Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Nghề làm gốm truyền thống của người Thái ở Mường Chanh

Đình Thành - Thúy Hồng - 10:45, 17/04/2020

Mảnh đất Mường Chanh, huyện Mai Sơn (Sơn La) nhờ thiên nhiên ưu đãi đã làm nên thương hiệu gạo Mường Chanh dẻo, thơm nhất vùng. Không chỉ vậy, với chất đất sét pha cao lanh đặc trưng chỉ có ở nơi đây, cộng với đôi bàn tay khéo léo của đồng bào dân tộc Thái đã tạo ra các sản phẩm gốm Mường Chanh độc đáo nức tiếng một thời.

Ông Hoàng Văn Nam, bản Noong Ten, xã Mường Chanh (huyện Mai Sơn) kiểm tra các sản phẩm gốm truyền thống
Ông Hoàng Văn Nam, bản Noong Ten, xã Mường Chanh (huyện Mai Sơn) kiểm tra các sản phẩm gốm truyền thống

Ông Hoàng Văn Nam, 75 tuổi ở bản Noong Ten vẫn lưu giữ nghề gốm truyền thống của Mường Chanh. Trong ngôi nhà sàn có nhiều sản phẩm gốm mới ra lò, ông Nam chia sẻ: Không biết nghề làm gốm của người dân Mường Chanh có từ lúc nào, nhưng từ ngày còn bé, tôi đã được cùng cha làm gốm và theo mẹ mang gốm đi bán hoặc đổi lấy vải, gạo, gà, lợn... 

Theo ông Nam, để làm ra sản phẩm gốm Mường Chanh, nguyên liệu phải là loại đất dẻo, đất sét pha cao lanh có chất lượng tốt với nhiều màu sắc, như: Xanh xám, đen, vàng, hanh đỏ, loại đất này chỉ ở xã Mường Chanh mới có. Để lấy đất, sau mỗi vụ gặt lúa, người làm gốm phải đào sâu khoảng 1m ở ruộng mới tới lớp đất làm gốm dày khoảng 20 - 50cm. Sau khi lấy được đất về, phải giã đất thật nhuyễn và dẻo, sau đó mới tạo hình trên bàn xoay bằng thớt gỗ tròn có đường kính khoảng 40cm, cao 20cm, úp trên một trụ gỗ chôn chặt dưới gầm sàn.

Để tạo ra được một sản phẩm gốm phải trải qua nhiều công đoạn, tất cả đều làm thủ công như: Giã đất, nặn gốm, phơi và nung. Chẳng hạn như làm chum hay lọ, đầu tiên phải rắc một lớp tro mịn chống dính lên bàn xoay, đặt miếng đất sét lên mặt, miết xung quanh cho đất dính chặt vào bàn, dùng gậy gỗ dát mỏng, làm nhẵn mặt đáy, sau đó lấy dao tre cắt đáy kết hợp quay bàn xoay thành một vòng tròn quanh đáy sản phẩm. 

Sau khi tạo hình hoàn chỉnh sản phẩm rồi phơi hoặc sấy khô thì đến công đoạn nung gốm. Đây là khâu quyết định chất lượng sản phẩm. Ban đầu, lò được đốt nhỏ lửa để sấy gốm cho khô khi gốm chuyển sang màu hồng lửa, mới tăng thêm củi cho gốm chín. Để tạo màu sắc cho gốm, người thợ lấy lá cây dẻ cho vào lò rồi lấp cửa, lấp ống khói, trong quá trình ủ, lá dẻ cháy tạo thành khói đen ám vào sản phẩm và sinh ra màu xám đen đặc trưng của gốm Mường Chanh. Thời gian nung gốm mất một ngày một đêm, sau đó ủ tiếp trong lò tạo độ chắc, bền cho gốm và chờ đến khi nguội hẳn mới dỡ lò. 

Sản phẩm gốm của người Thái Mường Chanh thuộc loại gốm trơn, không tráng men nhưng nhẹ, bền chủ yếu là gốm gia dụng như: Chum, bình có quai, nồi nấu cách thủy, cối... Các sản phẩm làm ra chủ yếu bán cho người dân địa phương và phục vụ khách du lịch. “Do những sản phẩm gốm Mường Chanh được làm thủ công và không tráng men nên đến nay vẫn được nhiều người tìm mua, nhất là khách du lịch”, ông Nam cho biết thêm.

