Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Tết Khu cù tê đặc trưng văn hóa của người La Chí

PV - 09:30, 13/01/2018

Với đồng bào dân tộc La Chí tại bản Díu, huyện Xín Mần, tỉnh Hà Giang thì Tết Khu cù tê có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong đời sống của đồng bào. Bởi, nói đến người La Chí người ta sẽ nghĩ ngay đến Tết Khu cù tê và ngược lại. Năm 2014 Tết Khu cù tê đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

Tết Khu cù tê còn có tên gọi khác là Cu cù tê là ngày lễ lớn nhất trong năm của người La Chí, tỉnh Hà Giang. Ông Lương Đức Khương, Hội Nghệ nhân dân gian bản Díu, huyện Xín Mần cho biết: Tết Khu cù tê được diễn ra vào ngày 1/7 âm lịch. Đây là thời điểm sau khi bà con đã cấy xong, làm lễ để mong cho một mùa màng bội thu, cả làng bình yên và có được sức khỏe tốt. Trong lễ cúng thì thịt trâu là thực phẩm bắt buộc phải có để cúng tổ tiên.

Trưởng tộc làm lễ cúng mời tổ tiên về ăn Tết. Trưởng tộc làm lễ cúng mời tổ tiên về ăn Tết.

 

Theo phong tục truyền thống của người La Chí, bà con chỉ thờ cúng những người đã mất tính từ 3 đời trở lại tại nhà của trưởng tộc của các dòng họ. Đồ lễ cúng gồm: Sừng trâu (biểu hiện cho chiếc chén mời tổ tiên), củ gừng (tượng trưng cho lời mời gọi tổ tiên về ăn Tết), sọt tre (tượng trưng cho bát, đĩa đựng thức ăn đồ cúng mời tổ tiên), chén vại (để rót rượu mời tổ tiên), thịt trâu, thịt lợn, rượu hoẵng.

Sau khi chuẩn bị xong đồ lễ, trưởng tộc bắt đầu đọc bài cúng với nội dung mời tổ tiên của người La Chí về ăn Tết cùng dân bản, cùng ăn thịt trâu mà dân bản nuôi được, cùng ăn xôi mà dân bản trồng được, cùng uống rượu ngọt (rượu hoẵng) như tấm lòng thơm thảo của dân bản có ý nghĩa cầu mong cho cây lúa tốt tươi, mùa màng bội thu, cầu cho dân bản sức khỏe, cuộc sống ấm no, hạnh phúc.

Kế tiếp, trưởng tộc buộc củ gừng vào sợi chỉ cầm bên tay phải, tay trái cầm sừng trâu, bên trong đựng rượu hoẵng, miệng đọc bài cúng ba đời trở lại. Trưởng tộc sẽ mời các linh hồn là nam giới trước tiên, các linh hồn này về sẽ nhập vào những người phụ giúp việc cho trưởng tộc.

Kết thúc phần cúng là màn đánh chiêng trống. Điệu múa trống, múa chiêng thể hiện sự vui mừng phấn khởi của dân bản sau một năm trồng trọt chăn nuôi, mùa màng bội thu và cũng là sự tôn kính và cảm ơn tổ tiên đã phù hộ cho dân bản sức khỏe, cuộc sống ấm no, hạnh phúc. Khi tiếng trống của người phụ giúp cuối cùng dừng lại cũng là lúc nghi lễ kết thúc. Chủ nhà dọn mâm mời tất cả mọi người tham dự uống rượu, ăn thịt trâu.

Màn đánh trống, chiêng của người phụ giúp trưởng tộc trong buổi lễ. Màn đánh trống, chiêng của người phụ giúp trưởng tộc trong buổi lễ.
Đồng bào hát giao duyên sau phần cúng lễ đã xong. Đồng bào hát giao duyên sau phần cúng lễ đã xong.

