Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Nét đẹp trang nhã trên trang phục của người Mường

Nguyệt Anh (T/h) - 17:03, 07/07/2021

Khi mô tả về trang phục truyền thống của phụ nữ dân tộc Mường, Nhà nghiên cứu văn hóa dân gian Từ Chi đã từng viết: "Họ không khắc lên gỗ, lên đá, lên đồ gốm, lên kim loại, không tạc tượng gỗ, tượng đá, không nặn tượng đất, không đúc tượng đồng mà họ dệt cái quan niệm thẩm mỹ của mình lên cạp váy phụ nữ! Cạp váy ở đây, là như tượng, như tranh!”. Quả thật cái hay, cái đẹp, tinh túy và thâm sâu nhất đã được khắc họa trên bộ trang phục truyền thống của phụ nữ Mường.

Trang phục truyền thống của người phụ nữ Mường trong các ngày lễ hội (Ảnh TL)
Trang phục truyền thống của người phụ nữ Mường trong các ngày lễ hội (Ảnh TL)

Một bộ trang phục truyền thống của phụ nữ dân tộc Mường về cơ bản gồm những yếu tố sau: Chiếc khăn trắng thắt trên đầu, người Mường gọi là bít trôốc (hoặc mũ); Áo pắn (áo ngắn) có độ dài vừa chấm eo lưng; Áo chùng, tương tự như áo ngắn nhưng được kéo dài xuống ngang đầu gối, phía dưới hơi xoè rộng, hai vạt áo buông tự do, tạo cảm giác mềm mại (ngày nay thường chỉ thấy trong các lễ hội); Yếm; Váy, gồm hai phần chính là cạp váy và chân váy, cạp váy có màu sắc rực rỡ, được dệt rất công phu và là bộ phận nổi bật trên trang phục; Bộ tênh (khăn thắt ở eo) và đồ trang sức (gồm: vòng bạc đeo tay, chuỗi hạt cườm và bộ xà tích).

Phụ nữ Mường mặc yếm bên trong, áo pắn (áo ngắn) bên ngoài có độ dài vừa chấm eo lưng để làm nổi bật cạp váy
Phụ nữ Mường mặc yếm bên trong, áo pắn (áo ngắn) bên ngoài có độ dài vừa chấm eo lưng để làm nổi bật cạp váy

Nhưng trang phục truyền thống chủ yếu có 4 màu sắc chính là nâu, trắng, xanh và hồng. Áo pắn (áo ngắn) có cánh thân ngắn đến chấm eo lưng, xẻ ngực, ống tay dài. Bên trong là loại áo báng (yếm) cùng với đầu váy nổi lên giữa hai vạt áo ngắn.

Nghệ thuật trang trí cạp váy trong trang phục truyền thống của phụ nữ Mường mang đậm nét văn hóa Đông Sơn
Nghệ thuật trang trí cạp váy trong trang phục truyền thống của phụ nữ Mường mang đậm nét văn hóa Đông Sơn

Điểm nhấn của bộ trang phục nằm ở đầu váy và cạp váy. Khi mặc, mảng hoa văn nổi lên giữa trung tâm cơ thể. Đặc biệt, phần cạp váy thể hiện sự tinh tế, khéo léo, sâu sắc của người dệt. Phần này thường do ba bộ phận dệt riêng rồi can lại với nhau. Đi đôi với váy là bộ tênh, thường bằng vải đũi, màu xanh hoặc màu vàng, dài hơn sải tay, khâu nối hai đầu, thắt đúng giữa eo trên nền cao váy, làm nổi eo người mặc. Bộ sà tích bằng bạc được móc vào tênh từ bên hông đeo vòng về phía trước.

Màu sắc bộ trang phục phụ nữ Mường trang nhã, thể hiện tính cách của người phụ nữ Mường - chân thành, trầm lắng và tinh tế. (Ảnh TL)
Màu sắc bộ trang phục phụ nữ Mường trang nhã, thể hiện tính cách của người phụ nữ Mường - chân thành, trầm lắng và tinh tế. (Ảnh TL)

Màu sắc bộ trang phục phụ nữ Mường không rực rỡ nhưng trang nhã, sâu sắc, thể hiện tính cách của người phụ nữ Mường - chân thành, trầm lắng và hết sức tinh tế. Qua bộ trang phục truyền thống xưa kia cũng thể hiện rõ được gia thế, độ tuổi, tầng lớp phụ nữ và các vùng Mường.

