Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Nữ trưởng thôn "giữ lửa" cho văn hóa Mường ở Thanh Hóa

Quỳnh Trâm - 13:18, 19/05/2022

Không chỉ là nữ Trưởng thôn uy tín và trách nhiệm với công việc của thôn bản, chị Lê Thị Hương, ở xã Minh Sơn, huyện Ngọc Lặc (Thanh Hóa) còn là một người đam mê và tâm huyết với việc giữ gìn văn hóa truyền thống của dân tộc Mường, nhất là những bộ trang phục, những làn điệu dân ca, dân vũ độc đáo.

Chị Hương không chỉ ở vai trò nữ trưởng thôn, mà còn là một nghệ nhân văn hóa
Trưởng thôn Lê Thị Hương còn là một nghệ nhân văn hóa

Người phụ nữ Mường được dân tin yêu

Cuối năm 2021, chị Lê Thị Hương (47 tuổi) được bà con trong thôn Minh Nguyên, xã Minh Sơn, tin yêu bầu làm Trưởng thôn. Từ đó, chị là nữ trưởng thôn kiêm công an viên hiếm hoi của Thanh Hoá.

Lần đầu gặp chị Hương, chúng tôi ấn tượng với vẻ chân chất, rắn rỏi và hào sảng của chị. Nở nụ cười tươi, chị Hương chia sẻ: “Làm công việc này, nói dễ không dễ, bảo khó cũng chẳng ai tin, chỉ người đang làm mới hiểu hết. Trong thực hiện các phong trào, muốn người dân nghe theo thì mình phải gương mẫu làm trước".

Thôn Minh Nguyên có 99% là người dân tộc Mường, bởi thế chị là người thấu hiểu hơn ai hết tâm lý, hoàn cảnh, nguyện vọng của người dân. Trước những chủ trương lớn của cấp trên đưa về, chị trở thành cánh tay nối dài, làm cầu nối giữa chính quyền với người dân, đi đầu thực hiện các chủ trương chính sách để bà con tin theo, từ đó các chính sách được triển khai sâu rộng và có hiệu quả.

“Công việc ban ngày như con thoi, nhiều khi đêm khuya trong thôn có sự vụ đột xuất, người dân báo tin, mình cũng không thể trốn tránh trách nhiệm. Trong thôn có việc xảy ra thì người đầu tiên mà người dân gọi chính là trưởng thôn”, chị Hương nói.

Từ ngày làm trưởng thôn, chị bận rộn hơn do phải gánh vác cả việc thôn và việc gia đình. Với chị đó vừa là thách thức, nhưng cũng là vinh dự, chứng tỏ lòng tin và sự tín nhiệm của bà con dành cho chị. “Mình phải cố gắng làm tốt công việc, có mặt bất cứ khi nào người dân trong thôn cần đến, để không phụ lòng tin của người dân”, chị Hương nói.

Ở thôn vẫn còn tình trạng bạo lực gia đình xảy ra. Nhiều chị em thường mang tâm lý “xấu chàng hổ ai” khi chồng rượu chè, say xỉn, nên chỉ khi xảy ra cãi vã dẫn đến bạo lực thì mới báo chính quyền...

Những lúc như vậy, vừa là trách nhiệm của trưởng thôn, nhưng đồng thời là phụ nữ đồng cảm và chia sẻ, chị lập tổ hoà giải luôn đến động viên chị em, khuyên giải người chồng bỏ tật xấu. Nhờ đó các cặp vợ chồng cũng bớt mâu thuẫn, gia đình trở nên êm ấm hạnh phúc hơn.

