Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Phóng sự

Người Lào trên đất Hà Tĩnh

Minh Thanh - 08:47, 21/04/2022

Gần một thế kỉ trước, những người Lào đã vượt dãy Trường Sơn đến định cư ở thôn Phú Lâm, xã Phú Gia, huyện Hương Khê (Hà Tĩnh). Những bất đồng ngôn ngữ, phong tục tập quán của vùng đất mới đã từng là trở ngại lớn trên hành trình sinh cơ, lập nghiệp của họ. Nhưng, đó là chuyện đã xa. Hôm nay, một cuộc sống ấm no, đủ đầy đang hiện hữu dưới mái nhà của những người Lào.

Một góc bản Phú Lâm
Một góc bản Phú Lâm

Cuộc di tản “định mệnh”

Mỗi khi rảnh rỗi, ông Lê Văn Hòe (57 tuổi, tên Lào là Nai Hòe), lại kể cho  con cháu nghe về cội nguồn của dòng họ. “Ông bà nội tôi là người Lào chính gốc sang đây lập nghiệp và sinh được 3 người con là bố tôi và 1 chú, 1 cô. Tôi là thế hệ thứ 3 của người Lào Thưng ở đây và cũng là tộc trưởng của dòng họ Nai (cả ở Việt Nam lẫn Lào)”, ông Hòe chậm rãi.

Cội nguồn xa xăm ấy, lũ cháu, lũ con chỉ được biết qua lời kể; ngay bản thân ông Nai Hòe cũng vậy. Nhưng, đó là tất cả niềm tự tôn, tự hào của dòng họ Nai phía bên kia đất nước Triệu Voi.

Theo dòng hồi tưởng của ông Nai Hòe, chúng tôi hình dung ra một cuộc chạy loạn vượt dãy Trường Sơn những năm 1940 của thế kỉ trước. Thuở ấy, những người Lào ở đất nước Chăm Pa bị thực dân Pháp, phát xít Nhật áp bức, truy diệt nên nhiều người trong bộ tộc phải trốn chạy sang khu vực biên giới Việt Nam lánh nạn.

Nhưng rồi, nhiều người đã quay trở lại đất Lào sinh sống. Chỉ duy nhất vợ chồng ông Nai Mèo và bà Nai Sinh (ông bà nội của ông Nai Hòe) quyết định ở lại an cư, lạc nghiệp, duy trì giống nòi trên đất Việt Nam.

Ông Nai Hòe cùng con cháu
Ông Nai Hòe cùng con cháu

Từ “hạt giống” đầu tiên ấy, những người con dân tộc Lào ở Phú Lâm, đã lần lượt hạ sinh 5 thế hệ và trở thành một cộng đồng khá đông đúc, hội nhập tốt với người dân bản xứ.

Ông Nai Hòe tâm sự: Mọi người chúng tôi không bao giờ quên nguồn cội của mình nhưng vẫn luôn yêu quê hương hiện tại. Vì thế, trong cuộc sống, ai cũng có ý thức vươn lên để xây dựng bản làng ấm no.

Còn bà Nai Sen (tên Việt Nam là Lê Thị Sen) nói thêm: Thỉnh thoảng, chúng tôi vẫn về huyện Na Kai, tỉnh Khăm Muộn (Lào) thăm bà con. Mọi người bên ấy cũng luôn dang rộng vòng tay đón chúng tôi. Nhưng chúng tôi đã coi Phú Lâm là quê hương thứ hai, nên luôn động viên con cháu ở lại Việt Nam sinh sống và làm ăn.

Học sinh ở điểm trường Phú Lâm luôn được giảng dạy về tình đoàn kết Việt - Lào và về cội nguồn dân tộc
Học sinh ở điểm trường Phú Lâm luôn được giảng dạy về tình đoàn kết Việt - Lào và về cội nguồn dân tộc

Cuộc sống mới trên đất Việt

Cuộc sống đói nghèo, lạc hậu trước đây đã được thay thế bằng sự sung túc, no đủ. Phú Lâm hôm nay đã rực rỡ sắc màu của cờ hoa, đường bê tông rộng rãi, những mô hình kinh tế vườn đồi hiệu quả, những ngôi nhà mái mới khang trang…

