Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Miễn học phí đối với trẻ mầm non dưới 5 tuổi và học sinh THCS: Vừa mừng, vừa lo!

PV - 09:06, 14/09/2018

Tại Nghị quyết số 104/NQ-CP phiên họp thường kỳ tháng 7/2018, Chính phủ đã thống nhất chủ trương về chính sách miễn học phí đối với trẻ mầm non 5 tuổi, học sinh THCS trường công lập. Đây là tin vui cho rất nhiều gia đình, nhưng vẫn còn đó không ít nỗi lo.

Bài toán cho xã hội hóa giáo dục

Từ năm học 2015-2016, sau khi Chính phủ ban hành Nghị định số 86/2015/NĐ-CP ngày 02/10/2015, toàn bộ học sinh cấp tiểu học không phải đóng học phí. Để hướng đến mục tiêu phổ cập tiểu học và THCS, việc miễn học phí đối với cấp THCS và trẻ mầm non dưới 5 tuổi là bước tiến dài trong chính sách hỗ trợ phát triển giáo dục. Việc thực hiện chính sách sẽ không có nhiều tác động đến ngân sách chi thường xuyên cho giáo dục.

Quá tải ở các trường mầm non khu vực miền núi. (Trong ảnh: Một lớp học ở Trường Mầm non Thụy Liễu-Cẩm Khê-Phú Thọ) Quá tải ở các trường mầm non khu vực miền núi. (Trong ảnh: Một lớp học ở Trường Mầm non Thụy Liễu-Cẩm Khê-Phú Thọ)

Theo tính toán của Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT), thực hiện miễn học phí theo Nghị quyết số 104/NQ-CP, mỗi năm ngân sách nhà nước sẽ bù thêm 4.730 tỷ đồng. Hiện, tổng ngân sách chi thường xuyên cho giáo dục đã được Quốc hội phê duyệt, mỗi năm tăng từ 6%-8%. Như năm 2018, ngân sách chi thường xuyên cho giáo dục là 229.074 tỷ đồng, tăng thêm 13.907 tỷ đồng so với năm 2017 (năm 2017 được duyệt 215.167 tỷ đồng). Đó là chưa kể số dự phòng ngân sách cho giáo dục hàng năm chưa sử dụng.

Không lo lắng về nguồn lực thực hiện nhưng việc miễn học phí chỉ được áp dụng đối với các trường công lập, còn với các trường ngoài công lập chỉ được hỗ trợ đóng học phí một phần cũng gây một áp lực nhất định đến chủ trương xã hội hóa giáo dục, nhất là ở các tỉnh miền núi. Lâu nay, việc phát triển các trường ngoài công lập, nhất là ở cấp mầm non, ở các tỉnh miền núi được đánh giá là rất khó khăn.

Theo thống kê của Ủy ban Dân tộc, toàn vùng DTTS và miền núi hiện có 5.766 trường mầm non, chiếm tỷ lệ 38,74% so với tổng số trường mầm non toàn quốc. Trong đó, trường mầm non ngoài công lập chỉ chiếm một tỷ lệ rất nhỏ. Điều này khiến các trường mầm non công lập luôn trong tình trạng quá tải; trong khi cơ sở vật chất trường lớp ở các trường công lập chưa đáp ứng yêu cầu.

Như Sơn La, tính đến năm học 2017-2018, toàn tỉnh Sơn La có 258 trường mầm non công lập, với 3.590 phòng học cho trẻ mầm non. Nhưng số phòng học kiên cố chỉ chiếm tỷ lệ 55%; phòng học bán kiên cố chiếm tỷ lệ 26,2%, phòng học tạm chiếm tỷ lệ 18,8%... Trong khi đó, năm học 2017-2018, toàn tỉnh có 93.468 trẻ mầm non được huy động đến trường; vị chi bình quân, một cơ sở giáo dục mầm non của tỉnh phải dạy học cho 362 học sinh/trường.

Trường công quá tải nên rất nhiều trẻ trong độ tuổi mầm non phải “lỡ hẹn” với cấp học này. Theo thống kê của Sở GD&ĐT tỉnh Sơn La, năm học 2017-2018, toàn tỉnh còn đến 81,7% trẻ em trong độ tuổi nhà trẻ, 3,4% trẻ em trong độ tuổi mẫu giáo và 0,3% trẻ 5 tuổi chưa được đến trường.

Trường mầm non công lập quá tải nên việc phát triển các cơ sở ngoài công lập là rất cần thiết. Tuy nhiên, toàn tỉnh Sơn La hiện chỉ có 11 trường mầm non tư thục; tỷ lệ nhóm trẻ tư thục mới đạt được 5,1%. Trong điều kiện đời sống của phần lớn gia đình trên địa bàn tỉnh còn khó khăn, việc chỉ miễn học phí cho trẻ mầm non các trường công lập tiếp tục là trở ngại để phát triển các trường ngoài công lập.

