Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Khi phụ nữ Ê-đê đánh cồng chiêng

Y Nin Byă - 15:16, 30/12/2019

Theo truyền thống từ xưa của dân tộc Ê-đê, trẻ em không được đụng chạm vào cồng chiêng, không được đánh cồng chiêng, đặc biệt là trẻ em nữ. Hiện nay, do đời sống vật chất, tinh thần của bà con tại các buôn làng đã có nhiều thay đổi và phát triển hơn trước, rào cản đó cũng đang dần được tháo gỡ.

Các em gái Ê-đê học cách sử dụng và trình diễn chiêng
Các em gái Ê-đê học cách sử dụng và trình diễn chiêng

Theo truyền thống từ xưa của dân tộc Ê-đê, trẻ em không được đụng chạm vào cồng chiêng, không được đánh cồng chiêng, đặc biệt là trẻ em nữ. Hiện nay, do đời sống vật chất, tinh thần của bà con tại các buôn làng đã có nhiều thay đổi và phát triển hơn trước, rào cản đó cũng đang dần được tháo gỡ.

Mùa Hè cách đây 5 năm, H’Danh Ayun, H’Rô Na Ayun, H’Jusi Niê cùng các bạn trẻ trong buôn Êa Đun, xã Êa Kênh, huyện Krông Pắc (Đăk Lăk) được mời tham gia lớp học đánh chiêng do Trung tâm Văn hóa huyện Krông Pắc tổ chức tại buôn. Háo hức pha lẫn hồi hộp, vì phụ nữ Ê-đê bao đời có được sờ vào chiêng đâu. Tuy nhiên, những âm thanh của chiêng, cộng với quá trình tiếp thu khá tốt đã khiến cho những em gái trở nên say mê hơn để học đánh chiêng.

Mỗi khi huyện Krông Pắc tổ chức giao lưu đội chiêng trẻ và diễn tấu nhạc cụ dân tộc, Đội chiêng nữ Buôn Êa Đun, xã Êa Kênh thường đánh bài chiêng Mừng lúa mới. Dù chưa thể so sánh bằng các nghệ nhân lớn tuổi, nhưng mỗi lần xem các em nữ biểu diễn cồng chiêng, ai cũng hết lời khen ngợi.

Theo dõi suốt quá trình luyện tập của đội chiêng nữ, bà H’Rô Ya Ayun, Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ xã Êa Kênh cho rằng: “Phụ nữ cũng có thể đánh cồng chiêng như là ở góc độ trình diễn sân khấu, sinh hoạt giao lưu… tạo nên một nét mới trong việc nỗ lực bảo tồn văn hóa cồng chiêng. Từ lớp học này để làm mẫu cho các bạn khác và muốn các em biết gìn giữ văn hóa truyền thống. Vì bây giờ ở một số nơi còn rất ít người biết đánh chiêng, nếu không có các nghệ nhân truyền dạy, coi như là thất truyền’’. Cũng từ suy nghĩ đó, bà H’Rô Ya đã vận động các em gái ở buôn Êa Đun tham gia lớp học đánh chiêng.

Vận động các em gái đánh cồng chiêng được rồi, nhưng còn người dạy thì sao? Quan niệm từ bao đời đâu dễ bỏ được. Thật may vì nghệ nhân được mời dạy cho các em cũng là già làng của buôn - người luôn tâm huyết với văn hóa cồng chiêng. Già làng không chỉ dạy các em về cách đánh cồng chiêng mà còn giúp các em hiểu rằng, đó cũng là cách bảo tồn văn hóa truyền thống trong sự phát triển của xã hội ngày nay. “Thấy các em nữ đánh chiêng, chúng tôi cũng ngạc nhiên. Các em nữ học đánh chiêng cũng nhanh và có sự tập trung cao hơn các em nam’’, già làng Aê Sinh phấn khởi.

Theo nhà nghiên cứu văn hóa dân gian Tây Nguyên - bà Linh Nga Niê Kdăm, trong một xã hội hiện đại, để việc bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa cồng chiêng nói riêng và văn hóa truyền thống các DTTS ở Tây Nguyên nói chung sẽ không phân biệt nam hay nữ trong việc truyền dạy đánh cồng chiêng và các nhạc cụ dân tộc khác. Đặc biệt vai trò của phụ nữ cần phát huy hơn nữa trong công tác bảo tồn văn hóa truyền thống.

