Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Nguy cơ hoang phế của một khu di tích

Phan Thị Anh Thư - 10:04, 21/07/2020

Dẫn chúng tôi vào khu di tích (KDT) Gò Cây Thị (thuộc thị trấn Óc Eo, huyện Thoại Sơn, An Giang), ông Chau Xom, nhà ở xã Vọng Đông, huyện Thoại Sơn cho biết: “Đây là di tích đặc biệt quý hiếm của Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL). Ở đây đã có bảo tàng nhưng chỉ để trưng bày những cổ vật tìm được, còn việc bảo quản, giữ gìn những điểm khai quật thì hầu như đang bị bỏ ngỏ!”

Bên trong KDT Gò Cây Thị
Bên trong KDT Gò Cây Thị

Di tích khảo cổ quý hiếm trên đất Thoại Sơn

Ông Chau Thuôn, 90 tuổi, ngụ tại thị trấn Óc Eo kể: “Nghe ông bà tôi kể lại, trên gò đất này có trồng rất nhiều cây thị cho trái quanh năm, trái thơm, to, vàng ươm, vị ngọt nhưng người dân không dám ăn vì sợ thần linh quở phạt. Từ đó khu này có tên là Gò Cây Thị”.

Đây là KDT nằm trong Quần thể Di tích Văn hóa Óc Eo ở Khu di tích Óc Eo - Ba Thê (tỉnh An Giang), do nhà khảo cổ học người Pháp tên Lonis Malaret khai quật vào năm 1944. Sau năm 1975, KDT còn được khai quật nhiều lần và đã tìm được nhiều di vật có liên quan đến các khu mộ cổ thời kỳ văn hóa Óc Eo.

Năm 2002 di tích Gò Cây Thị đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTT&DL) công nhận Di tích khảo cổ cấp quốc gia. Năm 2012, di tích này được công nhận là Di tích đặc biệt cấp quốc gia. Về vị trí địa lý, KDT này nằm trên cánh đồng cạnh chân núi Ba Thê, là 1 trong 7 ngọn núi liên hoàn ở An Giang, cách chân núi Ba Thê khoảng 1.500m về phía Tây.

KDT quay mặt về hướng Đông, kiến trúc có dạng gần vuông, được chia thành 2 phần hình chữ nhật. Phần chính diện ở phía Tây và phần tiền diện ở phía Đông, kiến trúc có diện tích gần 489m2. Toàn bộ kiến trúc được xây dựng trên 1 nền đá khối rất lớn, mỗi viên đá có đường kính từ 40 - 50cm đặt trên lớp đất sét nền, bên trên là những tảng đá nhỏ trộn lẫn với gạch vỡ, tạo thành nền tảng của nền bên dưới.

Cấu trúc Gò Cây Thị gồm: 36 đường tường móng gạch tạo thành nhiều cấu trúc bên trong gồm: Tiền diện, chính diện, các ô ngăn lớn và nhỏ... Tiền diện dài 16,8m, rộng 7,4m, mặt tiền diện mang biểu tượng của bánh xe hay tia nắng mặt trời. Chính diện nằm ở phía Tây dài 22m, rộng 16,4m, ở phần giữa chính diện có 4 ngăn hình chữ nhật, mỗi ô có cạnh dài khoảng 4m, rộng 2,3m.

Qua khai quật, các nhà khảo cổ đã tìm thấy nhiều loại hình di tích và di vật: Một số tượng Phật bằng đồng được tìm thấy quanh gò này, một số di tích kiến trúc mộ hỏa táng được xây bằng gạch và đá. Cả 2 di tích đều được xây dựng trên 1 tầng văn hóa cư trú chứa nhiều gốm mịn Óc Eo và cọc nhà sàn. Ngày 30 tháng 12 năm 2002, Bộ trưởng Bộ Văn hóa (nay là Bộ VHTT&DL) ký Quyết định số 39/2002/QĐ-BVHTT công nhận di tích Gò Cây Thị là Di tích khảo cổ cấp quốc gia. Năm 2012, di tích này đã được công nhận Di tích đặc biệt cấp quốc gia.

Khu chính trong KDT Gò Cây Thị đã bị xuống cấp trầm trọng
Khu chính trong KDT Gò Cây Thị đã bị xuống cấp trầm trọng

Nguy cơ hoang phế

Sau khi khai quật, nhiều hiện vật đã được quy tập về Bảo tàng Văn hóa Óc Eo, trước tọa lạc trên đỉnh núi Ba Thê, nay đã dời xuống trung tâm thị trấn Óc Eo (huyện Thoại Sơn). Riêng KDT Gò Cây Thị đang bị lãng quên theo thời gian.