Thôn Phú Lâm có 121 hộ, với 427 nhân khẩu thì một nửa trong số đó là đồng bào dân tộc Lào. Cùng với những nỗ lực không ngừng nghỉ của bà con cư dân nơi biên giới và sự quan tâm, giúp đỡ thường xuyên của các cấp, các ngành nên bộ mặt thôn biên giới ngày càng khởi sắc. Phú Lâm đã có người học lên đại học, đã có người mua sắm được ô tô, có những mô hình kinh tế thu nhập mỗi năm hàng trăm triệu đồng…

Anh Lê Văn Báu trải lòng: Chúng tôi cảm ở Đảng, cảm ơn Nhà nước nhiều lắm. Bà con ở Phú Lâm được quan tâm để có điện, có đường, được chia đất rừng, cho vay vốn, hỗ trợ kỹ thuật… phát triển kinh tế. Riêng gia đình tôi, nhờ được mùa cam, gia súc nhiều, gà nhanh lớn… nên đã khấm khá hơn. Như sực nhớ ra, anh Báu “khoe”: Nhà mình đã mua được ô tô để phục vụ nhu cầu đi lại của gia đình rồi đấy. Vui lắm.

Mô hình kinh tế cho thu nhập ổn định của gia đình anh Lê Văn Báu (bìa phải)
Mô hình kinh tế cho thu nhập ổn định của gia đình anh Lê Văn Báu (bìa phải)

Còn gia đình ông Nai Hòe, đã có nguồn thu ổn định mỗi năm chừng 300 triệu đồng từ 10 ha rừng trồng, 16 con trâu bò, 250 gốc cam, 200 gốc bưởi, hàng chục con lợn…

Với gia đình anh Nguyễn Văn Thuận và chị Lê Thị Anh, niềm vui sướng hạnh phúc như nhân lên gấp bội. Hiện tại, ngoài mô hình kinh tế vườn đồi mỗi năm cho thu nhập chừng 250 triệu đồng, vợ chồng người Việt gốc Lào này đã có 2 con học lên đại học, trở thành hộ đầu tiên có con học lên cao. Đó là niềm tự hào của người Lào ở Phú Lâm khi một thế hệ mới lớn lên có trình độ, tri thức.

Trong tâm khảm người Lào ở Phú Lâm, họ chưa bao giờ quên nguồn cội. Lo sợ thế hệ cháu con sẽ quên mất tiếng Lào, quên mất văn hóa Lào; những người già nơi đây đã phục dựng, lưu giữ nét văn hoá, dạy tiếng Lào cho con trẻ. Và, những người lớn tuổi như ông Lê Văn Hòe (tên Lào là Nai Hòe), Lê Văn Mạo (tên Lào là Nai Mạo), Nguyễn Tiến (tên Lào là Nai Tiến)... là những nhân tố chính cho công cuộc dạy chữ Lào.

Cuộc sống mới no đủ đang đến với những người Lào ở Hà Tĩnh. Hiện nay, thu nhập bình quân đầu người ở Phú lâm đã gần 50 triệu đồng mỗi năm. Hàng chục hộ có kinh tế khá và cả thôn chỉ còn 4 hộ nghèo. Hiện tại, thôn đã cơ bản hoàn thành các tiêu chí khu dân cư kiểu mẫu, đang chờ đánh giá, công nhận.

Thượng tá Phan Duy Vị, Chính trị viên Đồn Biên phòng Phú Gia (Hà Tĩnh) cho biết: Nhiệm vụ bảo vệ biên giới và công tác chăm lo, giúp đỡ Nhân dân khu vực biên giới nói chung, đồng bào dân tộc Lào trên địa bàn nói riêng là trách nhiệm hàng đầu. Thật mừng, những cư dân nơi biên giới này, trở thành những hạt nhân tích cực nhất trong công cuộc bảo vệ chủ quyền lãnh thổ. Quan trọng hơn, họ đã là cầu nối vun đắp tình đoàn kết Việt - Lào, là yếu tố để xây dựng tuyến biên giới Phú Gia hòa bình, hữu nghị và phát triển.