 

Cũng theo ông Khương, đồng bào La Chí luôn có ý thức bảo tồn, truyền dạy cho con cháu những nét đẹp, ý nghĩa của ngày Tết. Trong mỗi gia đình, nhà nào có người lớn tuổi sẽ dạy lại cho con cháu, nếu nhà nào không có người lớn tuổi, thì các thế hệ trẻ sẽ được các thành viên trong Hội Nghệ nhân của bản truyền dạy lại. Mới đây, đồng bào La Chí ở bản Díu đã tái hiện lại không gian ngày Tết tại Làng văn hóa, Du lịch các Dân tộc Việt Nam.

Tết Khu cù tê của người La Chí có lịch sử lâu đời, Tết còn là dịp để người trong dòng tộc, cộng đồng ở khắp nơi về sum họp, tưởng nhớ tổ tiên, cầu mong cuộc sống ấm no, hạnh phúc, qua đó góp phần duy trì và gắn kết cộng đồng, dân tộc. Năm 2014, đồng bào La Chí vui mừng khi Tết Khu cù tê được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đưa vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.

HỒNG MINH

Tin cùng chuyên mục
Lạng Sơn: Thực trạng thừa, thiếu nhà văn hóa thôn sau sáp nhập

Lạng Sơn: Thực trạng thừa, thiếu nhà văn hóa thôn sau sáp nhập

Sau khi sáp nhập, các thôn, bản vào cuối năm 2019, Lạng Sơn đã xảy ra tình trạng nơi thừa, nơi thiếu nhà văn hóa thôn, xã, khối phố. Thực trạng này ít nhiều đang ảnh hưởng đến chất lượng, hiệu quả sinh hoạt, hội họp của người dân tại các thôn…
Tin nổi bật trang chủ
Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế Bờ Y: Quyết tâm ngăn chặn dịch Covid-19

Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế Bờ Y: Quyết tâm ngăn chặn dịch Covid-19

Pháp luật - PV - 3 giờ trước
Những ngày đầu tháng 8, chúng tôi theo đoàn công tác của Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh có chuyến đi kiểm tra công tác tuần tra, kiểm soát tại các chốt của Đồn Biên phòng Cửa khẩu quốc tế (CKQT) Bờ Y. Mặc dù trời mưa to, nhưng cán bộ, chiến sĩ của Đồn vẫn tích cực bám chốt, đồng thời tổ chức tuần tra dọc đường biên để tìm dấu vết của các đối tượng vượt biên trái phép, đem lại sự bình yên cho vùng biên.
Bệnh nhân thứ 9 mắc COVID-19 tại Việt Nam tử vong

Bệnh nhân thứ 9 mắc COVID-19 tại Việt Nam tử vong

Tin tức - PV - 4 giờ trước
Ngày 6/8, Bộ Y tế thông tin về trường hợp thứ 9 mắc COVID-19 tử vong là bệnh nhân 651.
Đưa 350 công dân Việt Nam từ Houston (Hoa Kỳ) về nước

Đưa 350 công dân Việt Nam từ Houston (Hoa Kỳ) về nước

Tin tức - PV - 4 giờ trước
Các cơ quan đại diện Việt Nam tại Hoa Kỳ đã tích cực hỗ trợ công dân, trong đó có nhiều người phải di chuyển từ những nơi ở xa sân bay, một số người cần sự hỗ trợ đặc biệt.
Bát Xát (Lào Cai): Hai người chết vì sạt lở đất

Bát Xát (Lào Cai): Hai người chết vì sạt lở đất

Tin tức - Trọng Bảo - 4 giờ trước
Ngày 6/8, mưa lớn ở thôn Chung Chải, xã Phìn Ngan (Bát Xát, Lào Cai) làm sạt lở đất vùi lấp căn nhà gia đình ông Tẩn Díu Châu; hậu quả làm chết 2 người.
Thêm 41 ca mắc mới COVID-19

