Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Gỡ nút thắt để phát huy hiệu quả chính sách dân tộc

PV - 14:26, 10/01/2018

Từ bộ tiêu chí khung, các địa phương sẽ điều tra, rà soát, xác định xã khu vực I, xã khu vực II, xã khu vực III và thôn bản ĐBKK, đề nghị cấp có thẩm quyền công nhận. Tuy nhiên, quá trình phân định khu vực theo trình độ phát triển vẫn còn nhiều bất cập khiến chính sách đầu tư, hỗ trợ phát triển chưa thực sự đến đúng chỗ.

Bài 2: Cần thống nhất đầu mối phân định khu vực
Những đồi chè ở xã Thanh An (Thanh Chương, Nghệ An) không chỉ mang lại thu nhập ổn định cho người dân mà còn đóng góp vào tăng trưởng của xã, nhưng Thanh An vẫn có 14/14 thôn ĐBKK là không bình thường. Những đồi chè ở xã Thanh An (Thanh Chương, Nghệ An) không chỉ mang lại thu nhập ổn định cho người dân mà còn đóng góp vào tăng trưởng của xã, nhưng Thanh An vẫn có 14/14 thôn ĐBKK là không bình thường.

 

Nhập nhằng phân định từ cơ sở

Xã Thanh An thuộc vùng trung du của huyện Thanh Chương (Nghệ An); toàn xã có 14 thôn. Xã có đường mòn Hồ Chí Minh chạy qua, một phần tiếp giáp với sông Lam, lại là vùng trọng điểm trồng chè của huyện.

Vì vậy, dù còn khó khăn nhưng Thanh An vẫn có điều kiện thuận lợi để phát triển kinh tế. Hiện thu nhập bình quân của xã đạt gần 18 triệu đồng/người/năm; tương đương đạt 1,5 triệu đồng/người/tháng.

Chiếu theo Quyết định 59/2015/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ban hành chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2016-2020 thì với mức thu nhập bình quân nêu trên, phần lớn các gia đình ở Thanh An đều “vượt ngưỡng” hộ nghèo, hộ cận nghèo. Hơn nữa, chỉ cách trung tâm huyện 15km, Thanh An đã được đầu tư cơ sở hạ tầng điện, đường, trường, trạm; các dịch vụ thông tin, viễn thông,… đều đã được phủ sóng.

Nhưng năm 2016, tỷ lệ hộ nghèo, hộ cận nghèo của xã Thanh An lại cao chót vót, lên tới 64,27% dân số (27,68% hộ nghèo, 36,59% cận nghèo). Vì vậy, cùng với nhiều tiêu chí “thiếu” khác, giai đoạn 2016-2020, theo Quyết định 582/QĐ-TTg ngày 28/4/2017 của Thủ tướng Chính phủ, 14/14 thôn của Thanh An được đưa vào danh sách thôn ĐBKK; Thanh An cũng là xã khu vực III, được thụ hưởng nhiều chương trình, dự án đầu tư, hỗ trợ để phát triển kinh tế-xã hội cho xã nghèo.

Việc Thanh An có 14/14 thôn ĐBKK là điều không bình thường. Bởi ở Nghệ An, rất ít xã có số thôn bản ĐBKK “tuyệt đối” như xã Thanh An, trong khi Thanh An là xã thuộc vùng trung du, có điều kiện tự nhiên thuận lợi.

Trong khi đó, rất nhiều xã ở miền núi, vùng cao, nhất là các xã biên giới thuộc các huyện nghèo của tỉnh Nghệ An, tỷ lệ thôn bản ĐBKK cũng không nhiều như ở Thanh An. Như xã Tà Cạ (Kỳ Sơn) có 6/11 bản, chiếm 54,5%; xã Bồng Khê (Con Cuông) có 1/9, tương đương 11,1%; xã Long Sơn (Anh Sơn) 1/17 thôn, chiếm 5,8%,…

