Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Tết Khu cù tê đặc trưng văn hóa của người La Chí

PV - 09:30, 13/01/2018

Với đồng bào dân tộc La Chí tại bản Díu, huyện Xín Mần, tỉnh Hà Giang thì Tết Khu cù tê có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong đời sống của đồng bào. Bởi, nói đến người La Chí người ta sẽ nghĩ ngay đến Tết Khu cù tê và ngược lại. Năm 2014 Tết Khu cù tê đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Tết Khu cù tê còn có tên gọi khác là Cu cù tê là ngày lễ lớn nhất trong năm của người La Chí, tỉnh Hà Giang. Ông Lương Đức Khương, Hội Nghệ nhân dân gian bản Díu, huyện Xín Mần cho biết: Tết Khu cù tê được diễn ra vào ngày 1/7 âm lịch. Đây là thời điểm sau khi bà con đã cấy xong, làm lễ để mong cho một mùa màng bội thu, cả làng bình yên và có được sức khỏe tốt. Trong lễ cúng thì thịt trâu là thực phẩm bắt buộc phải có để cúng tổ tiên.

Trưởng tộc làm lễ cúng mời tổ tiên về ăn Tết. Trưởng tộc làm lễ cúng mời tổ tiên về ăn Tết.

 

Theo phong tục truyền thống của người La Chí, bà con chỉ thờ cúng những người đã mất tính từ 3 đời trở lại tại nhà của trưởng tộc của các dòng họ. Đồ lễ cúng gồm: Sừng trâu (biểu hiện cho chiếc chén mời tổ tiên), củ gừng (tượng trưng cho lời mời gọi tổ tiên về ăn Tết), sọt tre (tượng trưng cho bát, đĩa đựng thức ăn đồ cúng mời tổ tiên), chén vại (để rót rượu mời tổ tiên), thịt trâu, thịt lợn, rượu hoẵng.

Sau khi chuẩn bị xong đồ lễ, trưởng tộc bắt đầu đọc bài cúng với nội dung mời tổ tiên của người La Chí về ăn Tết cùng dân bản, cùng ăn thịt trâu mà dân bản nuôi được, cùng ăn xôi mà dân bản trồng được, cùng uống rượu ngọt (rượu hoẵng) như tấm lòng thơm thảo của dân bản có ý nghĩa cầu mong cho cây lúa tốt tươi, mùa màng bội thu, cầu cho dân bản sức khỏe, cuộc sống ấm no, hạnh phúc.

Kế tiếp, trưởng tộc buộc củ gừng vào sợi chỉ cầm bên tay phải, tay trái cầm sừng trâu, bên trong đựng rượu hoẵng, miệng đọc bài cúng ba đời trở lại. Trưởng tộc sẽ mời các linh hồn là nam giới trước tiên, các linh hồn này về sẽ nhập vào những người phụ giúp việc cho trưởng tộc.

Kết thúc phần cúng là màn đánh chiêng trống. Điệu múa trống, múa chiêng thể hiện sự vui mừng phấn khởi của dân bản sau một năm trồng trọt chăn nuôi, mùa màng bội thu và cũng là sự tôn kính và cảm ơn tổ tiên đã phù hộ cho dân bản sức khỏe, cuộc sống ấm no, hạnh phúc. Khi tiếng trống của người phụ giúp cuối cùng dừng lại cũng là lúc nghi lễ kết thúc. Chủ nhà dọn mâm mời tất cả mọi người tham dự uống rượu, ăn thịt trâu.

Màn đánh trống, chiêng của người phụ giúp trưởng tộc trong buổi lễ. Màn đánh trống, chiêng của người phụ giúp trưởng tộc trong buổi lễ.
Đồng bào hát giao duyên sau phần cúng lễ đã xong. Đồng bào hát giao duyên sau phần cúng lễ đã xong.

