Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Quản lý lao động giúp việc gia đình Cơ chế nào bảo đảm thực thi?

Sỹ Hào - 10:47, 03/06/2020

Lao động giúp việc gia đình (GVGĐ) đã được công nhận là nghề chuyên nghiệp và có chính sách bảo hộ, nên người lao động (NLĐ) có quyền lợi và nghĩa vụ tương tự như các nghề khác. Nhưng đây mới chỉ là lý thuyết, còn trên thực tế, chính sách bảo hộ lao động GVGĐ rất khó thực thi.

Lao động GVGĐ là một nghề, cần được đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng nghề nghiệp. (Ảnh minh họa)
Lao động GVGĐ là một nghề, cần được đào tạo, bồi dưỡng kỹ năng nghề nghiệp. (Ảnh minh họa)

Giúp việc gia đình là một nghề

Những năm gần đây, lực lượng lao động GVGĐ đang có xu hướng gia tăng. Theo số liệu của Trung tâm Dự báo và Thông tin thị trường lao động Quốc gia, số lượng lao động GVGĐ năm 2015 tăng khoảng 63% so với năm 2008, từ 157.000 người lên 246.000 người.

Còn tính đến thời điểm này, một khảo sát của Trung tâm Nghiên cứu giới, Gia đình và Phát triển cộng đồng phối hợp với Viện Nghiên cứu khoa học dạy nghề thuộc Tổng cục Dạy nghề - Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (LĐTB&XH) cho thấy, cả nước hiện có khoảng 350.000 lao động GVGĐ. Theo khảo sát này, 97 - 99% lao động GVGĐ là phụ nữ, hơn 90% chưa qua đào tạo. Đại đa số lao động GVGĐ đến từ khu vực nông thôn, ở những địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội còn khó khăn, thiếu việc làm…

Theo phân tích của Trung tâm Nghiên cứu giới, Gia đình và Phát triển cộng đồng, GVGĐ là nghề làm các việc như: Nấu ăn, lau dọn nhà, giặt là; chăm sóc trẻ em, người cao tuổi, người bệnh; chăm sóc vật nuôi, cây cảnh… Đây là một nghề bình đẳng như bao nghề khác, đã được quy định trong Bộ luật Lao động 2012, với một mục riêng (Mục 5, Chương 11 gồm 5 điều, từ Điều 179 - 183). Nhưng đến nay, nhận thức của xã hội nói chung và cả bản thân NLĐ nói riêng vẫn chưa hiểu đúng về nghề GVGĐ.

Rất nhiều lao động GVGĐ vẫn quan niệm họ là “ô sin”, người ở, hợp với chủ thì làm lâu dài, không hợp thì tìm nhà khác và không biết đến các chính sách an sinh xã hội mà họ được hưởng. Còn người sử dụng lao động (SDLĐ) vì nhiều lý do cũng ít quan tâm đến việc ký kết hợp đồng lao động, nên công việc này vẫn mang tính chất mùa vụ, thiếu tính chuyên nghiệp. Khi xảy ra tranh chấp giữa NLĐ và người SDLĐ, các cơ quan chức năng thiếu căn cứ để giải quyết.

“Lỗ hổng” trong chuẩn hóa nghề

Để bảo hộ lao động GVGĐ, Bộ LĐTB&XH đang xây dựng Dự thảo nghị định về lao động GVGĐ. Nhưng trong dự thảo này, có rất nhiều quy định khiến các chuyên gia lo ngại về tính khả thi của chính sách nếu được thông qua.

Ví dụ như, quy định về việc SDLĐ phải ký hợp đồng với lao động GVGĐ. Thực tế, quy định này cũng đã được nêu trong Luật Lao động 2012; sau đó được hướng dẫn thực hiện trong Nghị định 27/2014/NĐ-CP ngày 7/4/2014 về quy định chi tiết thi hành một số điều của Bộ luật Lao động của Chính phủ (Nghị định 27/2014/NĐ-CP). Nhưng từ khi có hai văn bản này đến nay, đại đa số lao động GVGĐ đều là thỏa thuận miệng, không có hợp đồng lao động.

Ngoài ra, trong Dự thảo quy định, trước khi ký hợp đồng, chủ SDLĐ phải thông báo công việc cụ thể đối với GVGĐ là khó thực thi, bởi công việc trong gia đình là “thập cẩm, không tên”. Dự thảo cũng đề xuất, cấm đánh bạc, mại dâm, nghiện hút, trộm cắp… nhưng chưa nói rõ cấm chủ SDLĐ hay NLĐ, cấm ở không gian và thời gian nào?

