Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Nghệ nhân Ksor Krôh giữ hồn tượng gỗ

Thùy Dung - 20:22, 21/04/2020

Mặc dù đã bước vào tuổi 66, nhưng Nghệ nhân Ưu tú Ksor Ksôh ở làng Mrông Ngó 4, xã Ia Ka, huyện Chư Păh (Gia Lai) vẫn miệt mài thổi hồn vào những bức tượng gỗ, để cho ra đời những tác phẩm nghệ thuật mang đậm nét văn hóa của người Jrai. Đây cũng là một nghề truyền thống đang dần mai một ở các làng DTTS vùng Tây Nguyên.

Nghệ nhân Ưu tú Ksor Krôh miệt mài tạc tượng trước sân nhà.
Nghệ nhân Ưu tú Ksor Krôh miệt mài tạc tượng trước sân nhà.

Chia sẻ về cái duyên đến với tạc tượng truyền thống, nghệ nhân Ksor Ksôh cho biết: Nghề này chẳng ai dạy mình đâu, là tự mình học cả đấy. Ngày xưa, người ở đây quan niệm, con trai mới lớn chưa dựng vợ là không được học tạc tượng, nên người ta thường lên rừng để tạc. Thời đó mình mới 15 tuổi, vì thích tạc tượng nên mình lén cha lên rừng, vào nhà mả xem người ta tạc tượng, rồi về đi kiếm gỗ khô để tạc. Cứ thế, từ những bức tượng cứng nhắc chưa có hồn, đến nay mình đã tạc được rất nhiều tượng gỗ với những hình hài khác nhau.

Đôi tay tỉ mỉ từng đường nét chạm trổ trên bức tượng mang hình hài người mẹ cõng con, ông Ksor Ksôh bộc bạch: “Người Jrai tại địa phương có lễ Pơ Thi (lễ bỏ mả). Những ngày này, họ sẽ tạc tượng để thể hiện tình cảm của người sống với người đã về với cõi A Tâu (thế giới người âm). Những bức tượng gỗ được đặt ở nhà mồ và thường gắn liền với đời sống tinh thần hằng ngày của người đó lúc còn sống. “Người tạc tượng phải có một tâm hồn thư thái mới tạo nên cái hồn, thần thái cho nhân vật mình hướng đến”, nghệ nhân Ksor Ksôh chia sẻ.

Trong số những bức tượng nhà mồ, hình tượng được ông tạc nhiều là hình người ngồi ôm mặt trong dáng vẻ buồn bã, loại tượng hình người mẹ địu con trên lưng hoặc bế con trên tay hoặc hình chim thú, thể hiện đời sống gắn với thiên nhiên của đồng bào Tây Nguyên.

Sự tài hoa của người nghệ nhân đều được thể hiện rõ trên các bức tượng gỗ khiến người xem không khỏi khâm phục. Vì thế, ở làng Mrông Ngó 4, người làng nếu cần tượng thì đều đến nhà nghệ nhân để đặt làm. Họ sẽ trả chi phí cho ông, nhờ vậy ông cũng có thêm chút đồng ra đồng vào trang trải cho cuộc sống. “Thường tạc tượng nhiều nhất là vào tháng 3, vì đây là thời điểm diễn ra lễ Pơ Thi, những ngày này, tôi phải làm cả ngày lẫn đêm để kịp giao cho người ta. Bức tượng nhỏ, vừa thì mất 2 - 3 ngày. Bức tượng nào lớn thì phải mất cả tháng”, nghệ nhân Ksor Ksôh bộc bạch.

Để gìn giữ nghề tạc tượng, ông không chỉ dạy cho con, cháu trong nhà. Nếu ở làng có ai muốn học thì ông vẫn sẵn sàng dạy nghề. Cả làng bây giờ có khoảng 7, 8 người là học trò của ông.

Ngoài tạc tượng, nghệ nhân Ksor Krôh còn giỏi đan lát, làm nhà sàn, nhà rông truyền thống, chế tác các loại nhạc cụ dân tộc. Ông còn biết đánh chiêng. Ông luôn có mặt trong các đội chiêng lớn nhỏ của làng.

