Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Nguồn lực đầu tư cho công tác di dân khỏi vùng nguy hiểm: Nơi nào cũng kêu thiếu (Bài 1)

Thanh Hải - 11:27, 20/06/2022

LTS: Thực tế hiện nay, việc di dân, tái định cư khỏi vùng nguy hiểm cũng như khắc phục hậu quả thiên tai, chủ yếu dựa vào nguồn lực ngân sách nhà nước. Dù Chính phủ đã rất quan tâm bố trí kinh phí, song còn ở mức rất thấp so với yêu cầu. Trong khi đó, nguồn lực từ xã hội hóa và các nguồn hợp pháp khác lại gần như đang “bỏ trống”, chưa thể tận dụng, khai thác được.

Nhà sinh hoạt cộng đồng bản Nam Tiến 2, xã Bảo Nam, huyện Kỳ Sơn (Nghệ An) xuất hiện nhiều vết nứt, sụt lún hơn 80cm, và không thể an tâm sử dụng
Nhà sinh hoạt cộng đồng bản Nam Tiến 2, xã Bảo Nam, huyện Kỳ Sơn (Nghệ An) xuất hiện nhiều vết nứt, sụt lún hơn 80cm, và không thể an tâm sử dụng

Thiếu kinh phí dẫn đến chậm tiến độ, thậm chí công trình phải… “đắp chiếu” dài ngày, hay người dân sống bất an nơi vùng sạt lở... luôn là vấn đề rất đáng lo ở nhiều dự án di dân khỏi vùng nguy hiểm. Kinh phí là vấn đề được nói đến nhiều nhất, bàn nhiều nhất, nhưng lại không được giải quyết rốt ráo là nguyên nhân chính làm cho cuộc sống của người dân ở vùng nguy hiểm, đa phần là vùng DTTS luôn trong tình trạng bất an kéo dài.

“Sống treo” trên vùng nguy hiểm

Tính đến nay, Nghệ An đang có 33 điểm sạt lở gây ảnh hưởng trực tiếp đến 612 hộ dân với 3.044 nhân khẩu. Dẫn đầu những địa phương có khu vực sạt lở, ngập úng, lũ lụt nguy hiểm, ảnh hưởng đến tính mạng và tài sản Nhân dân là huyện Kì Sơn.

Qua thống kê, huyện này có 9 điểm thường xuyên chịu ảnh hưởng của thiên tai, đe dọa cuộc sống của 384 hộ dân, 2.009 nhân khẩu ở các xã Mường Típ, Bảo Nam, Mường Ải, Tà Cạ, Mỹ Lý, Phà Đánh, Chiêu Lưu.

Ông Xeo Phò Thuyên, người dân bản Nam Tiến 2, xã Bảo Nam, huyện Kỳ Sơn (Nghệ An) kể khổ: Bản ta có nhiều vết nứt lớn, xuất hiện từ năm 2018. Cứ mỗi mùa mưa, vết nứt lại rộng thêm. Cả bản ai cũng lo nhưng chưa biết chuyển đến sinh sống ở đâu để ổn định cuộc sống.

80% địa bàn huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình thường xuyên bị ngập, có nơi ngập sâu (Trong ảnh là cầu Kiến Giang tại thị trấn Kiến Giang, huyện Lệ Thủy bị ngập nặng trong đợt mưa lũ năm 2020)
80% địa bàn huyện Lệ Thủy, tỉnh Quảng Bình thường xuyên bị ngập, có nơi ngập sâu (Trong ảnh là cầu Kiến Giang tại thị trấn Kiến Giang, huyện Lệ Thủy bị ngập nặng trong đợt mưa lũ năm 2020)

Quảng Bình cũng là địa phương có nhiều điểm sạt lở, ngập úng nguy hiểm, đe dọa cuộc sống người dân mỗi mùa mưa bão. Qua khảo sát sơ bộ, toàn tỉnh đang có hơn 60 điểm sạt lở, ngập úng tập trung nhiều tại các huyện Minh Hóa, Tuyên Hóa, Lệ Thủy, Bố Trạch… với kế hoạch, phương án di dời hàng năm cần thực hiện là hơn 10.000 hộ.