Một vấn đề khác nữa, để bảo đảm chính sách bảo hộ cho lao động GVGĐ được thực thi là chính sách hỗ trợ đào tạo nghề cho lao động, nhưng hiện đang có một khoảng trống đáng lo ngại. Nghị định số 27/2014/NĐ-CP là cơ sở pháp lý để các ngành chức năng cần hoàn thiện chương trình về đào tạo và phát triển nghề GVGĐ, nhưng trách nhiệm đào tạo thuộc về ai? Ai có thẩm quyền đào tạo lao động GVGĐ, chuẩn chung để đào tạo lao động GVGĐ là gì?

“Lỗ hổng” này khiến những quy định để bảo hộ lao động GVGĐ rất khó đi vào cuộc sống. Đây rõ ràng là vấn đề mà Bộ LĐTB&XH cần giải quyết thấu đáo trước khi “trình làng” Dự thảo nghị định về lao động GVGĐ.

Tin cùng chuyên mục
Giá điện “nhảy múa” vì biểu giá lỗi thời

Giá điện “nhảy múa” vì biểu giá lỗi thời

Giá bán lẻ điện sinh hoạt theo cách tính 6 bậc áp dụng từ đầu năm 2014 đến nay đã bộc lộ quá nhiều bất cập, đặc biệt là người dân đang phải chịu nhiều thiệt thòi. Việc sửa đổi cách tính giá điện bán lẻ đang là yêu cầu gắt gao, nhưng đơn vị có trách nhiệm thì vẫn chần chừ.
Tin nổi bật trang chủ
Công bố kết quả điều tra thu thập thông tin thực trạng KT -XH của 53 DTTS năm 2019

Công bố kết quả điều tra thu thập thông tin thực trạng KT -XH của 53 DTTS năm 2019

So với năm 2015, đời sống của đồng bào DTTS ngày càng được nâng lên, việc tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản được cải thiện. Tuy nhiên so với mặt bằng chung, tình hình kinh tế-xã hội (KT -XH) của đồng bào DTTS vẫn còn rất nhiều khó khăn. Điều đó đã được thể hiện rõ ràng, cụ thể, sinh động qua Kết quả điều tra thu thập thông tin thực trạng KT-XH của 53 DTTS năm 2019. Hội nghị công bố Kết quả điều tra diễn ra chiều ngày 3/7/2020 tại Hà Nội, do Ủy ban Dân tộc (UBDT) và Tổng cục Thống kê (TCTK) phối hợp tổ chức.
“Tăng cường quyền tiếp cận sử dụng đất cho đồng bào DTTS”

“Tăng cường quyền tiếp cận sử dụng đất cho đồng bào DTTS”

Tin tức - Ngọc Lê - 21:35, 03/07/2020
Ngày 3/7, HELVETAS (Tổ chức phi chính phủ của Thụy Sĩ) phối hợp với Liên minh Đất đai (LANDA) và Trung tâm Nghiên cứu Phát triển Cộng đồng nông thôn (CCRD) tổ chức Hội nghị Khởi động Dự án “Tăng cường quyền tiếp cận sử dụng đất cho đồng bào DTTS”. Dự án do Liên minh châu Âu (EU) tài trợ, HELVETAS cùng LANDA và CCRD đồng chủ trì, thực hiện trong thời gian 3 năm, từ 1/6/2020 - 31/5/2023.
Lương y Đinh Thị Phiển: Gần nửa thế kỷ cống hiến cho nền y học cổ truyền

Lương y Đinh Thị Phiển: Gần nửa thế kỷ cống hiến cho nền y học cổ truyền

Sức khỏe - Nghĩa Hiệp - 16:49, 03/07/2020
Hòa Bình là tỉnh miền núi có nhiều cây thuốc, bài thuốc quý, với nền y học cổ truyền phát triển. Khi nhắc đến y học cổ truyền tại tỉnh Hòa Bình, người dân nơi đây đều nhắc đến Lương y Đinh Thị Phiển, người đã gần 50 năm cống hiến cho nền y học dân tộc.
Nhân rộng niềm vui mang tên “Sữa học đường”

Nhân rộng niềm vui mang tên “Sữa học đường”

Sản phẩm - Thị trường - PV - 15:00, 03/07/2020
Chương trình Sữa học đường (SHĐ) theo hình thức xã hội hóa với nguồn kinh phí thực hiện đến từ ngân sách nhà nước, doanh nghiệp hỗ trợ và phụ huynh đóng góp. Trong đó, Công ty Cổ phần Sữa Việt Nam (Vinamilk) là doanh nghiệp tích cực đồng hành triển khai tại 23 tỉnh thành, mang sữa đến hơn 3,3 triệu học sinh bậc mầm non và tiểu học.
Liên đoàn Lao động tỉnh Thanh Hóa: Có hay không lập quỹ đen từ “Quỹ mái ấm công đoàn”?

