Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Giảm nghèo bền vững - Nhìn lại một chặng đường: Nhận diện yếu tố then chốt ( Bài cuối )

Sỹ Hào - 22:14, 21/07/2020

Để giảm nghèo bền vững, ngoài nguồn lực của Nhà nước thì ý thức tự vươn lên của người dân là yếu tố then chốt. Nhưng đây là vấn đề không dễ thực hiện, nếu các địa phương không có cách làm sáng tạo; thậm chí nếu không cứng nhắc sẽ rơi vào tình trạng chín ép

Để giảm nghèo, vượt qua những khó khăn khách quan thì đồng bào DTTS cần có ý chí vươn lên. (Ảnh minh họa)
Để giảm nghèo, vượt qua những khó khăn khách quan thì đồng bào DTTS cần có ý chí vươn lên. (Ảnh minh họa)

Niềm tin

Báo Dân tộc và Phát triển số 1640, ra ngày 17/7 đã đề xuất đưa tiêu chí về văn hóa hay đạo đức vào chuẩn nghèo giai đoạn mới. Việc áp dụng tiêu chí này nhằm khuyến khích ý thức tự vươn lên, không trông chờ, ỷ lại của người nghèo, từ đó nâng cao hiệu quả của các chính sách giảm nghèo.

Mặc dù yếu tố văn hóa hay đạo đức rất khó định lượng, nhưng việc đưa tiêu chí này vào đánh giá, rà soát hộ nghèo có thể thực hiện được, thuận lợi nhất là ở các địa phương đã đạt chuẩn nông thôn mới (NTM), đang xây dựng NTM nâng cao, tiến tới kiểu mẫu. Bởi ở những địa bàn này, quyết tâm “xóa trắng” hộ nghèo không chỉ là nhiệm vụ, mà đã được củng cố thành niềm tin của cán bộ, đảng viên và người dân.

Như ở ấp 2, xã Khánh An, huyện U Minh (Cà Mau), năm 2015, khi xã “về đích” NTM, ấp vẫn còn 9 hộ nghèo, 16 hộ cận nghèo. Đây đều là những hộ nghèo “bền vững”. Nhưng đến thời điểm này, ấp không còn hộ nghèo, chỉ còn 2 hộ cận nghèo.

Theo Bí thư Chi bộ ấp 2, ông Mai Văn Hướng, trong công tác giảm nghèo, nguồn lực hỗ trợ là quan trọng, nhưng then chốt là làm thế nào để hộ nghèo tin rằng mình có thể thoát được nghèo. Nguyên nhân nghèo thì rất đa dạng: Không có lao động, không đất sản xuất, thiếu vốn, hoàn cảnh bệnh tật… Do đó, cán bộ làm công tác giảm nghèo tại cơ sở phải sàng lọc, phân loại để có cách tuyên truyền, vận động cũng như thực hiện hỗ trợ trúng nhu cầu của hộ nghèo.

Đặc biệt, không ít hộ sau khi thoát nghèo, không còn hưởng những chính sách hỗ trợ nên sẽ có tâm lý “hụt hẫng” nhất định. Nếu không có ý thức vươn lên mạnh mẽ, thì hộ nghèo rất dễ buông xuôi, thậm chí còn tâm lý chán nản, so sánh. Vì vậy, chính quyền cấp cơ sở cần tiếp tục giúp đỡ để hộ vừa thoát nghèo ổn định, vươn lên.

Và ý chí

Những năm qua, hộ nghèo ở vùng DTTS và miền núi ngoài được hưởng lợi từ hai chương trình mục tiêu quốc gia (xây dựng NTM và giảm nghèo bền vững) thì còn được thụ hưởng những chương trình, chính sách đặc thù. Chỉ tính hỗ trợ bằng tiền (hoặc hiện vật), theo kết quả điều tra thực trạng kinh tế - xã hội (KT-XH) 53 DTTS năm 2019 của Tổng cục Thống kê và Ủy ban Dân tộc được công bố tháng 7 vừa qua, đã có 1,2 triệu hộ DTTS (chiếm 36,9% tổng số hộ DTTS cả nước) được thụ hưởng.

Vậy nhưng, “lõi nghèo” cả nước hiện vẫn là vùng DTTS và miền núi. Theo kết quả điều tra thực trạng KT-XH 53 DTTS năm 2019, tỷ lệ hộ nghèo ở vùng DTTS và miền núi hiện vẫn cao gấp 3,5 lần so với tỷ lệ chung toàn quốc; tỷ lệ hộ nghèo ở khu vực biên giới vẫn ở mức 48,4%, cao gấp 1,5 lần so với khu vực khác.

