Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Tiếng chiêng từ làng Đăk Wơk

PV - 10:14, 25/01/2018

Ở tuổi 60 nhưng nghệ nhân A Thút, dân tộc Ba-na, làng Đăk Wơk, xã Hơ Moong, huyện Sa Thầy, tỉnh Kon Tum vẫn tráng kiện, nhanh nhẹn và không ngừng nghỉ trong các hoạt động nhằm gìn giữ vốn văn hóa truyền thống của dân tộc mình.

Nghệ nhân, nghệ sĩ đa tài
Nghệ nhân A Thút đam mê bảo tồn văn hóa truyền thống. Nghệ nhân A Thút đam mê bảo tồn văn hóa truyền thống.

 

Cha của A Thút là một nghệ nhân về trình diễn cồng chiêng, đẽo thuyền độc mộc và hát kể sử thi, nên từ nhỏ A Thút đã được đắm mình trong không gian văn hoá của dân tộc.

Nghe và xem cha diễn tấu cồng chiêng, chế tác nhạc cụ, chỉnh chiêng; hay nghe mẹ hát dân ca là niềm vui của tuổi thơ A Thút.

Ông không chỉ học từ cha mà còn học từ bác ruột là A Thim những bài dân ca cổ, diễn tấu và chỉnh cồng chiêng trong những ngày không phải lên rẫy hay vào rừng. Đặc biệt, cồng chiêng đã thực sự cuốn hút ông từ những ngày ấu thơ.

Bộ chiêng cổ của bà ngoại đã giúp A Thút bắt những nhịp đầu tiên. Bất cứ khi nào trong buôn làng mình có lễ hội, A Thút đều háo hức tham gia, lân la bên những bộ cồng chiêng hay cùng với cha mẹ và bà con trong buôn chuẩn bị lễ hội.

Có năng khiếu bẩm sinh lại đam mê và chịu khó học hỏi, khi mới là chàng trai trẻ, A Thút không chỉ hát rất hay dân ca Ba-na mà còn biết diễn xướng hầu hết các loại nhạc cụ truyền thống của người Ba-na. Đặc biệt, A Thút còn thạo chỉnh chiêng, một công việc đòi hỏi kỹ năng thẩm âm tốt, phải thuộc những bản cồng chiêng cổ và đôi bàn tay khéo léo.

Trong giai đoạn khó khăn, mất mùa đói kém, nhiều buôn làng Tây Nguyên phải bán những bộ cồng chiêng quý để có lương thực đảm bảo đời sống.

Nghệ nhân A Thút chia sẻ: “Năm 1983, gia đình rơi vào tình cảnh túng bấn bởi năm đó cả làng bị mất mùa, những người trong gia tộc của mình đòi đem bộ chiêng ra bán. Tôi đã phản đối quyết liệt và quyết định đem tài sản lớn duy nhất của gia đình lúc bấy giờ là 3 con bò, bán đi mua lương thực, giữ lại bộ chiêng quý nên bây giờ mới còn đấy”.

Quảng bá tinh hoa dân tộc

Khi đã trưởng thành, với vai trò là một Phó Chủ tịch xã (từ 1997-2013) và Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc Việt Nam (từ 2013-2016) xã Hơ Moong, huyện Sa Thầy, tỉnh Kon Tum, A Thút càng hiểu hơn những giá trị văn hóa truyền thống của người Ba-na trong xây dựng cuộc sống mới, trong công tác xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc.

Chứng kiến sự mai một từng ngày của bản sắc văn hóa dân tộc, sự thờ ơ của một bộ phận thế hệ trẻ với những giá trị này và sự vắng bóng dần của những nghệ nhân cao tuổi khiến ông trăn trở từng ngày.

Năm 1998, ông đã tham gia dự án dịch lại toàn bộ Sử thi Tây Nguyên của cha mình. Năm 2009 ông bắt đầu mở lớp truyền dạy miễn phí cồng chiêng và múa xoang cho lớp thanh niên trong làng, xã.

Nghệ nhân A Thút (đứng giữa) cùng đồng bào dân tộc Ba-na làm lễ cầu an. Nghệ nhân A Thút (đứng giữa) cùng đồng bào dân tộc Ba-na làm lễ cầu an.