Lo lạm thu

Cùng với việc gây khó khăn cho xã hội hóa giáo dục thì mối bận tâm về tình trạng lạm thu khi thực hiện chính sách miễn học phí đối với trẻ mầm non dưới 5 tuổi và học sinh THCS các trường công lập là hoàn toàn có cơ sở. Khi chưa có chính sách này, lạm thu cũng đã là một tình trạng gây nhức nhối; vậy khi không còn thu học phí, nếu không được kiểm soát chặt chẽ, lạm thu trường học liệu có trở thành vấn nạn?

Ở vùng DTTS và miền núi, trước khi có chính sách miễn học phí (mầm non, tiểu học, THCS) thì Nhà nước đã ban hành nhiều cơ chế hỗ trợ, khuyến khích học sinh học tập. Theo báo cáo của Ủy ban Dân tộc, từ năm 2016-2018, ngân sách Trung ương bố trí 5.730 tỷ đồng để thực hiện chính sách miễn, giảm học phí và hỗ trợ chi phí học tập cho con em đồng bào DTTS.

Nhiều cơ sở giáo dục ở vùng DTTS và miền núi đã được đầu tư cơ sở vật chất, hỗ trợ về mặt tài chính để thực hiện nhiệm vụ nâng cao chất lượng giáo dục đào tạo của vùng. Ấy vậy mà vẫn có trường hợp trẻ em mầm non thuộc hộ nghèo, hộ đồng bào DTTS sinh sống ở địa bàn ĐBKK phải đóng những khoản ngoài quy định.

Có thể kể đến trường hợp Trường Mầm non Bình Chuẩn (huyện Con Cuông, tỉnh Nghệ An). Là xã ĐBKK, dân cư chủ yếu là đồng bào DTTS, Bình Chuẩn được thụ hưởng nhiều cơ chế, chính sách đặc thù, trong đó có chính sách phát triển giáo dục. Trường Mầm non Bình Chuẩn cũng được đầu tư cơ sở vật chất trường lớp từ nguồn ngân sách nhà nước.

Năm 2014, để đạt chuẩn quốc gia, trường đã tiến hành xây hàng rào, nhà bếp, nhà vệ sinh, kè chống lở, mái tôn… với tổng kinh phí 750 triệu đồng; UBND huyện Con Cuông hỗ trợ 300 triệu đồng; số tiền còn lại nhà trường bắt phụ huynh “gánh”, bắt đầu từ năm học 2014-2015. Cụ thể, năm học 2014-2015, mỗi học sinh phải đóng 650.000 đồng; năm học 2016-2017 đóng 550.000 đồng, năm học 2017-2018 đóng 500.000 đồng. Ngoài ra, trường này còn đề ra những khoản thu rất vô lý, như mỗi học sinh phải đóng 15 nghìn đồng tiền phòng cháy chữa cháy (!).

Có thể thấy, cùng với cấp tiểu học thì việc miễn học phí đối với trẻ mầm non và học sinh THCS là một hướng đi phù hợp để đạt mục tiêu phổ cập tiểu học và THCS trong thời gian tới. Việc lường trước những bất cập, hạn chế, nhất là tình trạng lạm thu là rất cần thiết. Trên thực tế, cấp tiểu học đã được miễn học phí, nhưng nhiều trường lại phát sinh thêm các khoản phụ thu khác còn tốn kém hơn trong những năm học vừa qua là một dẫn chứng rõ nét.

SỸ HÀO

Tin cùng chuyên mục
Mở đường đến tương lai cho nữ sinh DTTS

Mở đường đến tương lai cho nữ sinh DTTS

Hỗ trợ kinh phí trong 7 năm học (gồm 3 năm THPT và 4 năm đại học) dành cho các nữ sinh DTTS có thành tích học tập xuất sắc và hoàn cảnh khó khăn, là nội dung của Dự án “Mở đường đến tương lai” thuộc Quỹ học bổng Vừ A Dính và Tổ chức VinaCapital Foundation (VCF) thực hiện. Triển khai từ năm 2010, qua 2 giai đoạn, Dự án là minh chứng cho kết quả hỗ trợ y tế và giáo dục cho nữ giới, tác động tích cực đến sự phát triển của cộng đồng và xã hội.
Tin nổi bật trang chủ
Hà Nội: Tổ chức quảng bá sản phẩm OCOP gắn với văn hóa miền Trung và Tây Nguyên

Hà Nội: Tổ chức quảng bá sản phẩm OCOP gắn với văn hóa miền Trung và Tây Nguyên

Tin tức - Hoàng Quý - 19:28, 20/10/2020
Ngày 20/10, tại Hà Nội, UBND thành phố Hà Nội đã tổ chức Hội nghị thống nhất và thông báo các nội dung triển khai sự kiện giới thiệu, quảng bá, kết nối sản phẩm OCOP gắn với văn hóa các tỉnh miền Trung và Tây Nguyên; Tổ chức đấu giá, quyên góp ủng hộ đồng bào bị ảnh hưởng lũ lụt miền Trung.
Đội chiêng nữ làng Leng