Đồng bào dân tộc Mường mặc trang phục truyền thống tái hiện Lễ hội Kéo si
Đồng bào dân tộc Mường mặc trang phục truyền thống tái hiện Lễ hội Kéo si (Ảnh Ngọc Ánh)

Đặc biệt, trong bộ trang phục của phụ nữ Mường, chiếc khăn đội đầu có ý nghĩa quan trọng. Khăn có màu trắng. Người Mường quan niệm màu trắng như một sự tinh khiết, thanh cao, là bầu trời, một cõi cực lạc và thoát tục nên phụ nữ Mường đội đầu bằng chiếc khăn màu trắng để thể hiện lòng kính trọng và tôn vinh. Bên cạnh ý nghĩa về màu sắc, nét tinh tế, độc đáo, mang đậm tính triết học về nhân sinh quan của văn hóa Mường còn được thể hiện rất rõ trong cách đội khăn. Chiếc nút thắt của khăn nằm ở vị trí phía trên búi tóc thể hiện cho sự yên bình. Ngoài ra, bộ trang phục còn có áo chùng (chỉ mặc trong ngày lễ hội), khăn thắt áo, cạp cấu váy, vòng bạc, vòng cườm đeo cổ, đeo tay…

Những thiếu nữ dân tộc Mường trở nên mềm mại, uyển chuyển khi mặc trang phục truyền thống của dân tộc mình
Những thiếu nữ dân tộc Mường trở nên mềm mại, uyển chuyển khi mặc trang phục truyền thống của dân tộc mình

Phụ nữ Mường khi diện trang phục truyền thống gắn kết với phong thái nhẹ nhàng, duyên dáng cảm thấy tự tin, mềm mại và uyển chuyển hơn. Mỗi chi tiết trên trang phục không chỉ thể hiện giá trị văn hóa mà còn cho thấy sự khéo léo của những cô gái. Những cô gái Mường khoác trên mình bộ trang phục rực rỡ, tựa như những bông hoa đủ màu sắc rực rỡ giữa đại ngàn Tây Bắc. Và có lẽ chính những điều này đã khiến người phụ nữ Mường  luôn cảm thấy tự hào khi khoác lên mình bộ trang phục truyền thống của dân tộc mình.

Tin cùng chuyên mục
Đại ngàn Tây Nguyên trong nhạc sĩ Kpa Ylăng

Đại ngàn Tây Nguyên trong nhạc sĩ Kpa Ylăng

Nhạc sĩ Kpa Ylăng được mệnh danh là cánh chim Ch’rao của núi rừng Tây Nguyên. Những sáng tác của ông dù là âm nhạc, thơ hay công trình nghiên cứu văn hóa đều thấm đẫm "chất" Tây Nguyên. Ông cũng là người có công đầu trong việc đưa trống đôi, cồng ba, chiêng năm của người Ba Na, người Chăm trở thành di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Tin nổi bật trang chủ
Xây dựng, chỉnh đốn Đảng là công việc xây dựng tổ chức, xây dựng con người

Xây dựng, chỉnh đốn Đảng là công việc xây dựng tổ chức, xây dựng con người

Ngay sau hội nghị này, mỗi cán bộ, đảng viên, trước hết là cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp, đặc biệt là người đứng đầu, người chủ trì phải gương mẫu, tự giác làm trước; căn cứ vào nghị quyết, kết luận và quy định lần này, nghiêm túc tự phê bình, kiểm điểm, tự soi lại mình, đơn vị mình, gia đình mình, cái gì tốt thì phát huy, cái gì khiếm khuyết thì tự điều chỉnh, cái gì xấu thì tự gột rửa, tự sửa mình.
Ủy ban Dân tộc và Đài Tiếng nói Việt Nam ký kết Chương trình phối hợp công tác giai đoạn 2021 - 2025

Ủy ban Dân tộc và Đài Tiếng nói Việt Nam ký kết Chương trình phối hợp công tác giai đoạn 2021 - 2025

Tin tức - Hoàng Quý - 11 phút trước
Ngày 9/12, tại Hà Nội, Ủy ban Dân tộc (UBDT) và Đài Tiếng nói Việt Nam (TNVN) đã tổ chức Hội nghị Tổng kết Chương trình phối hợp công tác giai đoạn 2011 - 2020 và Ký Chương trình phối hợp công tác giai đoạn 2021 - 2025. Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Hầu A Lềnh và Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Tổng Giám đốc Đài TNVN Đỗ Tiến Sỹ đồng chủ trì Hội nghị.
Khắc phục nguyên nhân chủ quan, thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công ở địa phương

Khắc phục nguyên nhân chủ quan, thúc đẩy giải ngân vốn đầu tư công ở địa phương

Tin tức - PV - 1 giờ trước
Chiều 9/12, tại Trụ sở Chính phủ, Tổ công tác số 4 về đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công năm 2021 đã làm việc với lãnh đạo 3 địa phương là Hà Nội, Vĩnh Phúc, Hưng Yên về những khó khăn, vướng mắc, đề xuất các giải pháp đẩy mạnh giải ngân vốn đầu tư công.
Các Bộ nhất trí chủ trương mở lại các đường bay quốc tế

Các Bộ nhất trí chủ trương mở lại các đường bay quốc tế

Tin tức - PV - 1 giờ trước
Chiều 9/12, tại Trụ sở Chính phủ, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Bình Minh đã chủ trì cuộc họp bàn về kế hoạch phôi phục các chuyến bay thương mại quốc tế từ 15/12 theo đề xuất của Bộ GTVT.
Ngày 9/12: Việt Nam có 15.311 ca mắc COVID-19 và 14.568 ca khỏi bệnh