Lễ hội Pồn Pôông hay tiếng chiêng, điệu hát Xường đã được lưu truyền từ đời này qua đời khác và phản ánh đặc trưng văn hóa của người Mường ở Ngọc Lặc
Lễ hội Pồn Pôông hay tiếng chiêng, điệu hát Xường đã được lưu truyền từ đời này qua đời khác và phản ánh đặc trưng văn hóa của người Mường ở Ngọc Lặc

Giữ lửa văn hoá Mường

Không chỉ mẫn cán, trách nhiệm với công việc, chị Lê Thị Hương còn đam mê, quan tâm đến việc giữ gìn, phát huy các giá trị văn hoá truyền thống của người Mường.

 Là người con dân tộc Mường, nên chị tiếp nhận văn hóa truyền thống của cha ông tự nhiên như “cơm ăn, nước uống”. Người ta biết đến chị qua các hoạt động giao lưu, liên hoan văn hóa các dân tộc trong và ngoài tỉnh, từ khi còn là cô gái tuổi chưa tròn đôi mươi đến nay. Chị cũng nhiều lần đạt giải tại các liên hoan văn hóa các dân tộc trên địa bàn tỉnh.

 Chị kể, ông bà nội đều là những “thợ” hát xường đang có tiếng trong vùng. Chị lớn lên với những điệu hát, điệu múa Mường từ thuở nào.

Theo chị Hương, học hát xường đang không khó, nhưng để hát hay thì cần phải say mê. Nếu như hát “đang” là kể lại những câu chuyện bằng lời hát; thì hát “xường” chính là biến lời ăn, tiếng nói thành câu hát. Người Mường có thể hát xường ở nhiều sự kiện, như: mừng nhà mới; mừng đám cưới; ngày hội đại đoàn kết... với nhiều loại xường, trong đó xường giao duyên là phổ biến nhất.

Không chỉ thành thạo các làn điệu xường với 12 bậc, trên 650 bài hát, chị Hương còn tự tin biểu diễn trống, chiêng trong những sự kiện của cộng đồng. Đặc biệt, nhiều năm qua chị là một trong những người nhiệt tâm “tiếp lửa” trò diễn Pồn Pôông do Nghệ nhân Ưu tú Phạm Thị Tắng truyền dạy.

Nói về di sản văn hóa phi vật thể trò diễn Pồn Pôông, chị Lê Thị Hương tự hào: “Nhắc đến văn hóa truyền thống của người Mường, không thể không nhắc đến hát ru Mường, hát xường, đặc biệt là trò diễn Pồn Pôông. Được theo học với những nghệ nhân của đất Ngọc Lặc như nghệ nhân Phạm Thị Tắng, mới cảm nhận được tâm huyết, nhiệt tình của các cụ với văn hóa truyền thống. Hiểu được điều đó, mình là thế hệ con cháu càng phải có trách nhiệm trong việc bảo tồn, gìn giữ văn hóa Mường”.

Nghĩ là làm, ngoài việc thường xuyên tham gia các sự kiện, liên hoan văn hóa nhằm tôn vinh văn hóa Mường trong cộng đồng, chị Lê Thị Hương nhiệt tình truyền dạy cho các bạn nhỏ. Chị cùng với các ông bà và người yêu văn hóa Mường, thường xuyên tổ chức các buổi truyền dạy hát xường đang, đánh trống, chiêng, dạy nhảy Pồn Pôông cho các cháu nhỏ trong thôn.

Với chị, việc của người lớn chính là định hướng, truyền dạy để con cháu mình không xa lạ với văn hóa truyền thống. Tình yêu và sự say mê không tự nhiên mà có, cũng không bỗng nhiên mất đi. “Tôi tin, văn hóa truyền thống như mạch nguồn âm thầm chảy trong đời sống cộng đồng, chỉ cần thực tâm kiên trì khơi dậy sẽ đạt kết quả”, chị chiêm nghiệm.

Bà Bùi Thị Quyên, Trưởng phòng Văn hóa - Thông tin huyện Ngọc Lặc chia sẻ, chị Hương là gương mặt tiêu biểu có nhiều đóng góp cho bảo tồn, gìn giữ và truyền dạy di sản văn hóa phi vật thể của dân tộc Mường huyện Ngọc Lặc. 