Mặc dù gốm Mường Chanh vẫn được nhiều người ưa chuộng, nhưng do làm gốm tốn nhiều thời gian, công sức nên thế hệ trẻ hiện nay không còn mặn mà với nghề gốm truyền thống của dân tộc mình. Cả xã hiện chỉ còn vài gia đình đang gìn giữ, lưu truyền nghề gốm của cha ông. 

Chia sẻ về việc bảo tồn nghề gốm truyền thống của địa phương, ông Cầm Văn Lãnh, Chủ tịch UBND xã Mường Chanh cho biết: Thời gian tới, chính quyền địa phương sẽ nghiên cứu mở rộng phát triển và bảo tồn nghề gốm thủ công truyền thống của dân tộc Thái. Đây cũng là hướng tạo nghề cho lao động địa phương để phát triển kinh tế cho người dân.

Tin cùng chuyên mục
Lai Châu: Triển khai gói kích cầu lần 2 để hỗ trợ du lịch

Lai Châu: Triển khai gói kích cầu lần 2 để hỗ trợ du lịch

Du lịch cả nước nói chung và tỉnh Lai Châu nói riêng đều bị ảnh hưởng nặng nề từ đại dịch Covid-19. Để đưa du lịch hoạt động quay trở lại, tỉnh Lai Châu đã ban hành gói kích cầu du lịch lần 2, nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp làm du lịch.
Tin nổi bật trang chủ
Công điện của Thủ tướng: Khẩn trương ứng phó bão số 9

Công điện của Thủ tướng: Khẩn trương ứng phó bão số 9

Tin tức - PV - 18:17, 27/10/2020
Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc vừa ký Công điện 1490/CĐ-TTg yêu cầu khẩn trương ứng phó bão số 9.
Sẽ có 22 tập thể và 17 cá nhân được tôn vinh tại Đại hội Thi đua yêu nước Hội Nhà báo Việt Nam

Sẽ có 22 tập thể và 17 cá nhân được tôn vinh tại Đại hội Thi đua yêu nước Hội Nhà báo Việt Nam

Tin tức - Văn Phong - 17:52, 27/10/2020
Thấm nhuần lời dạy của Chủ tịch Hồ Chí Minh “Thi đua là yêu nước, yêu nước thì phải thi đua và những người thi đua là những người yêu nước nhất”, những năm qua, đặc biệt là giai đoạn 2015-2020, công tác xây dựng và phát triển các phong trào thi đua, công tác khen thưởng của các cấp Hội Nhà báo Việt Nam có bước chuyển biến tích cực, đưa phong trào thi đua yêu nước của người làm báo Việt Nam lên tầm cao mới.
Thanh Hóa đón nhận Bằng xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt

Thanh Hóa đón nhận Bằng xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt

Tin tức - Quỳnh Trâm - 14:45, 27/10/2020
Chiều 26/10, UBND tỉnh Thanh Hóa đã tổ chức Lễ đón nhận Bằng xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt Sầm Sơn (Thành phố Sầm Sơn, tỉnh Thanh Hoá) và khởi công Dự án quảng trường biển và tổ hợp đô thị du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng, vui chơi giải trí cao cấp biển Sầm Sơn. Đây là một trong những sự kiện trọng điểm chào mừng Đại hội đại biểu Đảng bộ tỉnh Thanh Hóa lần thứ XIX, nhiệm kỳ 2020 - 2025.
Quảng Trị: Khẩn trương di dời hàng chục nghìn người dân để tránh ngập lụt, bão số 9

Quảng Trị: Khẩn trương di dời hàng chục nghìn người dân để tránh ngập lụt, bão số 9

Tin tức - PV - 14:37, 27/10/2020
Ngày 27/10, Văn phòng thường trực Ban Chỉ huy Phòng, chống thiên tai và Tìm kiếm cứu nạn Quảng Trị đã ban hành kế hoạch khẩn trương di dời dân tránh bão số 9.
Khát vọng của chàng trai bỏ phố về quê làm vườn