“Để phát huy một cách bền vững, các nghệ nhân phải truyền dạy nhiều bài khác nhau và các em cũng phải tích cực học tập. Bởi tập quán, mỗi một nghi lễ lại có một bài chiêng khác nhau, bài buồn, bài vui, tiết tấu nhanh, tiết tấu chậm khác nhau. Nếu như sau này mỗi một nghi thức gì diễn ra trong buôn, mà đội chiêng nữ đều đánh được những bài phù hợp với lễ nghi đó thì chắc chắn bà con thấy thích thú hơn và đó là mục tiêu, là sự phát huy đã đạt được kết quả’’, bà Linh Nga Niê Kdăm nói.

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Sơn La: Miền quê cổ tích Ngọc Chiến sẵn sàng cho Ngày hội hoa Sơn Tra

Sơn La: Miền quê cổ tích Ngọc Chiến sẵn sàng cho Ngày hội hoa Sơn Tra

Theo Kế hoạch của UBND huyện Mường La, tỉnh Sơn La, Ngày hội hoa Sơn Tra năm 2024, sẽ diễn ra vào ngày 9, 10/3, tại bản Nậm Nghiệp, xã Ngọc Chiến, với các hoạt động hấp dẫn mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc.
Tin nổi bật trang chủ
Trăm năm bờ xe nước bên sông

Trăm năm bờ xe nước bên sông

Phóng sự - Tiêu Dao - 20:22, 01/03/2024
Bờ xe nước - cỗ máy bằng tre là biểu tượng một thời bên dòng sông Trà Khúc ngày đêm quay đều, mang nước tưới cho ruộng đồng xanh tốt. Hơn 50 năm trôi qua, ở TP. Quảng Ngãi vẫn có một nghệ nhân cần mẫn dựng tạo “kỳ quan đồng ruộng” để di sản này không bị biến mất.
Tin trong ngày - 1/3/2024

Tin trong ngày - 1/3/2024

Media - BDT - 20:00, 01/03/2024
Bản tin trong ngày của Báo Dân tộc và Phát triển, ngày 1/3, có những thông tin đáng chú ý sau: Việt Nam trong Top 10 điểm đến tốt nhất năm 2024 cho sinh viên tốt nghiệp. Quảng bá phở Việt qua Festival Phở 2024. Sầu riêng OCOP giữa vùng sâu Hang Ka. Cùng các tin tức thời sự khác trong vùng đồng bào DTTS và miền núi
Đội đua thuyền máy F1 H2O Bình Định - Việt Nam đứng đầu phân hạng UIM F1H2O Grand Prix of Indonesia

Đội đua thuyền máy F1 H2O Bình Định - Việt Nam đứng đầu phân hạng UIM F1H2O Grand Prix of Indonesia

Thể thao - T.Nhân - 19:58, 01/03/2024
Thông tin từ Ban Tổ chức giải, ngày đua đầu tiên (1/3), đội thuyền máy F1 H2O Bình Định - Việt Nam đã giành được thành tích đáng nể ở ngày đua phân hạng UIM F1H2O Grand Prix of Indonesia đang diễn ra ở hồ Toba. Trong đó, Đội trưởng Jonas Andersson giữ vững phong độ của đương kim vô địch mùa giải 2023, khi là tay đua đứng đầu bảng xếp hạng. Đứng sau là các tay đua Erik Stark của đội Victory (U.A.E) và Rusty Wyatt đội Sharjah (U.A.E).
Sơn La: Miền quê cổ tích Ngọc Chiến sẵn sàng cho Ngày hội hoa Sơn Tra

Sơn La: Miền quê cổ tích Ngọc Chiến sẵn sàng cho Ngày hội hoa Sơn Tra

Tin tức - Minh Nhật - 19:55, 01/03/2024
Theo Kế hoạch của UBND huyện Mường La, tỉnh Sơn La, Ngày hội hoa Sơn Tra năm 2024, sẽ diễn ra vào ngày 9, 10/3, tại bản Nậm Nghiệp, xã Ngọc Chiến, với các hoạt động hấp dẫn mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc.
Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng dự Lễ kỷ niệm 65 năm Ngày truyền thống Bộ đội Biên phòng, 35 năm Ngày Biên phòng toàn dân

Chủ tịch nước Võ Văn Thưởng dự Lễ kỷ niệm 65 năm Ngày truyền thống Bộ đội Biên phòng, 35 năm Ngày Biên phòng toàn dân