Chủ tịch UBND huyện Lệ Thủy (Quảng Bình) Đặng Đại Tình chia sẻ: Nhiều địa phương ở tỉnh Quảng Bình nằm trong vùng cần phải di dân do nguy hiểm khi có mưa bão. Riêng huyện Lệ Thủy, thì 80% địa bàn dễ ngập úng; nhiều vùng ngập sâu như Sơn Thủy, Dương Thủy…; nhiều vùng dễ bị sạt lở nặng như Chung Thủy, Kim Thủy, Ngân Thủy… Tính ra, số lượng hộ dân dễ bị tác động bỡi ngập, sạt lở là khoảng 2.000 hộ.

Đó chỉ là một số ví dụ trong hàng nghìn trường hợp tương tự như vậy trên địa bàn cả nước. Câu chuyện người dân “sống treo” trên vùng nguy hiểm, là thực trạng đáng lo ở nhiều địa phương . Lâu nay, người dân ở vùng miền núi quen sống ven khe suối, dưới chân đồi núi nên nguy cơ ngập úng, sạt lở, lũ quét là điều khó tránh khỏi. 

Ở khu vực đồng bằng, nhiều vùng khu dân cư nằm ở vùng trũng, gần sông trong khi việc đô thị hóa nhanh dẫn đến hệ thống mương, cống tiêu không đáp ứng mưa lũ với tần suất lớn, cũng đã đối mặt với ngập úng nặng trong mùa mưa bão.

Xin được trích dẫn ý kiến của một người dân ở vùng miền núi Kim Bảng, xã Minh Hóa, huyện Minh Hóa (Quảng Bình) để nói về thực trạng chán nản, khi phải vướng dự án “treo”: Bao đời nay, dân làng chúng tôi luôn thấp thỏm khi lũ về. Dự án di dân khẩn cấp vùng ngập lụt, được phê duyệt gần 10 năm, đang rơi vào cảnh “đi chẳng được, ở chẳng xong”. Hàng chục hộ dân vùng miền núi Kim Bảng vẫn chưa thể ra khỏi vùng ngập lụt.

Khu vực Đoàn Kinh tế Quốc phòng 337 đóng quân đang bị sạt lở nghiêm trọng trong đợt mưa lũ năm 2020
Khu vực Đoàn Kinh tế Quốc phòng 337 đóng quân (Quảng Trị) đang bị sạt lở nghiêm trọng trong đợt mưa lũ năm 2020

Địa phương nào cũng kêu thiếu

Rất nhiều hộ dân nằm trong vùng nguy hiểm cần phải được di dân, nhưng chưa thể thực hiện. Trong khi đó, chính quyền các địa phương dù đã rất cố gắng, nhưng vẫn chưa có cách nào khác để giải quyết dứt điểm. Nhiều địa phương thừa nhận đang “bất lực”, chưa thể giải quyết dứt điểm các điểm nguy cơ cao về sạt lở đất, lũ ống, lũ quét, ngập lụt... để bảo đảm an toàn cho người dân trong mùa mưa bão. Trong rất nhiều nỗi lo mà chính quyền các địa phương cho biết, thì đáng lo nhất là vấn đề thiếu kinh phí để thực hiện.

Ông Đặng Trọng Vân, Chủ tịch UBND huyện Hướng Hóa (Quảng Trị) cho biết: Thực tế thì việc bố trí nguồn vốn chưa lồng ghép được vào các dự án; bố trí còn theo lộ trình, chương trình nhỏ giọt nên chưa phù hợp nhu cầu thực tiễn dẫn tới công trình, dự án kéo dài thời gian.

