Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Ngày quốc tế Không khí sạch vì bầu trời xanh: Hướng tới hành tinh khỏe mạnh

Nga Anh - 12:44, 07/09/2021

Ngày 7/9 được Đại hội đồng Liên hợp quốc chọn là Ngày Quốc tế Không khí sạch cho bầu trời xanh, ghi nhận tầm quan trọng của việc nâng cao nhận thức cộng đồng, thúc đẩy cải thiện chất lượng không khí.

Ngày quốc tế Không khí sạch vì bầu trời xanh
Ngày quốc tế Không khí sạch vì bầu trời xanh

Ô nhiễm không khí chính là mối đe dọa lớn nhất về môi trường đối với sức khỏe con người và cũng là một trong những nguyên nhân chính gây tử vong, bệnh tật trên toàn cầu mà có thể phòng tránh được.

Năm 2021, Ngày Quốc tế Không khí sạch vì bầu trời xanh có chủ đề “Healthy Air, Healthy Planet” (Không khí trong lành, Hành tinh khỏe mạnh). Năm nay nhấn mạnh tới tác động của ô nhiễm không khí tới sức khỏe của chúng ta, đặc biệt trong bối cảnh đại dịch Covid-19. Cùng nhìn lại tình trạng ô nhiễm không khí và bụi mịn ở Việt Nam để đưa ra giải pháp khắc phục thời gian tới.

Nguy cơ từ ô nhiễm không khí và bụi mịn

Hà Nội đã xây dựng được bản đồ ô nhiễm không khí do bụi PM2,5 qua đó cho thấy mức ô nhiễm tại các quận huyện và sự biến động ô nhiễm theo thời gian. Trong năm 2019, nồng độ bụi PM2,5 trung bình năm của các quận, huyện và thị xã nằm trong khoảng 28,2 đến 40,2 µg/m³, vượt mức quy chuẩn quốc gia QCVN 05:2013 (25 µg/m³). Các quận Đống Đa, Ba Đình, Hai Bà Trưng có nồng độ PM2,5 cao nhất. Các huyện ngoại thành có nồng độ PM2,5 thấp hơn. Và trong năm 2020, mặc dù đã có sự cải thiện nhưng nồng độ bụi trung bình năm ở đa số các quận/ huyện vẫn vượt mức QCVN 05:2013.

Trên toàn lãnh thổ Việt Nam, khu vực có ô nhiễm không khí do bụi mịn PM2,5 cao nhất không chỉ tại Hà Nội mà còn ở các tỉnh thành lân cận như Bắc Ninh, Hải Dương, Hưng Yên, Thái Bình, Nam Định.

Các nghiên cứu trong nước và quốc tế đã chỉ ra tác động sức khỏe của ô nhiễm không khí từ bụi PM2,5 có ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng ở Việt Nam. Trong đó, báo cáo về gánh nặng bệnh tật toàn cầu cho thấy, ở Việt Nam, ô nhiễm không khí là một trong năm yếu tố nguy cơ hàng đầu gây ra gánh nặng bệnh tật và tử vong sớm, chỉ xếp sau cao huyết áp, hút thuốc, đái tháo đường và nguy cơ liên quan đến yếu tố dinh dưỡng.

Ô nhiễm bụi mịn tại Hà Nội hồi tháng 1 năm 2021 (Thời điểm Hà Nội chưa giãn cách xã hội do dịch Covid-19)
Ô nhiễm bụi mịn tại Hà Nội hồi tháng 1 năm 2021 (Thời điểm Hà Nội chưa thực hiện giãn cách xã hội do dịch Covid-19)

Để giảm ô nhiễm không khí hiệu quả, cần xác định rõ các nguồn thải. Tại Hà Nội, các nghiên cứu gần đây nhất đều chỉ ra các nguyên nhân chính gây ra ô nhiễm không khí là hoạt động công nghiệp, giao thông, đốt rơm rạ, đun nấu (dân sinh và thương mại), đốt rác thải, bụi đường.

