Dù ruộng chỉ cấy 1 vụ, nhưng cũng đủ thóc cho gia đình ăn cả năm. Cùng với đó, ông bà nuôi thêm lợn, gà đen để cải thiện bữa ăn hàng ngày, vừa có thêm thu nhập từ bán gà đen. Ông Lự cũng tận dụng khe suối để đắp đập nhỏ chạy máy phát điện mini, có nguồn điện phục vụ sinh hoạt hàng ngày. Giờ có điện thoại di động giúp ông dễ dàng liên lạc với mọi người, nhưng mỗi khi cần gọi điện, ông phải mất 15 phút để “đón sóng”. Ông cũng đã sắm đủ máy xay xát, máy băm cỏ, thái rau chạy bằng dầu diesel để giải phóng sức lao động.

Cô con gái út đi lấy chồng, vợ chồng ông Lự sống cùng với vợ chồng người con trai cả và hai cháu nội. Khi lên chức ông bà, vợ chồng ông Lự có những tính toán xa hơn cho thế hệ tương lai. Sau nhiều năm tích góp, ông bà có đủ tiền mua đất ở, đất sản xuất, dựng nhà ở trung tâm thôn Cao Đường. Bước đầu, ông cho các con, các cháu "hạ sơn" để thuận tiện cho việc học hành. Vợ chồng anh Cao tập trung chăm lo cho việc học của hai con, đồng thời thay nhau đi lại giúp ông bà công việc ruộng nương, chăm sóc đàn vật nuôi.

Cấy lúa 1 vụ, gia đình ông Lự có đủ thóc ăn cho cả năm
Cấy lúa 1 vụ, gia đình ông Lự có đủ thóc ăn cho cả năm

Ông Lự rất năng động, luôn đau đáu tìm hướng làm giàu bền vững. Ngoài việc nhận bảo vệ hơn 20 ha rừng, ông còn bỏ tiền mua 100 cây giống ngọc am về trồng. Qua tìm hiểu, nhận thấy lợi ích kinh tế cao từ cây dược liệu, năm 2018, ông mạnh dạn đầu tư 25 triệu đồng mua giống sa nhân về trồng dưới tán rừng. Cây sa nhân thích nghi với khí hậu, thổ nhưỡng nên phát triển tốt. Năm 2020 vừa qua, ông đã được hưởng những thành quả ngọt ngào khi tỉa bán 4 vạn cây sa nhân giống, thu hoạch được 1 tạ quả (quả sa nhân tươi bán giá 120 nghìn đồng/kg), thu về hơn 50 triệu đồng. Sẵn giống, ông tiếp tục tỉa mở rộng diện tích trồng sa nhân lên hơn 1 ha.

Dẫn chúng tôi đến thăm khu trồng sa nhân, ông Lự vui mừng bảo, cây sa nhân trồng ở đây được ví như “kho báu” giữa rừng. Cây này có giá trị kinh tế cao, cây dễ trồng, không tốn công chăm sóc, trồng 1 lần thu hoạch đến vài chục năm liền. Giờ nguyên bán giống cũng thu về vài trăm triệu đồng. Năm nay, ông ước cũng thu về ít nhất phải 5 tạ quả sa nhân, chỉ cần giá 100 nghìn đồng/kg là đã có khoản thu khá rồi.

Vườn sa nhân của gia đình ông Lự
Vườn sa nhân của gia đình ông Lự

Sau khi tận mắt chứng kiến thành quả lao động của gia đình ông Lự, anh Nông Quang Sự, Chủ tịch Hội Nông dân huyện Hàm Yên bày tỏ: Thật sự khâm phục tinh thần lao động, nghị lực vượt khó, sự nhạy bén của vợ chồng ông Lự. Anh Sự cũng cho hay, trong tháng 3 vừa qua, HTX rau-thảo dược được thành lập ở thôn Cao Đường, xã Yên Thuận. Theo phương án phát triển, HTX sẽ hướng tới từng bước liên kết trồng, tiêu thụ dược liệu có giá trị kinh tế cao, trong đó có cây sa nhân.