 

Cũng theo ông Khương, đồng bào La Chí luôn có ý thức bảo tồn, truyền dạy cho con cháu những nét đẹp, ý nghĩa của ngày Tết. Trong mỗi gia đình, nhà nào có người lớn tuổi sẽ dạy lại cho con cháu, nếu nhà nào không có người lớn tuổi, thì các thế hệ trẻ sẽ được các thành viên trong Hội Nghệ nhân của bản truyền dạy lại. Mới đây, đồng bào La Chí ở bản Díu đã tái hiện lại không gian ngày Tết tại Làng văn hóa, Du lịch các Dân tộc Việt Nam.

Tết Khu cù tê của người La Chí có lịch sử lâu đời, Tết còn là dịp để người trong dòng tộc, cộng đồng ở khắp nơi về sum họp, tưởng nhớ tổ tiên, cầu mong cuộc sống ấm no, hạnh phúc, qua đó góp phần duy trì và gắn kết cộng đồng, dân tộc. Năm 2014, đồng bào La Chí vui mừng khi Tết Khu cù tê được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

HỒNG MINH

Tin cùng chuyên mục
Lâm Bình (Tuyên Quang): Đưa du lịch thành mũi nhọn kinh tế

Lâm Bình (Tuyên Quang): Đưa du lịch thành mũi nhọn kinh tế

Những năm qua, du lịch huyện Lâm Bình (Tuyên Quang) đã và đang thu hút được nhiều du khách trong và ngoài nước. Với nhiều cảnh đẹp về thiên nhiên cùng bản sắc văn hóa dân tộc đậm đà, đã tạo nên những lợi thế để huyện Lâm Bình phát triển kinh tế từ khai thác du lịch.
Tin nổi bật trang chủ
Nhân rộng hơn nữa những mô hình tổ chức phục vụ học tập

Nhân rộng hơn nữa những mô hình tổ chức phục vụ học tập

Tin tức - Hồng Minh - 16:27, 21/10/2020
Sáng 21/10, tại Hà Nội Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) đã tổ chức Hội nghị tổng kết Đề án “Đẩy mạnh các hoạt động học tập suốt đời trong các thư viện, bảo tàng, nhà văn hóa, câu lạc bộ”.
111 người chết do mưa lũ tại miền Trung và Tây Nguyên

111 người chết do mưa lũ tại miền Trung và Tây Nguyên

Tin tức - PV - 15:38, 21/10/2020
Theo Ban Chỉ đạo Trung ương về Phòng chống thiên tai, từ ngày 6/10 đến sáng 21/10, đã có 111 người chết, 22 người mất tích do mưa lũ ở miền Trung và Tây Nguyên.
Cơ cấu lại nông nghiệp vùng trung du và miền núi phía Bắc: Từng bước thoát khỏi “lõi nghèo”

Cơ cấu lại nông nghiệp vùng trung du và miền núi phía Bắc: Từng bước thoát khỏi “lõi nghèo”

Kinh tế - Hoàng Quý - 15:37, 21/10/2020
Trung du và miền núi (TD&MN) phía Bắc bao gồm 14 tỉnh Tây Bắc và Đông Bắc. Đây là vùng chiến lược an ninh quốc phòng của đất nước, đồng thời là vùng có tiềm năng lợi thế về đất đai, khí hậu, con người, văn hóa… Việc tái cơ cấu lại nông nghiệp ở vùng này có ý nghĩa thúc đẩy sản xuất, nâng cao giá trị cây trồng, vật nuôi, từng bước đưa vùng thoát khỏi “lõi nghèo”.
Bước phát triển mới ở Đại Sơn

Bước phát triển mới ở Đại Sơn

Kinh tế - Minh Thu - 15:30, 21/10/2020
Từng là xã đặc biệt khó khăn, biên giới của huyện Quảng Hòa (Cao Bằng), sau 5 năm thực hiện các chương trình, chính sách dân tộc, Đại Sơn đã tận dụng thời cơ vươn lên, phát triển hiệu quả các mô hình sản xuất nông nghiệp. Nhờ đó, đời sống kinh tế - xã hội toàn xã có bước phát triển, tỷ lệ hộ nghèo đến hết năm 2019 còn 7,9%...
Bão số 8 cách quần đảo Hoàng Sa khoảng 440km

