Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Tết Hồ Sự Chà của người Hà Nhì

PV - 10:08, 30/11/2018

Giữa tháng 10 đầu tháng 11 hằng năm, những bản làng người Hà Nhì ở Mường Tè (Lai Châu) lại tưng bừng vui Tết Hồ Sự Chà. Đây là Tết truyền thống đặc sắc của đồng bào dân tộc Hà Nhì.

Tết Hồ Sự Chà. Người Hà Nhì thể hiện điệu múa truyền thống trong ngày Tết Hồ Sự Chà.

Khi những bông hoa dã quỳ vẫn còn nặng trĩu sương đêm, tiếng chày giã gạo đã vang lên trong những căn nhà của người Hà Nhì ở bản Pa Thắng, xã Thu Lũm (huyện Mường Tè). Những em nhỏ cũng đã thức giấc để bố mẹ mặc cho bộ quần áo mới, cùng vây quanh bếp lửa hồng, háo hức chờ những chiếc bánh dày nóng hổi.

Ông Chu Hừ Chừ, Trưởng bản Pa Thắng, xã Thu Lũm, cho biết: “Tết truyền thống của người Hà Nhì là dịp để những người con đi xa trở về nhà sum họp, báo hiếu ông bà, cha mẹ, tổ tiên và thăm hỏi người thân. Vì thế để chuẩn bị đón Tết, công việc không thể thiếu là làm bánh dày, mổ lợn cúng tổ tiên”.

Ông Chừ bảo: Với Tết Hồ Sự Chà, chỉ riêng việc mổ lợn đã là một câu chuyện dài. Theo phong tục của người Hà Nhì, lợn để ăn Tết chỉ được mổ trong ngày đầu tiên hoặc ngày thứ ba của ngày Tết, tuyệt đối không được mổ vào ngày thứ hai. Theo quan niệm, nếu mổ lợn vào ngày thứ hai sẽ là ngày xung khắc, sau này gia chủ sẽ không thể nuôi lợn được nữa.

Cùng với việc mổ lợn, giã bánh dày cũng được người Hà Nhì thực hiện vào sáng sớm ngày mùng Một Tết. Họ quan niệm, tổ tiên là đấng bề trên, bánh dâng cúng phải nóng hổi, phải to hơn bánh bình thường thì mới thể hiện tấm lòng hiếu thuận của con cháu với tổ tiên. Do đó, vào ngày đầu tiên của Tết trong mâm cỗ cúng tổ tiên không thể thiếu bánh dày, thịt lợn, cháo, rượu, chè.

Đặc biệt, người Hà Nhì vẫn lưu giữ được phong tục truyền thống, vào sáng mùng Một Tết, sau khi cúng tổ tiên xong, con cháu nội ngoại sẽ tập trung cúi lạy trước bàn thờ tổ tiên, chúc Tết ông bà, cha mẹ. Khi các thủ tục đã xong, cả gia đình sẽ được ông bà chia lộc cúng và cầu chúc cho con cháu khỏe mạnh, thành đạt.

Anh Lý Phạm Xè, người con của bản Pa Thắng chia sẻ thêm về Tết cổ truyền của dân tộc mình, mặc dù đi làm ăn xa nhưng chưa năm nào anh lỡ hẹn Tết cổ truyền ở chính mảnh đất anh sinh ra.

Tết Hồ Sự Chà Đồng bào Hà Nhì làm bánh dày truyền thống để ăn Tết Hồ Sự Chà.

“Người Hà Nhì rất coi trọng sự thiêng liêng trong các ngày lễ, Tết như người Kinh, cũng đón Tết Hồ Sự Chà trong 3 ngày. Và trong những ngày này, các gia đình sẽ chuẩn bị lễ vật cúng mời tổ tiên về mừng năm mới, tổ chức vui chơi, thăm hỏi, chúc nhau những điều may mắn, tốt đẹp”, anh Xè cho biết.

Còn theo Trưởng bản Pa Thắng, ông Chu Hừ Chừ, Tết của người Hà Nhì không được tổ chức cố định vào một ngày nào trong năm cũng không được thống nhất về mặt thời gian. Do đó, việc ăn Tết vào ngày nào, thường là do Hội đồng già làng, trưởng bản bàn bạc và thống nhất trong từng năm. Tuy nhiên, việc lựa chọn phải dựa trên các yếu tố như: thời tiết, mùa màng, khả năng kinh tế của mỗi hộ.