Nhìn từ Nghệ An, nhu cầu về bố trí ổn định dân cư khỏi vùng nguy hiểm là rất lớn. Nhưng, kết quả điều tra tại các địa phương và số liệu báo cáo của Chi cục Phát triển Nông thôn Nghệ An, tổng số vốn đã đầu tư bố trí ổn định dân cư từ năm 2011 đến 2018 là 496,494 tỷ đồng, đạt 38,57% mục tiêu quy hoạch đến 2020. 

Tỉnh Nghệ An đang có 13 dự án di dân, sắp xếp lại dân cư thực hiện dở dang, với tổng số vốn là 124,496 tỷ đồng/752,767 tỷ đồng (vốn được duyệt) đã cho thấy, khả năng cân đối ngân sách không đáp ứng được nhu cầu dẫn tới dự án “đổ bể”, chậm tiến độ.

Nhiều tuyến đường ở Vũ Quang (Hà Tĩnh) bị sạt lở nghiêm trọng đe dọa cuộc sống người dân (ảnh chụp mùa mưa bão năm 2021)
Nhiều tuyến đường ở Vũ Quang (Hà Tĩnh) bị sạt lở nghiêm trọng đe dọa cuộc sống người dân (ảnh chụp mùa mưa bão năm 2021)

Trong rất nhiều lý do nói về dự án “treo”, về nguồn lực đầu tư cho công tác di dân khỏi vùng nguy hiểm, người ta thường đề cập nhiều đến nguyên nhân thiếu vốn, vướng mặt bằng... Mặt khác, địa bàn bố trí dân cư tập trung chủ yếu ở vùng xa, vùng không thuận lợi, vùng miền núi và DTTS (do điều kiện tự nhiên và quỹ đất), yêu cầu kinh phí để đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng các khu TĐC rất lớn, trong khi nguồn vốn đầu tư của Trung ương là chủ yếu, nhưng lại phân bổ nhỏ giọt.

Thêm vào đó, các chương trình, dự án di dân vùng nguy hiểm, chưa huy động được các nguồn vốn hợp pháp khác (như xã hội hóa), do thiếu nguồn lực, đã dẫn đến thời gian thực hiện dự án kéo dài, thậm chí đổ bể. Bên cạnh đó, việc chậm triển khai hoặc triển khai không dứt điểm đã làm tăng kinh phí đầu tư theo thời gian, cũng đã góp phần làm cho dự án không hoàn thành theo tiến độ kế hoạch.

Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Văn Thành từng phát biểu tại Hội nghị toàn quốc về công tác PCTT và TKCN năm 2022 rằng: Đầu tư cho phòng, chống thiên tai là đầu tư cho phát triển bền vững. Do đó, cần quan tâm tăng đầu tư từ ngân sách nhà nước, đa dạng hoá nguồn lực, sử dụng hiệu quả nguồn lực đầu tư,

Tuy nhiên, không phải địa phương nào cũng đa dạng hóa được nguồn lực thực hiện. Vì vậy, việc đầu tư cho việc di dân khỏi vùng nguy hiểm, dù là rất cấp bách nhưng vẫn đang tiếp tục thực hiện theo kiểu “cân, đong, đo, đếm”… Và khi đã như vậy thì chuyện: “đầu tư dàn trải”; “dự án cấp bách… tiến độ rùa bò”; "Dân khổ vì dự án treo"... cũng là hiển nhiên.

