Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Phóng sự

Tản mạn bên dòng sông Sê Pôn

Thanh Nguyễn - 16:35, 27/07/2021

Khi đặt chân đến bên bờ Sê Pôn tôi lại vấn vương câu hát “anh ở bên này Đông Trường Sơn, em ở bên này Tây Trường Sơn...”. Dòng sông ấy đã ôm trọn thị trấn Lao Bảo (Hướng Hóa, Quảng Trị) rồi chảy ngược về phía mặt trời lặn, qua đất nước Triệu Voi; mang trong mình tình hữu nghị của hai dân tộc Việt- Lào.

Người dân các bản thuộc hai nước Việt-Lào ở đôi bờ sông Sê Pôn thường qua lại, thăm thân trên những còn thuyền - ảnh chụp khi chưa có dịch Covid-19
Người dân các bản thuộc hai nước Việt-Lào ở đôi bờ sông Sê Pôn thường qua lại, thăm thân trên những còn thuyền - ảnh chụp khi chưa có dịch Covid-19

Nơi dòng Sê Pôn chảy qua đất Việt…

Tôi men theo những bản làng bên bờ Sê Pôn của đất nước Việt Nam để cảm nhận rõ hơn “nửa dòng sông trôi”.

Nép mình bên dòng sông Sê Pôn, là nhà tù Lao Bảo tại thị trấn Lao Bảo, huyện Hướng Hóa (Quảng Trị). Từ con đường mòn bên cạnh nhà tù, cắt ngang tuyến đường tuần tra  thênh thang, xuống một con dốc là đến bờ sông Sê Pôn. 

Đi qua nhà tù Lao Bảo là trung tâm bản Ka Túp. Từ đây, trên con đường tuần tra sát biên được rải bê tông rộng rãi, là mái nhà của đồng bào Pa cô, Bru-Vân Kiều. Còn sau lưng họ là dòng Sê Pôn lờ lững trôi ngược về phía mặt trời lặn, rồi nhập vào dòng Mê Kông vĩ đại ngay tại thị xã Pakse của Lào…

Chủ tịch UBND huyện Hướng Hóa Đặng Trọng Vân là người gốc Nghệ, nhưng rành rẽ như dân bản địa thực thụ: Sông Sê Pôn chảy qua 8 xã, thị trấn vùng biên giới của huyện Hướng Hoá dài chừng 25 km. Mỗi xã, thị trấn ở bên này sông thuộc huyện Hướng Hoá, đối xứng với mỗi cụm bản bên kia sông thuộc hai huyện Sê Pôn, Mường Nòng, tỉnh Savannakhet, nước bạn Lào. Bên kia sông là dãy núi cao của Lào mà người Việt gọi bằng một cái tên rất đẹp - dãy Yên Mã Sơn, tiếng Lào là Samatẹt. 

Trưởng bản Ka Túp, thị trấn Lao Bảo, huyện Hướng Hóa Hồ Văn Thảo là người Bru - Vân Kiều, kể chuyện: Khúc sông này đẹp nhất vì có dãy Yên Mã Sơn soi bóng lung linh, có cồn cát ở giữa, có những bến sông mơ màng ngủ dưới sương sớm đợi những chuyến đò từ nước bạn. Tuổi thơ của những người con Hướng Hoá, đã tắm trên một dòng sông là ranh giới chung của hai nước, nhưng không có đứa trẻ nào biết con sóng bên kia của Lào, con sóng bên này của ta.

Chuối được thu hoạch bên kia bờ Sê Pôn- Ảnh chụp trước khi có dịch
Chuối được thu hoạch bên kia bờ Sê Pôn- Ảnh chụp trước khi có dịch

Dọc theo dòng sông về phía Việt Nam là các thôn người Kinh, Bru - Vân Kiều, Pa Cô lên khai hoang lập ấp sau ngày Quảng Trị giải phóng. Những dải đất dọc sông là địa điểm đắc địa, ai cũng muốn ở vì gần nguồn nước sinh hoạt và tưới tiêu, đất đai lại màu mỡ. 

Cao hơn tí là những triền đồi ven sông Sê Pôn được bà con gieo trỉa lúa khô. Đây là thứ lúa nếp rất dẻo dùng để nấu xôi. Người Lào cũng như các dân tộc Việt Nam đều rất trân trọng hạt lúa, họ cũng quan niệm hạt lúa là hạt ngọc, là thứ thiêng liêng nhất của con người.

