Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Giải quyết việc làm bền vững cho người lao động Đâu là hướng đi thích hợp?

Sỹ Hào - 15:01, 22/05/2020

Giải quyết việc làm (GQVL) cho lao động (LĐ) là giải pháp quan trọng để giảm nghèo bền vững. Thời gian qua, công tác GQVL tuy đạt nhiều kết quả quan trọng, nhưng vẫn còn hàng loạt những “nút thắt” cần được tập trung tháo gỡ, nhằm khai thác, phát huy lợi thế của “dân số vàng”.

 LĐ chưa được GQVL tại chỗ do công tác đào tạo nghề còn những hạn chế. (Ảnh minh họa)
LĐ chưa được GQVL tại chỗ do công tác đào tạo nghề còn những hạn chế. (Ảnh minh họa)

Biến động lên xuống

Những năm qua, với nhiều giải pháp tạo việc làm của các cấp ngành, địa phương, doanh nghiệp (DN), tỷ lệ tham gia lực lượng LĐ từ 15 tuổi trở lên của nước ta tăng đều theo từng năm. Theo số liệu của Tổng cục Thống kê, lực lượng lao động (LLLĐ) quý I của các năm trong giai đoạn 2015 - 2019 so với cùng kỳ năm trước lần lượt là: năm 2015 tăng 69,4 nghìn người; năm 2016 tăng 795,0 nghìn người; năm 2017 tăng 378,5 nghìn người; năm 2018 tăng 533,7 nghìn người; năm 2019 tăng 417,1 nghìn người.

Nhưng trong quý I/2020, do tác động của đại dịch Covid-19, LLLĐ từ 15 tuổi trở lên giảm 144,2 nghìn người so với quý I/2019. Như vậy, sau chuỗi 5 năm tăng liên tục (2015 - 2019), đây là năm đầu tiên LLLĐ giảm so với cùng kỳ năm trước. 

Theo dự báo, tỷ lệ tham gia LLLĐ trong thời gian tới, sẽ tiếp tục có xu hướng giảm khi nhiều DN thu hẹp hoạt động sản xuất kinh doanh để “vượt sóng”. Điều này chắc chắn sẽ ảnh hưởng tới chỉ tiêu GQVL cho LĐ trong cả năm 2020; đồng thời tạo áp lực cho Quỹ quốc gia về việc làm cũng như các chương trình an sinh xã hội khác. 

 Trong năm 2020, Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội (LĐTB&XH) đặt chỉ tiêu GQVL cho khoảng 1,5 triệu LĐ (tương đương kết quả thực hiện của năm 2019). Nhưng để “về đích”, chỉ tiêu này là không hề dễ. Chỉ trong 3 tháng đầu năm, chưa tính số LĐ bị thất nghiệp đang “tồn kho” từ nhiều năm nay, cả nước có khoảng 523 nghìn LĐ tạm thời không tham gia thị trường LĐ, có 403,5 nghìn LĐ bị thiếu việc làm và khoảng 47,3 nghìn người đang tạm nghỉ việc vì lý do giãn việc, tạm ngừng sản xuất kinh doanh.

Nhiều “nút thắt” 

LLLĐ trong quý I/2020 có sự biến động mạnh cho thấy, công tác GQVL vẫn còn thiếu tính bền vững. Ngoài nguyên nhân do tác động của đại dịch Covid-19, về sâu xa, sự biến động này hoàn toàn là do những “nút thắt” đã tồn tại nhiều năm nay trong công tác GQVL. 

Dễ nhận thấy nhất là, LLLĐ của nước ta hiện nay chủ yếu là LĐ giản đơn, trình độ thấp (mới chỉ có 22,8% LĐ đã qua đào tạo). Hiện nay, khi đại dịch Covid-19 đã lên đỉnh, các DN đều có nhu cầu sử dụng LĐ để tái sản xuất, nhưng phải là LĐ có trình độ chuyên môn. Vì thế, một bộ phận lớn LĐ giản đơn khó tiếp cận việc làm mới vào thời điểm này, đành chấp nhận thất nghiệp hoặc làm thời vụ. 

Một “nút thắt” khác đã được nhắc nhiều, nhưng hiện vẫn chưa có giải pháp tháo gỡ là GQVL tại chỗ cho LĐ. Theo chức năng, nhiệm vụ được giao thì ngành LĐTB&XH các địa phương là đơn vị kết nối để GQVL cho LĐ địa phương. Nhưng tình trạng LĐ bỏ xứ đi địa phương khác làm thuê do thiếu việc làm tại chỗ là rất phổ biến. Như tỉnh Bạc Liêu, năm 2019, số LĐ được GQVL trong tỉnh chỉ có hơn 5.600 người, còn LĐ đi kiếm sống ngoài tỉnh là 18.989 người.