Tin cùng chuyên mục
Khi những “ông trẻ” về xã: Phong cách mới, tinh thần mới (Bài 1)

Khi những “ông trẻ” về xã: Phong cách mới, tinh thần mới (Bài 1)

Trong công tác luân chuyển, bổ nhiệm cán bộ, huyện Kỳ Sơn (Nghệ An) đã rất chú trọng đến cán bộ trẻ. Theo ông Xã Văn Lương, Trưởng Ban Tổ chức Huyện uỷ, thì với nhiệt huyết của tuổi trẻ và tinh thần đam mê cống hiến, những “ông, bà trẻ” đã, đang và sẽ góp phần làm thay da đổi thịt bộ mặt của các địa phương.
Tin nổi bật trang chủ
Bảo tồn bản sắc văn hoá DTTS trong dòng chảy hiện đại: Giải pháp căn cơ cần đến từ chính sách (Bài 3)

Bảo tồn bản sắc văn hoá DTTS trong dòng chảy hiện đại: Giải pháp căn cơ cần đến từ chính sách (Bài 3)

Từ các chủ trương, chính sách hỗ trợ của Nhà nước, sự nỗ lực của các cấp chính quyền, đã khuyến khích, tạo động lực cho đồng bào phát huy khả năng gìn giữ, trao truyền những bản sắc văn hoá truyền thống của dân tộc. Song để bảo tồn văn hoá các DTTS một cách bền vững, cần giải quyết những bấp cập, vướng mắc, nhất là việc điều chỉnh chính sách đãi ngộ; đồng thời tăng cường các giải pháp thích ứng với tình hình mới .
Lào Cai: Phá thành công chuyên án thu giữ 174.000 viên ma túy tổng hợp

Lào Cai: Phá thành công chuyên án thu giữ 174.000 viên ma túy tổng hợp

Pháp luật - Thùy Anh - 2 giờ trước
Bộ đội Biên phòng (BĐBP) tỉnh Lào Cai cho biết, đêm 27/6, Cục Phòng chống ma túy và Tội phạm BĐBP chủ trì phối hợp với Đoàn đặc nhiệm Phòng chống ma túy và tội phạm Miền Bắc, BĐBP các tỉnh Lào Cai, Lai Châu, Điện Biên và Công an tỉnh Lào Cai triệt phá thành công Chuyên án A622, bắt giữ 4 đối tượng cùng khoảng 174.000 viên ma túy tổng hợp.
Làng văn hóa du lịch cộng đồng dân tộc Mông ở Pả Vi - Một điểm đến nhiều ấn tượng

Làng văn hóa du lịch cộng đồng dân tộc Mông ở Pả Vi - Một điểm đến nhiều ấn tượng

Sắc màu 54 - Văn Hoa - 2 giờ trước
Làng văn hóa (LVH) du lịch cộng đồng dân tộc Mông, xã Pả Vi (Mèo Vạc, Hà Giang) - một không gian mang đậm bản sắc văn hóa Mông hiện đang là điểm du lịch nổi tiếng mà mỗi du khách khi đến Mèo Vạc đều muốn trải nghiệm.
Dấu ấn Phật giáo trên gốm, sứ cổ Satsuma - Nhật Bản

Dấu ấn Phật giáo trên gốm, sứ cổ Satsuma - Nhật Bản

Nhìn ra thế giới - Nguyệt Anh - 2 giờ trước
Trong khuôn khổ Tuần lễ Festival Huế 2022, tại Trung tâm Văn hóa Phật giáo Liễu Quán (số 15A Lê Lợi, TP Huế, tỉnh Thừa Thiên Huế) đã diễn ra Triển lãm “Dấu ấn Phật giáo trên gốm cổ Satsuma - Nhật Bản”.
Làm nông nghiệp gắn với du lịch- Mô hình kinh doanh mới ở Trùng Khánh

Làm nông nghiệp gắn với du lịch- Mô hình kinh doanh mới ở Trùng Khánh

Kinh tế - Văn Hoa - 2 giờ trước
Mô hình kinh doanh nông nghiệp kết hợp thăm quan trải nghiệm và mua dâu tây ngay tại vườn, là hướng đi mới đang được anh Nông Văn Tậu, dân tộc Tày, thực hiện tại phố Thông Huề, xã Đoài Dương (Trùng Khánh, Cao Bằng), mở ra hướng mới trong phát triển kinh tế ở địa phương.
Nghị quyết số 20-NQ/TW về tiếp tục đổi mới, phát triển và nâng cao hiệu quả kinh tế tập thể trong giai đoạn mới