"Nhằm động viên, khích lệ những đóng góp của chị Hương, phòng cũng đã đấu mối với cơ quan chuyên môn làm hồ sơ trình cấp có thẩm quyền đề nghị xét tặng Danh hiệu Nghệ nhân Ưu tú trong lĩnh vực di sản văn hóa phi vật thể cho chị”, bà Quyên thông tin.

Tin cùng chuyên mục
Già làng của bon

Già làng của bon

Mặc dù tuổi đã cao, nhưng ông Kon Yông Ha Bông (Bon Liêng Krắc 1, xã Đạ M’Rông, huyện Đam Rông) là già làng, Người có uy tín, luôn tích cực tuyên truyền, vận động bà con giữ gìn và phát huy khối Đại đoàn kết dân tộc, xóa bỏ tập quán lạc hậu, đẩy mạnh chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, tích cực tham gia xây dựng nông thôn mới, góp phần cải thiện và nâng cao đời sống của bà con.
Tin nổi bật trang chủ
Điều khác biệt độc đáo ở trang phục người Bru - Vân Kiều

Điều khác biệt độc đáo ở trang phục người Bru - Vân Kiều

Người Bru - Vân Kiều phần lớn định cư ở vùng núi phía Tây các tỉnh Quảng Bình, Quảng Trị và Thừa Thiên - Huế. Trang phục truyền thống là một trong những yếu tố quan trọng để làm nên bản sắc văn hóa của đồng bào Bru-Vân Kiều.
Nghề dệt vải của dân tộc Dao họ Lào Cai được công nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Nghề dệt vải của dân tộc Dao họ Lào Cai được công nhận Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Tìm trong di sản - Trọng Bảo - 4 giây trước
Thông tin từ UBND huyện Bảo Thắng, tỉnh Lào Cai cho biết, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch vừa công nhận nghề dệt của dân tộc Dao họ trên địa bàn huyện là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Thua Indonesia, U16 Việt Nam ngậm ngùi về nhì giải Đông Nam Á

Thua Indonesia, U16 Việt Nam ngậm ngùi về nhì giải Đông Nam Á

Thể thao - PV - 21:35, 12/08/2022
Ở trận chung kết U16 Đông Nam Á 2022 tối nay, U16 Việt Nam đã để thua chủ nhà U16 Indonesia với tỷ số 0-1.
Lào Cai: 1 người mất tích, 1 người bị thương nặng do mưa lũ

Lào Cai: 1 người mất tích, 1 người bị thương nặng do mưa lũ

Tin địa phương - Trọng Bảo - 21:17, 12/08/2022
Thông tin từ Văn phòng Ban chỉ huy Phòng chống thiên tai và Tìm kiếm cứu nạn tỉnh Lào Cai cho biết, do ảnh hưởng của hoàn lưu Bão số 2, đêm 11 rạng sáng 12/8, trên địa bản tỉnh Lào Cai có mưa vừa, mưa to gây thiệt hại về người và tài sản hoa màu.
Đắk Lắk: Phát động chuyển đổi số tại xã vùng sâu

Đắk Lắk: Phát động chuyển đổi số tại xã vùng sâu

Khoa học - Công nghệ - Lê Hường - Thu Hằng - 21:15, 12/08/2022
Trong khuôn khổ thực hiện mô hình chuyển đổi số cấp xã trên địa bàn tỉnh Đắk Lắk năm 2022, sáng 12/8, tại Nhà văn hóa xã Phú Lộc, huyện Krông Năng (tỉnh Đắk Lắk) đã diễn ra Lễ phát động thực hiện chuyển số.
Giải Marathon quốc tế “Chạy trên cung đường Hạnh phúc” năm 2022 sẽ diễn ra vào tháng 10

Giải Marathon quốc tế “Chạy trên cung đường Hạnh phúc” năm 2022 sẽ diễn ra vào tháng 10

