Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Giảm rủi ro cho lao động phi chính thức: Phải bắt đầu từ chính sách về lao động

Sỹ Hào - 09:12, 15/04/2020

Lao động (LĐ) phi chính thức là lực lượng dễ bị tổn thương nhất khi không có hợp đồng, không có bảo hiểm xã hội (BHXH), thời gian làm việc nhiều nhưng lương lại rất thấp… Điều này đòi hỏi cần ưu tiên rà soát, sửa đổi, bổ sung chính sách liên quan.

Việc hỗ trợ cho lao động tự do sẽ khó khăn vì khó thống kê danh sách. (Ảnh minh họa)
Việc hỗ trợ cho lao động tự do sẽ khó khăn vì khó thống kê danh sách. (Ảnh minh họa)

Nhiều rủi ro

Theo số liệu của Tổng cục Thống kê (TCTK) về tình hình LĐ, việc làm năm 2019, cả nước có khoảng 17,6 triệu người là LĐ tham gia vào nền kinh tế phi chính thức. Đây là nhóm LĐ yếu thế, công việc không ổn định và hầu như không được hưởng một loại hình BHXH nào; đại đa số sống ở khu vực nông thôn.

Số liệu của TCTK cho thấy, tiền lương bình quân tháng của LĐ chính thức vào khoảng 6,7 triệu đồng/người/tháng; còn của LĐ phi chính thức chỉ được khoảng 4,4 triệu đồng/người/tháng. Thu nhập thấp nhưng số giờ làm việc của LĐ phi chính thức nhiều hơn LĐ chính thức. 

Cụ thể, theo TCTK, số giờ làm việc bình quân của cả nước năm 2019 là 45,3 giờ/tuần/LĐ, nhưng rất nhiều LĐ phi chính thức phải làm việc trên 48 giờ/tuần. Cá biệt, có tới 27,2% LĐ phi chính thức làm việc 48 - 59 giờ/tuần; có khoảng 8,9% LĐ làm việc trên 60 giờ/tuần.

Thời gian làm việc nhiều, thu nhập thấp, LĐ phi chính thức còn đối diện với nhiều rủi ro khác, khi 97,9% LĐ phi chính thức không có BHXH. Đối với LĐ phi chính thức làm công ăn lương (làm thuê hộ gia đình, bán hàng, bảo vệ…), theo rà soát của TCTK, trong tổng số khoảng 9,6 triệu người hiện có thì có tới 76,7% LĐ làm việc mà không có bất cứ một hợp đồng lao động bằng văn bản nào liên quan đến công việc đang làm. 

Số liệu của TCTK cũng cho thấy, LĐ phi chính thức rất khó thay đổi việc làm mới cho thu nhập cao hơn, khi mà đại đa số LĐ đều chưa qua đào tạo. Theo thống kê, trong 29,2 triệu LĐ phi chính thức hiện nay, chỉ có khoảng 14,8% LĐ đã được đào tạo.

Cần có giải pháp dài hạn

Những thiệt thòi mà LĐ phi chính thức đang phải gánh chịu không phải bây giờ mới được nhắc đến. Khi bàn về nền kinh tế phi chính thức của Việt Nam, Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) đã từng khuyến nghị, do việc làm không thường xuyên, thu nhập thấp, ít tiếp cận với các cơ hội phát triển kỹ năng nghề, nên LĐ phi chính thức rất dễ bị tổn thương, nhất là khi xảy ra các biến cố.

Tác động của đại dịch Covid-19 là một ví dụ điển hình. Dự kiến cả nước sẽ có 20 triệu LĐ bị mất việc, không có hoặc bị giảm thu nhập, chủ yếu là LĐ phi chính thức.

Theo Nghị quyết 42/NQ-CP hỗ trợ trực tiếp cho người dân gặp khó khăn do Covid-19 vừa được Chính phủ ban hành, LĐ phi chính thức sẽ được hỗ trợ 1 triệu đồng/người/tháng, thực hiện trong 3 tháng (từ tháng 4 - 6/2020). Với 3 triệu đồng được hỗ trợ trong đợt này, LĐ phi chính thức bị mất việc, không có thu nhập, sẽ bớt đi một phần khó khăn. 