Nghị quyết số 20-NQ/TW về tiếp tục đổi mới, phát triển và nâng cao hiệu quả kinh tế tập thể trong giai đoạn mới

Thời sự - BĐT - 3 giờ trước
Ngày 16/6, Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng thay mặt Ban Chấp hành Trung ương Ðảng ký ban hành Nghị quyết số 20-NQ/TW về tiếp tục đổi mới, phát triển và nâng cao hiệu quả kinh tế tập thể trong giai đoạn mới. Báo Điện tử Dân tộc và Phát triển trân trọng giới thiệu toàn văn Nghị quyết.
Có gì đặc biệt ở sân bay tốt nhất thế giới?

Có gì đặc biệt ở sân bay tốt nhất thế giới?

Là điểm nhấn độc đáo có một không hai, khu phức hợp Jewel được ví như một viên đá quý toạ lạc tại sân bay quốc tế Changi (Singapore) - một trong những sân bay tốt nhất trên thế giới. Tại đây, bạn sẽ được chiêm ngưỡng thác nước trong nhà lớn nhất thế giới, khu vườn với hơn 900 loài cây khác nhau và rất nhiều điều thú vị nữa. Hãy xem video để khám phá có gì đặc biệt ở sân bay tốt nhất thế giới này nhé!
Phú Thọ: Gần 50 tỷ đồng cho 1.201 hộ nông dân vay vốn

Phú Thọ: Gần 50 tỷ đồng cho 1.201 hộ nông dân vay vốn

Kinh tế - Hoàng Minh - 3 giờ trước
Báo cáo của Hội Nông dân tỉnh Phú Thọ cho thấy, 6 tháng đầu năm 2022, các cấp Hội Nông dân tỉnh đã tạo điều kiện thuận lợi, hỗ trợ người nông dân phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo.
U23 Việt Nam và cú hích cho các cầu thủ trẻ

U23 Việt Nam và cú hích cho các cầu thủ trẻ

Thể thao - PV - 3 giờ trước
Lâu nay, việc các tuyển thủ trẻ dù thành công trong màu áo U23 quốc gia nhưng thường phải đối diện với thực tế khắc nghiệt khi trở về câu lạc bộ. Nghịch lý đó có thể sẽ được điều chỉnh, từ những diễn biến mới nhất.
Thanh Hóa: Những cây cầu treo đang

Thanh Hóa: Những cây cầu treo đang "treo" tai họa

Trang địa phương - Quỳnh Trâm - 3 giờ trước
Khu vực 11 huyện miền núi của tỉnh Thanh Hóa hiện có 48 cây cầu treo dân sinh bắc qua nhiều con sông, suối. Do sử dụng đã lâu, trải qua các đợt mưa lũ nên nhiều cây cầu đã bị hư hỏng, xuống cấp, gây nguy hiểm cho người dân khi đi qua cầu. Hiện, chính quyền địa phương vẫn chưa có nguồn vốn để sửa chữa các cây cầu hư hỏng này.
Phim bom tấn

Phim bom tấn "Top Gun: Maverick" của Tom Cruise vượt mốc tỷ USD

Nhìn ra thế giới - Nguyệt Anh - 3 giờ trước
Bom tấn "Top Gun: Maverick" (Phi công siêu đẳng) vượt mốc một tỷ USD, trở thành phim có doanh thu cao nhất tính từ đầu năm, vượt Doctor Strange 2 trở thành bộ phim có doanh thu cao nhất năm 2022.
Đôi nét về dân tộc Bố Y

Đôi nét về dân tộc Bố Y

Sắc màu 54 - Cát Tường - 3 giờ trước
Bố Y hay còn gọi là (Chủng Chá, Trọng Gia), là 1 trong 16 dân tộc rất ít người trong cộng đồng 54 dân tộc Việt Nam (chỉ với hơn 3.000 người theo số liệu điều tra năm 2019). Người Bố Y cư trú chủ yếu ở một số tỉnh miền núi biên giới phía Bắc với 2 nhóm địa phương: Bố Y và Tu Dí.