Đội chiêng nữ làng Leng

Sắc màu 54 - Thuỳ Dung - 17:52, 20/10/2020
Nhằm giữ gìn văn hóa cồng chiêng của dân tộc, người Ba Na ở làng Leng, xã Tơ Tung, huyện Kbang (Gia Lai) đã thành lập các đội chiêng để phục vụ đời sống tinh thần và bảo tồn cồng chiêng để không bị mai một. Đặc biệt, người làng Leng không chỉ gìn giữ cồng chiêng bằng cách truyền lại cho đàn ông trong làng, họ còn truyền dạy cho phụ nữ, các thế hệ trẻ em, thanh, thiếu niên để lưu giữ âm nhạc Tây Nguyên.
Y tế cơ sở thị xã Sa Pa: Giúp Nhân dân không phải vượt tuyến chữa bệnh

Y tế cơ sở thị xã Sa Pa: Giúp Nhân dân không phải vượt tuyến chữa bệnh

Sức khỏe - Trọng Bảo - 16:58, 20/10/2020
Mạng lưới y tế cơ sở (y tế thôn, bản, xã, phường, thị trấn…) là tuyến y tế trực tiếp gần dân nhất, bảo đảm cho mọi người dân được chăm sóc sức khỏe ban đầu với chi phí thấp. Xác định vai trò quan trọng này, thời gian qua, hệ thống y tế cơ sở trên địa bàn thị xã Sa Pa (Lào Cai) đã nỗ lực để thực hiện “sứ mệnh” này một cách hiệu quả nhất…
Thủ tướng: Thành công của Việt Nam có ý nghĩa với các nước đang phát triển

Thủ tướng: Thành công của Việt Nam có ý nghĩa với các nước đang phát triển

Tin tức - PV - 16:29, 20/10/2020
“Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng đã nhận định, đất nước ta chưa bao giờ có được cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay”.
Phước Quới vào mùa quết cốm dẹp

Phước Quới vào mùa quết cốm dẹp

Nghề nghiệp - Việc làm - Phương Nghi - 16:15, 20/10/2020
Khi ngoài đồng mùi hương thơm lúa nếp mới, bay phảng phất tỏa khắp các phum sóc, cũng là lúc đồng bào Khmer chuẩn bị quết (giã) cốm dẹp làm lễ vật cúng trăng, đón mừng Lễ hội Ooc Om Bok - một Lễ hội truyền thống của đồng bào Khmer.
Đề nghị xử lý nghiêm đối tượng đăng thông tin giả về bão số 8

Đề nghị xử lý nghiêm đối tượng đăng thông tin giả về bão số 8

Tin tức - PV - 15:36, 20/10/2020
Trung tâm Dự báo Khí tượng Thuỷ văn quốc gia đề nghị xử lý các đối tượng đăng tải thông tin dự báo thời tiết không chính xác trên mạng xã hội gây hoang mang dư luận.
Những người nặng lòng với vùng cao

Những người nặng lòng với vùng cao

Nhịp cầu nhân ái - Văn Hoa - 14:51, 20/10/2020
Thấu hiểu những khó khăn, thiếu thốn của học sinh và người dân vùng DTTS còn nhiều khó khăn, những trái tim đầy tình yêu thương của Câu lạc bộ (CLB) “Vì trái tim trẻ thơ Hà Nội” đã vượt qua mọi khoảng cách về địa lý để mang những yêu thương từ miền xuôi tới miền ngược.
Mở đường đến tương lai cho nữ sinh DTTS

Mở đường đến tương lai cho nữ sinh DTTS

Giáo dục - Hồng Minh - 14:13, 20/10/2020
Hỗ trợ kinh phí trong 7 năm học (gồm 3 năm THPT và 4 năm đại học) dành cho các nữ sinh DTTS có thành tích học tập xuất sắc và hoàn cảnh khó khăn, là nội dung của Dự án “Mở đường đến tương lai” thuộc Quỹ học bổng Vừ A Dính và Tổ chức VinaCapital Foundation (VCF) thực hiện. Triển khai từ năm 2010, qua 2 giai đoạn, Dự án là minh chứng cho kết quả hỗ trợ y tế và giáo dục cho nữ giới, tác động tích cực đến sự phát triển của cộng đồng và xã hội.
Xã Cư M’gar bứt phá trong giảm nghèo

Xã Cư M’gar bứt phá trong giảm nghèo

Công tác Dân tộc - PV - 10:37, 20/10/2020
Những năm gần đây, công tác xóa đói, giảm nghèo ở xã Cư M’gar, huyện Cư M’gar (Đăk Lăk) đã đạt được những kết quả tích cực. Đặc biệt là, tỷ lệ hộ nghèo, hộ cận nghèo đã giảm mạnh.
48 ngày, Việt Nam không ghi nhận ca mắc mới COVID-19 trong cộng đồng

48 ngày, Việt Nam không ghi nhận ca mắc mới COVID-19 trong cộng đồng

Tin tức - PV - 10:37, 20/10/2020
Sáng 20/10/2020, Việt Nam không ghi nhận ca mắc mới COVID-19 trong cộng đồng. Tổng số ca mắc COVID-19 tại Việt Nam hiện là 1.140 ca