Đây không chỉ là việc “chảy máu” nguồn nhân lực, mà còn là vấn đề xã hội nhức nhối. Đặc biệt là, LĐ bỏ quê đi kiếm việc làm nơi khác luôn phải đối mặt với nhiều rủi ro, do phần lớn họ bị xếp vào nhóm lao động công nhật, không được các DN thực hiện nghĩa vụ về BHXH, BHYT; tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp luôn tiềm ẩn…

Rõ ràng, những “nút thắt” trong công tác GQVL nêu trên là không hề mới, nhưng hiện vẫn chưa được tháo gỡ một cách triệt để. Đại dịch Covid - 19 có thể xem là một “phép thử” để nhìn lại công tác GQVL, từ đó hoạch định những giải pháp chiến lược, nhất là về mặt cơ chế, chính sách, để LĐ có việc làm ổn định, không còn mang tính thời vụ.

Tin cùng chuyên mục
Nghệ An: Loay hoay tìm sản phẩm đặc trưng

Nghệ An: Loay hoay tìm sản phẩm đặc trưng

Chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (OCOP) đang được Nghệ An triển khai ở hầu hết ở các địa phương. Tuy nhiên, để tìm ra sản phẩm đặc trưng mang tính thương hiệu vùng miền, từ đó tăng giá trị sản phẩm thì Nghệ An còn rất nhiều việc phải làm.
Tin nổi bật trang chủ
Chương trình MTQG phát triển KT-XH vùng đồng bào DTTS&MN giai đoạn 2021-2030 mang dấu ấn sâu sắc

Chương trình MTQG phát triển KT-XH vùng đồng bào DTTS&MN giai đoạn 2021-2030 mang dấu ấn sâu sắc

Khẳng định sự cần thiết và đề nghị Quốc hội ban hành Nghị quyết phê duyệt chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) phát triển kinh tế - xã hội (KT-XH) vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (DTTS&MN) giai đoạn 2021-2030 (sau đây gọi tắt là Chương trình MTQG)... là những vấn đề được đặt ra trong phiên họp ngày 28/5 của Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khóa XIV.
Cả nước có 5.177 xã đạt chuẩn nông thôn mới

Cả nước có 5.177 xã đạt chuẩn nông thôn mới

Tin tức - Hồng Minh - 21:28, 29/05/2020
Sáng 29/5, tại tỉnh Quảng Trị, Văn phòng Điều phối Nông thôn mới Trung ương đã tổ chức Hội nghị toàn quốc Văn phòng Điều phối nông thôn mới các cấp và tập huấn Chương trình OCOP năm 2020. Tham dự hội nghị có Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp & Phát triển nông thôn Trần Thanh Nam.
Phát động cuộc thi sáng tác ca khúc về đề tài DTTS, miền núi năm 2020

Phát động cuộc thi sáng tác ca khúc về đề tài DTTS, miền núi năm 2020

Tin tức - Hồng Minh - 19:06, 29/05/2020
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch vừa phát động cuộc thi sáng tác ca khúc về đề tài dân tộc thiểu số (DTTS), miền núi năm 2020.
Đại hội Đảng bộ huyện Quan Sơn lần thứ VI thành công tốt đẹp

Đại hội Đảng bộ huyện Quan Sơn lần thứ VI thành công tốt đẹp

Thời sự - Quỳnh Trâm - 19:04, 29/05/2020
Từ ngày 27-29/5, Đảng bộ huyện Quan Sơn (Thanh Hóa) đã long trọng tổ chức Đại hội đại biểu Đảng bộ huyện lần thứ VI, nhiệm kỳ 2020 - 2025. Đây là Đại hội Đảng bộ trực thuộc Tỉnh ủy Thanh Hóa đầu tiên được chọn tổ chức đại hội điểm.
Hiểm họa từ những “thần tượng” giang hồ

Hiểm họa từ những “thần tượng” giang hồ

Cùng trao đổi - Hồng Phúc - 15:48, 29/05/2020
Giang Rồng, Dũng Trọc, Huấn Hoa Hồng, Khánh Sky… là những cái tên quen thuộc với giới trẻ trên mạng xã hội. Với ngôn ngữ, kiểu hành xử xã hội đen, những “thần tượng” kiểu này thu hút hàng triệu người theo dõi, hiện tượng này trở thành mối nguy hại khôn lường với thanh thiếu niên.
Bát Xát (Lào Cai): Người dân gặp khó vì chưa được chuyển đổi mục đích sử dụng đất