 

Năm 2007, ông vinh dự cùng cha mình, con trai A Thảo và 15 người con của làng Đăk Wơk tham gia Lễ hội Smithsonian 2007 với chủ đề “Mê Kông-Dòng sông kết nối các nền văn hóa” (từ ngày 22/6 - 8/7/2007) và sau đó cùng đoàn cồng chiêng đi biểu diễn nhiều nước trên thế giới.

Tháng 7/2014, ông cùng 9 thành viên trong đội cồng chiêng của làng tham gia Liên hoan Gannat lần thứ 41 tại Pháp (2-29/7/2014).

Đội cồng chiêng và xoang của làng ông cũng đã nhiều lần ra Hà Nội, tham gia các hội nghị, hội thảo về bảo tồn bản sắc văn hóa và tham gia các hoạt động tại Làng Văn hóa-Du lịch các dân tộc Việt Nam để giới thiệu bản sắc văn hóa dân tộc mình với du khách Việt Nam và Quốc tế.

Mới đây, ông đã có quyết định nghỉ hưu nhưng với ông, việc bảo tồn và phát huy những giá trị văn hóa của dân tộc Ba-na là công việc gắn bó máu thịt, suốt cuộc đời không ngừng nghỉ...

LÊ SAN

Tin cùng chuyên mục
Đừng để di tích thành phế tích

Đừng để di tích thành phế tích

Hơn 22 năm, kể từ ngày được xếp hạng di tích lịch sử cấp quốc gia, di tích Nhà tù số 9 - Đào Duy Từ, TP. Quy Nhơn (Bình Định) vẫn chưa được quan tâm tu bổ nên đã xuống cấp nghiêm trọng, đang dần bị quên lãng. Thậm chí nhiều người dân sống gần khu vực cũng không biết đến sự tồn tại của di tích lịch sử này.
Tin nổi bật trang chủ
Việt Nam đã có 1.077 ca mắc COVID-19 (từ 23/1 đến 18h ngày 28/9/2020)

Việt Nam đã có 1.077 ca mắc COVID-19 (từ 23/1 đến 18h ngày 28/9/2020)

Tin tức - PV - 21:41, 28/09/2020
Tính đến 18h ngày 28/9/2020, Việt Nam đã ghi nhận 1.077 ca mắc COVID-19.
THÔNG BÁO: Xét tuyển công chức vào làm việc tại các đơn vị quản lý nhà nước thuộc Ủy ban Dân tộc năm 2020

THÔNG BÁO: Xét tuyển công chức vào làm việc tại các đơn vị quản lý nhà nước thuộc Ủy ban Dân tộc năm 2020

Tin tức - PV - 16:50, 28/09/2020
Căn cứ Quyết định số 501/QĐ-UBDT ngày 09/9/2020 của Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc ban hành kế hoạch xét tuyển công chức vào làm việc tại các đơn vị quản lý nhà nước năm 2020, Ủy ban Dân tộc thông báo kế hoạch xét tuyển công chức như sau:
Xã Zuôih phát triển nông sản địa phương

Xã Zuôih phát triển nông sản địa phương

Kinh tế - Nguyễn Văn Sơn - 16:48, 28/09/2020
Những năm gần đây, được sự trợ giúp từ nhiều phía, đồng bào Cơ Tu ở xã Zuôih, huyện Nam Giang (Quảng Nam) có điều kiện sản xuất, lựa chọn phát triển các mô hình làm ăn hiệu quả từ nông sản để hỗ trợ nhân rộng, giúp nhiều hộ dân cải thiện cuộc sống, vươn lên thoát nghèo bền vững.
Bao giờ bản Mùa Xuân có trường mới?

Bao giờ bản Mùa Xuân có trường mới?