Với tài năng và tâm huyết gìn giữ, bảo tồn di sản văn hóa dân tộc Jrai, năm 2019, nghệ nhân Ksor Krôh vinh dự được Chủ tịch nước trao tặng danh hiệu Nghệ nhân Ưu tú trong lĩnh vực tri thức dân gian. Ông cũng được Bảo tàng Dân tộc học Việt Nam tặng Giấy khen vì có thành tích xuất sắc trong bảo tồn di sản văn hóa của dân tộc Jrai.

Tin cùng chuyên mục
Giữ gìn vốn cũ ở những làng mới

Giữ gìn vốn cũ ở những làng mới

Trong nhiều năm qua, các huyện miền núi trên địa bàn tỉnh Quảng Nam đều coi trọng công tác quy hoạch, sắp xếp dân cư, xem đây là “trụ cột” quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội; giữ gìn phát triển bản sắc văn hóa bản địa vùng đồng bào DTTS. Tuy nhiên, trong quá trình tái định cư và chuyển đổi môi trường cư trú, nhiều di sản văn hóa đã bị biến đổi, mai một…
Tin nổi bật trang chủ
Tập trung điều tra, xử lý nghiêm minh sai phạm trong 5 vụ án lớn

Tập trung điều tra, xử lý nghiêm minh sai phạm trong 5 vụ án lớn

Tại cuộc họp ngày 26/5, Thường trực Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng (Ban Chỉ đạo) thống nhất, phấn đấu đến hết năm 2020 kết thúc điều tra 13 vụ án; ban hành cáo trạng truy tố 17 vụ án; xét xử sơ thẩm 21 vụ án, xét xử phúc thẩm 07 vụ án; kết thúc xác minh, xử lý 18 vụ việc theo kế hoạch của Ban Chỉ đạo, trong đó, tập trung điều tra, xử lý nghiêm minh 5 vụ án lớn.
Hà Nội tổ chức đánh giá hiệu quả Đề án Sữa học đường

Hà Nội tổ chức đánh giá hiệu quả Đề án Sữa học đường

Đời sống - Xã hội - PV - 16:19, 26/05/2020
Chương trình Sữa học đường (SHĐ) TP. Hà Nội chính thức triển khai đến tất cả cơ sở giáo dục mầm non, tiểu học trên địa bàn Thành phố vào ngày 2/01/2019. Đến nay, toàn Thành phố đã có hơn 1 triệu trẻ mẫu giáo và học sinh tiểu học đến từ gần 4.000 trường trên địa bàn TP. Hà Nội tham gia thụ hưởng SHĐ, đạt tỷ lệ 91,16%.
84 tuổi vẫn miệt mài quảng bá khèn Mông

84 tuổi vẫn miệt mài quảng bá khèn Mông

Sắc màu 54 - Hồng Minh- Đ.Toán - 16:01, 26/05/2020
Ở xã Đức Xuân, huyện Hòa An (Cao Bằng) có ông Dương Văn Chảng là người duy nhất ở địa phương còn lưu giữ nhiều nhạc cụ dân tộc Mông. Ở tuổi 84, ông luôn trăn trở tìm người để truyền dạy, bảo tồn, phát huy âm nhạc dân tộc...
Dự án giúp lan tỏa tiếng nói và chữ viết dân tộc Thái

Dự án giúp lan tỏa tiếng nói và chữ viết dân tộc Thái

Giáo dục - Vũ Lợi - 15:58, 26/05/2020
Một nhóm học sinh và giáo viên Trường Phổ thông dân tộc (PTDT) Nội trú tỉnh Điện Biên đã sáng tạo, xây dựng Dự án hỗ trợ hoạt động tự học chữ viết dân tộc Thái trên mạng Internet. Thông qua nền tảng Website. Dự án đạt giải Nhất trong Cuộc thi sáng tạo thanh - thiếu niên, nhi đồng toàn quốc lần thứ 15 năm 2019.
Cô đỡ Alui của làng Mrông Yố 2

Cô đỡ Alui của làng Mrông Yố 2

Sức khỏe - Thùy Dung - 15:21, 26/05/2020
Gần 15 năm đảm nhiệm vai trò cô đỡ của làng Mrông Yố 2, xã Ia Ka, huyện Chư Păh (Gia Lai), cô đỡ Rơ Châm Alui, dân tộc Jrai đã kiên trì tuyên truyền, giúp người dân nâng cao nhận thức về việc sinh đẻ, nhờ vậy các ca tai nạn sản khoa trong làng đã giảm đáng kể.
Cần thay đổi tư duy về bảo hiểm xe cơ giới