“Đặc biệt, Tết Hồ Sự Chà của người Hà Nhì tuyệt đối phải được chọn vào ngày Thìn, bởi người Hà Nhì quan niệm đó là ngày của “thần thánh”. Và trong tâm thức của họ, Tết là lúc mà Thượng đế xuống kiểm tra công việc, cuộc sống của người dân trong năm qua”, ông Hừ cho hay.

Văn nghệ là một trong những nét văn hóa không thể thiếu trong ngày Tết Hồ Sự Chà của dân tộc Hà Nhì với những điệu múa thiêng liêng và ý nghĩa mô phỏng các động tác điển hình trong lao động, sản xuất và trong chính cuộc sống sinh hoạt hằng ngày. Có lẽ, cũng từ chính những nét văn hóa độc đáo ấy cộng với sự thân thiện, hiếu khách vốn có của họ mà Tết Hồ Sự Chà đã làm say lòng biết bao khách tham dự và đã trở thành nét văn hóa đặc sắc ở khu vực miền núi Tây Bắc.

HOÀI DƯƠNG

Tin cùng chuyên mục
Lễ Cúng dòng họ của người Mông Sơn La

Lễ Cúng dòng họ của người Mông Sơn La

Theo truyền thống, đồng bào dân tộc Mông rất coi trọng dòng họ. Người Mông quan niệm, người cùng dòng họ là những người anh em có cùng tổ tiên, có thể đẻ và chết trong nhà nhau, luôn giúp đỡ, cưu mang nhau. Từ đó, hình thành lễ cúng dòng họ.
Tin nổi bật trang chủ
Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Hoàng Thị Hạnh gặp mặt Đoàn cán bộ, giáo viên, học sinh Trường PTDT Nội trú huyện Mèo Vạc

Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Hoàng Thị Hạnh gặp mặt Đoàn cán bộ, giáo viên, học sinh Trường PTDT Nội trú huyện Mèo Vạc

Chiều 23/5, tại trụ sở Ủy ban Dân tộc (UBDT), Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm UBDT Hoàng Thị Hạnh đã tiếp Đoàn đại biểu gồm 60 cán bộ, giáo viên và học sinh tiêu biểu Trường Phổ thông Dân tộc (PTDT) Nội trú huyện Mèo Vạc, tỉnh Hà Giang nhân dịp Đoàn về thăm Thủ đô Hà Nội.
Lễ Bế mạc SEA Games 31: Hội tụ để tỏa sáng

Lễ Bế mạc SEA Games 31: Hội tụ để tỏa sáng

Thể thao - Giải trí - Bích Ngọc - 23:16, 23/05/2022
SEA Games 31 đã khép lại với Lễ Bế mạc đầy ý nghĩa, được tổ chức lúc 20h00 ngày 23/5, tại Cung điền kinh trong nhà Mỹ Đình, Hà Nội. Trong Lễ Bế mạc, khách mời, khán giả trong và ngoài nước đã được xem lại những khoảnh khắc đáng nhớ của các vận động viên cũng như những màn biểu diễn văn nghệ đầy sắc màu.
Thông cáo báo chí số 1, Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV

Thông cáo báo chí số 1, Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV

Thời sự - PV - 22:02, 23/05/2022
Thứ Hai, ngày 23/5/2022, Kỳ họp thứ 3, Quốc hội khóa XV chính thức khai mạc và bước vào ngày làm việc đầu tiên tại Nhà Quốc hội, Thủ đô Hà Nội.
Chốt danh sách 25 cầu thủ dự VCK U23 châu Á 2022

Chốt danh sách 25 cầu thủ dự VCK U23 châu Á 2022

Thể thao - Giải trí - T.Hợp - 20:21, 23/05/2022
Chiều 23/5, tân huấn luyện viên Gong Oh-kyun đã công bố danh sách 25 cầu thủ U23 Việt Nam sẽ tham dự vòng chung kết U23 Châu Á 2022 tại Uzbekistan. Tại giải đấu này, thầy trò HLV Gong Oh-kyun sẽ đá trận ra quân gặp U23 Thái Lan vào ngày 2/6/2022.
Lai Châu: Triển khai công tác tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2022

Lai Châu: Triển khai công tác tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2022

Giáo dục dân tộc - Hà Minh Hưng - 20:08, 23/05/2022
Chiều 23/5, UBND tỉnh Lai Châu tổ chức Hội nghị triển khai công tác tổ chức kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2022 bằng hình thức trực tiếp và trực tuyến. Ông Tống Thanh Hải - Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh, Trưởng Ban Chỉ đạo kỳ thi cấp tỉnh chủ trì Hội nghị.
Bộ Y tế hướng dẫn chẩn đoán, điều trị và phòng bệnh sán lá gan nhỏ