Ngày 9/12: Việt Nam có 15.311 ca mắc COVID-19 và 14.568 ca khỏi bệnh

Tin tức - BĐT - 2 giờ trước
Ngày 9/12, Việt Nam có 15.311 ca mắc COVID-19 tại 61 tỉnh, thành phố, trong đó có 8.843 ca trong cộng đồng. Trong ngày, cả nước có 14.568 bệnh nhân COVID-19 được công bố khỏi bệnh.
Khai mạc Hội chợ triển lãm Nông nghiệp Quốc tế trực tuyến 2021

Khai mạc Hội chợ triển lãm Nông nghiệp Quốc tế trực tuyến 2021

Kinh tế - BĐT - 3 giờ trước
Diễn ra từ ngày 9 - 13/12/2021, Hội chợ triển lãm Nông nghiệp Quốc tế 2021 theo hình thức trực tuyến (AgroViet Online 2021) hứa hẹn sẽ mở ra một xu thế tiếp cận mới trong hoạt động Hội chợ triển lãm thời kỳ 4.0.
Đồng bào ở Plei Sa thay đổi nếp nghĩ, cách làm để thoát nghèo

Đồng bào ở Plei Sa thay đổi nếp nghĩ, cách làm để thoát nghèo

Trước đây, bà con dân làng Plei Sa, xã Ia Chim, thành phố Kon Tum (tỉnh Kon Tum) chỉ quen cấy lúa, trồng mỳ trong vườn, trên rẫy thì nay đã mạnh dạn chuyển đổi sang trồng chuối tiêu hồng, mở ra hướng đi mới trong phát triển kinh tế ở địa phương.
Toàn văn bài phát biểu của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tại Hội nghị Cán bộ toàn quốc về xây dựng, chỉnh đốn Đảng

Toàn văn bài phát biểu của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tại Hội nghị Cán bộ toàn quốc về xây dựng, chỉnh đốn Đảng

Thời sự - BĐT - 3 giờ trước
Ngày 9/12, Bộ Chính trị đã tổ chức Hội nghị Cán bộ toàn quốc quán triệt, triển khai Kết luận và Quy định của Ban Chấp hành Trung ương về xây dựng, chỉnh đốn Đảng theo hình thức trực tuyến. Đồng chí Nguyễn Phú Trọng, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng chủ trì và phát biểu chỉ đạo Hội nghị.
Tìm giải pháp tháo gỡ khó khăn cho tiêu thụ nông sản

Tìm giải pháp tháo gỡ khó khăn cho tiêu thụ nông sản

Kinh tế - Nhật Minh - 4 giờ trước
Trước dự báo tình hình tiêu thụ trái cây thời gian tới sẽ còn tiếp tục gặp nhiều khó khăn, mới đây, tại Diễn đàn trực tuyến “Kết nối, quảng bá và xúc tiến tiêu thụ sản phẩm cây ăn trái” phiên 14, do Tổ điều hành Diễn đàn kết nối nông sản 970 (Bộ NN&PTNT) phối hợp tổ chức, nhiều đề xuất, ý kiến đóng góp được đưa ra để tìm giải pháp đồng bộ, đột phá nhằm phát triển bền vững nông sản và mặt hàng trái cây.
Phê duyệt đề án “Thành lập, xây dựng và phát triển Công viên địa chất Lạng Sơn giai đoạn 2021-2025”

Phê duyệt đề án “Thành lập, xây dựng và phát triển Công viên địa chất Lạng Sơn giai đoạn 2021-2025”

Tin tức - T.Hợp - 5 giờ trước
UBND tỉnh Lạng Sơn vừa quyết định phê duyệt đề án “Thành lập, xây dựng và phát triển Công viên địa chất Lạng Sơn giai đoạn 2021-2025”.
Từ 1/1/2022, người dân có thể mở thẻ ngân hàng bằng hình thức online

Từ 1/1/2022, người dân có thể mở thẻ ngân hàng bằng hình thức online

Tài chính - Kinh doanh - BĐT - 5 giờ trước
Theo quy định mới, từ 1/1/2022, tổ chức phát hành thẻ có thể thực hiện phát hành thẻ ghi nợ, thẻ tín dụng, thẻ trả trước định danh đối với chủ thẻ chính là cá nhân bằng phương thức điện tử.
Phát triển bền vững, thích ứng tương lai

Phát triển bền vững, thích ứng tương lai

Tin tức - PV - 5 giờ trước
Tại Diễn đàn Doanh nghiệp phát triển bền vững Việt Nam (VCSF 2021), sáng 9/12, Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam cho rằng, qua đại dịch COVID-19, nhiều mô hình phát triển bền vững cho thấy khả năng thích ứng đối với dịch bệnh, những yếu tố an ninh phi truyền thống, biến đổi khí hậu.