Cần thay đổi tư duy về bảo hiểm xe cơ giới

Pháp luật - Hoàng Quý - 15:14, 26/05/2020
Những ngày gần đây, nhiều người dân đã đổ xô đi mua giấy chứng nhận bảo hiểm trách nhiệm dân sự bắt buộc của chủ xe cơ giới (bảo hiểm). Tuy nhiên, điều đáng nói, việc mua bảo hiểm xe cơ giới của người dân hầu như chỉ mang tính đối phó với lực lượng chức năng mà chưa thực sự quan tâm đến lợi ích từ loại hình bảo hiểm này.
Giữ gìn vốn cũ ở những làng mới

Giữ gìn vốn cũ ở những làng mới

Sắc màu 54 - Tấn Vịnh - 15:06, 26/05/2020
Trong nhiều năm qua, các huyện miền núi trên địa bàn tỉnh Quảng Nam đều coi trọng công tác quy hoạch, sắp xếp dân cư, xem đây là “trụ cột” quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội; giữ gìn phát triển bản sắc văn hóa bản địa vùng đồng bào DTTS. Tuy nhiên, trong quá trình tái định cư và chuyển đổi môi trường cư trú, nhiều di sản văn hóa đã bị biến đổi, mai một…
Hiệu quả từ mô hình sản xuất tập trung

Hiệu quả từ mô hình sản xuất tập trung

Kinh tế - Thành Nhân - 10:52, 26/05/2020
Hiện nay, trên địa bàn tỉnh Phú Yên đã hình thành một số vùng sản xuất tập trung như vùng sản xuất mía ở 3 huyện: Sơn Hòa, Sông Hinh, Đồng Xuân, có tổng diện tích hơn 20.000ha gắn với các nhà máy đường Tuy Hòa, Sơn Hòa, Đồng Xuân. Vùng sản xuất sắn ở các huyện Sông Hinh, Đồng Xuân có diện tích bình quân hằng năm hơn 13.000ha gắn với hai nhà máy sản xuất tinh bột sắn Sông Hinh và Đồng Xuân.
Để voi Tây Nguyên không trở thành ký ức

Để voi Tây Nguyên không trở thành ký ức

Môi trường sống - Hồng Phúc - 10:37, 26/05/2020
Voi được coi là biểu tượng của văn hóa Tây Nguyên, tuy nhiên, những năm gần đây, số lượng đàn voi ở Việt Nam nói chung, ở Tây Nguyên nói riêng đang ngày càng bị suy giảm, do môi trường sinh sống của chúng bị thu hẹp. Bảo tồn loài voi đang là vấn đề đang được Việt Nam quan tâm.
Xây dựng NTM ở các xã miền núi Bình Định: Cần thêm sự hỗ trợ

Xây dựng NTM ở các xã miền núi Bình Định: Cần thêm sự hỗ trợ

Kinh tế - Đạt Thành Nhân - 10:31, 26/05/2020
Trong số 22 xã thuộc 3 huyện miền núi (Vĩnh Thạnh, Vân Canh, An Lão) của tỉnh Bình Định, đến nay chỉ có 1 xã đạt được 15 tiêu chí xây dựng nông thôn mới (NTM), còn lại chỉ đạt trung bình 8 - 13 tiêu chí, thậm chí có xã mới chỉ đạt 5 tiêu chí.
Đáp ứng mong đợi của cử tri vùng đồng bào DTTS

Đáp ứng mong đợi của cử tri vùng đồng bào DTTS

Công tác Dân tộc - Thanh Huyền - 10:19, 26/05/2020
Sau kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XIV, những vấn đề liên quan đến lĩnh vực công tác dân tộc đã được Chính phủ, Ủy ban Dân tộc (UBDT) quan tâm, triển khai quyết liệt. Tại kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XIV này sẽ tiếp tục xem xét, thông qua Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng DTTS và miền núi giai đoạn 2021-2030.