Bão số 8 cách quần đảo Hoàng Sa khoảng 440km

Tin tức - PV - 15:23, 21/10/2020
Dự báo trong 24 giờ tới, bão di chuyển theo hướng Tây Tây Bắc, mỗi giờ đi được khoảng 10km và có khả năng mạnh thêm. Đến 07 giờ ngày 22/10/2020, vị trí tâm bão ở khoảng 16,8 độ Vĩ Bắc; 116,5 độ Kinh Đông, cách quần đảo Hoàng Sa khoảng 440km về phía Đông. Sức gió mạnh nhất vùng gần tâm bão mạnh cấp 9-10 (75-100km/giờ), giật cấp 12.
Triển khai chương trình sách giáo khoa mới ở Thanh Hóa: Các trường tiểu học miền núi gặp khó khăn

Triển khai chương trình sách giáo khoa mới ở Thanh Hóa: Các trường tiểu học miền núi gặp khó khăn

Giáo dục - Quỳnh Trâm - 15:04, 21/10/2020
Trước thềm năm học mới 2020 - 2021, tháng 8/2020, UBND tỉnh Thanh Hóa đã phê duyệt kế hoạch mua đồ dùng dạy học lớp 1 theo chương trình sách giáo khoa mới. Theo đó, 512 trường tiểu học và trường liên cấp tiểu học - THCS của tỉnh được cấp kinh phí gần 93 tỷ đồng.
Nghệ An: Khẩn cấp di dời hàng ngàn người dân do mưa lũ

Nghệ An: Khẩn cấp di dời hàng ngàn người dân do mưa lũ

Môi trường sống - Thanh Hải - 14:45, 21/10/2020
Mưa lớn kéo dài kết hợp nước từ thượng nguồn sông suối đổ về khiến nhiều địa phương phải di dời khẩn cấp hàng ngàn người dân đến nơi an toàn. Ngoài việc tiếp tục phòng, chống những diễn biến bất thường của thời tiết, Nghệ An đang nỗ lực khắc phục nhanh hậu quả mưa lũ gây ra.
Lâm Bình (Tuyên Quang): Đưa du lịch thành mũi nhọn kinh tế

Lâm Bình (Tuyên Quang): Đưa du lịch thành mũi nhọn kinh tế

Sắc màu 54 - Nghĩa Hiệp - 11:03, 21/10/2020
Những năm qua, du lịch huyện Lâm Bình (Tuyên Quang) đã và đang thu hút được nhiều du khách trong và ngoài nước. Với nhiều cảnh đẹp về thiên nhiên cùng bản sắc văn hóa dân tộc đậm đà, đã tạo nên những lợi thế để huyện Lâm Bình phát triển kinh tế từ khai thác du lịch.
Bảo hiểm Xã hội Việt Nam: Phong trào thi đua yêu nước góp phần hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ

Bảo hiểm Xã hội Việt Nam: Phong trào thi đua yêu nước góp phần hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ

Đời sống - Xã hội - Hồng Phúc - 11:00, 21/10/2020
Ngày 14/10/2020, tại Hà Nội, Bảo hiểm Xã hội (BHXH) Việt Nam đã long trọng tổ chức Đại hội Thi đua yêu nước ngành BHXH lần thứ V. Tại Đại hội này, có 26 tập thể và 20 cá nhân được trao tặng Huân chương Lao động, Bằng khen và Cờ Thi đua của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.
Những phận người cô đơn và rào cản pháp lý

Những phận người cô đơn và rào cản pháp lý

Đời sống - Xã hội - Mạnh Cường - 10:58, 21/10/2020
Những năm qua, Đảng và Nhà nước ta đã quan tâm, có nhiều chính sách để chăm sóc người cao tuổi. Tuy nhiên, tại một số địa phương vùng đồng bào DTTS và miền núi, vẫn còn những người già cô đơn, không nơi nương tựa, cuộc sống vô cùng khó khăn nhưng lại chưa tiếp cận được với những chính sách nhân văn này, bởi những… rào cản pháp lý.