Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Tìm “đất diễn” cho nghệ thuật dù kê

Hồng Phúc - 22:24, 27/04/2020

Dù kê là một loại hình nghệ thuật rất đặc biệt của đồng bào Khmer. Tuy nhiên, trong thời kỳ văn hoá, giải trí mở như hiện nay, việc tìm “đất diễn” cho bộ môn này luôn gặp gian nan.

 Để nghệ thuật dù kê phát triển cần chú trọng đến công tác bảo tồn một cách toàn diện. (Ảnh: Tư liệu)
Để nghệ thuật dù kê phát triển cần chú trọng đến công tác bảo tồn một cách toàn diện. (Ảnh: Tư liệu)

Dù kê là tổng hòa các loại hình nghệ thuật, như: Ca, múa, âm nhạc, vũ thuật, phục trang, hóa trang, hội họa và ẩm thực... mang đặc trưng riêng của đồng bào Khmer. Giống như cải lương, dù kê cũng được diễn xuất ở các rạp lớn.

Một số địa phương có đông đồng bào Khmer sinh sống ở Đồng bằng sông Cửu Long như: Sóc Trăng, Trà Vinh, Bạc Liêu, Kiên Giang thường có các rạp, sân khấu lớn với hình ảnh, đạo cụ, màu sắc trang trí trong rạp thu hút sự chú ý của người xem. Với nội dung từ các truyền thuyết, truyện dân gian của đồng bào Khmer mang những giá trị giáo dục sâu sắc, những vở diễn dù kê và nhận được sự đón nhận nồng nhiệt của khán giả.

Tuy đã có nhiều hoạt động thiết thực để bảo tồn nghệ thuật dù kê và từng bước gắn với phát triển du lịch tại địa phương, dù không bị đối xử “lạnh lùng” nhưng với sự phát triển của kinh tế - xã hội nói chung và văn hoá nói riêng, sân khấu dù kê hiện nay đang bị mai một rất nhiều. Nguyên nhân khách quan là do thiếu một lớp diễn viên trẻ tài năng trong khi diễn viên gạo cuội lùi dần khi không còn nhiều đoàn dù kê như thời kỳ “hoàng kim”.

Hơn nữa, nội dung vở diễn dù kê không đổi mới, và nó chỉ sống tốt được trong môi trường văn hoá đặc trưng của người Khmer chứ không thể “bê” đi những không gian khác một cách tuỳ tiện.

Làm sao để vực dậy nền sân khấu dù kê là một bài toán khó, tuy nhiên không có nghĩa không thể giải. Theo các chuyên gia văn hoá nghệ thuật dân gian, có hai hình thức bảo tồn là bảo tồn động và bảo tồn tĩnh.

Đoàn nghệ thuật sân khấu Dù kê Khmer Sóc Trăng đã ra mắt với vở diễn "Nàng Xê Đa" và được công chúng tại khán phòng nhiệt liệt đón nhận.
Đoàn nghệ thuật sân khấu Dù kê Khmer Sóc Trăng đã ra mắt với vở diễn "Nàng Xê Đa" và được công chúng tại khán phòng nhiệt liệt đón nhận.

Bảo tồn động tức là phải “nuôi” môn nghệ thuật ấy trong cộng đồng. Một trong những giải pháp thiết thực, đó là gắn với phát triển du lịch một cách cẩn trọng. Không phải cứ cho trình diễn với tần xuất liên tục đã là đúng đắn mà nên gắn nó trong một chuỗi du lịch văn hoá được xây dựng từ việc tham quan phum sóc, các ngôi chùa của người Khmer, phong tục, tập quán cho đến ẩm thực, âm nhạc để làm phong phú trải nghiệm của du khách.

Ngoài ra, cũng phải chú trọng đến bảo tồn tĩnh, đó là phải “làm đầy, làm dầy” những tài liệu về lịch sử phát triển, hiện vật để có những công trình nghiên cứu trọn vẹn. Đồng thời, các cơ quan chức năng cũng cần có chế độ đãi ngộ thỏa đáng với nghệ sĩ dù kê; đầu tư thỏa đáng cho các đoàn để họ còn có đất để diễn và duy trì niềm đam mê của mình.

Ngoài ra, trong thời đại công nghệ 4.0 như ngày nay, thật thiếu sót nếu chúng ta không đầu tư vào truyền thông cho môn nghệ thuật này. Một sản phẩm dù hay và đẹp đến mức độ nào cũng không thể đến được với du khách nếu không được quảng bá.