"Hy vọng thời gian tới, ông Lự sẽ đóng vai trò “mắt xích” quan trọng trong chuỗi liên kết phát triển dược liệu, khai thác tiềm năng phát triển kinh tế dưới tán rừng, kết hợp bảo vệ rừng, thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương", Chủ tịch Hội nông dân huyện Nông Quang Sự nói.

Tin cùng chuyên mục
Những con người tỏa sáng trong bóng đêm thành phố

Những con người tỏa sáng trong bóng đêm thành phố

TP. Hồ Chí Minh về đêm có những con người, với những công việc mưu sinh rất đặc biệt. Họ là những người vá xe đêm, nhưng sẵn sàng miễn phí nếu ai không có tiền; là những công nhân lọ mọ trong đêm để rò từng đường ống nước để phát hiện những chỗ vỡ; hay là những phụ nữ chân yếu tay mền nhưng lại làm công việc cửu vạn nặng nhọc ở chợ đầu mối …
Tin nổi bật trang chủ
Nhìn lại công tác di dân khỏi vùng sạt lở ở Hà Giang: Cần có lời giải cho bài toán kinh phí (Bài 2)

Nhìn lại công tác di dân khỏi vùng sạt lở ở Hà Giang: Cần có lời giải cho bài toán kinh phí (Bài 2)

Dù đã đạt được một số kết quả bước đầu trong sắp xếp, ổn định dân cư nhưng hiện trên địa bàn tỉnh Hà Giang vẫn còn khoảng 10 ngàn hộ dân đang sống trong vùng có nguy cơ sạt lở, thiên tai. Nguồn lực đầu tư hạn chế, nhỏ lẻ, nhu cầu lớn, thiếu quỹ đất để sắp xếp dân cư… đang là những trở ngại lớn trong công tác sắp xếp, bố trí, quy hoạch dân cư ở Hà Giang.
Bộ trưởng, Chủ nhiệm Hầu A Lềnh làm việc với Nhà khách Dân tộc

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Hầu A Lềnh làm việc với Nhà khách Dân tộc

Thời sự - Hoàng Quý - 6 phút trước
Ngày 12/5, tại Hà Nội, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Hầu A Lềnh đã chủ trì buổi làm việc với Nhà khách Dân tộc. Tham dự buổi làm việc còn có Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Lê Sơn Hải cùng lãnh đạo một số Vụ, đơn vị thuộc UBDT.
Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc tiếp đại biểu các dân tộc thiểu số tỉnh Bắc Giang

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc tiếp đại biểu các dân tộc thiểu số tỉnh Bắc Giang

Thời sự - PV - 3 giờ trước
Sáng 12/5, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc tiếp Đoàn Đại biểu Dân tộc thiểu số tỉnh Bắc Giang nhân dịp Đoàn về thăm Thủ đô Hà Nội, đến thăm Phủ Chủ tịch.
Tạm dừng việc xét xử ở những địa phương thực hiện giãn cách xã hội

Tạm dừng việc xét xử ở những địa phương thực hiện giãn cách xã hội

Tin tức - P. Ngọc (T/h) - 3 giờ trước
Tòa án nhân dân tối cao vừa có Công văn 125/TANDTC-VP về việc tiếp tục phòng chống dịch bệnh Covid-19. Trong đó quy định việc tạm dừng xét xử ở những địa phương thực hiện giãn cách xã hội.
Chủ động trong phòng, chống thiên tai - Nét đẹp của dân tộc Việt Nam: Phát huy truyền thống ( Bài 1)

Chủ động trong phòng, chống thiên tai - Nét đẹp của dân tộc Việt Nam: Phát huy truyền thống ( Bài 1)

