Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Lễ mừng cơm mới của người Xtiêng thể hiện tinh thần đoàn kết dân tộc

Tào Đạt - 06:15, 13/03/2024

Lễ mừng cơm mới (Crac Băr mêy) của dân tộc Xtiêng mang đậm tính nhân văn. Ngoài việc cầu cho mưa thuận gió hòa, mùa màng tươi tốt, thì còn là dịp để bà con, dân sóc có dịp gặp nhau, cùng nhau chia sẻ những kinh nghiệm làm ăn, kinh nghiệm nuôi dạy con cái, truyền thụ những kinh nghiệm ứng xử với môi trường tự nhiên, ứng xử trong quan hệ gia đình và cộng đồng.

Lễ mừng cơm mới là tết cổ truyền dân tộc Xtiêng và mang theo nhiều giá trị nhân văn về tinh thần đoàn kết dân tộc
Lễ mừng cơm mới của dân tộc Xtiêng và mang theo nhiều giá trị nhân văn về tinh thần đoàn kết dân tộc

Là cư dân nông nghiệp, từ ngàn xưa, người Xtiêng luôn quan niệm “vạn vật hữu linh”, họ coi vạn vật, trong đó có cây lúa là những vị thần có linh hồn. Do đó, Lễ mừng cơm mới là một lễ hội lớn, được người Xtiêng coi là Tết cổ truyền của dân tộc mình, thể hiện lòng tôn kính thần lúa đã đem lại cuộc sống ấm no cho đồng bào.

Trong dịp diễn ra lễ hội, những ai có hiềm khích, hiểu lầm nhau thì cũng xóa bỏ hết, mọi người tay bắt mặt mừng, cùng nhau đoàn kết một lòng, sẻ chia dòng nước mát; phát chung bờ rẫy, bờ ruộng; săn chung con két, con nai; no đói cùng nhau, làm nên một cộng đồng buôn, sóc người Xtiêng ngày càng giàu mạnh.

(BÀI ẢNH PV) Lễ mừng cơm mới của người Xtiêng mang theo tinh thần đoàn kết dân tộc 1
Lễ mừng cơm mới là dịp để bà con, dân sóc có dịp gặp nhau chia sẻ những kinh nghiệm làm ăn

Già làng Điểu Nôi, dân tộc Xtiêng, trú tại xã An Khương, huyện Hớn Quản, tỉnh Bình Phước cho biết: Lễ mừng cơm mới thường được tổ chức vào thời điểm cả buôn, sóc đã thu hoạch xong, lúa đã chất về kho, trâu gà đã đầy các chuồng, mùa nông nhàn đã điểm. Tùy theo điều kiện của dân làng trong buôn, sóc, lễ vật phải được tính toán và chuẩn bị chu đáo theo sự phân công của chủ tế và già làng, đảm bảo lễ hội được diễn ra suôn sẻ, thần linh vui lòng không trách phạt.

Chủ tế và già làng sẽ thực hiện các nghi lễ cúng
Chủ tế và già làng sẽ thực hiện các nghi lễ cúng

Vào ngày diễn ra lễ mừng cơm mới, Ban tế lễ dưới sự chủ trì của chủ tế và già làng đã thức dậy từ sớm để tiến hành làm lễ dựng nêu; các thành viên được phân công tất bật sửa soạn, chuẩn bị cho ngày hội vui của buôn sóc. Già trẻ, nam thanh, nữ tú quây quần về khu tổ chức lễ hội; tiếng trống giục rộn rã, tiếng cồng, tiếng chiêng, nhạc hội vang lên báo hiệu lễ hội sắp bắt đầu….

(BÀI ẢNH PV) Lễ mừng cơm mới của người Xtiêng mang theo tinh thần đoàn kết dân tộc 3
Tiếng trống, tiếng cồng, tiếng chiêng, nhạc hội vang lên báo hiệu lễ hội bắt đầu
Tiếng trống, tiếng cồng, tiếng chiêng, nhạc hội vang lên báo hiệu lễ hội bắt đầu

Theo già làng Điểu Nôi, trong lễ mừng cơm mới, phần nghi lễ được đồng bào tổ chức tại hai nơi: Lễ cúng rước hồn lúa diễn ra tại kho lúa và lễ mừng cơm mới diễn ra tại sân chính Lễ hội. Giờ lành đã điểm bằng ba hồi trống giục giã, rộn vang báo hiệu cho thần linh và dân làng biết buôn, sóc đang chuẩn bị tiến hành làm lễ mừng cơm mới, anh em buôn, sóc khác có thể về chung vui. Sau khi tiếng trống dứt, mọi người trong Ban tế lễ chỉnh trang, chuẩn bị lễ vật hướng về phía kho lúa. Đội cồng chiêng đi trước; đội tế bê mâm lễ vật theo sau, chủ lễ và già làng đi cùng; bà con dân sóc được lựa chọn đi sau hết.