Tính rộng ra cả huyện Thanh Chương, mặc dù thuộc vùng trung du nhưng tỷ lệ thôn bản ĐBKK lại không hề thua kém so với các huyện nghèo của tỉnh. Theo Quyết định 582/QĐ-TTg ngày 28/4/2017, huyện Thanh Chương có 6/31 xã khu vực III, nhưng có tới 110 thôn bản ĐBKK. Trong khi đó, huyện 30a Kỳ Sơn có 20/21 xã khu vực III, có 166 thôn bản ĐBKK. Còn huyện 30a Tương Dương có 15/18 xã khu vực III có 126 thôn bản ĐBKK;…

Sự khác biệt về tình trạng khó khăn của huyện Thanh Chương so với 3 huyện: Kỳ Sơn, Quế Phong, Tương Dương thể hiện ở tổng thu ngân sách hằng năm. Như năm 2017, ước tính tổng thu ngân sách của huyện Thanh Chương đạt trên 92 tỷ đồng; còn Kỳ Sơn, Quế Phong, Tương Dương chỉ đạt trên dưới 20 tỷ đồng.

Chồng chéo nhiều hình thức phân định

Vậy vì sao huyện Thanh Chương lại có số lượng thôn bản ĐBKK xấp xỉ bằng các huyện nghèo thực sự khó khăn của tỉnh? Thực tế, không chỉ riêng Nghệ An mà câu hỏi này cũng cần được đặt ra cho nhiều tỉnh, thành khác trong việc điều tra, rà soát để phân định xã khu vực I, xã khu vực II, xã khu vực III và thôn bản ĐBKK thuộc vùng DTTS và miền núi.

Theo Quyết định 945/QĐ-LĐTBXH ngày 22/6/2017 của Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội phê duyệt kết quả rà soát hộ nghèo, hộ cận nghèo năm 2016, tỷ lệ hộ nghèo Nghệ An là 9,55%, nhưng toàn tỉnh có 1.175 thôn bản ĐBKK. Còn với tỉnh Lai Châu, tỷ lệ hộ nghèo là 34,81% thì toàn tỉnh chỉ có 696 thôn bản ĐBKK. Riêng Điện Biên, tỉnh có tỷ lệ hộ nghèo cao nhất cả nước (44,82%) thì có 1.146 thôn bản ĐBKK.

Theo ông Mùa A Vảng, Phó Trưởng đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Điện Biên, tỷ lệ hộ nghèo, cận nghèo hiện vẫn là một trong những tiêu chí “cứng” để xác định thôn bản ĐBKK, xã khu vực I, xã khu vực II, xã khu vực III. Tuy nhiên, việc điều tra, rà soát tỷ lệ hộ nghèo, cận nghèo đang cho thấy nhiều bất cập, cần phải xem xét lại.

Nhận định của ông Mùa A Vảng không phải là không có cơ sở bởi thực tế, việc rà soát và thẩm định, phê duyệt kết quả hộ nghèo, hộ cận nghèo đã được nhiều đại biểu Quốc hội chất vấn người đứng đầu ngành Lao động-Thương binh và Xã hội. Đã có không ít trường hợp tỷ lệ hộ nghèo “ảo” ở một số địa phương khiến kết quả phân định khu vực DTTS và miền núi theo trình độ phát triển thiếu độ chính xác nhất định.

Một vấn đề cũng đáng lưu tâm là, ngoài hình thức phân định theo trình độ phát triển thì các xã vùng DTTS và miền núi còn được phân định theo nhiều hình thức khác. Do nhiều bộ, ngành chủ trì. Đó là phân loại địa bàn khu vực biên giới trên đất liền và trên biển do Bộ Quốc phòng chủ trì; phân loại xã bãi ngang ven biển và hải đảo do Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội chủ trì; phân loại đơn vị hành chính cấp xã, phường, thị trấn do Bộ Nội vụ chủ trì;…

