Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Đừng để di tích thành phế tích

Lê Phương - 15:53, 26/09/2020

Hơn 22 năm, kể từ ngày được xếp hạng di tích lịch sử cấp quốc gia, di tích Nhà tù số 9 - Đào Duy Từ, TP. Quy Nhơn (Bình Định) vẫn chưa được quan tâm tu bổ nên đã xuống cấp nghiêm trọng, đang dần bị quên lãng. Thậm chí nhiều người dân sống gần khu vực cũng không biết đến sự tồn tại của di tích lịch sử này.

Di tích lịch sử quốc gia Nhà tù số 9 Đào Duy Từ (màu vàng) nhìn không khác gì một ngôi nhà hoang
Di tích lịch sử quốc gia Nhà tù số 9 Đào Duy Từ (màu vàng) nhìn không khác gì một ngôi nhà hoang

Nơi ghi dấu những ký ức khó quên

Nhà tù số 9 - Đào Duy Từ do chế độ cũ lập ra từ năm 1955 để giam cầm cán bộ, đảng viên, những người kháng chiến cũ, những đồng bào yêu nước. Tính đến tháng 4/1957, số tù nhân nơi đây lên đến 2.000 người. Tại xà lim này, nhiều chiến sĩ cách mạng đã hy sinh vì thiếu ăn, thiếu nước uống và thiếu không khí để thở; những người còn sống sót thì bệnh tật, tàn phế suốt đời.

Với diện tích khoảng 120m2, di tích gồm 2 nhà: Nhà trước và Nhà sau. Giữa hai nhà là một sân cát. Bên cạnh sân cát có 2 buồng, nguyên trước đó là buồng bếp (4,87m2) và buồng vệ sinh (3,19m2) của ngôi nhà này. Địch đã sử dụng 2 căn buồng này làm hai xà lim, gọi là xà lim 1 và xà lim 2, để nhốt những tù nhân mà chúng cho là thành phần nguy hiểm. Tại đây, bọn quản đốc phân tù nhân thành 3 loại: loại 1, chúng nhốt trong các xà lim (biệt phòng); loại 2, là tù quản thúc quản chế; loại 3, là tù phải đi lao công hành dịch. Nhắc đến Xà lim 1 của Nhà tù số 9 là một nơi khủng khiếp nhất. Diện tích chỉ có 4,87m2, nhưng địch nhốt thường xuyên hơn 20 người. Có đợt cao điểm, chúng tống giam vào đây cả nam lẫn nữ lên đến 37 người.

Theo hồi ức của các cựu tù chính trị đã từng bị giam giữ nơi đây, cái ngột ngạt, nóng bức, hôi thối trong xà lim còn khó chịu hơn cả mùi xác chết lâu ngày. Hằng ngày hơi người bốc đọng lên vách, lên trần, đọng thành nước nhỏ xuống nền nhà suốt ngày đêm. Những người bị nhốt vào đây chỉ trong vòng một tuần lễ là hình thù biến dạng, tóc rụng, sói đầu, mắt trõm sâu, ù tai, ghẻ lở mọc đầy người.

Ngoài giam cầm, chúng còn sử dụng nhiều hình thức tra tấn man rợ khác để hành hạ tù chính trị. Di tích Nhà tù số 9 - Đào Duy Từ là bằng chứng khẳng định tội ác dã man của kẻ thù, minh chứng hùng hồn cho tinh thần đấu tranh bất khuất của tập thể tù nhân. Vì thế, năm 1998, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã công nhận Nhà tù số 9 - Đào Duy Từ là di tích lịch sử quốc gia để cho các thế hệ hôm nay và mai sau đến tưởng nhớ vong linh các Anh hùng liệt sĩ - những người đã xả thân, hy sinh vì Tổ quốc.

 Một số hiện vật ít ỏi còn sót lại được trưng bày tại Di tích nhà tù số 9 Đào Duy Từ
Một số hiện vật ít ỏi còn sót lại được trưng bày tại Di tích nhà tù số 9 Đào Duy Từ

Đừng để di tích thành phế tích

Theo Bảo tàng Bình Định, sau khi được công nhận di tích lịch sử cấp quốc gia, Nhà tù số 9 - Đào Duy Từ đã được tu sửa, phục chế. Tuy nhiên, qua nhiều năm, đến nay hiện trạng di tích đang bị xuống cấp nặng. Các vách tường bị bong rộp từng mảng, thấm ướt mỗi khi có mưa; hệ thống đà gỗ, mái ngói bị mục, hư hỏng nghiêm trọng… ảnh hưởng đến công tác lưu trữ, bảo vệ các tài liệu, hiện vật đang trưng bày trong di tích.