Khát vọng của chàng trai bỏ phố về quê làm vườn

Nghề nghiệp - Việc làm - Hoàng Quý - 10:56, 27/10/2020
Anh Nguyễn Văn Giang, thôn Yên Quang, xã Yên Nguyên, huyện Chiêm Hóa (Tuyên Quang) sinh năm 1993, tốt nghiệp Trường Trung cấp Y Hà Giang. Từng có những cơ hội thuận lợi như đi học nâng cao ở Đài Loan, làm việc ở thành phố… nhưng anh Giang lại quyết định về quê làm bạn với ruộng vườn.
HƯỚNG DẪN phòng chống bão, lũ khẩn cấp

HƯỚNG DẪN phòng chống bão, lũ khẩn cấp

Tin tức - PV - 10:49, 27/10/2020
Nội dung hướng dẫn người dân phòng tránh thiên tai, bão, lũ lụt khẩn cấp và sổ tay hướng dẫn xây dựng phương án ứng phó thiên tai theo các cấp độ rủi ro thiên tai, do Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng chống thiên tai cung cấp.
Từ bỏ quá khứ để trở thành “thủ lĩnh”

Từ bỏ quá khứ để trở thành “thủ lĩnh”

Gương sáng giữa cộng đồng - T.Nhân-X.Hướng - 10:42, 27/10/2020
Bị Tòa án Nhân dân (TAND) huyện Bác Ái (Ninh Thuận) tuyên phạt 4 năm tù giam, là cái giá mà Katơr Kinh, dân tộc Raglay ở thôn Hành Rạc 1, xã Phước Bình phải trả cho tội “Hủy hoại rừng” vào năm 2011. Tưởng chừng cú vấp ngã này sẽ đánh gục chàng trai Raglay. Thế nhưng, với quyết tâm thay đổi bản thân, anh đã được trả tự do trước thời hạn 2 năm. Trở về, Katơr Kinh năng nổ làm nhiều việc tốt và có nhiều đóng góp cho địa phương nên được Nhân dân tín nhiệm bầu làm Trưởng thôn.
Các anh về yên vui làng bản

Các anh về yên vui làng bản

Pháp luật - Phương Lê - 10:38, 27/10/2020
Thực hiện Đề án bố trí Công an chính quy đảm nhiệm các chức danh Công an xã của Bộ Công an (Đề án). Đến nay, Công an huyện Vân Canh (Bình Định) là một trong những địa phương đã hoàn thành xong Đề án. Sau gần 1 năm thực hiện Đề án, công tác an ninh trật tự (ANTT) đã chuyển biến rất rõ nét, làng bản được yên vui, người dân đồng tình ủng hộ.
Yên Bái: Tín hiệu tích cực từ Đề án sắp xếp trường lớp

Yên Bái: Tín hiệu tích cực từ Đề án sắp xếp trường lớp

Giáo dục - Hoàng Quý - 10:30, 27/10/2020
Thực hiện Đề án sắp xếp quy mô, mạng lưới trường, lớp đối với giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông giai đoạn 2016 - 2020, đến nay, trên địa bàn tỉnh Yên Bái đang có nhiều chuyển biến tích cực, góp phần giảm điểm lẻ, tinh gọn bộ máy, tăng hiệu quả quản lý, giảm chi ngân sách, qua đó đã nâng cao chất lượng giáo dục toàn diện.
Lai Châu: Triển khai gói kích cầu lần 2 để hỗ trợ du lịch

Lai Châu: Triển khai gói kích cầu lần 2 để hỗ trợ du lịch

Sắc màu 54 - Nghĩa Hiệp - 10:23, 27/10/2020
Du lịch cả nước nói chung và tỉnh Lai Châu nói riêng đều bị ảnh hưởng nặng nề từ đại dịch Covid-19. Để đưa du lịch hoạt động quay trở lại, tỉnh Lai Châu đã ban hành gói kích cầu du lịch lần 2, nhằm hỗ trợ các doanh nghiệp làm du lịch.