Trong đó, ô nhiễm không khí do bụi PM2,5 tại Hà Nội bị ảnh hưởng rất lớn từ nguồn bên ngoài, cụ thể chỉ có 1/3 lượng bụi mịn PM2,5 sinh ra trực tiếp từ các nguồn thải tại địa bàn thành phố, và 2/3 lượng bụi còn lại đến từ các tỉnh lân cận, khu vực đồng bằng sông Hồng, lan truyền từ xa và các nguồn tự nhiên.

Các nghiên cứu trên thế giới ban đầu cho thấy người dân sinh sống ở các khu vực ô nhiễm không khí có xu hướng mắc và tử vong do Covid-19 cao hơn. Việc tiếp xúc lâu dài với ô nhiễm không khí có thể làm suy giảm hệ thống miễn dịch, dẫn đến tăng tính nhạy cảm với vi rút và gây nhiễm virus nghiêm trọng hơn. Do đó, giảm thiểu ô nhiễm không khí cũng là một cách giảm gánh nặng bệnh tật của đại dịch Covid-19.

Bức tranh ô nhiễm không khí do bụi PM2,5 đã rõ ràng hơn, nhưng Hà Nội cũng như nhiều tỉnh, thành phố bị ô nhiễm không khí ở Việt Nam còn thiếu rất nhiều nghiên cứu và dữ liệu quan trọng để có một bức tranh cụ thể về nguyên nhân và giải pháp cho tình hình hiện tại.

Với thực trạng ô nhiễm không khí hiện nay, cần sự đầu tư lâu dài và quyết liệt của cơ quản quản lý cấp trung ương và chính quyền địa phương cho việc nghiên cứu về ô nhiễm không khí để kiểm soát ô nhiễm từ nguồn thải.

Chung tay cải thiện chất lượng không khí

Theo Ngân hàng Thế giới, nồng độ PM2,5 tại Hà Nội được dự báo vẫn sẽ tiếp tục tăng từ nay cho đến năm 2030 với các chính sách về quản lý chất lượng không khí như hiện nay.

Để cải thiện chất lượng không khí, đòi hỏi sự chung tay của nhiều cấp (trung ương và địa phương), nhiều lĩnh vực (môi trường - sức khỏe - các ngành nghề sản xuất) và nhiều bên tham gia (nhà nước - doanh nghiệp - cộng đồng và các tổ chức xã hội).

Kết nối các bên trong việc bảo vệ môi trường không khí, Luật Bảo vệ môi trường 2020 đã bổ sung quy định về Kế hoạch Quản lý chất lượng không khí và Trách nhiệm của các cơ quan quản lý liên quan; đồng thời Bộ Tài nguyên và Môi trường đã ban hành hướng dẫn xây dựng Kế hoạch quản lý chất lượng không khí cấp tỉnh.

Tại địa phương như Hà Nội, một loạt các chỉ thị kiểm soát ô nhiễm không khí đã ra đời và đang là công cụ quản lý để triển khai các giải pháp cụ thể, như Chỉ thị 15/CT-UBND ngày 30/10/2019 về loại bỏ than tổ ong, Chỉ thị 15/CT-UBND ngày 18/9/2020 về kiểm soát đốt rơm rạ và chất thải.

Kết quả cho thấy, tính đến đầu quý II/2021, Hà Nội còn khoảng 2.166 bếp than tổ ong tại 27/30 quận huyện trên địa bàn thành phố, giảm 96% so với khảo sát năm 2017 và 91% so với khảo sát đầu năm 2019.

Tính đến thời điểm tháng 4/2021, số lượng bếp than tổ ong 10 Quận nội thành đã giảm 56.1% so với khảo sát tháng 12/2020. Trong đó, nhóm 5 Quận nội thành có tỷ lệ giảm cao nhất bao gồm Hoàn Kiếm (78%), Ba Đình (76%), Cầu Giấy (70%), Hai Bà Trưng (56%) và Tây Hồ (53%).

Đối với việc đốt rơm rạ, rác thải, trong năm 2020 - 2021, tại Hà Nội, các huyện Sóc Sơn, Đan Phượng, Thanh Oai, Chương Mỹ, Đông Anh,...đã lập kế hoạch thúc đẩy các giải pháp truyền thông, xử lý và kiểm soát đốt rơm rạ ngoài đồng ruộng.