Đến tìm hiểu hiện trạng của di tích, chúng tôi không vào được bên trong vì cửa đã khóa. Nhìn bên ngoài, di tích này không khác gì một ngôi nhà hoang. Trước cổng di tích, nền bê tông bị bong tróc và bị lấn chiếm bởi các chậu cây trồng của người dân; bảng hiệu bị cây cối che khuất; tường gạch mốc meo. Một số hộ dân sống gần di tích cho hay: Đã lâu lắm rồi, không thấy một ai trông coi và mở cửa để người dân, du khách đến thăm quan. Ngôi nhà lúc nào cũng tối om, ẩm thấp, chúng tôi sống ở đây lâu năm nhưng nhìn vào cũng thấy sợ.

Tuy là di tích lịch sử quốc gia nhưng thường xuyên trong tình trạng “cửa đóng, then cài”. Lý giải về điều này, ông Bùi Tĩnh, Giám đốc Bảo tàng Bình Định cho biết: Sau khi được xếp hạng, chúng tôi đã tiến hành sửa chữa lại và bổ sung trưng bày thêm hiện vật cho di tích để tái hiện lại phần nào không gian của nhà tù. “Tuy nhiên, để di tích này được mở cửa thường xuyên thì cần tu bổ các hạng mục bị xuống cấp, phục dựng lại các dụng cụ và hình thức tra tấn tù nhân. Làm được như vậy, nơi đây sẽ trở thành một điểm đến thu hút học sinh và du khách đến thăm quan”, ông Bùi Tĩnh chia sẻ thêm. 

Trong khi đó, ông Tạ Xuân Chánh, Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Bình Định cho biết, mới đây, các ngành chức năng của tỉnh đã họp, cho ý kiến sẽ khảo sát, kiểm tra và đánh giá lại thực trạng, nhằm sớm tham mưu, đề xuất UBND tỉnh cho chủ trương sửa chữa, nâng cấp lại di tích Nhà tù số 9 - Đào Duy Từ. Mong rằng chủ trương này sớm trở thành hiện thực. Bởi nếu không tiến hành nhanh thì không bao lâu nữa di tích này có nguy cơ thành phế tích.

Tin cùng chuyên mục
Nghệ nhân Nhân dân Trương Lộ: Bậc thầy thư pháp và tranh thủy mặc

Nghệ nhân Nhân dân Trương Lộ: Bậc thầy thư pháp và tranh thủy mặc

Danh tiếng của họa sĩ, Nghệ nhân Nhân dân Trương Lộ từ lâu đã được cộng đồng người Hoa ở Chợ Lớn (TP. Hồ Chí Minh) nói riêng và giới hội họa Việt Nam nói chung tôn vinh là bậc thầy trong làng hội họa và thư pháp. Những tác phẩm của họa sĩ Trương Lộ vừa mang đậm dấu ấn cổ điển, truyền thống, vừa có tính khám phá, hiện đại, giàu tính triết lý và hướng đến những điều chân, thiện mĩ.
Tin nổi bật trang chủ
Điện lực Lào Cai: Bảo đảm cung ứng điện mùa nắng nóng

Điện lực Lào Cai: Bảo đảm cung ứng điện mùa nắng nóng

Kinh tế - Trọng Bảo - 1 giờ trước
Điện lực tỉnh Lào Cai đã và đang triển khai các giải pháp tích cực nhằm giảm thiểu các sự cố gây gián đoạn trong quá trình cung ứng điện, nhất là trong thời điểm bước vào mùa nắng nóng.
Người duy nhất giữ bí quyết chế biến rượu cần của người Cơ Tu

Người duy nhất giữ bí quyết chế biến rượu cần của người Cơ Tu

Nghề nghiệp - Việc làm - Ngọc Anh - 1 giờ trước
Mặc dù tuổi đã ngoài 60, ông Lê Văn Nghĩa (trú tại thôn Phú Túc, xã Hòa Phú, huyện Hòa Vang, Đà Nẵng) vẫn cần mẫn ngày đêm gắn bó với công việc nấu rượu cần truyền thống của người Cơ Tu.
Những phụ nữ làm nghề chẻ đá ở Cô Tô

Những phụ nữ làm nghề chẻ đá ở Cô Tô

Nghề nghiệp - Việc làm - Trương Thanh Liêm - 1 giờ trước
Dù chưa có con số thống kê chính xác, nhưng hiện nay đang có rất nhiều lao động nữ là người DTTS đang làm nghề chẻ đá tại huyện vùng biên Tri Tôn, tỉnh An Giang. Đây là một nghề khá nặng nhọc, nguy hiểm nhưng cho thu nhập cao nên các chị chấp nhận đánh đổi sức khoẻ, thậm chí nguy cơ đến cả tính mạng để có thu nhập, trang trải cho cuộc sống hàng ngày
Nghệ nhân Nhân dân Trương Lộ: Bậc thầy thư pháp và tranh thủy mặc