Triền sông Sê Pôn còn rợp màu xanh của những khóm chuối lúc lỉu. Thứ chuối mít móc thơm và ngọt nức tiếng của Quảng Trị, được đồng bào DTTS trồng sát mé sông.

Chúng tôi cũng đã gặp sát sông Sê Pôn là những rẫy sắn. Nhà máy Tinh bột sắn của công ty thương mại Quảng Trị thực sự đã là “cứu cánh” cho các dân tộc Việt-Lào sống sát bờ sông này. Từ khi có nhà máy thì các bản của người Lào cũng như các xã ven sông của đất Việt giàu lên không ngừng.

Dòng sông thắm tình hữu nghị

Bà con dân tộc Bru-Vân Kiều, Pa Cô ví dòng sông Sê Pôn là một dải lụa trời. Những đêm trăng, Sê Pôn càng trở nên thơ mộng. Chàng trai Bru Vân Kiều có giọng hát làm xiêu lòng cô gái Lào bên kia sông: “Cái siêng năng em hãy gác lại/ Cái lười biếng em hãy cất đi/ Ta cùng thức theo vầng trăng sáng đêm nay/Ta cùng vui theo năm tháng tròn đầy”. 

Đứng bờ bên kia, cô gái Lào sung sướng giơ tay vẫy rồi cất lời tình tứ: “Anh bắt được con nai/ Em muốn anh là con rể của mẹ./Anh săn được con gấu/ Em muốn anh là con rể của cha". Cứ thế, trăng Sê Pôn càng diễm lệ, bồng bềnh trong lời ca của đôi lứa hát giao duyên.

Lãnh đạo xã Thanh trao quà cho nhân dân bản Đen Vi Lay, huyện Sê Pôn, (Lào) - Ảnh chụp khi chưa có dịch Covid-19
Lãnh đạo xã Thanh trao quà cho nhân dân bản Đen Vi Lay, huyện Sê Pôn, (Lào) - Ảnh chụp khi chưa có dịch Covid-19

Ông Lê Bá Hùng, Chủ tịch UBND thị trấn Lao Bảo, huyện Hướng Hóa, cho biết: Nhiều đôi bạn trẻ hai bên có cảm tình với nhau qua tiếng kèn lời ca. Mỗi người đứng một bên bờ sông Sê Pôn đối diện và ra dấu hiệu chuyện trò. Không ít cô gái Lào đã thuộc những câu hát “sim” (giao duyên) của người Bru- Vân Kiều. Có nhiều đôi bạn trẻ của hai nước đã thành vợ thành chồng. Một dòng sông của tình yêu đôi lứa là thế.

Sê Pôn còn là dòng sông hữu nghị, thắm máu của hai dân tộc trong cuộc chiến đấu chống giặc Mỹ. Những trận chiến Khe Sanh, Nam Lào…, đã là minh chứng rõ nhất cho điều ấy. Dân tộc Lào, đã cùng Nhân dân Hướng Hoá gùi đạn pháo xe tăng tập kết ở xã Thuận, rồi vượt sông Sê Pôn bằng những tấm bè để đánh Làng Vây - cứ điểm quan trọng án ngữ phía tây Khe Sanh. 

Hình ảnh những chiếc xe tăng, cùng bộ binh quân giải phóng ở vùng lam sơn chướng khí này, đã khiến tướng lĩnh Mỹ và quân đội Sài Gòn kinh ngạc. Cũng phải, bởi lịch sử chiến tranh thế giới chắc chẳng nơi đâu mà đạn pháo, xe tăng lại được gùi cõng bằng những đôi chân trần của người dân, được đóng bè tre nứa vận chuyển để đảm bảo bí mật bất ngờ như ở Việt Nam.

Bộ đội Biên phòng đóng trên địa bàn Xã Thuận (Hướng Hóa) trò chuyện cùng bà con Bru -Vân Kiều
Bộ đội Biên phòng đóng trên địa bàn Xã Thuận (Hướng Hóa) trò chuyện cùng bà con Bru -Vân Kiều

Năm 1977, Hiệp ước hoạch định biên giới quốc gia Việt - Lào được ký kết, chia đôi bờ Sê Pôn sang hai quốc gia. Khi ấy, người dân Bru - Vân Kiều, Pa Cô hai bên sông mới thực sự hiểu khái niệm đường biên ngay trên con sông mà hàng ngày họ vẫn qua lại thăm thân, làm ăn, giúp nhau phát triển kinh tế, hỗ trợ khắc phục thiên tai... 