Để giảm ô nhiễm do phương tiện giao thông, các thành phố như Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, Đà Nẵng Nẵng đều định hướng tổ chức thực hiện đo kiểm khí thải xe mô tô, xe gắn máy.

Tại TP. Hồ Chí Minh, kết quả đo kiểm khí thải cho 10.628 xe mô tô, xe gắn máy cho thấy hơn 50% các xe sử dụng từ 5 năm trở lên không đạt tiêu chuẩn khí thải (TCVN 6438-2018 mức 1 và mức 2). Trong đó, đối với xe mô tô xe gắn máy 5 năm trở lên không đạt tiêu chuẩn khí thải, có 40% xe được cải thiện và đạt tiêu chuẩn sau khi bảo dưỡng xong.

Tại Hà Nội và Đà Nẵng, ở mỗi thành phố, số lượng được đo kiểm dự kiến khoảng 3.000 - 5.000 xe mô tô, xe gắn máy. Người dân được kiểm tra khí thải xe máy miễn phí khi chủ động mang xe đến các trạm kiểm định và được các chuyên gia của các hãng tư vấn về tình trạng xe và các giải pháp khác nhằm bảo đảm an toàn giao thông và hạn chế phát thải gây ô nhiễm môi trường và sức khỏe.

Các giải pháp trên cùng với việc truyền thông về giáo dục, khoa học công dân với bảo vệ môi trường đã vận động nhiều người trong cộng đồng cùng đưa ra những giải pháp khắc phục ô nhiễm không khí, cải thiện bầu không khí hít thở của chúng ta mỗi ngày.

Tin cùng chuyên mục
Nghệ An sạt lở và ngập úng cục bộ do hoàn lưu bão số 6

Nghệ An sạt lở và ngập úng cục bộ do hoàn lưu bão số 6

Ảnh hưởng của hoàn lưu bão số 6 đã gây mưa vừa đến mưa to ở Nghệ An. Hiện tại, nhiều tuyến đường, cầu cống dân sinh đã bị ngập; nhiều công trình cũng đã bị sạt lở, gãy đổ… Chính quyền địa phương đang nỗ lực ra quân khắc phục hậu quả, bảo đảm cuộc sống cho người dân.
Tin nổi bật trang chủ
Triển khai thực hiện nhiệm vụ bằng quyết tâm cao nhất

Triển khai thực hiện nhiệm vụ bằng quyết tâm cao nhất

Đó là kết luận của Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Hầu A Lềnh trong buổi Hội ý Lãnh đạo UBDT ngày 27/9, tại Hà Nội. Tham dự buổi làm việc còn có các Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm: Nông Quốc Tuấn, Hoàng Thị Hạnh, Y Thông, cùng lãnh đạo một số Vụ, đơn vị trực thuộc UBDT.
Người Thái ở Chư A Thai gắn bó với nghề nuôi tằm ăn lá mì

Người Thái ở Chư A Thai gắn bó với nghề nuôi tằm ăn lá mì

Nghề nghiệp - Việc làm - PV - 6 phút trước
Với việc duy trì nghề truyền thống nuôi tằm ăn lá mì (sắn), cộng đồng người Thái tại thôn Drok, xã Chư A Thai, huyện Phú Thiện (Gia Lai) có thu nhập ổn định.
Triển khai thử nghiệm phần mềm kiểm soát xe vận tải hàng hoá bằng mã QR Code của Bộ Công an

Triển khai thử nghiệm phần mềm kiểm soát xe vận tải hàng hoá bằng mã QR Code của Bộ Công an

Khoa học - Công nghệ - T.Hợp - 22 phút trước
Tổng cục Đường bộ Việt Nam vừa có văn bản gửi UBND, các Sở GTVT địa phương đề nghị triển khai thử nghiệm phần mềm kiểm soát xe vận tải hàng hoá bằng mã QR Code của Bộ Công an thay cho mã QR Code ngành GTVT.
Phú Yên: Ổn định đời sống người dân miền núi

Phú Yên: Ổn định đời sống người dân miền núi

Trang địa phương - PV - 37 phút trước
Từ đầu năm đến nay, dịch bệnh Covid-19 khiến đời sống người đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi gặp không ít khó khăn. Được sự quan tâm, động viên của cấp ủy, chính quyền các cấp, bà con đang dần ổn định cuộc sống, khôi phục sản xuất. Các chương trình, chính sách dân tộc được thực hiện đầy đủ, kịp thời.
Sửa đổi, bổ sung một số quy định về thương mại điện tử