Thời sự - Thúy Hồng - 19:53, 01/03/2024
Sáng 1/3, tại Hà Nội, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng (BĐBP) long trọng tổ chức Lễ đón nhận Huân chương Chiến công hạng Nhì, Kỷ niệm 65 năm Ngày truyền thống BĐBP (3/3/1959 - 3/3/2024), 35 năm Ngày Biên phòng toàn dân (3/3/1989 - 3/3/2024). Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch nước Cộng hòa XHCN Việt Nam Võ Văn Thưởng dự và phát biểu chỉ đạo tại buổi lễ.
Tin trong ngày - 29/2/2024

Tin trong ngày - 29/2/2024

Bản tin trong ngày của Báo Dân tộc và Phát triển, ngày 29/2, có những thông tin đáng chú ý sau: Đà Lạt được nhận giải thưởng Thành phố lễ hội của châu Á. Chiêm ngưỡng tòa thành độc nhất vô nhị tại xứ Thanh. Những lá đơn “đặc biệt” ở Hàm Yên. Cùng các tin tức thời sự khác trong vùng đồng bào DTTS và miền núi.
Gia Lai: Tổ chức Trưng bày áo dài và Hội thi dân vũ

Gia Lai: Tổ chức Trưng bày áo dài và Hội thi dân vũ

Xã hội - Ngọc Thu - 19:44, 01/03/2024
Sáng 1/3, tại Nhà Thiếu nhi Tp. Pleiku, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Gia Lai đã tổ chức Trưng bày Áo dài “Tôi yêu Áo dài Việt”; đồng diễn dân vũ và Hội thi dân vũ “Phụ nữ Gia Lai duyên dáng, khỏe, đẹp” nhằm chào mừng Kỷ niệm 1984 năm khởi nghĩa Hai Bà Trưng, 114 năm Ngày Quốc tế Phụ nữ (8/3/1910 - 8/3/2024), 49 năm Ngày giải phóng tỉnh Gia Lai (17/3/1975 - 17/3/2024).
Phú Yên: Bắt tạm giam Giám đốc Ban Quản lý rừng phòng hộ Sông Cầu

Phú Yên: Bắt tạm giam Giám đốc Ban Quản lý rừng phòng hộ Sông Cầu

Pháp luật - T.Nhân - 19:41, 01/03/2024
Cơ quan Cảnh sát Điều tra (CSĐT) Công an thị xã Sông Cầu (Phú Yên) cho biết, đã tống đạt quyết định khởi tố bị can, đồng thời thực thi lệnh bắt tạm giam về tội danh “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng” đối với ông Tôn Thất Thịnh (SN 1969, trú ở khu phố Bà Triệu, phường 7, Tp. Tuy Hòa) là Giám đốc Ban Quản lý rừng phòng hộ (QLRPH) Sông Cầu.
Hà Giang: Gần 1.000 lao động là con em đồng bào DTTS tham gia Hội chợ việc làm

Hà Giang: Gần 1.000 lao động là con em đồng bào DTTS tham gia Hội chợ việc làm

Nghề nghiệp - Việc làm - Vũ Mừng - 19:36, 01/03/2024
Sáng 1/3, UBND huyện Yên Minh, tỉnh Hà Giang tổ chức Hội chợ việc làm năm 2024. Sự kiện đã thu hút sự tham gia của 14 doanh nghiệp và gần 1.000 lao động, học sinh là con em đồng bào DTTS tham gia Hội chợ việc làm trên địa bàn.
Lễ hội Áo dài Thành phố Hồ Chí Minh 2024 đánh dấu 10 năm phát triển

Lễ hội Áo dài Thành phố Hồ Chí Minh 2024 đánh dấu 10 năm phát triển

Tin tức - Minh Nhật - 19:33, 01/03/2024
Sáng 1/3, Sở Du lịch TP. Hồ Chí Minh phối hợp với các đơn vị tổ chức họp báo thông tin về Lễ hội Áo dài lần thứ 10 năm 2024.
Trao tặng 200 lá cờ Tổ quốc và Bản đồ Việt Nam cho người dân xã biên giới

Trao tặng 200 lá cờ Tổ quốc và Bản đồ Việt Nam cho người dân xã biên giới

Tin tức - Vũ Mừng - 19:31, 01/03/2024
Tại Lễ ra quân Tháng Thanh niên, Tháng 3 Biên giới năm 2024 , Tỉnh đoàn và Hội Liên hiệp Thanh niên (LHTN) Việt Nam tỉnh Hà Giang đã phối hợp với Tỉnh đoàn tỉnh Đồng Nai trao tặng 200 lá cờ Tổ quốc và Bản đồ Việt Nam cho người dân xã biên giới Xín Mần, huyện Xín Mần.