Liên đoàn Lao động tỉnh Thanh Hóa: Có hay không lập quỹ đen từ “Quỹ mái ấm công đoàn”?

Bạn đọc - Quỳnh Chi - 14:47, 03/07/2020
Lãnh đạo Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) tỉnh Thanh Hóa đang bị “tố” lập quỹ đen từ việc rút tiền lãi từ “Quỹ mái ấm công đoàn” chi cho hoạt động của cơ quan. Vậy thực hư sự việc này như thế nào?
Sản xuất lâm nghiệp 6 tháng cuối năm 2020: Nỗ lực duy trì mức tăng trưởng

Sản xuất lâm nghiệp 6 tháng cuối năm 2020: Nỗ lực duy trì mức tăng trưởng

Kinh tế - PV - 14:42, 03/07/2020
So với cùng kỳ năm 2019, 6 tháng đầu năm 2020, diện tích rừng trồng mới giảm, trong khi đó, diện tích rừng bị thiệt hại do cháy lại tăng. Để duy trì mức tăng trưởng của lĩnh vực sản xuất lâm nghiệp là điều không hề dễ, nhất là trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp.
Đa dạng hóa ngành nghề để đạt tiêu chí về thu nhập

Đa dạng hóa ngành nghề để đạt tiêu chí về thu nhập

Kinh tế - Tùng Nguyên - 14:37, 03/07/2020
Trong xây dựng nông thôn mới (NTM) nâng cao, thu nhập là thước đo quan trọng đánh giá kết quả thực hiện của địa phương. Nhưng việc đạt được tiêu chí này là không hề dễ, ngay cả với các xã ở vùng đồng bằng.
“Đường về” của một liệt sĩ

“Đường về” của một liệt sĩ

Phóng sự - Ký sự - Tuấn Trình - 10:34, 03/07/2020
“Thầy mẹ đừng lo, con đi con sẽ trở về với thầy mẹ và gia đình. Còn nếu con có hy sinh, gia đình ta cũng vinh dự là gia đình liệt sĩ”, đó là câu nói của liệt sĩ Lê Văn Tâm, xã Thọ Ngọc, huyện Triệu Sơn (Thanh Hóa) với thầy mẹ trước khi lên đường vào chiến trường miền Nam. Lời nói của Tâm đã trở thành lời từ biệt với gia đình khi anh mãi mãi ra đi ở tuổi 18.
Nhạc ngũ âm với đời sống tinh thần của đồng bào Khmer

Nhạc ngũ âm với đời sống tinh thần của đồng bào Khmer

Sắc màu 54 - Như Hải - 10:03, 03/07/2020
Trong văn hóa truyền thống của đồng bào Khmer, bên cạnh kiến trúc nghệ thuật và các lễ hội đặc sắc thì nhạc ngũ âm cũng là một nét văn hóa độc đáo, gắn bó với đời sống tinh thần của đồng bào và được gìn giữ, phát huy từ thế hệ này qua thế hệ khác.
Ngành Chăn nuôi trước dịch tả lợn châu Phi: Khó khăn thực hiện nhiệm vụ “kép”

Ngành Chăn nuôi trước dịch tả lợn châu Phi: Khó khăn thực hiện nhiệm vụ “kép”

Tin tức - Sỹ Hào - 09:54, 03/07/2020
Dịch tả lợn châu Phi (TLCP) đang có nguy cơ tái bùng phát. Lúc này, cùng với công tác dập dịch thì việc triển khai các chính sách hỗ trợ người chăn nuôi là hết sức cần thiết.
Cuộc sống của người Xinh Mun ở Điện Biên: Còn đó nhiều khó khăn

Cuộc sống của người Xinh Mun ở Điện Biên: Còn đó nhiều khó khăn

Đời sống - Xã hội - Nam Hương - 09:35, 03/07/2020
Bên đôi bờ sông Mã chảy qua địa phận xã Chiềng Sơ, huyện Điện Biên Đông (Điện Biên), đồng bào dân tộc Xinh Mun lập bản, sống quần tụ và định cư lâu đời. Do nhiều yếu tố chủ quan và khách quan, cho đến nay, đời sống của đồng bào Xinh Mun vẫn còn gặp rất nhiều khó khăn, kéo theo đó là nguy cơ hòa tan bản sắc văn hóa với cộng đồng dân tộc khác.