Lễ cúng rước hồn lúa diễn ra tại kho lúa
Lễ cúng rước hồn lúa diễn ra tại kho lúa

Ban tế lễ sau khi đặt mâm lễ vật lên kho lúa theo vị trí đã chọn, chủ tế và già làng tiến về phía cây nêu cắm giữa kho lúa, dùng máu heo, gà, vịt quét lên cây nêu và khấn: "Ơ Yàng! Lúa đã về kho, ngoài đồng trơ rạ héo khô, trên rừng con ong kết mật… Hôm nay, chúng tôi làm lễ rước hồn lúa, xin lỗi vì vụ mùa vừa qua đã để hồn lúa ngoài rẫy, ngoài ruộng, phải chịu cảnh bùn lầy, chịu nắng nóng, mưa giông, bị con sóc, con chồn, con nai, con két, con heo cắn phá… Nay nhà tôi, buôn, sóc tôi làm lễ đưa ngài về trên nhà kho, dựa hồn núi cao, ở trong nhà dài, trú chỗ khô ráo. Mùa sau dù bị con sóc, con chồn, con nai, con két, con heo cắn phá cũng xin ngài đừng buồn, đừng giận, đừng bỏ lên rừng, lên núi, lên non, hãy ở lại giúp dân sóc lúa bắp đầy kho, đầy bồ."

Thực hiện nghi lễ mừng cơm mới
Thực hiện nghi lễ mừng cơm mới

Sau nghi thức cúng hồn lúa, đội cồng chiêng dẫn đầu, chủ tế tay bưng thúng lúa cắm cây nêu nhỏ tượng trưng hồn lúa dẫn Ban tế lễ rước hồn lúa tiến về phía sân chính lễ hội chuẩn bị cho phần lễ chính. Khi Ban tế lễ đi ra đến sân lễ hội, đội cồng chiêng đi vòng tròn quanh sân lễ, chủ tế đặt thúng lúa cắm cây nêu nhỏ tượng trưng hồn lúa vào vị trí đã định, già làng tiến lên phía cây nêu, thực hiện nghi thức hiến sinh và lấy huyết gà vấy lên cây nêu, khấn to: “Ơ Yàng! Hôm nay ngày lành tháng tốt, buôn sóc tôi dựng nêu, mổ heo, giết gà thiết đãi tạ ơn các thần. Mời các thần về đây làm lễ cúng cơm mới, có ăn heo, ăn gà, ăn vịt, có uống rượu cần; có nổi chiêng, nổi trống, múa cò, hát hội. Xin các thần về đây thụ hưởng. Sau khi nhận lễ vật hãy ban phép cho vụ mùa năm tới mưa thuận gió hòa, cây rừng đâm chồi nảy lộc, chim thú gọi bạn săn mồi, bà con trong sóc trỉa lúa lúa tốt, trồng bầu bầu leo, cho heo gà đầy sân, cho thóc gạo đầy bồ…”.

(BÀI ẢNH PV) Lễ mừng cơm mới của người Xtiêng mang theo tinh thần đoàn kết dân tộc 7
Các hoạt động trình diễn múa hát mừng lễ hội
Các hoạt động trình diễn múa hát mừng lễ hội
Được sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, người Xtiêng luôn chú trọng bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa của dân tộc, trong đó có lễ mừng cơm mới
Được sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, người Xtiêng luôn chú trọng bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa của dân tộc, trong đó có lễ mừng cơm mới

Khi nghi thức cúng lễ mừng cơm mới vừa dứt, chủ tế và già làng nhận lấy một ống lồ ô nước đã chuẫn bị té lên cây nêu lớn tắm mát cho những bông lúa tượng trưng cho hồn lúa, sau đó ba hồi trống được đánh rộn vang báo hiệu vào hội, đội cồng chiêng đứng lên bắt đầu tấu bản lễ mừng cơm mới; già làng và chủ tế tiến về phía rượu cần cầm ống hút rượu cần và ống bầu rượu cúng mời các thần linh, mời bà con dân sóc, nhau múa hát theo nhịp cồng chiêng...