Con sông Sê Pôn mà cả hai bờ uống chung dòng nước đã là lãnh thổ của hai quốc gia nhưng với bà con Việt-Lào hai bên thì nó không bao giờ có khoảng cách. Sông kết nối 23 bản làng sống bên dãy Trường Sơn với những bản làng bên nước bạn Lào. Hàng chục năm qua, những bản ở hai bên bờ sông đối diện đều kết nghĩa anh em. Từ giữa dòng Sê Pôn, những bản làng Việt-Lào bình yên hai bên sông với khói bếp bay lên đầm ấm; lẫn trong tiếng chày giã gạo cứ nhịp nhàng, khoan thai…

Tin cùng chuyên mục
Chuyến tác nghiệp đáng nhớ

Chuyến tác nghiệp đáng nhớ

Gần 1 tuần lăn lê ở tâm điểm sạt lở xã Trà Leng, huyện Nam Trà My (Quảng Nam) cách đây 2năm về trước đã cho tôi một trải nghiệm về nghề không thể phai mờ…
Tin nổi bật trang chủ
Thủ tướng khẳng định cam kết mạnh mẽ về môi trường đầu tư, mong các nhà đầu tư “đã nói là làm” khi lựa chọn Việt Nam

Thủ tướng khẳng định cam kết mạnh mẽ về môi trường đầu tư, mong các nhà đầu tư “đã nói là làm” khi lựa chọn Việt Nam

Phát biểu tại Diễn đàn Đầu tư Đà Nẵng, Thủ tướng Phạm Minh Chính bày tỏ cam kết mạnh mẽ về xây dựng môi trường đầu tư lành mạnh, bình đẳng và minh bạch, công khai, đề nghị các doanh nghiệp, các nhà đầu tư đầu tư nhiều hơn nữa vào Việt Nam và Đà Nẵng trên tinh thần “chân thành, tin cậy và trách nhiệm”, “đã nói là làm, đã làm là hiệu quả”, luôn “tự hào và vinh dự” khi lựa chọn Việt Nam làm địa điểm đầu tư, cùng nhau chiến thắng, “lợi ích hài hòa, rủi ro chia sẻ”.
Chương trình Lễ hội Trải nghiệm mùa Hè tại huyện Si Ma Cai diễn ra đến hết ngày 29/6

Chương trình Lễ hội Trải nghiệm mùa Hè tại huyện Si Ma Cai diễn ra đến hết ngày 29/6

Sắc màu 54 - Hoàng Sáo - 7 phút trước
Sáng ngày 25/6, tại thôn Sín Chải, UBND xã Bản Mế, huyện Si Ma Cai (Lào Cai) tổ chức Khai mạc Chương trình Lễ hội Trải nghiệm mùa hè lần thứ nhất - năm 2022. Lễ hội diễn ra đến hết ngày 29/6. Tại Lễ hội nhiều hoạt động văn hóa - văn nghệ, thể thao truyền thống đậm đà bản sắc văn hóa dân tộc đã diễn ra, thu hút đông đảo du khách đến tham quan, trải nghiệm.
Hành trình “Tôi yêu Tổ quốc tôi” tại tỉnh Kon Tum

Hành trình “Tôi yêu Tổ quốc tôi” tại tỉnh Kon Tum

Tin tức - Diệp Hoàng - 12 phút trước
Ngày 25/6, Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam tỉnh Kon Tum đã tổ chức chương trình “Tôi yêu Tổ quốc tôi” tại xã biên giới Mô Rai, huyện Sa Thầy với nhiều hoạt động thiết thực, ý nghĩa, sáng tạo. Đây là 1 trong 4 điểm được Trung ương Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam lựa chọn tổ chức Lễ phát động Hành trình “Tôi yêu Tổ quốc tôi” năm 2022 cấp Trung ương.
Thử nghiệm đăng ký tuyển sinh trực tuyến vào các lớp đầu cấp năm học 2022-2023

Thử nghiệm đăng ký tuyển sinh trực tuyến vào các lớp đầu cấp năm học 2022-2023

Giáo dục - T.Hợp - 2 giờ trước
Sở Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) Hà Nội có văn bản gửi các phòng GDĐT và các đơn vị trường học về việc thực hiện công tác tuyển sinh trực tuyến vào các trường mầm non, lớp 1 và lớp 6 năm học 2022-2023.
Ngày 25/6: Việt Nam có 657 ca mắc mới COVID-19