Tin cùng chuyên mục
Hội thi tìm hiểu kiến thức về Luật phòng, chống bạo lực gia đình

Hội thi tìm hiểu kiến thức về Luật phòng, chống bạo lực gia đình

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Thanh Hóa phối hợp với các ban, sở, ngành thành viên Ban Chỉ đạo công tác gia đình tỉnh đã tổ chức Hội thi tìm hiểu kiến thức về Luật Phòng, chống bạo lực gia đình và Chiến lược phát triển gia đình Việt Nam năm 2022.
Tin nổi bật trang chủ
Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Nông Quốc Tuấn gặp mặt Đoàn đại biểu Người có uy tín tiêu biểu tỉnh Bình Phước

Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Nông Quốc Tuấn gặp mặt Đoàn đại biểu Người có uy tín tiêu biểu tỉnh Bình Phước

Chiều ngày 28/6, tại trụ sở Ủy ban Dân tộc (UBDT), Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm UBDT Nông Quốc Tuấn đã thân mật tiếp Đoàn đại biểu Người có uy tín tiêu biểu trong đồng bào DTTS tỉnh Bình Phước. Đoàn gồm 40 đại biểu, đại diện cho 364 Người có uy tín của tỉnh, do ông Lý Trọng Nhân, Trưởng Ban Dân tộc tỉnh làm Trưởng đoàn.
Chủ tịch nước tiếp Lãnh sự Danh dự Việt Nam tại Thụy Sỹ

Chủ tịch nước tiếp Lãnh sự Danh dự Việt Nam tại Thụy Sỹ

Thời sự - PV - 22:40, 28/06/2022
Ngày 28/6, tại Phủ Chủ tịch, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc tiếp ông Philipp Rosler, Lãnh sự Danh dự Việt Nam tại Thụy Sỹ, cùng đoàn doanh nghiệp Thụy Sỹ thăm Việt Nam, tìm kiếm cơ hội thúc đẩy hợp tác thương mại, đầu tư giữa Việt Nam và hai nước Đức, Thụy Sỹ.
Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ chúc mừng Quốc hội Vương Quốc Thái Lan

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ chúc mừng Quốc hội Vương Quốc Thái Lan

Thời sự - PV - 22:36, 28/06/2022
Nhân dịp Kỷ niệm 90 năm Quốc hội Vương Quốc Thái Lan (1932 - 2022), Tôi xin chúc mừng Ngài Chủ tịch, các vị Nghị sĩ và nhân dân Vương Quốc Thái Lan về những thành tựu đáng tự hào đã đạt được trong 90 năm qua.
Triển lãm quốc tế lần thứ 18 về máy, công cụ cơ khí chính xác và gia công kim loại

Triển lãm quốc tế lần thứ 18 về máy, công cụ cơ khí chính xác và gia công kim loại

Khoa học - Công nghệ - Tuệ An - 22:29, 28/06/2022
Triển lãm và Hội thảo Máy công cụ, cơ khí chính xác và Gia công kim loại – MTA Vietnam 2022 lần thứ 18 sẽ được tổ chức tại SECC, Trung tâm Hội chợ & Triển lãm Sài Gòn từ ngày 6-9/7.
Đắk Lắk: Kết nối giao thương, thúc đẩy cung - cầu hàng hóa Tây Nguyên

Đắk Lắk: Kết nối giao thương, thúc đẩy cung - cầu hàng hóa Tây Nguyên

Kinh tế - Lê Hường - 20:31, 28/06/2022
Ngày 28/6, thông tin từ Trung tâm Xúc tiến thương mại, Sở Công Thương Đắk Lắk cho biết, đơn vị vừa ban hành Kế hoạch tổ chức Hội nghị kết nối giao thương giữa nhà cung cấp khu vực Tây Nguyên với các doanh nghiệp xuất khẩu và tổ chức xúc tiến thương mại năm 2022 sẽ được tổ chức vào tháng 7 tới đây. Đây là Chương trình cấp quốc gia về xúc tiến thương mại năm 2022.
Bắc Sơn (Lạng Sơn): Kiểm tra công tác xây dựng nông thôn mới

Bắc Sơn (Lạng Sơn): Kiểm tra công tác xây dựng nông thôn mới

Tin địa phương - Thiên An - Mỹ Dung - 20:27, 28/06/2022
Ngày 28/6, Đoàn kiểm tra do lãnh đạo Sở Tài nguyên và Môi trường làm Trưởng đoàn đa thực hiện kiểm tra công tác xây dựng nông thôn mới năm 2022 tại huyện Bắc Sơn, tỉnh Lạng Sơn.
Có gì đặc biệt ở sân bay tốt nhất thế giới?