Môi trường sống - Ông Lê Huy Ngọ - Nguyên Bộ trưởng Bộ NN&PTNT (CĐ) - 3 giờ trước
Giữ đê, phòng lụt, chống lụt, phòng bão, chống bão, phòng hạn, chống hạn,… là nhiệm vụ cực kỳ quan trọng, vì lợi ích của các cấp chính quyền và người dân. Phát huy kinh nghiệm đã được đúc kết từ lịch sử, phòng, chống thiên tai (PCTT) hiện này là công tác thường xuyên, phải được phát động thành phong trào thi đua để từng bước trở thành nếp sống văn hóa của người dân Việt Nam.
Các cơ sở lưu trú du lịch phải công bố mã QR an toàn phòng dịch Covid-19

Các cơ sở lưu trú du lịch phải công bố mã QR an toàn phòng dịch Covid-19

Tin tức - T.Hợp - 3 giờ trước
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch vừa ban hành công văn số 1518/BVHTTDL-TCDL đề nghị Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố phối hợp đôn đốc thực hiện đánh giá an toàn Covid-19 của các cơ sở lưu trú du lịch trên toàn quốc.
Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam:

Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam: "Không để dịch bệnh lây lan trong các khu công nghiệp"

Thời sự - PV - 3 giờ trước
Dịch bệnh xảy ra ở tất cả các nơi đều nguy hiểm nhưng xung yếu nhất là bệnh viện, sau đó đến các nhà máy, đặc biệt các nhà máy trong khu công nghiệp. Các địa phương nỗ lực không để dịch bệnh lây lan trong khu công nghiệp.
Người có uy tín phát huy vai trò tiên phong

Người có uy tín phát huy vai trò tiên phong

Người có uy tín - Văn Hoa - 3 giờ trước
Toàn tỉnh Yên Bái có 871 Người có uy tín trong đồng bào DTTS. Đây là đội ngũ gương mẫu đi đầu trong các phong trào của địa phương, đặc biệt trong phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH), giúp đỡ người dân xóa đói giảm nghèo.
Vì sao đội tuyển bóng chuyền nữ Việt Nam chưa thể tập trung?

Vì sao đội tuyển bóng chuyền nữ Việt Nam chưa thể tập trung?

Thể thao - Giải trí - PV - 3 giờ trước
Do tác động của dịch Covid-19 cùng với khó khăn trong việc tìm huấn luyện viên (HLV) trưởng, đội tuyển bóng chuyền nữ Việt Nam chưa thể tập trung để chuẩn bị cho chiến dịch tại SEA Games 31.
Thí sinh đăng ký nguyện vọng xét tuyển bằng phương thức trực tuyến được thay đổi, bổ sung nguyện vọng

Thí sinh đăng ký nguyện vọng xét tuyển bằng phương thức trực tuyến được thay đổi, bổ sung nguyện vọng

Giáo dục - Phương Ngọc (T/h) - 4 giờ trước
Theo mục 21 Phiếu đăng ký thi tốt nghiệp THPT 2021, thí sinh có thể đăng ký nguyện vọng xét tuyển đại học, cao đẳng (ĐH, CĐ) theo 1 trong 2 phương thức là đăng ký nguyện vọng bằng phương thức xét tuyển trực tuyến hoặc đăng ký nguyện vọng xét tuyển bằng phiếu.
Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ dự Hội nghị trực tuyến toàn quốc quán triệt, giao nhiệm vụ và phát lệnh ra quân bảo đảm an ninh, trật tự Ngày bầu cử

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ dự Hội nghị trực tuyến toàn quốc quán triệt, giao nhiệm vụ và phát lệnh ra quân bảo đảm an ninh, trật tự Ngày bầu cử

Thời sự - PV - 4 giờ trước
Sáng 12/5, Bộ Công an tổ chức Hội nghị toàn quốc quán triệt, giao nhiệm vụ và phát lệnh ra quân bảo đảm an ninh, trật tự Ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2021-2026.