Ngày 25/6: Việt Nam có 657 ca mắc mới COVID-19

Tin tức - BĐT - 3 giờ trước
Ngày 25/6, Việt Nam có 657 ca mắc mới COVID-19 tại 36 tỉnh, thành phố trong đó có 512 ca trong cộng đồng. Trong ngày, cả nước có 5.239 ca COVID-19 đã được công bố khỏi bệnh.
Gia Lai: Tổ chức Chiến dịch thanh niên tình nguyện

Gia Lai: Tổ chức Chiến dịch thanh niên tình nguyện "Kỳ nghỉ hồng"

Xã hội - Ngọc Thu - 4 giờ trước
Ngày 25/6, tại làng Mun, thị trấn Ia Ly, huyện Chư Păh (Gia Lai), Huyện Đoàn Chư Păh phối hợp Đoàn Thanh niên Công ty TNHH một thành viên Cao su Chư Păh, Chi đoàn Điện lực huyện Chư Păh tổ chức chiến dịch thanh niên tình nguyện “Kỳ nghỉ hồng” và hưởng ứng Tháng hành động vì môi trường năm 2022.
Tầm quan trọng của Vitamin B5 với cơ thể con người

Tầm quan trọng của Vitamin B5 với cơ thể con người

Vitamin B5 còn được gọi là axit pantothenic, là một loại vitamin vô cùng cần thiết đối với sức khỏe chúng ta. Vitamin B5 đóng một vai trò quan trọng trong quá trình chuyển hóa năng lượng, cân bằng lượng đường trong máu, giảm cholesterol xấu, hạ huyết áp... Khi thiếu hụt vitamin B5, cơ thể sẽ dễ bị mệt mỏi, mất ngủ, tê tay chân, dễ bị đau dạ dày…
Giai đoạn 2021 - 2025: Nghệ An phấn đấu giảm tỷ lệ hộ nghèo DTTS trên 3% mỗi năm

Giai đoạn 2021 - 2025: Nghệ An phấn đấu giảm tỷ lệ hộ nghèo DTTS trên 3% mỗi năm

Trang địa phương - An Yên - 4 giờ trước
Kỳ họp thứ 6, HĐND tỉnh Nghệ An khóa XVIII, nhiệm kỳ 2021 - 2026 vừa thông qua Nghị quyết, kế hoạch phân bổ vốn thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021 - 2025 trên địa bàn tỉnh là hơn 918,868 tỷ đồng; riêng trong năm 2022 là hơn 404 tỷ đồng.
Đột kích 2 quán Bar, phát hiện 44 đối tượng dương tính ma túy

Đột kích 2 quán Bar, phát hiện 44 đối tượng dương tính ma túy

Pháp luật - Hoàng Thùy - 4 giờ trước
Ngày 25/6, Công an tỉnh Đắk Lắk cho biết, Phòng Cảnh sát hình sự và Phòng Cảnh sát cơ động Công an tỉnh đã đột kích 2 quán Bar lớn ở Tp. Buôn Ma Thuột phát hiện 44 đối tượng dương tính với chất ma túy, thu giữ một khẩu súng và 25 viên đạn.
Thủ tướng dự Diễn đàn đầu tư Đà Nẵng: 7 dự án động lực, trọng điểm kêu gọi đầu tư

Thủ tướng dự Diễn đàn đầu tư Đà Nẵng: 7 dự án động lực, trọng điểm kêu gọi đầu tư

Thời sự - PV - 5 giờ trước
Chiều ngày 25/6, Thủ tướng Phạm Minh Chính dự Diễn đàn đầu tư Đà Nẵng năm 2022 do thành phố Đà Nẵng, Bộ Kế hoạch và Đầu tư phối với các bộ, cơ quan liên quan tổ chức. Tại sự kiện này, Đà Nẵng công bố 7 dự án động lực, trọng điểm kêu gọi đầu tư.
Gặp mặt các đồng chí Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII

Gặp mặt các đồng chí Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII

Tin tức - PV - 5 giờ trước
Sáng 25/6, Ban Tổ chức Trung ương tổ chức Hội nghị gặp mặt các đồng chí Ủy viên dự khuyết Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIII để trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm và đề xuất giải pháp, nâng cao chất lượng thực hiện nhiệm vụ được phân công.
Đắk Lắk: Sốt xuất huyết tăng mạnh trên toàn tỉnh

Đắk Lắk: Sốt xuất huyết tăng mạnh trên toàn tỉnh

Sức khỏe - Lê Hường - 6 giờ trước
Ngày 25/6, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Đắk Lắk cho biết, số ca mắc sốt xuất huyết đang tăng mạnh ở tất cả các địa phương trên toàn tỉnh.