Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Nghi lễ cấp sắc cho thầy tào ở Cao Bằng

Văn Tiệp - 19:23, 28/02/2021

Lễ cấp sắc dành cho thầy tào bắt đầu mới vào nghề là một nghi lễ quan trọng để công nhận một người bình thường trở thành một thầy tào thực thụ. Thầy tào có vai trò chủ trì các nghi lễ tâm linh trong đời sống của người dân tộc Tày, Nùng và có từ rất lâu đời. Tuy nhiên đây là một nghề rất “kén người”, chỉ được truyền trong dòng họ hoặc những ai có duyên mới có thể theo nghề.

Thầy tào trẻ tuổi Lãnh Sinh Trưởng (ngoài cùng bên phải) đang được thực hiện nghi lễ cấp sắc.
Thầy tào trẻ tuổi Lãnh Sinh Trưởng (ngoài cùng bên phải) đang được thực hiện nghi lễ cấp sắc.

Được trải nghiệm một lễ cấp sắc của dân tộc Tày tại xóm Nà Đỏm, xã Xuân Trường (huyện Bảo Lạc, Cao Bằng), chúng tôi mới cảm nhận được đầy đủ những nghi lễ mang đậm  bản sắc của người dân địa phương nơi đây. Người được cấp sắc là anh Lãnh Sinh Trưởng (27 tuổi). Đây là một điều đặc biệt vì những người hành nghề thầy Tào của các dân tộc Tày, Nùng thường là những người lớn tuổi, có và uy tín trong cộng đồng.

Để tổ chức buổi lễ cấp sắc, ông thầy chính (được coi là sư phụ) cấp sắc cho thầy tào trẻ phải đi xem ngày đẹp để tổ chức nghi lễ. Vật phẩm trong Lễ cắp sắc có gạo nếp, gạo tẻ, gà, lợn, rượu... Trong buổi lễ, ông thầy chính nhiều kinh nghiệm cùng một người làm phụ sẽ thực hiện các nghi lễ cấp sắc cho thầy tào trẻ.

Bố mẹ mặc trang phục màu đỏ cho thầy tào sau khi làm lễ tẩy rửa những điều không tốt.
Bố mẹ mặc trang phục màu đỏ cho thầy tào sau khi làm lễ tẩy rửa những điều không tốt.

Ngoài ra, còn có các bà làm bụt ngồi hành lễ ở gian giữa trong ngôi nhà, tay phải cầm chùm sóc nhạc, tay trái cầm quạt. Những điệu múa nàng chàu cũng được biểu diễn trong nghi lễ này. Những người múa nàng chàu tay phải cầm chùm sóc nhạc nhún nhảy theo nhịp chân bước, tay trái cầm quạt uốn quanh, di chuyển dần đều tiến hoặc lùi theo vòng tròn.

Một bàn thờ có vịt sống, gà sống được tế trong buổi lễ.
Một bàn thờ có vịt sống, gà sống được tế trong buổi lễ.

Trong nhà thầy tào được cấp sắc sẽ có 4 bàn thờ khác nhau. Bên tay trái ngay cửa vào có bàn thờ nhỏ được đặt sát tường dưới sàn, có 6 bát gạo thắp hương cùng những dòng chữ Nôm, đó là bàn thờ cho người được cấp sắc. Sau khi nghi lễ hoàn tất, những hình nhân có chữ nôm ghi họ tên sẽ được đốt đi. Lễ vật nơi bàn thờ gồm 6 chén rượu, 1 lồng gà đặt trên là 1 bó lúa nếp, 3 con gà đã được sơ chế, 1 con vịt sống đặt trong lồng được đậy bằng 1 bó lúa nếp và lá bưởi với quan niệm phải có vịt sống để dâng lên tổ tiên. Những bậc thang được làm bằng sống tàu lá chuối tượng trưng cho ngôi nhà của gia chủ, cùng những hình nhân được cắt bằng giấy tượng trưng cho chính người được cấp sắc chứa đựng linh hồn.

Bàn thờ tiếp theo là bàn thờ hành lễ. Bàn thờ được bố trí khá lạ mắt, phía trên được dán những tờ dấy vàng và đỏ, có ghi chữ nôm. Bàn thờ chia làm hai tầng khác nhau, đều có bát hương đựng gạo, có những bát hương đựng trứng gà. Trên bàn đặt những quyển sách cổ ghi chép những bài cúng của thầy tào. Dưới sàn là 1 con lợn được tế, cùng 2 con gà luộc chín, 2 bát hương, 5 chén rượu. Trên trần rải một dải lụa đỏ và xanh, một sợi chỉ đỏ kết nối từ bát hương chính của bàn thờ dọc qua lưng con lợn cho đến cuối đuôi.