Tại Hội nghị đánh giá kết quả giám sát; triển khai thực hiện Nghị quyết 48/2017/QH14 của Quốc hội về phát triển kinh tế-xã hội vùng DTTS và miền núi được tổ chức ngày 26/12/2017, báo cáo của Hội đồng Dân tộc của Quốc hội đã đánh giá: Việc phân định vùng DTTS và miền núi theo trình độ phát triển xuất phát từ yêu cầu và nhằm mục tiêu thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước của cơ quan Ủy ban Dân tộc, trực tiếp phục vụ việc chỉ đạo, tổ chức thực hiện chính sách trên địa bàn vùng DTTS và miền núi (chủ yếu áp dụng cho các xã, thôn bản thuộc Chương trình 135). Quá trình thực hiện, các bộ ngành, địa phương áp dụng các kết quả phân định vào việc triển khai, thực hiện các chính sách khác. Việc này dẫn đến sự chồng chéo, khó phối hợp trong hướng dẫn thực hiện, thiếu tập trung nguồn lực cho các mục tiêu quan trọng; tạo kẽ hở, thực hiện sai về đối tượng, địa bàn một số chính sách.

Trước thực tế này, Hội đồng Dân tộc đề nghị Chính phủ cần thống nhất một đầu mối phân định khu vực vùng DTTS và miền núi. Đây là tiền đề để thống nhất đầu mối xây dựng các cơ chế, chính sách đặc thù triển khai trên địa bàn khó khăn trong những năm tiếp theo.

SỸ HÀO

Tin cùng chuyên mục
Đồng bào Cống ở Điện Biên: “Luồng gió” mới (Bài 1)

Đồng bào Cống ở Điện Biên: “Luồng gió” mới (Bài 1)

Năm 2012, UBND tỉnh Điện Biên phê duyệt Đề án phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH) vùng đồng bào dân tộc Cống tỉnh Điện Biên giai đoạn 2013 - 2020 (Đề án). Sau gần 7 năm triển khai thực hiện, cuộc sống của đồng bào Cống ở 3 huyện: Nậm Pồ, Mường Nhé và Điện Biên đang có những thay đổi rõ rệt. Tuy nhiên, để đời sống của bà con phát triển bền vững, vẫn cần rất nhiều sự đầu tư, quan tâm của Đảng, Nhà nước .
Tin nổi bật trang chủ
Hà Nội: Tổ chức quảng bá sản phẩm OCOP gắn với văn hóa miền Trung và Tây Nguyên

Hà Nội: Tổ chức quảng bá sản phẩm OCOP gắn với văn hóa miền Trung và Tây Nguyên

Tin tức - Hoàng Quý - 2 giờ trước
Ngày 20/10, tại Hà Nội, UBND thành phố Hà Nội đã tổ chức Hội nghị thống nhất và thông báo các nội dung triển khai sự kiện giới thiệu, quảng bá, kết nối sản phẩm OCOP gắn với văn hóa các tỉnh miền Trung và Tây Nguyên; Tổ chức đấu giá, quyên góp ủng hộ đồng bào bị ảnh hưởng lũ lụt miền Trung.
Đội chiêng nữ làng Leng

Đội chiêng nữ làng Leng

Sắc màu 54 - Thuỳ Dung - 4 giờ trước
Nhằm giữ gìn văn hóa cồng chiêng của dân tộc, người Ba Na ở làng Leng, xã Tơ Tung, huyện Kbang (Gia Lai) đã thành lập các đội chiêng để phục vụ đời sống tinh thần và bảo tồn cồng chiêng để không bị mai một. Đặc biệt, người làng Leng không chỉ gìn giữ cồng chiêng bằng cách truyền lại cho đàn ông trong làng, họ còn truyền dạy cho phụ nữ, các thế hệ trẻ em, thanh, thiếu niên để lưu giữ âm nhạc Tây Nguyên.
Y tế cơ sở thị xã Sa Pa: Giúp Nhân dân không phải vượt tuyến chữa bệnh

Y tế cơ sở thị xã Sa Pa: Giúp Nhân dân không phải vượt tuyến chữa bệnh

Sức khỏe - Trọng Bảo - 5 giờ trước
Mạng lưới y tế cơ sở (y tế thôn, bản, xã, phường, thị trấn…) là tuyến y tế trực tiếp gần dân nhất, bảo đảm cho mọi người dân được chăm sóc sức khỏe ban đầu với chi phí thấp. Xác định vai trò quan trọng này, thời gian qua, hệ thống y tế cơ sở trên địa bàn thị xã Sa Pa (Lào Cai) đã nỗ lực để thực hiện “sứ mệnh” này một cách hiệu quả nhất…
Phước Quới vào mùa quết cốm dẹp