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Nón ngựa miền di sản

Nón ngựa miền di sản

Trải qua mấy trăm năm, những đôi tay gầy guộc của người làng đã cần mẫn tạo nên một di sản. Một di sản bằng sự giữ gìn truyền thống và sáng tạo, mang nét cũ xưa và cả hơi thở hiện đại của thời cuộc vào trong chiếc nón mỏng manh nhẹ nhàng ấy.
Tin nổi bật trang chủ
Tăng cường các chính sách hỗ trợ hoạt động bình đẳng giới tại vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào DTTS

Tăng cường các chính sách hỗ trợ hoạt động bình đẳng giới tại vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào DTTS

Trong phiên thảo luận về đánh giá bổ sung kết quả thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước năm 2023; tình hình thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách nhà nước những tháng đầu năm 2024 tại Kỳ họp thứ 7, Quốc hội khóa XV, các Đại biểu Quốc hội (ĐBQH) bày tỏ quan tâm đến vấn đề liên quan đến bình đẳng giới, đặc biệt là tại vùng DTTS và miền núi.
Yên Bái: Hiệu quả từ mô hình thanh niên DTTS lập nghiệp

Yên Bái: Hiệu quả từ mô hình thanh niên DTTS lập nghiệp

Khởi nghiệp - Văn Hoa - 6 giờ trước
Từ phong trào thanh niên lập thân, lập nghiệp, nhiều thanh niên người DTTS tỉnh Yên Bái đã thành công với các mô hình sản xuất, kinh doanh, khai thác được tiềm năng , thế mạnh của địa phương , qua đó nâng cao đời sống vật chất và tinh thần, góp phần từng bước thu hẹp khoảng cách giàu nghèo giữa các vùng miền...
Quảng Ninh: Nhiều hộ dân ở Vân Đồn sống “kẹt

Quảng Ninh: Nhiều hộ dân ở Vân Đồn sống “kẹt" giữa dự án lớn

Xã hội - Mỹ Dung - 6 giờ trước
“Khổ lắm, ruộng thì không canh tác được, nhà thì đổ sập đến nơi mà không được sửa. Mà cả gần chục năm nay rồi chứ có ít đâu!”, đó là chia sẻ chung của không ít người dân thôn Khe Mai, xã Đoàn Kết, huyện Vân Đồn (Quảng Ninh) khi rơi vào cảnh “đi không được mà ở cũng không xong” do nằm trong vùng giải phóng mặt bằng. .
Sóc Trăng: Tuyên truyền chống khai thác thuỷ sản bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định qua phiên toà giả định

Sóc Trăng: Tuyên truyền chống khai thác thuỷ sản bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định qua phiên toà giả định

Tin tức - Văn Long - Minh Triết - 6 giờ trước
Trong 3 ngày ( từ 28- 30 /05), Bộ đội Biên phòng (BĐBP) tỉnh Sóc Trăng, Tòa án nhân dân tỉnh Sóc Trăng, phối UBND huyện Cù Lao Dung, huyện Trần Đề và Thị xã Vĩnh Châu (tỉnh Sóc Trăng) tổ chức "Phiên tòa giả định về chống khai thác thủy sản bất hợp pháp, không báo cáo, không theo quy định" (chống khai thác IUU).
Gò Quao (Kiên Giang): Tiếp tục ưu tiên nguồn lực triển khai thực hiện chính sách dân tộc

Gò Quao (Kiên Giang): Tiếp tục ưu tiên nguồn lực triển khai thực hiện chính sách dân tộc

Công tác Dân tộc - Như Tâm - 6 giờ trước
Đây là một trong những nội dung trong phát biểu chỉ đạo của ông Nguyễn Lưu Trung, Phó Chủ tịch UBND tỉnh, Trưởng Ban chỉ đạo Đại hội đại biểu các DTTS tỉnh Kiên Giang lần thứ IV, năm 2024 khi dự Đại hội đại biểu các DTTS huyện Gò Quao lần thứ IV, năm 2024, được tổ chức vào ngày 29/5.
PC Kon Tum tăng cường các biện pháp bảo vệ hành lang an toàn lưới điện