Nghệ nhân Nhân dân Trương Lộ: Bậc thầy thư pháp và tranh thủy mặc

Sắc màu 54 - Lương Định - 2 giờ trước
Danh tiếng của họa sĩ, Nghệ nhân Nhân dân Trương Lộ từ lâu đã được cộng đồng người Hoa ở Chợ Lớn (TP. Hồ Chí Minh) nói riêng và giới hội họa Việt Nam nói chung tôn vinh là bậc thầy trong làng hội họa và thư pháp. Những tác phẩm của họa sĩ Trương Lộ vừa mang đậm dấu ấn cổ điển, truyền thống, vừa có tính khám phá, hiện đại, giàu tính triết lý và hướng đến những điều chân, thiện mĩ.
Kiểm soát mất cân bằng giới tính ở Quảng Ninh: Tập trung thay đổi nhận thức cho người dân

Kiểm soát mất cân bằng giới tính ở Quảng Ninh: Tập trung thay đổi nhận thức cho người dân

Sức khỏe - Nghĩa Hiệp - 2 giờ trước
Tỉnh Quảng Ninh là một trong những địa phương có chênh lệnh giới tính khi sinh cao, với chỉ số trung bình toàn tỉnh là 115 trẻ em nam/100 nữ, cá biệt, có địa phương vượt mức trung bình cả tỉnh với 118,4 trẻ em nam/100 nữ. Nhằm giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh, tỉnh Quảng Ninh đã áp dụng nhiều biện pháp, trong đó tập trung chủ yếu vào thay đổi nhận thức của người dân trong quan niệm về con trai, con gái...
Những giấy tờ cần sửa đổi khi chuyển sang căn cước công dân gắn chip

Những giấy tờ cần sửa đổi khi chuyển sang căn cước công dân gắn chip

Pháp luật - T.Hợp - 2 giờ trước
Khi đổi Chứng minh nhân dân (CMND) sang Căn cước công dân (CCCD) gắn chip, mọi giao dịch đã xác lập có sử dụng số CMND 9 số cũ vẫn có giá trị pháp lý. Tuy nhiên để thực hiện các giao dịch mới thuận tiện thì công dân nên thực hiện các cập nhật, sửa đổi thông tin 4 loại giấy tờ sau đây.
Quảng cáo gây phản cảm – Vai trò của cơ quan quản lý ở đâu?

Quảng cáo gây phản cảm – Vai trò của cơ quan quản lý ở đâu?

Sắc màu 54 - Văn Hoa - 2 giờ trước
Những tấm biển quảng cáo là một trong những hình thức để các doanh nghiệp, cá nhân kinh doanh dịch vụ, dùng để thông tin về các sản phẩm của mình nhằm thu hút khách hàng. Không có gì đáng nói, nếu đó là những tấm biển quảng cáo đẹp, chuẩn mực về nội dung. Tuy nhiên, một số cá nhân, doanh nghiệp đã lạm dụng những tấm biển quảng cáo để tạo ấn tượng, câu khách với hình ảnh phản cảm, ngôn ngữ thiếu chuẩn mực, gây nên cách nhìn lệch lạc về văn hoá trong quảng cáo...
Cử tri vùng đồng bào DTTS hướng về “Ngày hội non sông”

Cử tri vùng đồng bào DTTS hướng về “Ngày hội non sông”

Sự kiện - Bình luận - Nhóm phóng viên (thực hiện) - 4 giờ trước
Những ngày này, cử tri cả nước nói chung, cử tri vùng đồng bào DTTS nói riêng đang háo hức hướng về ngày bầu cử đại biểu Quốc hội (ĐBQH) khóa XV và đại biểu Hội đồng Nhân dân (HĐND) các cấp, nhiệm kỳ 2021-2026. Trước thềm Ngày hội non sông, phóng viên Báo Dân tộc và Phát triển đã ghi lại những tâm tư, kỳ vọng của cử tri về cuộc bầu cử.
Lào Cai: Tăng cường phòng chống dịch bảo đảm thành công cho ngày bầu cử

Lào Cai: Tăng cường phòng chống dịch bảo đảm thành công cho ngày bầu cử

Sự kiện - Bình luận - Trọng Bảo - 4 giờ trước
Đến thời điểm này, công tác chuẩn bị các điều kiện phục vụ cho ngày bầu cử Quốc hội khóa XV và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021 - 2026 trên địa bàn tỉnh Lào Cai cơ bản hoàn thành. Trước diễn biến phức tạp của dịch bệnh Covid-19, công tác y tế, bảo đảm phòng chống dịch bệnh cho ngày bầu cử đang tiếp tục được địa phương đặc biệt quan tâm.
Trưa 18/5, Việt Nam ghi nhận thêm 86 ca mắc mới COVID-19, riêng Bắc Giang là 63 ca

Trưa 18/5, Việt Nam ghi nhận thêm 86 ca mắc mới COVID-19, riêng Bắc Giang là 63 ca

Tin tức - PV - 5 giờ trước
Tính đến 12 giờ ngày 18/5, Việt Nam ghi nhận thêm 86 ca mắc mới COVID-19, trong đó Bắc Giang 63 ca.