Ngoài các yếu tố khách quan (thiên tai địch họa, cơ sở hạ tầng thiếu và yếu, địa hình chia cắt, tập quán sản xuất lạc hậu…), thì không thể phủ nhận vẫn còn một bộ phận người nghèo còn trông chờ, ỷ lại vào chính sách. Điều này khiến nguồn ngân sách bố trí cho giảm nghèo vùng DTTS và miền núi như “muối bỏ biển”.

Trong Dự thảo chuẩn nghèo giai đoạn 2021 - 2025 của Bộ Lao động, Thương binh và Xã hội, dự kiến chuẩn nghèo về thu nhập sẽ được nâng lên khoảng gần 1,6 triệu đồng/người/tháng ở khu vực nông thôn, cao gấp đôi so với hiện nay. Điều này tất yếu sẽ dẫn tới gia tăng số hộ nghèo cả nước.

Trong khi đó, tổng nguồn lực thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia về giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021 - 2025 chỉ đạt 78,30% so với giai đoạn 2016 - 2020. Vì vậy, cùng với nỗ lực thực thi chính sách của các bộ, ngành, địa phương thì ý thức, nghị lực, quyết tâm vươn lên của người nghèo phải được xác định là yếu tố then chốt trong giảm nghèo bền vững.

Tin cùng chuyên mục
Chính sách dân tộc: Điểm tựa để người dân thoát nghèo

Chính sách dân tộc: Điểm tựa để người dân thoát nghèo

Từ các Chương trình, chính sách như Nghị quyết 30a, Chương trình 135, Quyết định 102; Quyết định 1672... đồng bào DTTS trên địa bàn tỉnh Điện Biên đã được hỗ trợ phát triển sản xuất, hỗ trợ vốn, khoa học - kỹ thuật (KH-KT), học nghề và phát triển nghề để vươn lên phát triển kinh tế, góp phần xóa đói giảm nghèo, nâng cao đời sống.
Tin nổi bật trang chủ
Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Đỗ Văn Chiến tiếp Giám đốc quốc gia Ngân hàng Phát triển Châu Á tại Việt Nam

Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Đỗ Văn Chiến tiếp Giám đốc quốc gia Ngân hàng Phát triển Châu Á tại Việt Nam

Ngày 25/9/2020, tại Hà Nội, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Đỗ Văn Chiến đã tiếp ngài Andrew Jeffries, Giám đốc quốc gia Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) tại Việt Nam. Tham dự buổi tiếp có lãnh đạo một số Vụ, đơn vị thuộc Ủy ban Dân tộc; các chuyên gia của ADB.
Phó Chủ tịch nước dự Đại hội Thi đua yêu nước Văn phòng Chủ tịch nước

Phó Chủ tịch nước dự Đại hội Thi đua yêu nước Văn phòng Chủ tịch nước

Tin tức - PV - 20:38, 25/09/2020
Chiều 25/9, tại Phủ Chủ tịch, Văn phòng Chủ tịch nước tổ chức Đại hội Thi đua yêu nước lần thứ III, giai đoạn 2020-2025. Phó Chủ tịch nước Đặng Thị Ngọc Thịnh, Phó Chủ tịch thứ nhất Hội đồng Thi đua Khen thưởng Trung ương dự và phát biểu chỉ đạo tại Đại hội.
Đồng chí Phạm Viết Thanh tái đắc cử Bí thư Tỉnh ủy Bà Rịa-Vũng Tàu

Đồng chí Phạm Viết Thanh tái đắc cử Bí thư Tỉnh ủy Bà Rịa-Vũng Tàu

Tin tức - Lê Vũ - 18:35, 25/09/2020
Sáng 25/9, Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu lần thứ VII, nhiệm kỳ 2020-2025 bước vào ngày làm việc thứ ba.
Chính sách dân tộc: Điểm tựa để người dân thoát nghèo

Chính sách dân tộc: Điểm tựa để người dân thoát nghèo

Chính sách dân tộc - Thúy Hồng - 16:54, 25/09/2020
Từ các Chương trình, chính sách như Nghị quyết 30a, Chương trình 135, Quyết định 102; Quyết định 1672... đồng bào DTTS trên địa bàn tỉnh Điện Biên đã được hỗ trợ phát triển sản xuất, hỗ trợ vốn, khoa học - kỹ thuật (KH-KT), học nghề và phát triển nghề để vươn lên phát triển kinh tế, góp phần xóa đói giảm nghèo, nâng cao đời sống.
TP HCM: Truy tặng 41 danh hiệu Bà mẹ Việt Nam anh hùng