Họ hàng đến dự lễ cấp sắc sẽ mang theo một bó lúa nếp kèm theo lời chúc tốt đẹp cho thầy tào trẻ
Họ hàng đến dự lễ cấp sắc sẽ mang theo một bó lúa nếp kèm theo lời chúc tốt đẹp cho thầy tào trẻ

Ngoài ra còn có bàn thờ ở giữa gian nhà là nơi dành cho các bà bụt và bàn thờ tổ tiên.

Trong khi nghi lễ diễn ra, họ hàng của người được cấp sắc sẽ đến chung vui với gia đình và đem theo một bó lúa nếp kèm theo một nhánh lá bưởi cùng những lời chúc tốt đẹp cho thầy tào trẻ được chính thức vào nghề. Sau đó, tất cả sẽ được treo lên sào sát mép tường nhà tạo thành một dàn lúa nếp đẹp mắt. Nghi lễ kết thúc, từ đây, thầy tào trẻ chính thức được công nhận cấp sắc để hành nghề, làm cầu nối trong đời sống văn hóa tâm linh cho bà con trong dòng họ, cộng đồng làng bản quê hương.

Thầy tào chính chủ trì buổi lễ và cũng là sư phụ của thầy tào trẻ Lãnh Sinh Trưởng.
Thầy tào chính chủ trì buổi lễ và cũng là sư phụ của thầy tào trẻ Lãnh Sinh Trưởng.
Tin cùng chuyên mục
Lễ hội đua voi ở Buôn Đôn

Lễ hội đua voi ở Buôn Đôn

Lễ hội đua voi có một vị trí rất quan trọng trong hệ thống các lễ hội cổ truyền của đồng bào các dân tộc Tây Nguyên nói chung, người Mnông nói riêng nhằm tôn vinh tinh thần thượng võ và tài nghệ săn bắt, thuần dưỡng voi. Đây là một lễ hội độc đáo, hấp dẫn được tổ chức hai năm một lần vào tháng Ba âm lịch, tại Buôn Đôn (Đăk Lăk) nơi được mệnh danh là thủ phủ của loài voi.
Tin nổi bật trang chủ
Nhiều diện tích lúa, cây trồng ở Quảng Bình bị ảnh hưởng do dông lốc

Nhiều diện tích lúa, cây trồng ở Quảng Bình bị ảnh hưởng do dông lốc

Tin tức - PV - 1 giờ trước
Những ngày qua, tại địa bàn các huyện Quảng Trạch, Tuyên Hóa, Minh Hóa của tỉnh Quảng Bình đã xảy ra mưa to, gió lớn và dông lốc. Hiện tượng thời tiết này đã gây thiệt hại lớn về tài sản của Nhân dân trên địa bàn, nhiều diện tích cây trồng như lúa, ngô, rau màu bị gãy đổ, có nguy cơ mất trắng.
Lào Cai: Triệt phá đường dây đưa gần 200 người xuất nhập cảnh trái phép

Lào Cai: Triệt phá đường dây đưa gần 200 người xuất nhập cảnh trái phép

Tin tức - Trọng Bảo - 2 giờ trước
Công an TP. Lào Cai, tỉnh Lào Cai vừa triệt phá thành công một đường dây tổ chức đưa người xuất nhập cảnh trái phép qua biên giới thuộc địa phận huyện Mường Khương về TP. Lào Cai và ngược lại. Trong thời gian 1 năm, các đối tượng đã thực hiện tổng số 90 lượt, đưa gần 200 người xuất nhập cảnh trái phép qua biên giới.
Trao đổi kinh nghiệm công tác dân tộc 7 tỉnh, thành phố phía Bắc

Trao đổi kinh nghiệm công tác dân tộc 7 tỉnh, thành phố phía Bắc

Thời sự - Nghĩa Hiệp - 2 giờ trước
Chiều ngày 23/4/2021, tại tỉnh Bắc Giang đã diễn ra Hội nghị trao đổi kinh nghiệm công tác dân tộc 7 tỉnh, thành phố phía Bắc, gồm Hà Nội, Bắc Giang, Quảng Ninh, Thái Nguyên, Bắc Kạn, Cao Bằng, Lạng Sơn. Dự Hội nghị có đồng chí Y Thông, Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT); đồng chí Mai Sơn, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Bắc Giang; Lãnh đạo một số Vụ, đơn vị thuộc UBDT; Trưởng ban Dân tộc cùng 120 công chức thuộc Ban Dân tộc 7 tỉnh, thành phố phía Bắc.
Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Hầu A Lềnh làm việc với Tạp chí Dân tộc

Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Hầu A Lềnh làm việc với Tạp chí Dân tộc

Thời sự - Hoàng Quý - 3 giờ trước
Ngày 23/4, tại Trụ sở Ủy ban Dân tộc (UBDT), Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Hầu A Lềnh đã có buổi làm việc với Tạp chí Dân tộc. Tham dự buổi làm việc có Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Hoàng Thị Hạnh cùng một số lãnh đạo Vụ, đơn vị trực thuộc UBDT.
Khoảng 6 triệu hecta rừng ở Việt Nam được hỗ trợ chi trả dịch vụ môi trường rừng

Khoảng 6 triệu hecta rừng ở Việt Nam được hỗ trợ chi trả dịch vụ môi trường rừng

Xã hội - PV - 4 giờ trước
Chiều 22/4, tại thành phố Đà Lạt (Lâm Đồng), Cơ quan Phát triển quốc tế Hoa Kỳ (USAID) cùng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tổ chức tổng kết dự án "Rừng và đồng bằng Việt Nam". Đây là dự án do USAID tài trợ với kinh phí 31,4 triệu USD; Tổ chức Winrock International thực hiện trong giai đoạn 2012 – 2021.
Hạnh phúc của Nhân dân – Điểm nhấn của dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII

Hạnh phúc của Nhân dân – Điểm nhấn của dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII

Yếu tố “hạnh phúc của nhân dân” đã được nhấn mạnh trong dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII của Đảng. Chủ trương này làm sâu sắc hơn giá trị lớn lao của 6 chữ “Độc lập – Tự do – Hạnh phúc”. 6 chữ này là khát vọng cháy bỏng cả dân tộc luôn hướng đến và cũng là mục tiêu mà Đảng, Nhà nước Việt Nam không ngừng nỗ lực để đạt được, để mỗi người dân được thụ hưởng đầy đủ các quyền cơ bản của con người, quyền công dân.
Phát huy truyền thống từ mô hình trường học đa văn hóa

Phát huy truyền thống từ mô hình trường học đa văn hóa

Giáo dục dân tộc - PV - 5 giờ trước
Mô hình trường học đa văn hóa gắn với cộng đồng được xem như giải pháp quan trọng nâng cao chất lượng dạy và học trong các trường có học sinh dân tộc thiểu số.
Từ đam mê hát then trở thành người chế tạo cây đàn tính

Từ đam mê hát then trở thành người chế tạo cây đàn tính

Tìm trong di sản - PV - 5 giờ trước
Đam mê làn điệu then từ khi còn nhỏ, ông Đàm Xuân Hòa đã tự học và trở thành người làm đàn tính gần 50 năm nay.
Bảo đảm thực hiện quyền trẻ em, bảo vệ trẻ em trong thiên tai, dịch bệnh

Bảo đảm thực hiện quyền trẻ em, bảo vệ trẻ em trong thiên tai, dịch bệnh

Xã hội - T.Hợp - 5 giờ trước
Cục Trẻ em, Bộ LĐ-TB&XH vừa có công văn gửi Sở LĐ-TB&XH các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương về việc tổ chức Tháng hành động vì trẻ em năm 2021 với chủ đề “Chung tay bảo đảm thực hiện quyền trẻ em, bảo vệ trẻ em trong thiên tai, dịch bệnh”.

"Một ca nhiễm cộng đồng cũng có thể gây hậu quả khôn lường"

Tin tức - PV - 5 giờ trước
Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam nhấn mạnh tình hình hiện nay của Việt Nam “giống như cánh đồng trũng, bên ngoài vẫn nước cao, sóng to, gió lớn” nên chúng ta phải “bao cho chặt”. Chỉ cần có một ca nhiễm trong cộng đồng thì tất cả mọi hoạt động, trực tiếp và dễ thấy nhất là đi lại, du lịch, hàng hóa ách tắc ngay, thiệt hại hàng nghìn tỷ đồng.
Dịu dàng hương hoa sấu

Dịu dàng hương hoa sấu

Sắc màu 54 - Nguyễn Thị Loan - 6 giờ trước
Khi đất trời vào thời khắc chuyển giao giữa mùa xuân sang mùa hạ là những hàng sấu trên các con phố Hà Nội lại bắt đầu nở hoa.