Bát Xát (Lào Cai): Người dân gặp khó vì chưa được chuyển đổi mục đích sử dụng đất

Pháp luật - Trọng Bảo - 15:41, 29/05/2020
Từ năm 2006, hàng chục hộ ở thị trấn Bát Xát, đã được UBND huyện Bát Xát (Lào Cai) đồng ý cho chuyển đổi mục đích sử dụng diện tích đất trồng lúa kém hiệu quả sang nuôi trồng thủy sản. Hiệu quả của việc chuyển đổi đã được chứng minh, nhưng mô hình này đang có nguy cơ tắc nghẽn vì còn thiếu tính pháp lý.
An Giang: Chi 70 tỷ đồng xử lý khẩn cấp sạt lở bờ sông Hậu

An Giang: Chi 70 tỷ đồng xử lý khẩn cấp sạt lở bờ sông Hậu

Tin tức - Minh Triết - 11:56, 29/05/2020
Thời gian qua, khu vực ấp An Thị, xã An Thạnh Trung, huyện Chợ Mới, tỉnh An Giang liên tục xảy ra các vụ sạt lở đất bờ sông từ khu vực thượng lưu rạch Cái Hố thuộc ấp An Thị đến khu vực rạch Cái Hố đổ ra nhánh trái sông Hậu, đe dọa hàng trăm hộ dân trong khu vực, trong đó có hàng chục hộ dân buộc phải di dời khẩn cấp.
Thanh Hóa: Nhiều hộ nghèo bị bỏ lọt khi bình xét ở thôn, xã

Thanh Hóa: Nhiều hộ nghèo bị bỏ lọt khi bình xét ở thôn, xã

Bạn đọc - Quỳnh Trâm - 11:43, 29/05/2020
Khi chi trả hỗ trợ dịch Covid-19 của Chính phủ, một số địa phương tỉnh Thanh Hóa phát hiện nhiều hộ khá giả vẫn nằm trong danh sách hộ cận nghèo để hưởng tiền chính sách. Trong khi đó, người nghèo thực sự thì lại bị bỏ lọt.
Truy cứu trách nhiệm để rừng bị phá ở Ea Súp (Đăk Lăk): Đánh bật tư duy “hạ cánh an toàn”

Truy cứu trách nhiệm để rừng bị phá ở Ea Súp (Đăk Lăk): Đánh bật tư duy “hạ cánh an toàn”

Bạn đọc - Sông Cài - 10:43, 29/05/2020
Chỉ trong vòng chục năm, hàng nghìn ha rừng tại huyện Ea Súp (Đăk Lăk) bị cạo trọc. Cơ quan chức năng bước đầu xác định, các chủ rừng buông lỏng quản lý, thiếu trách nhiệm trong công tác bảo vệ rừng.
Bước phát triển mới ở An Lão

Bước phát triển mới ở An Lão

Dân tộc - Miền núi - Thành Nhân - 10:39, 29/05/2020
An Lão là huyện miền núi của tỉnh Bình Định với gần 40% dân số là đồng bào DTTS. Trong giai đoạn 2009 - 2019, từ nguồn vốn của các chương trình, dự án, huyện đã được đầu tư cơ sở hạ tầng thiết yếu, hỗ trợ sản xuất và an sinh xã hội. Nhờ đó, đời sống của người dân từng bước được cải thiện, diện mạo nông thôn miền núi ngày một khởi sắc.
Xã miền núi Tiến Thành (Nghệ An): Quyết tâm mới trên chặng đường mới

Xã miền núi Tiến Thành (Nghệ An): Quyết tâm mới trên chặng đường mới

Sự kiện - Bình luận - Minh Thứ - 10:33, 29/05/2020
Quyết tâm hoàn thành và vượt các chỉ tiêu về kinh tế - xã hội (KT-XH), nâng cao đời sống cho người dân và bảo đảm an ninh trật tự trên địa bàn mà Đại hội Đảng bộ xã lần thứ III, nhiệm kỳ 2020 - 2025 đã đề ra. Đó là khẳng định của ông Nguyễn Hữu Đại, Bí thư Đảng bộ xã Tiến Thành, huyện Yên Thành (Nghệ An) khi trao đổi với phóng viên Báo Dân tộc và Phát triển.