Thêm 41 ca mắc mới COVID-19

Tin tức - PV - 20:00, 05/08/2020
Bản tin 18h ngày 5/8 của Ban Chỉ đạo Quốc gia cho biết đã ghi nhận thêm 41 ca mắc mới COVID-19, trong đó có 34 ca tại Đà Nẵng, 04 ca tại Lạng Sơn, 02 ca tại Bắc Giang, 01 ca nhập cảnh được cách ly ngay.
Cảnh báo tình trạng học sinh tảo hôn

Cảnh báo tình trạng học sinh tảo hôn

Giáo dục - Trọng bảo - 15:36, 05/08/2020
Trong năm học 2019 - 2020, toàn tỉnh Lào Cai đã có hàng trăm học sinh nghỉ học do lấy vợ, lấy chồng. Thực trạng này gióng lên hồi chuông cảnh báo về tình trạng tảo hôn đối với học sinh vùng cao sau bao nỗ lực ngăn chặn, nay lại tiếp tục gia tăng.
500 máy thở tiếp sức cho cuộc chiến với đại dịch COVID-19

500 máy thở tiếp sức cho cuộc chiến với đại dịch COVID-19

Thời sự - PV - 15:27, 05/08/2020
Ngày 5/8, tiếp nhận ủng hộ từ các nhà tài trợ, Bí thư Trung ương Đảng, Chủ tịch Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam Trần Thanh Mẫn trân trọng ghi nhận và đánh giá cao những tình cảm, nghĩa cử cao đẹp của các nhà tài trợ trong công tác phòng, chống dịch COVID-19 và mong muốn các nhà tài trợ tiếp tục đồng hành cùng Chủ tịch Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam, đồng hành cùng Đảng, Nhà nước, Chính phủ để công cuộc phòng, chống dịch thành công trong thời gian tới.
Chư Păh (Gia Lai): Phát huy hiệu quả vai trò Người có uy tín

Chư Păh (Gia Lai): Phát huy hiệu quả vai trò Người có uy tín

Người có uy tín - Thùy Dung - Phương chi - 15:20, 05/08/2020
Huyện Chư Păh (Gia Lai) có hơn 50% là người DTTS. Toàn huyện hiện có 73 Người có uy tín. Những năm qua, Người có uy tín ở huyện đã có rất nhiều đóng góp trong việc thay đổi nếp nghĩ, cách làm, đoàn kết xây dựng nông thôn mới (NTM). Đồng thời truyền tải các chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước đến các thôn, làng đồng bào DTTS.
Thanh Hóa: Thí sinh khu vực miền núi tham dự Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2020 được hỗ trợ suất ăn miễn phí

Thanh Hóa: Thí sinh khu vực miền núi tham dự Kỳ thi tốt nghiệp THPT 2020 được hỗ trợ suất ăn miễn phí

Giáo dục - PV - 15:15, 05/08/2020
Trước diễn biến phức tạp của tình hình mưa lũ và dịch COVID-19, để giúp các điểm thi tốt nghiệp Trung học Phổ thông năm 2020 trên địa bàn các huyện miền núi tỉnh Thanh Hóa giảm bớt khó khăn, UBND tỉnh Thanh Hóa quyết định hỗ trợ 100 triệu đồng (bằng nguồn xã hội hóa) cho ba huyện Mường Lát, Quan Sơn và Quan Hóa, để hỗ trợ suất ăn miễn phí cho thí sinh trong các ngày diễn ra kỳ thi. Theo đó, huyện Mường Lát được hỗ trợ 40 triệu đồng, huyện Quan Hóa và Quan Sơn mỗi đơn vị được hỗ trợ 30 triệu đồng.
Lấy phát triển kinh tế làm đòn bẩy

Lấy phát triển kinh tế làm đòn bẩy

Kinh tế - Tùng Nguyên - 14:24, 05/08/2020
Xây dựng nông thôn mới (NTM) thực chất không phải là làm thay đổi diện mạo nông thôn về hình thức, mà bản chất là nâng cao đời sống của người dân, trước hết về phương diện kinh tế. Đây là mục tiêu, nhưng đồng thời cũng là giải pháp quan trọng nhất.