Theo tìm hiểu của người viết, trên các trang mạng xã hội như Facebook, từ khoá dù kê chỉ xuất hiện lẻ tẻ ở những bài viết chứ chưa được truyền thông một cách bài bản. Trên kênh Youtube, các Video về dù kê hầu như là tại các cuộc thi và các nghệ sĩ trình diễn trên truyền hình.

Tại sao chúng ta không tạo ra các hội nhóm, các trang cộng đồng, các kênh quảng bá, khiến dù kê mang hơi thở cuộc sống hơn? Bởi vì, để môn nghệ thuật dù kê có đất sống, không thể chỉ dựa vào những liên hoan sân khấu hay vài công trình nghiên cứu đơn lẻ. Nó phải được nhìn nhận đa chiều, gìn giữ và phát triển trên mọi khía cạnh của đời sống.

Tin cùng chuyên mục
Xôi tím của người Thái trên đất Tây Nguyên

Xôi tím của người Thái trên đất Tây Nguyên

Ngày hội văn hóa các dân tộc được TP. Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk tổ chức thường niên. Ngoài các tiết mục văn hóa dân gian, thi nghề truyền thống, phần thi ẩm thực luôn thu hút du khách. Cùng với vô số món ngon đặc trưng của đồng bào DTTS tại chỗ, xôi tím của người Thái tạo ấn tượng đặc biệt bởi màu sắc đẹp mắt từ một loại cây rừng với ý nghĩa tượng trưng cho sự no đủ, trù phú.
Tin nổi bật trang chủ
“Tỉnh Bắc Kạn cần phát huy thế mạnh, tập trung giải quyết những khó khăn đặc thù ở vùng đồng bào DTTS”

“Tỉnh Bắc Kạn cần phát huy thế mạnh, tập trung giải quyết những khó khăn đặc thù ở vùng đồng bào DTTS”

Đó là ý kiến phát biểu của Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh tại buổi làm việc với Tỉnh ủy, UBND tỉnh Bắc Kạn về thực hiện công tác dân tộc, công tác triển khai thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế -xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số ̣̣(DTTS) và miền núi giai đoạn 2021-2030 (gọi tắt là Chương trình MTQG), ngày 16/1/2022, tại tỉnh Bắc Kạn.
Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc gặp mặt cán bộ hưu trí cao cấp khu vực miền Trung

Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc gặp mặt cán bộ hưu trí cao cấp khu vực miền Trung

Thời sự - PV - 21:21, 16/01/2022
Nhân dịp Tết Nguyên đán Nhâm Dần 2022, chiều 16/1, tại thành phố Đà Nẵng, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc và Thường trực Ban Bí thư Võ Văn Thưởng dự buổi gặp mặt thân mật các cán bộ hưu trí cao cấp trên địa bàn các tỉnh miền Trung.
Tái hiện Nghi lễ tiến Ngự lịch năm Nhâm Dần 2022

Tái hiện Nghi lễ tiến Ngự lịch năm Nhâm Dần 2022

Sắc màu 54 - PV - 21:15, 16/01/2022
Vừa qua, tại Hoàng Thành Thăng Long, Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long-Hà Nội tổ chức nghi lễ tiến Ngự lịch, nghi lễ từ thời nhà Lê, ban lịch cho bách quan, muôn dân.
Chủ tịch nước thăm và làm việc tại Bộ Tư lệnh Quân khu 5

Chủ tịch nước thăm và làm việc tại Bộ Tư lệnh Quân khu 5

Thời sự - PV - 19:56, 16/01/2022
Chiều 16/1, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc và Đoàn công tác đã đến thăm, làm việc với Bộ Tư lệnh Quân khu 5.
Đoàn công tác Vụ Địa phương II thăm và tặng quà Tết tại huyện Đức Cơ tỉnh Gia Lai

Đoàn công tác Vụ Địa phương II thăm và tặng quà Tết tại huyện Đức Cơ tỉnh Gia Lai

Tin địa phương - Huỳnh Đại - 19:43, 16/01/2022
Tiếp tục chuyến thăm và tặng quà nhân dịp Tết cổ truyền Nhâm Dần 2022, ngày 16/1, Đoàn công tác của Vụ địa Phương II (thuộc UBDT) do bà Phạm Thị Phước An - Vụ Phó Vụ Địa phương II làm Trưởng đoàn đã đến thăm, tặng quà Tết tại huyện Đức Cơ, tỉnh Gia Lai.
Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh thăm, chúc Tết tại tỉnh Bắc Kạn

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh thăm, chúc Tết tại tỉnh Bắc Kạn