PC Kon Tum tăng cường các biện pháp bảo vệ hành lang an toàn lưới điện

Tin tức - Ngọc Chí - 6 giờ trước
Bảo vệ hành lang an toàn lưới điện không chỉ là trách nhiệm của ngành Điện mà còn cần sự chung tay, góp sức của các cơ quan chức năng và cả cộng đồng. Trong thời gian qua, Công ty Điện lực Kon Tum (PC Kon Tum) đã tăng cường công tác tuyên truyền bảo vệ hành lang an toàn lưới điện, phối hợp với chính quyền các cấp và Nhân dân thực hiện có hiệu quả công tác tuyên truyền, phát quang hành lang tuyến.
Tin trong ngày - 29/5/2024

Tin trong ngày - 29/5/2024

Bản tin trong ngày của Báo Dân tộc và Phát triển, ngày 29/5, có những thông tin đáng chú ý sau: Quốc hội thảo luận về phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách Nhà nước. Hà Giang: Huy động nguồn lực hỗ trợ trẻ em vùng cao. Chàng thanh niên dân tộc Phù Lá dám nghĩ, dám làm.
“Hành động thiết thực, ưu tiên nguồn lực cho trẻ em”

“Hành động thiết thực, ưu tiên nguồn lực cho trẻ em”

Thời sự - Minh Thu - 6 giờ trước
Đó là chủ đề Lễ phát động Tháng hành động vì trẻ em năm 2024 do UBND tỉnh Tuyên Quang tổ chức.
Cựu Bí thư tỉnh ủy Lào Cai bị tuyên phạt 5 năm 6 tháng tù

Cựu Bí thư tỉnh ủy Lào Cai bị tuyên phạt 5 năm 6 tháng tù

Pháp luật - Trọng Bảo - 6 giờ trước
Sau hơn 1 tuần xét xử sơ thẩm, chiều 29/5, Hội đồng xét xử Tòa án nhân dân tỉnh Lào Cai đã ra phán quyết đối với 17 bị cáo, liên quan đến việc khai thác trái phép khoáng sản ở Lào Cai.
Tinh hoa trúc chỉ

Tinh hoa trúc chỉ

Sắc màu 54 - Tiêu Dao – Bảo Anh - 6 giờ trước
Gần 14 năm theo đuổi nghiệp giấy như một “cái nợ” với nghệ thuật, họa sĩ Phan Hải Bằng, giảng viên Bộ môn Đồ họa - Trường Đại học Nghệ thuật (Đại học Huế) đã tham gia “một cuộc chơi liều lĩnh” để rồi làm nên tác phẩm hội họa bằng giấy mang tên trúc chỉ đầy mộc mạc mà cuốn hút.
Tin trong ngày - 29/5/2024

Tin trong ngày - 29/5/2024

Media - BDT - 20:00, 29/05/2024
Bản tin trong ngày của Báo Dân tộc và Phát triển, ngày 29/5, có những thông tin đáng chú ý sau: Quốc hội thảo luận về phát triển kinh tế - xã hội và ngân sách Nhà nước. Hà Giang: Huy động nguồn lực hỗ trợ trẻ em vùng cao. Chàng thanh niên dân tộc Phù Lá dám nghĩ, dám làm.
Trải nghiệm hái mận Mộc Châu

Trải nghiệm hái mận Mộc Châu

Media - BDT - 19:03, 29/05/2024
Nếu tháng 1 du xuân Mộc Châu ngập tràn mùa hoa đào, hoa mận trắng cả núi đồi, tháng 4 đến Mộc Châu để check-in những cung đường xanh mướt của đồi chè thì thời điểm này đến với Mộc Châu không thể bỏ lỡ hoạt động hái mận.Hơn 40 năm bén rễ và phủ xanh mảnh đất cao nguyên, cây mận hậu đã gắn bó và trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống của đồng bào các dân tộc huyện Mộc Châu. Đến nay, Mộc Châu đã trở thành một trong những “vựa” mận lớn của cả nước, với diện tích hơn 3.200 ha, trong đó 2.400 ha đã cho thu hoạch.