Nhưng để “không bỏ ai lại phía sau” thì việc các địa phương cần làm lúc này là thống kê, lên danh sách chính xác, để ai mất việc cũng được hưởng chính sách. Đây là vấn đề không hề dễ, bởi trong tổng số LĐ phi chính thức hiện nay trên cả nước có đến 62,1% LĐ làm việc theo thỏa thuận miệng và 14,6% LĐ làm việc mà không có bất cứ một thỏa thuận nào. 

Vậy, các địa phương sẽ căn cứ vào đâu để xác định những LĐ này bị mất việc để thực hiện hỗ trợ? Trong khi đó, việc triển khai gói hỗ trợ đang được yêu cầu phải giải quyết nhanh, ngay trong lúc cần thiết, cấp bách, nhưng phải đúng đối tượng. 

Dù khó nhưng là việc mà các địa phương phải gấp rút triển khai, vì đây là an sinh xã hội cấp thiết. Nhưng đây cũng là trước mắt; về lâu dài, cách hỗ trợ bền vững nhất cho LĐ phi chính thức chính là tạo việc làm chính thức, trước hết là giúp doanh nghiệp tồn tại, sản xuất. Cùng với đó, là thắt chặt các chính sách liên quan đến thực hiện nghĩa vụ về phúc lợi cho người LĐ của doanh nghiệp. Trong đó, tập trung kiểm soát chặt chẽ việc thực thi pháp luật về LĐ bảo đảm tất cả LĐ đều có hợp đồng chính thức, được hưởng các quyền lợi theo quy định pháp luật.

Tin cùng chuyên mục
Hàng triệu cổ động viên cả nước xuống đường mừng chiến thắng của U23 Việt Nam

Hàng triệu cổ động viên cả nước xuống đường mừng chiến thắng của U23 Việt Nam

Thể thao - Giải trí - BĐT (T/h) - 22:46, 22/05/2022
Tối nay (22/5), hàng triệu người hâm mộ bóng đá trong cả nước đã có một bữa tiệc ăn mừng chiến thắng khi U23 Việt Nam giành chiến thắng trong trận chung kết bóng đá nam SEA Games 31.
Đưa các anh về với quê hương

Đưa các anh về với quê hương

Xã hội - Quỳnh Trâm - CTV - 21:58, 22/05/2022
Sáng 22/5, tại Cửa khẩu Quốc tế Na Mèo, huyện Quan Sơn (Thanh Hóa) đã tổ chức lễ đón nhận và tiễn đưa 16 hài cốt liệt sĩ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh tại nước CHDCND Lào về nước an táng.
Du lịch Đồng bằng sông Cửu Long: “ Muốn đi xa thì phải đi cùng nhau

Du lịch Đồng bằng sông Cửu Long: “ Muốn đi xa thì phải đi cùng nhau"

Du lịch - Song Vy - 21:55, 22/05/2022
Tại Tp. Cao Lãnh (Đồng Tháp) đã diễn ra Diễn đàn kết nối du lịch lần thứ II năm 2022 giữa TP. Hồ Chí Minh và 13 tỉnh, thành khu vực Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), với sự chủ trì của lãnh đạo tỉnh Đồng Tháp và TP. Hồ Chí Minh.
Nguyên Phó Thủ tướng Thường trực Trương Hòa Bình thăm, tặng quà tại tỉnh Yên Bái

Nguyên Phó Thủ tướng Thường trực Trương Hòa Bình thăm, tặng quà tại tỉnh Yên Bái

Tin tức - Trọng Bảo - 21:52, 22/05/2022
Ngày 22/5, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình đã đến thăm và tặng quà cho các hộ gia đình chính sách, hộ nghèo và học sinh có hoàn cảnh khó khăn tại huyện Văn Chấn và Mù Cang Chải (tỉnh Yên Bái). Cùng đi có: Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm UBDT Hoàng Thị Hạnh; Tổng Biên tập Báo Công an Nhân dân, Đại tá Phạm Quang Khải; lãnh đạo UBND tỉnh Yên Bái.
Mưa lớn vẫn kéo dài, Lai Châu tiếp tục sạt sụt trên các tuyến giao thông