Thời sự - Thanh Huyền - 19:32, 16/01/2022
Ngày 16/1/2022, tại huyện Ngân Sơn, tỉnh Bắc Kạn, Đoàn công tác của Ủy ban Dân tộc do Ủy viên Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh làm Trưởng đoàn đã thăm, tặng quà đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Bắc Kạn nhân dịp Tết nguyên đán Nhâm Dần 2022.
Người có uy tín làm giàu từ cây thuốc nam

Người có uy tín làm giàu từ cây thuốc nam

Có lẽ người dân thôn Yên Sơn (nơi có 100% đồng bào dân tộc Dao sinh sống), xã Ba Vì, huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội đã rất quen thuộc với cái tên Lý Văn Phủ. Ông là Người có uy tín tiêu biểu của thôn với những đóng góp, cống hiến đem lại nhiều lợi ích cho cộng đồng dân cư thôn Yên Sơn nói riêng, xã Ba Vì nói chung. Đặc biệt, ông cũng là người tiên phong trong phát triển kinh tế gia đình với mô hình trồng cây dược liệu và bán thuốc nam gia truyền.
Ngày 16/1: Việt Nam có 15.684 ca mắc COVID-19 và 9.326 ca khỏi bệnh

Ngày 16/1: Việt Nam có 15.684 ca mắc COVID-19 và 9.326 ca khỏi bệnh

Tin tức - BĐT - 18:20, 16/01/2022
Ngày 16/1, Việt Nam có 15.684 ca mắc mới COVID-19 tại 61 tỉnh, thành phố trong đó có 11.196 ca trong cộng đồng. Trong ngày, cả nước có 9.326 bệnh nhân COVID-19 được công bố khỏi bệnh.
Nắng mới nơi đầu nguồn Cu Đê

Nắng mới nơi đầu nguồn Cu Đê

Phóng sự - PV - 16:45, 16/01/2022
Năm 1998, một lần đi công tác lên Tà Lang - Giàn Bí (xã Hòa Bắc, huyện Hòa Vang), tôi tình cờ gặp hai cô gái Cơ Tu lội qua suối Cầu Sụp - người dân địa phương gọi thế, dựa theo hai trụ cầu trơ trọi còn sót lại giữa suối từ thời Pháp thuộc. Trong khoảnh khắc dòng nước trong veo giấu vào lòng những tia nắng chiều tím đỏ, tôi chụp được bức ảnh hai sơn nữ chân trần, vô tư nghịch nước. Chiếc gùi trên vai nghiêng cả hoàng hôn…
Bảo Yên (Lào Cai): Tình trạng thủy điện tích nước gây sạt lở, nứt nhà dân... chưa có hồi kết ?

Bảo Yên (Lào Cai): Tình trạng thủy điện tích nước gây sạt lở, nứt nhà dân... chưa có hồi kết ?

Tiếng nói từ cơ sở - Trọng Bảo - 16:30, 16/01/2022
Ngày 9/11/2021, báo Điện tử Dân tộc và Phát triển đã đăng bài viết “Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông tích nước gây ngập úng - Người dân bức xúc” phản ánh về việc Nhà máy Thủy điện Bắc Cuông dâng nước gây ngập, sạt lở đất sản xuất của người dân. Câu chuyện chưa có hồi kết khi mà việc đền bù những thiệt hại chưa được giải quyết, thì trong những ngày vừa qua, rất nhiều hộ dân trên địa bàn thị trấn Phố Ràng, xã Phúc Khánh, huyện Bảo Yên (Lào Cai) tiếp tục phải sống trong lo sợ, khi Nhà máy Thủy điện Phúc Long tích nước gây sạt lở bờ sông, nứt nhiều ngôi nhà của người dân sống trên địa bàn.
Nhiều lao động tại TP Đà Nẵng không về quê đón Tết

Nhiều lao động tại TP Đà Nẵng không về quê đón Tết

Xã hội - Minh Ngọc - 16:07, 16/01/2022
Dịch bệnh Covid-19 diễn biến phức tạp và thu nhập trong năm bị giảm sút nên nhiều lao động tại TP Đà Nẵng đang do dự với quyết định về quê đón Tết hay ở lại.
Quá tải rác tại Bệnh viện điều trị F0, Khẩn cấp xây dựng lò đốt rác

Quá tải rác tại Bệnh viện điều trị F0, Khẩn cấp xây dựng lò đốt rác

Tin địa phương - Song Vy - 15:58, 16/01/2022
Sáng ngày 16/1/2022, Ông Huỳnh Quốc Việt, Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau đã ban hành lệnh khẩn cấp xây dựng công trình nhà chứa rác và mua sắm lò đốt rác y tế tại Bệnh viện Sản - Nhi Cà Mau.