Phước Quới vào mùa quết cốm dẹp

Nghề nghiệp - Việc làm - Phương Nghi - 5 giờ trước
Khi ngoài đồng mùi hương thơm lúa nếp mới, bay phảng phất tỏa khắp các phum sóc, cũng là lúc đồng bào Khmer chuẩn bị quết (giã) cốm dẹp làm lễ vật cúng trăng, đón mừng Lễ hội Ooc Om Bok - một Lễ hội truyền thống của đồng bào Khmer.
Đề nghị xử lý nghiêm đối tượng đăng thông tin giả về bão số 8

Đề nghị xử lý nghiêm đối tượng đăng thông tin giả về bão số 8

Tin tức - PV - 6 giờ trước
Trung tâm Dự báo Khí tượng Thuỷ văn quốc gia đề nghị xử lý các đối tượng đăng tải thông tin dự báo thời tiết không chính xác trên mạng xã hội gây hoang mang dư luận.
Những người nặng lòng với vùng cao

Những người nặng lòng với vùng cao

Nhịp cầu nhân ái - Văn Hoa - 7 giờ trước
Thấu hiểu những khó khăn, thiếu thốn của học sinh và người dân vùng DTTS còn nhiều khó khăn, những trái tim đầy tình yêu thương của Câu lạc bộ (CLB) “Vì trái tim trẻ thơ Hà Nội” đã vượt qua mọi khoảng cách về địa lý để mang những yêu thương từ miền xuôi tới miền ngược.
Mở đường đến tương lai cho nữ sinh DTTS

Mở đường đến tương lai cho nữ sinh DTTS

Giáo dục - Hồng Minh - 7 giờ trước
Hỗ trợ kinh phí trong 7 năm học (gồm 3 năm THPT và 4 năm đại học) dành cho các nữ sinh DTTS có thành tích học tập xuất sắc và hoàn cảnh khó khăn, là nội dung của Dự án “Mở đường đến tương lai” thuộc Quỹ học bổng Vừ A Dính và Tổ chức VinaCapital Foundation (VCF) thực hiện. Triển khai từ năm 2010, qua 2 giai đoạn, Dự án là minh chứng cho kết quả hỗ trợ y tế và giáo dục cho nữ giới, tác động tích cực đến sự phát triển của cộng đồng và xã hội.
Xã Cư M’gar bứt phá trong giảm nghèo

Xã Cư M’gar bứt phá trong giảm nghèo

Công tác Dân tộc - PV - 11 giờ trước
Những năm gần đây, công tác xóa đói, giảm nghèo ở xã Cư M’gar, huyện Cư M’gar (Đăk Lăk) đã đạt được những kết quả tích cực. Đặc biệt là, tỷ lệ hộ nghèo, hộ cận nghèo đã giảm mạnh.
48 ngày, Việt Nam không ghi nhận ca mắc mới COVID-19 trong cộng đồng

48 ngày, Việt Nam không ghi nhận ca mắc mới COVID-19 trong cộng đồng

Tin tức - PV - 11 giờ trước
Sáng 20/10/2020, Việt Nam không ghi nhận ca mắc mới COVID-19 trong cộng đồng. Tổng số ca mắc COVID-19 tại Việt Nam hiện là 1.140 ca
Kiên cố hóa trường học ở Tương Dương (Nghệ An): Có thực sự kiên cố?

Kiên cố hóa trường học ở Tương Dương (Nghệ An): Có thực sự kiên cố?

Bạn đọc - Phạm Việt Thắng - 11 giờ trước
Chương trình kiên cố hóa trường học giai đoạn 2017 - 2020, do Sở Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) Nghệ An làm chủ đầu tư, với tổng mức đầu tư 267 tỷ đồng; trong đó, huyện Tương Dương được bố trí 22 công trình. Tuy nhiên, mới chỉ có một số ít công trình được đưa vào sử dụng, số còn lại vẫn chưa thể bàn giao vì chất lượng không bảo đảm, hồ sơ không đầy đủ…