Bộ Y tế hướng dẫn chẩn đoán, điều trị và phòng bệnh sán lá gan nhỏ

Sức khỏe - Như Ý - 19:57, 23/05/2022
Bộ Y tế vừa có Quyết định số 1172/QĐ-BYT ban hành Hướng dẫn chẩn đoán, điều trị và phòng bệnh sán lá gan nhỏ.
Chương trình điểm tin, đọc báo của Báo Dân tộc và Phát triển ngày 22/5/2022

Chương trình điểm tin, đọc báo của Báo Dân tộc và Phát triển ngày 22/5/2022

Chương trình điểm tin, đọc báo tuần này thông tin về những hoạt động nổi bật kỷ niệm 132 năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2022); cuộc chào xã giao của Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh với Ủy viên Bộ Chính trị Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Lào xây dựng đất nước Xỉn-la-vông Khút-phay-thun nhân chuyến công tác tháp tùng Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ thăm chính thức nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào. Các hoạt động khác của lãnh đạo UBDT. Phần đọc báo sẽ giới thiệu bài viết: “Thiêng liêng hội thề" của tác giả Nguyễn Thanh.
Sóc Trăng: HĐND tỉnh giám sát việc triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia

Sóc Trăng: HĐND tỉnh giám sát việc triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia

Công tác Dân tộc - N.Tâm - 19:12, 23/05/2022
Ngày 23/5, Ban Dân tộc của HĐND tỉnh Sóc Trăng có buổi làm việc với Ban Dân tộc tỉnh về giám sát triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS giai đoạn 2021 – 2030 (giai đoạn 1: 2021 - 2025), trên địa bàn tỉnh.
Mưa lớn gây thiệt hại tại Tuyên Quang

Mưa lớn gây thiệt hại tại Tuyên Quang

Môi trường sống - Giang Lam - 19:09, 23/05/2022
Từ đêm 22 đến ngày 23/5, trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang xảy ra mưa lớn trên diện rộng. Mưa lớn đã gây lũ trên hệ thống sông, suối nhỏ, làm ngập úng tại một số vùng thấp ven sông, suối và gây sạt lở tại một số khu vực trên địa bàn tỉnh, ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống của người dân.
Đẩy nhanh tiến độ tiêm vắc xin phòng Covid-19 mũi 3 cho người từ 18 tuổi trở lên

Đẩy nhanh tiến độ tiêm vắc xin phòng Covid-19 mũi 3 cho người từ 18 tuổi trở lên

Sức khỏe - T.Hợp - 19:05, 23/05/2022
Ngày 23/5/2022, Văn phòng Chính phủ đã có Công văn số 3182/VPCP-KGVX gửi Bộ Y tế về việc tiêm vắc xin phòng Covid-19 mũi thứ 3 cho người từ 18 tuổi trở lên và tiêm mũi 4 cho lực lượng tuyến đầu.
Khởi động thảo luận về Khuôn khổ kinh tế Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương vì thịnh vượng

Khởi động thảo luận về Khuôn khổ kinh tế Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương vì thịnh vượng

Thời sự - PV - 18:53, 23/05/2022
Chiều ngày 23/5, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính dự và phát biểu tại Lễ công bố khởi động thảo luận về Khuôn khổ kinh tế Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương vì thịnh vượng (IPEF).
Vĩnh Phúc: Mưa lớn gây ngập úng tại nhiều địa bàn, 49 hộ dân ở Tam Đảo bị chia cắt

Vĩnh Phúc: Mưa lớn gây ngập úng tại nhiều địa bàn, 49 hộ dân ở Tam Đảo bị chia cắt

Tin địa phương - Ng. Anh (T/h) - 18:52, 23/05/2022
Theo thông tin nhanh từ Chi cục Thủy lợi tỉnh Vĩnh Phúc, tính đến chiều ngày 23/5, toàn tỉnh ghi nhận gần 3.700 lúa, hoa màu bị ngập úng; 22 ha thủy sản bị tràn bờ do ảnh hưởng từ đợt mưa lớn kéo dài từ ngày 22/5 đến nay. Riêng tại huyện Tam Đảo có 49 hộ dân bị nước lũ bao vây, gây chia cắt cục bộ.