Sửa đổi, bổ sung một số quy định về thương mại điện tử

Tin tức - T.Hợp - 43 phút trước
Chính phủ vừa ban hành Nghị định số 85/2021/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 52/2013/NĐ-CP ngày 16/5/2013 của Chính phủ về thương mại điện tử.
Dịch bệnh lây lan mạnh tại Singapore, Campuchia, Lào và Hàn Quốc

Dịch bệnh lây lan mạnh tại Singapore, Campuchia, Lào và Hàn Quốc

Tin tức - PV - 1 giờ trước
Tính đến sáng nay, thế giới đã ghi nhận hơn 232 triệu ca nhiễm SARS-CoV-2, trong đó có 4,76 triệu trường hợp tử vong.
Sắp xếp, kiện toàn bộ máy cán bộ Ủy ban Dân tộc tinh gọn, hiệu quả

Sắp xếp, kiện toàn bộ máy cán bộ Ủy ban Dân tộc tinh gọn, hiệu quả

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Hầu A Lềnh và Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm UBDT Nông Quốc Tuấn vừa chủ trì Hội nghị gặp mặt, triển khai phương án sắp xếp cơ cấu tổ chức cấp phòng và tương đương thuộc các Vụ, đơn vị của UBDT.
Hướng dẫn kỹ thuật trồng và chăm sóc cây khế ngọt

Hướng dẫn kỹ thuật trồng và chăm sóc cây khế ngọt

Bạn của nhà nông - Như Ý - 1 giờ trước
Khế ngọt là loại trái cây có giá trị dinh dưỡng cao, lành tính được nhiều gia đình ưa chuộng. Chỉ cần khoảng diện tích nhất định, không cần quá thoáng sáng và chăm sóc cây theo hướng dẫn kỹ thuật trồng dưới đây chắc chắn gia đình bạn sẽ có một cây khế ngọt sai quả quanh năm.
Bộ Y tế hướng dẫn cách dùng y dược cổ truyền để phòng Covid-19

Bộ Y tế hướng dẫn cách dùng y dược cổ truyền để phòng Covid-19

Sức khỏe - T.Hợp - 1 giờ trước
Bộ Y tế vừa có Quyết định số 4539/QĐ-BYT về việc ban hành tài liệu chuyên môn “Hướng dẫn tạm thời sử dụng y dược cổ truyền để phòng, chống dịch Covid-19”. Tài liệu này sẽ được áp dụng cho tất cả cơ sở khám, chữa bệnh trên toàn quốc.
Doanh nghiệp nước ngoài không thay đổi chiến lược đầu tư vào Việt Nam

Doanh nghiệp nước ngoài không thay đổi chiến lược đầu tư vào Việt Nam

Tài chính - Kinh doanh - PV - 2 giờ trước
Đó là thông tin được đưa ra tại Tọa đàm trực tuyến: “Covid-19 &FDI: Tác động và triển vọng” do Cổng thông tin điện tử Chính phủ tổ chức ngày 27/9.
'Miền ký ức' dự Liên hoan phim Busan

'Miền ký ức' dự Liên hoan phim Busan

Giải trí - Ngân Anh (T/h) - 2 giờ trước
"Miền ký ức" - phim của đạo diễn Bùi Kim Quy - là một trong 11 tác phẩm tranh giải "New Currents" tại Liên hoan phim Busan 2021.
Để futsal Việt Nam

Để futsal Việt Nam "cất cánh" từ bệ phóng mang tên World Cup

Thể thao - Giải trí - PV - 2 giờ trước
Nghe thì có vẻ ngược đời bởi thông thường, futsal Việt Nam phải cất cánh tới World Cup từ bệ phóng là hệ thống đào tạo, các giải đấu chuyên nghiệp, cơ sở vật chất trong nước… Nhưng với futsal Việt Nam, điều đó lại là sự thật bởi sự phát triển của futsal trong nước có vẻ như chưa tương xứng với thành tích của đội tuyển.