Thể thao - Văn Hoa - 21:15, 12/08/2022
Theo Kế hoạch 204/KH-UBND ngày 8/8/2022 của UBND tỉnh Hà Giang, Giải Marathon quốc tế “Chạy trên cung đường Hạnh phúc” tỉnh Hà Giang lần thứ IV năm 2022 sẽ được tổ chức vào ngày 9/10.
Trải nghiệm Trà Vinh

Trải nghiệm Trà Vinh

Trong bức tranh thiên nhiên tuyệt đẹp của Đồng bằng sông Cửu Long, tỉnh Trà Vinh là một gam màu xanh mát bởi những cánh đồng lúa, vườn cây hoa trái, cùng hệ thống kênh, rạch và bãi biển trải dài thơ mộng. Đến với Trà Vinh, bạn còn được được thưởng lãm kiến trúc độc đáo của 150 ngôi chùa Khmer và những lễ hội mang đậm nét văn hóa dân tộc diễn ra quanh năm vô cùng hấp dẫn.
Tặng quà cho 228 học sinh DTTS trước thềm năm học mới

Tặng quà cho 228 học sinh DTTS trước thềm năm học mới

Xã hội - Lê Hường - 21:13, 12/08/2022
Ngày 12/8, Công ty Cổ phần Tập đoàn Tân Mai phối hợp với UBND huyện Lắk, UBND xã Đắk Phơi, huyện Lắk (tỉnh Đắk Lắk) tổ chức Chương trình “Cùng em tới trường”, trao tặng tập vở cho 228 em học sinh tiểu học là con đồng bào các DTTS các buôn Jiê Júk và Liêng Keh, xã Đắk Phơi.
Kiên Giang: Bàn giao 4/10 căn nhà cho hộ nghèo DTTS do UBDT vận động hỗ trợ

Kiên Giang: Bàn giao 4/10 căn nhà cho hộ nghèo DTTS do UBDT vận động hỗ trợ

Chính sách dân tộc - S.Vy - H.Diễm - 21:11, 12/08/2022
Ngày 11/8, Ban Dân tộc tỉnh Kiên Giang đã bàn giao 4/10 căn nhà cho hộ nghèo DTTS trên địa bàn huyện biên giới Giang Thành (tỉnh Kiên Giang).
5 người tử vong, 2 người mất tích do mưa lũ tại các tỉnh miền núi phía Bắc

5 người tử vong, 2 người mất tích do mưa lũ tại các tỉnh miền núi phía Bắc

Tin tức - Nguyệt Anh (T/h) - 20:00, 12/08/2022
Theo thông tin từ Ban Chỉ đạo quốc gia về phòng, chống thiên tai, những ngày vừa qua, ảnh hưởng của hoàn lưu bão số 2, tại các tỉnh miền núi phía Bắc đã có mưa lớn, gây thiệt hại nghiêm trọng về người. Tính đến chiều ngày 12/8, mưa lũ ở miền núi phía Bắc làm 5 người chết và 2 người mất tích tại các tỉnh Hòa Bình, Lào Cai, Phú Thọ, Bắc Giang.
Giải pháp nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh phục vụ Nhân dân

Giải pháp nâng cao chất lượng khám, chữa bệnh phục vụ Nhân dân

Thời sự - PV - 19:11, 12/08/2022
Chiều 12/8, tại Nhà Quốc hội, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ đã dự Tọa đàm về dự án Luật Khám bệnh, chữa bệnh (sửa đổi).
Lịch thi đấu vòng loại của đội xe tăng Việt Nam ở Army Games 2022

Lịch thi đấu vòng loại của đội xe tăng Việt Nam ở Army Games 2022

Thể thao - Giải trí - Hoàng Minh - 18:25, 12/08/2022
Ban tổ chức Hội thao quân sự Army Games 2022 đã công bố lịch thi đấu của các đội tuyển tham gia môn "Xe tăng hành tiến" tại Nga.