Chúng tôi thực sự ngậm ngùi khi bắt gặp cảnh hoang tàn, xuống cấp trầm trọng của KDT. Là Di tích khảo cổ đặc biệt cấp quốc gia nhưng tại đây không có lực lượng bảo vệ và hướng dẫn viên, thuyết minh viên. Vô số gia súc, gia cầm tự do ra, vào phóng uế bừa bãi trong KDT. Hầu hết các trụ đỡ mái che đều đã bong tróc, lộ cả khung sắt ra ngoài; rất nhiều trụ bám đầy rong rêu, toàn bộ KDT bị chìm trong nước bẩn. Ngay cả phiên hiệu KDT cũng nằm lăn lóc dưới đất. Đó là chưa kể các cửa rào bảo vệ cũng không còn. Điều đáng nói là UBND thị trấn Óc Eo chỉ cách đó khoảng 1.500m nhưng cơ quan này không có biện pháp bảo vệ.

Một di tích cực kỳ quý hiếm, nay đang bị hoang phế bởi sự thờ ơ trong quản lý, bảo vệ của các cơ quan chức năng, vì vậy cần lắm một cái nhìn trân trọng hơn, thấu đáo hơn về tầm quan trọng của di sản văn hóa này. Từ đó cần có các biện pháp bảo vệ, nâng cấp, duy tu, bảo dưỡng cùng với việc quảng bá giá trị tinh thần hiếm hoi của KDT đến với mọi tầng lớp Nhân dân trong và ngoài tỉnh An Giang

Tin cùng chuyên mục
Nghệ nhân trong lĩnh vực văn hóa phi vật thể: Trăn trở đằng sau một danh hiệu cao quý

Nghệ nhân trong lĩnh vực văn hóa phi vật thể: Trăn trở đằng sau một danh hiệu cao quý

Sau 2 đợt xét tặng danh hiệu “Nghệ nhân Nhân dân” và “Nghệ nhân Ưu tú” trong lĩnh vực Di sản văn hóa phi vật thể (năm 2015 và năm 2019) theo Nghị định 62/2014/NĐ-CP năm 2014 của Thủ tướng Chính phủ, đã có tổng số 1.253 nghệ nhân được phong tặng danh hiệu, gồm 66 Nghệ nhân Nhân dân và 1.187 Nghệ nhân Ưu tú. Tuy nhiên, sau vinh danh, câu chuyện đãi ngộ nghệ nhân, hay làm thế nào để nhận diện đúng đối tượng vinh danh vẫn là điều được dư luận, công chúng quan tâm hàng đầu.
Bỏ thói quen cũ

Bỏ thói quen cũ

Cùng trao đổi - Hồng Phúc - 21:47, 07/08/2020
“Ổ dịch” Covid-19 ở Đà Nẵng đưa Việt Nam trở lại giai đoạn “đánh giặc” cam go lần 2. Theo thông tin tại cuộc làm việc trực tuyến của Quyền Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thanh Long và đơn vị thường trực chống dịch tại Đà Nẵng ngày 1/8, trong giai đoạn xuất hiện dịch, có khoảng 11.000 người đã đến Bệnh viện Đà Nẵng. Những người này đến khám chữa bệnh, thăm và chăm sóc người nhà. Sự thật là rất nhiều những trường hợp lây nhiễm chéo.
Nghệ nhân trong lĩnh vực văn hóa phi vật thể: Trăn trở đằng sau một danh hiệu cao quý

Nghệ nhân trong lĩnh vực văn hóa phi vật thể: Trăn trở đằng sau một danh hiệu cao quý

Sắc màu 54 - Hồng Minh - 21:39, 07/08/2020
Sau 2 đợt xét tặng danh hiệu “Nghệ nhân Nhân dân” và “Nghệ nhân Ưu tú” trong lĩnh vực Di sản văn hóa phi vật thể (năm 2015 và năm 2019) theo Nghị định 62/2014/NĐ-CP năm 2014 của Thủ tướng Chính phủ, đã có tổng số 1.253 nghệ nhân được phong tặng danh hiệu, gồm 66 Nghệ nhân Nhân dân và 1.187 Nghệ nhân Ưu tú. Tuy nhiên, sau vinh danh, câu chuyện đãi ngộ nghệ nhân, hay làm thế nào để nhận diện đúng đối tượng vinh danh vẫn là điều được dư luận, công chúng quan tâm hàng đầu.
Cuộc đời và sự nghiệp nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu

Cuộc đời và sự nghiệp nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu

Sự kiện - Bình luận - PV - 21:09, 07/08/2020
Trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng, ở cương vị công tác nào, nguyên Tổng Bí thư Lê Khả Phiêu cũng luôn hoàn thành xuất sắc trọng trách trước Đảng, Nhà nước và Nhân dân.
Tổ chức Đại hội Đại biểu các DTTS Việt Nam chu đáo, an toàn

Tổ chức Đại hội Đại biểu các DTTS Việt Nam chu đáo, an toàn

Tin tức - T.M - 20:59, 07/08/2020
Văn phòng Chính phủ vừa có thông báo kết luận của Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình tại cuộc họp Ban Chỉ đạo (BCĐ) Đại hội Đại biểu toàn quốc các DTTS Việt Nam lần thứ II.
Thêm 34 ca mắc mới COVID-19

Thêm 34 ca mắc mới COVID-19

Tin tức - PV - 20:39, 07/08/2020
Bản tin 18h ngày 7/8 của Ban Chỉ đạo Quốc gia phòng chống dịch COVID-19 cho biết, đã có thêm 34 ca mắc mới COVID-19, trong đó 32 ca liên quan đến Đà Nẵng.
Ô nhiễm môi trường từ một trang trại ở Thanh Hóa: Dân từng giờ phải chịu mùi hôi thối, xã bảo chờ ?!

Ô nhiễm môi trường từ một trang trại ở Thanh Hóa: Dân từng giờ phải chịu mùi hôi thối, xã bảo chờ ?!

Bạn đọc - Quỳnh Trâm - 20:34, 07/08/2020
Hàng chục hộ dân ở thôn Giàu Cả, xã Lương Ngoại, huyện Bá Thước (Thanh Hóa) đã đồng loạt gửi đơn cho Báo Dân tộc và Phát triển, phản ánh tình trạng ô nhiễm môi trường từ một trang trại nuôi lợn tại địa phương.
Văn hóa ứng xử trong bữa cơm gia đình

Văn hóa ứng xử trong bữa cơm gia đình

Cùng trao đổi - Sông Lam - 16:56, 07/08/2020
Người Việt từ xưa đến nay vốn coi trọng văn hóa ứng xử, đặc biệt là trong văn hóa ứng xử ở mỗi bữa ăn, coi đó là một trong những tiêu chuẩn đánh giá phần nào trình độ, phẩm cách của một cá nhân, một gia đình. Bởi vậy, trong mỗi gia đình, những trẻ nhỏ mới lên hai, lên ba tuổi đã được cha mẹ, ông bà dạy cho cách cầm thìa, cầm bát, cách ngồi vào mâm cơm sao cho văn minh, lịch sự, thể hiện văn hóa ứng xử tinh tế trong bữa cơm gia đình.
WHO kêu gọi tăng cường hợp tác quốc tế ứng phó COVID-19

WHO kêu gọi tăng cường hợp tác quốc tế ứng phó COVID-19

Tin tức - PV - 16:18, 07/08/2020
Trong bối cảnh khi có tới hơn 19 triệu trường hợp được báo cáo mắc COVID-19 trên toàn thế giới và hơn 700.000 trường hợp tử vong, người đứng đầu Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ngày 6/8 một lần nữa kêu gọi các quốc gia đoàn kết trong cuộc chiến chống lại đại dịch này.
Hiền hòa Kon Drei

Hiền hòa Kon Drei

Phóng sự - Ký sự - PV - 15:10, 07/08/2020
Nằm bên cạnh dòng sông Đăk Bla hiền hòa, làng Kon Drei (xã Đăk Blà, thành phố Kon Tum) đẹp như bức tranh, mộc mạc và thanh bình. Ngôi làng nổi bật bởi mái nhà rông cao vút; những ngôi nhà sàn, nhà xây xen lẫn với cây cổ thụ xanh mướt. Đặc biệt, từ bao đời nay, người dân làng Kon Drei vẫn giữ nét đẹp trong sinh hoạt và sản xuất gắn liền với dòng sông Đăk Bla.
Tăng “sức đề kháng” cho tiêu chí thu nhập

Tăng “sức đề kháng” cho tiêu chí thu nhập

Kinh tế - Tùng Nguyên - 14:55, 07/08/2020
Thiên tai, dịch bệnh đã và đang tác động đến sản xuất của người dân nông thôn. Vì vậy, để giữ vững và nâng cao tiêu chí thu nhập trong xây dựng nông thôn mới (NTM), đòi hỏi các địa phương phải có những giải pháp linh hoạt.