Có gì đặc biệt ở sân bay tốt nhất thế giới?

Là điểm nhấn độc đáo có một không hai, khu phức hợp Jewel được ví như một viên đá quý toạ lạc tại sân bay quốc tế Changi (Singapore) - một trong những sân bay tốt nhất trên thế giới. Tại đây, bạn sẽ được chiêm ngưỡng thác nước trong nhà lớn nhất thế giới, khu vườn với hơn 900 loài cây khác nhau và rất nhiều điều thú vị nữa. Hãy xem video để khám phá có gì đặc biệt ở sân bay tốt nhất thế giới này nhé!
Ngoại trưởng Australia ghé thăm Việt Nam và thưởng thức phở gà

Ngoại trưởng Australia ghé thăm Việt Nam và thưởng thức phở gà

Tin tức - Duy Ly - 20:26, 28/06/2022
Vào ngày 26/6 vừa qua, bà Penny Wong đã có chuyến thăm Việt Nam. Đây là chuyến thăm thứ hai tới các nước Đông Nam Á sau khi bà Wong nhậm chức Ngoại trưởng cách đây hơn 1 tháng. Trước khi tham gia các hoạt động chính trong chuyến thăm, bà đã có dịp thưởng thức món phở gà Hà Nội.
Hội thi tìm hiểu kiến thức về Luật phòng, chống bạo lực gia đình

Hội thi tìm hiểu kiến thức về Luật phòng, chống bạo lực gia đình

Xã hội - Quỳnh Chi - 20:23, 28/06/2022
Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Thanh Hóa phối hợp với các ban, sở, ngành thành viên Ban Chỉ đạo công tác gia đình tỉnh đã tổ chức Hội thi tìm hiểu kiến thức về Luật Phòng, chống bạo lực gia đình và Chiến lược phát triển gia đình Việt Nam năm 2022.
Tọa đàm lập pháp giữa Quốc hội Việt Nam và Hungary

Tọa đàm lập pháp giữa Quốc hội Việt Nam và Hungary

Thời sự - PV - 19:49, 28/06/2022
Chiều 27/6, giờ địa phương, tại Nhà Quốc hội Hungary, trong khuôn khổ chuyến thăm chính thức Hungary, Quốc hội Việt Nam và Quốc hội Hungary đã tổ chức toạ đàm lập pháp lần thứ 4 với chủ đề “Hoàn thiện khung pháp lý về giảm phát thải khí nhà kính, năng lượng tái tạo và kinh tế xanh”. Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ và Chủ tịch Quốc hội Hungary László KÖvér đồng chủ trì toạ đàm.
Giới thiệu vở vũ kịch “Chuyện kể 3 nền văn minh cà phê”

Giới thiệu vở vũ kịch “Chuyện kể 3 nền văn minh cà phê”

Giải trí - Nguyệt Anh - 18:59, 28/06/2022
Đây là vở vũ kịch đầu tiên trên thế giới về ba nền văn minh cà phê do Trung Nguyên Legend nghiên cứu và sáng tạo, góp phần nâng cà phê thành văn hóa – nghệ thuật – triết đạo.
Các địa phương trên cả nước kỷ niệm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6)

Các địa phương trên cả nước kỷ niệm Ngày Gia đình Việt Nam (28/6)

Tin tức - Thành Nam - 18:36, 28/06/2022
Hưởng ứng Ngày Gia đình Việt Nam năm 2022 với chủ đề “Gia đình bình an - xã hội hạnh phúc”, tại nhiều địa phương trên cả nước đã diễn ra nhiều hoạt động kỷ niệm sôi nổi.