Mưa lớn vẫn kéo dài, Lai Châu tiếp tục sạt sụt trên các tuyến giao thông

Tin địa phương - Hà Minh Hưng - 21:39, 22/05/2022
Theo thông tin từ Sở Giao thông vận tải tỉnh Lai Châu, ngày 21/5, tại nhiều tuyến giao thông trên địa bàn tỉnh tiếp tục xuất hiện các điểm sạt lở đất do mưa lớn kéo dài, đá rơi, gây ách tắc giao thông cục bộ.
Chương trình điểm tin, đọc báo của Báo Dân tộc và Phát triển ngày 22/5/2022

Chương trình điểm tin, đọc báo của Báo Dân tộc và Phát triển ngày 22/5/2022

Chương trình điểm tin, đọc báo tuần này thông tin về những hoạt động nổi bật kỷ niệm 132 năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2022); cuộc chào xã giao của Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh với Ủy viên Bộ Chính trị Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Lào xây dựng đất nước Xỉn-la-vông Khút-phay-thun nhân chuyến công tác tháp tùng Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ thăm chính thức nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào. Các hoạt động khác của lãnh đạo UBDT. Phần đọc báo sẽ giới thiệu bài viết: “Thiêng liêng hội thề" của tác giả Nguyễn Thanh.
Mưa lớn khiến vựa lúa lớn nhất Đắk Lắk thiệt hại nặng nề

Mưa lớn khiến vựa lúa lớn nhất Đắk Lắk thiệt hại nặng nề

Môi trường sống - Lê Hường - 21:37, 22/05/2022
Ngày 22/5, Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Lắk, tỉnh Đắk Lắk thông tin, mưa lớn kéo dài mấy ngày qua đã khiến hàng trăm héc ta cây trồng trên địa bàn huyện bị ngập trong nước, gây thiệt hại nặng nề cho người dân trên địa bàn huyện.
Thông tin trước trận chung kết giữa U23 Việt Nam và U23 Thái Lan

Thông tin trước trận chung kết giữa U23 Việt Nam và U23 Thái Lan

Thể thao - Giải trí - PV - 18:38, 22/05/2022
Trận chung kết bóng đá nam SEA Games 31 giữa U23 Việt Nam và U23 Thái Lan diễn ra lúc 19h ngày 22/5/2022 trên sân Mỹ Đình, Hà Nội.
Ngày 22/5: Việt Nam có 1.319 ca mắc COVID-19 và 8.945 ca khỏi bệnh

Ngày 22/5: Việt Nam có 1.319 ca mắc COVID-19 và 8.945 ca khỏi bệnh

Tin tức - BĐT - 18:10, 22/05/2022
Ngày 22/5, Việt Nam có 1.319 ca mắc mới COVID-19 tại 42 tỉnh, thành phố trong đó có 1.093 ca trong cộng đồng. Trong ngày, cả nước có 8.945 bệnh nhân COVID-19 đã được công bố khỏi bệnh.
Hấp dẫn- Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội năm 2022

Hấp dẫn- Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội năm 2022

Du lịch - Nguyệt Anh - 17:54, 22/05/2022
Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội năm 2022 đang diễn ra tại phố Lê Quang Đạo (quận Nam Từ Liêm, Hà Nội) với nhiều hoạt động phong phú, hấp dẫn. Đây là hoạt động hưởng ứng Đại hội Thể thao Đông Nam Á lần thứ 31 (SEA Games 31) đang diễn ra tại Hà Nội và một số địa phương lân cận.
Việt Nam có 2 VĐV được đề cử vào danh sách VĐV xuất sắc nhất SEA Games 31

Việt Nam có 2 VĐV được đề cử vào danh sách VĐV xuất sắc nhất SEA Games 31

Thể thao - Giải trí - Lam Anh - 16:15, 22/05/2022
Ngày 22/5, theo Phó trưởng Tiểu ban chuyên môn kỹ thuật SEA Games 31 Hoàng Quốc Vinh, Tiểu ban đã lựa chọn ra 4 gương mặt tiêu biểu để đề cử là VĐV xuất sắc nhất của SEA Games 31 lần này.