Giáo dục - Quỳnh Chi - 16:45, 28/09/2020
Sau nhiều giờ lặn lội, băng rừng hơn 15 cây số, trên con đường núi dốc đứng một bên là núi, một bên là vực thẳm, chúng tôi đặt chân đến bản Mùa Xuân, xã Sơn Thủy, huyện Quan Sơn (Thanh Hóa). Đây là một trong những bản nghèo khó nhất của huyện này. Không đường, không điện lưới, không Internet, cuộc sống của người dân vẫn theo kiểu tự cung, tự cấp với việc trồng lúa, ngô, nên cái nghèo vẫn đeo bám quanh năm.
Bộ Công an đề xuất những thay đổi với giấy phép lái xe

Bộ Công an đề xuất những thay đổi với giấy phép lái xe

Tin tức - PV - 16:34, 28/09/2020
Dự thảo Luật Bảo đảm trật tự, an toàn giao thông đường bộ (lần thứ 5) đề xuất chia giấy phép lái xe thành 11 hạng khác nhau thay vì 15 hạng như hiện nay.
Một số bài thuốc chữa bệnh từ thiên niên kiện

Một số bài thuốc chữa bệnh từ thiên niên kiện

Vườn thuốc quanh ta - TK - 16:32, 28/09/2020
Thiên niên kiện hay còn gọi là cây bao kim, sơn thục, ráy hương, duyên, vắt vẻo… có vị đắng, cay, tính ấm, tác dụng trừ phong thấp, mạnh gân xương…Sau đây là một số bài thuốc chữa bệnh từ thiên niên kiện.
Quản Bạ (Hà Giang): “Bệnh” trông chờ, ỷ lại ngày càng thuyên giảm

Quản Bạ (Hà Giang): “Bệnh” trông chờ, ỷ lại ngày càng thuyên giảm

Sự kiện - Bình luận - Lê Hải - 16:29, 28/09/2020
Kết thúc 1 nhiệm kỳ (2015-2020), huyện Quản Bạ (Hà Giang) đã đạt và vượt nhiều chỉ tiêu về phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH), đặc biệt, tạo sự thay đổi đáng kể về tư tưởng của người dân là dần thoát khỏi “bệnh” trông chờ, ỷ lại. Nhiều hộ đã mạnh dạn vay vốn ngân hàng phát triển kinh tế và đã có nhiều mô hình kinh tế được triển khai nhân rộng...
Món cá gỏi kiến vàng của người Rơ Măm

Món cá gỏi kiến vàng của người Rơ Măm

Du lịch - Ẩm thực - Thùy Dung - 15:20, 28/09/2020
Từ xa xưa, đồng bào các dân tộc ở Tây Nguyên đã lên rừng bắt kiến vàng về để chế biến thành những món ăn đặc trưng. Nếu như người Gia Rai ở vùng chảo lửa Krông Pa (Gia Lai) nổi tiếng với món muối kiến vàng thì người Rơ Măm ở làng Le, xã Mo Rai, huyện Sa Thầy (Kon Tum) được biết đến với món cá gỏi kiến vàng được coi là đặc sản của dân tộc.
An Giang: Đa dạng các giải pháp hỗ trợ đồng bào DTTS

An Giang: Đa dạng các giải pháp hỗ trợ đồng bào DTTS

Kinh tế - Phương Nghi - 15:07, 28/09/2020
An Giang có 18 xã đặc biệt khó khăn (ĐBKK), xã biên giới thuộc diện đầu tư của Chương trình 135 giai đoạn 2017 - 2020 theo Quyết định số 900/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ. Trong những năm qua, thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững trên địa bàn vùng DTTS và miền núi, tỉnh đã đa dạng hóa các giải pháp hỗ trợ, giúp người nghèo nâng cao thu nhập, ổn định cuộc sống và vươn lên thoát nghèo bền vững,
Nghệ An: Sôi nổi liên hoan tiếng hát dân ca các dân tộc huyện Quỳ Hợp

Nghệ An: Sôi nổi liên hoan tiếng hát dân ca các dân tộc huyện Quỳ Hợp

Sắc màu 54 - Nguyễn Thanh - 14:57, 28/09/2020
UBND huyện Quỳ Hợp (Nghệ An) vừa tổ chức Liên hoan tiếng hát dân ca các dân tộc lần thứ II năm 2020. Đây là hoạt động nghệ thuật quần chúng nằm trong Đề án bảo tồn các làn điệu dân ca dân tộc Thái, Thổ và dân ca Ví, Giặm Nghệ Tĩnh huyện Quỳ Hợp.