TP HCM: Truy tặng 41 danh hiệu Bà mẹ Việt Nam anh hùng

Tin tức - Lê Vũ - 16:22, 25/09/2020
Nhân kỷ niệm 75 năm ngày Nam Bộ kháng chiến (23/9/1945-23/9/2020), sáng 25/9, Thành ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam TPHCM tổ chức lễ truy tặng danh hiệu vinh dự nhà nước “Bà mẹ Việt Nam anh hùng” đợt 40.
Bình Phước: Tuyên truyền, hướng dẫn luật giao thông cho đồng bào S’tiêng

Bình Phước: Tuyên truyền, hướng dẫn luật giao thông cho đồng bào S’tiêng

Tin tức - Đinh Hiển - 16:22, 25/09/2020
Trong 5 ngày từ 23- 29/9/2020 Ban Dân tộc tỉnh Bình Phước phối hợp với Phòng cảnh sát giao thông Công an tỉnh và UBND huyện Hớn Quản tổ chức Hội nghị tuyên truyền, phổ biến pháp luật về an toàn giao thông tới đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn 5 xã gồm: Minh Đức, Thanh An, Phước An, Tân Hưng, An Khương. Đây là những xã thuộc địa bàn vùng sâu, vùng xa và có đông đồng bào dân tộc thiểu số S’tiêng sinh sống.
Ông Lê Quang Mạnh được bầu làm Bí thư Thành uỷ Cần Thơ

Ông Lê Quang Mạnh được bầu làm Bí thư Thành uỷ Cần Thơ

Thời sự - N.Tâm - 15:20, 25/09/2020
Sáng 25/9, Đại hội Đảng bộ TP Cần Thơ khoá XIV, nhiệm kỳ 2020 - 2025 đã báo cáo kết quả Hội nghị lần thứ Nhất, Ban Chấp hành Đảng bộ khóa mới. Ông Lê Quang Mạnh, Phó Bí thư Thành uỷ, Chủ tịch UBND Thành phố được bầu làm Bí thư Thành ủy Cần Thơ, nhiệm kỳ 2020 - 2025.
Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh An Giang lần thứ XI, nhiệm kỳ 2020 - 2025 thành công tốt đẹp

Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh An Giang lần thứ XI, nhiệm kỳ 2020 - 2025 thành công tốt đẹp

Thời sự - N.Tâm - 15:16, 25/09/2020
Trong 2 ngày, 24-25/9, diễn ra Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh An Giang lần thứ XI, nhiệm kỳ 2020 - 2025. Đồng chí Võ Văn Thưởng, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương dự và chỉ đạo Đại hội.
Tín hiệu đáng mừng từ nông sản Việt

Tín hiệu đáng mừng từ nông sản Việt

Kinh tế - PV - 15:12, 25/09/2020
Sau hơn 1 tháng Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – Liên minh châu Âu (EVFTA) chính thức có hiệu lực (từ 1/8/2020), nông sản Việt Nam đã gia tăng đáng kể giá trị xuất khẩu sang thị trường này, hứa hẹn sẽ mang lại những thành quả mới cho nông sản Việt.
Thúc đẩy xây dựng nông thôn mới bằng cơ chế đặc thù

Thúc đẩy xây dựng nông thôn mới bằng cơ chế đặc thù

Kinh tế - Tùng Nguyên - 15:06, 25/09/2020
Công cuộc xây dựng nông thôn mới (NTM) ở miền núi đã khó thì ở các thôn, bản vùng biên lại càng khó khăn hơn. Để những địa bàn này “về đích” NTM, tiến tới nâng cao các tiêu chí thì cơ chế hỗ trợ, động viên đóng vai trò hết sức quan trọng.
Người làm hồi sinh điệu Tamya Ariya truyền thống

Người làm hồi sinh điệu Tamya Ariya truyền thống

Sắc màu 54 - Hoàng Thùy - 15:03, 25/09/2020
Nghệ nhân Tou Neh Ma Bio ở bản Diom A, xã Lạc Xuân, huyện Đơn Dương (Lâm Đồng) được xem là một “bảo tàng sống” lưu giữ văn hóa truyền thống của dân tộc Chu Ru. 15 năm qua, bà đã “truyền lửa” đam mê cho thế hệ trẻ, làm hồi sinh các vũ điệu cổ, giữ tiếng cồng, chiêng mãi âm vang. Bà là một trong những gương mặt tiêu biểu của huyện Đơn Dương được tham dự Đại hội Đại biểu toàn quốc các DTTS Việt Nam lần thứ II năm 2020 sắp tới.