Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Giữ làng gốm cổ dưới chân núi Chư Yang Sin

PV - 15:53, 03/09/2021

Định cư dưới chân núi Chư Yang Sin, từ nhiều đời, đồng bào Mnông ở xã Yang Tao, huyện Lắc (Đắk Lắk) gắn bó với nghề gốm truyền thống. Yang Tao là vùng đất duy nhất ở Tây Nguyên có nghề gốm.

Nghệ nhân H’Phiết Uông chế tác sản phẩm
Nghệ nhân H’Phiết Uông chế tác sản phẩm

Nghệ nhân H’Phiết Uông ở buôn Yôk Đuôn kể: "Khi đồ gốm hiện đại chưa thịnh hành, nghề gốm ở Yang Tao đã nổi tiếng. Sản phẩm làm ra không chỉ cung cấp cho đồng bào Mnông ở tỉnh Đắk Lắk mà còn được bà con các dân tộc thiểu số khu vực Tây Nguyên và các tỉnh miền Trung tìm mua. Các vật dụng đồ gốm được làm nhiều nhất là: Nồi, chảo, bát, đĩa, ấm, chén, ché, chum, bình, thau, chậu, lọ hoa, hồ lô... Những nghệ nhân tay nghề cao còn làm được cả những con vật như: Voi, trâu, bò, hổ, báo, rùa, hươu, nai...".

Nét độc đáo của gốm Yang Tao thể hiện ở chỗ được chế tác hoàn toàn thủ công; nguyên liệu (đất sét) và công cụ làm gốm cũng là những thứ có sẵn ở buôn. Đất sét sau khi được lấy về và loại sạch tạp chất, nghệ nhân giã nhuyễn rồi tiến hành chế tác các sản phẩm gốm bằng tay. Người Mnông ở Yang Tao không dùng bàn xoay như những làng gốm khác mà nguyên liệu cố định trên thớt gỗ (được làm bằng một phần thân cây gỗ có chiều cao khoảng 70cm, đường kính chừng 50cm), nghệ nhân di chuyển xung quanh, sử dụng thanh tre vót mỏng, miếng vải ướt và vòng tre để tạo sản phẩm. Chờ cho sản phẩm khô đến độ nhất định, nghệ nhân sử dụng que tre, que củi, lông nhím để vẽ hoa văn, họa tiết trang trí.

Tiếp đó, nghệ nhân sử dụng hòn đá cuội để chà xát lên bề mặt của sản phẩm cho đến khi đạt độ láng bóng. Sau khi sản phẩm được đánh bóng và phơi khô trong bóng râm sẽ tiến hành nung. Quy trình nung gốm cũng rất độc đáo. Các sản phẩm được đặt trên nền đất trống, theo quy tắc vật nhỏ xếp phía trong, vật lớn xếp xung quanh phía ngoài, bên dưới là lớp củi khô. Gốm được nung lộ thiên bằng củi đến khi thấy tất cả cùng đỏ rực là đạt độ chín. Tiếp đó, sử dụng vỏ trấu hoặc mùn cưa để hun, tạo màu đen bóng tự nhiên cho gốm Yang Tao.

Những năm gần đây, khi đồ gốm sứ sản xuất công nghiệp ngày một tinh xảo, giá thành lại thấp khiến sản phẩm gốm Yang Tao khó tiêu thụ. Người biết làm gốm ở Yang Tao cũng vì thế ngày một vắng bóng. Đề cập đến vấn đề này, ông Nguyễn Văn Huyên, Bí thư Đảng ủy xã Yang Tao trăn trở: "Bây giờ nghệ nhân biết làm gốm ở Yang Tao chỉ còn 6 người (5 nữ, 1 nam), hầu hết là người già và trung niên. Thanh niên thì không thiết tha học nghề này vì thu nhập thấp. Xã đã quy hoạch đất và mời các doanh nghiệp đầu tư phát triển làng nghề truyền thống, nhưng chưa tìm được nhà đầu tư nào thực sự tâm huyết với lĩnh vực bảo tồn văn hóa".

Được biết, tại các Lễ hội cà phê Buôn Ma Thuột, sản phẩm gốm của các nghệ nhân xã Yang Tao tham gia trưng bày thu hút sự quan tâm của rất nhiều người. Năm 2018, khi trưng bày tại Festival gốm Thanh Hà - Hội An, gốm Yang Tao được Ban Tổ chức đánh giá cao. Những năm qua, các nghệ nhân xã Yang Tao đã trao tặng nhiều sản phẩm cho Bảo tàng tỉnh Đắk Lắk phục vụ công tác nghiên cứu và trưng bày. Mới đây, tại Hội nghị xúc tiến đầu tư huyện Lắc năm 2021, nghệ nhân xã Yang Tao được Ban Tổ chức đặt chế tác 200 con voi bằng gốm dành tặng đại biểu, góp phần quảng bá văn hóa truyền thống của đồng bào Mnông.

Nghề gốm ở Yang Tao mai một là thực tế khó tránh khỏi trong nhịp sống hiện đại. Làm thế nào để bảo tồn làng gốm cổ Yang Tao, phát huy nét đẹp văn hóa truyền thống của người Mnông là câu hỏi đang đặt ra đối với chính quyền, cơ quan nghiên cứu, bảo tồn văn hóa của huyện Lắk và tỉnh Đắk Lắk.

Tin cùng chuyên mục
Phụ nữ Tây Nguyên và sự trao truyền, gìn giữ văn hóa

Phụ nữ Tây Nguyên và sự trao truyền, gìn giữ văn hóa

Từ thuở xa xưa, văn hóa nghệ thuật dân gian đã hiện diện và gắn bó sâu sắc với đời sống cư dân địa phương vùng Tây Nguyên, gần gũi như tiếng đàn đá, đàn t’rưng nước đuổi thú rừng phá lúa trên rẫy; thân quen như âm thanh của chim hót, suối reo, tiếng rừng xạc xào mùa gió…
Tin nổi bật trang chủ
Thủ tướng Phạm Minh Chính: Còn nhiều việc phải làm để chị em phụ nữ có cuộc sống tốt đẹp hơn

Thủ tướng Phạm Minh Chính: Còn nhiều việc phải làm để chị em phụ nữ có cuộc sống tốt đẹp hơn

Bày tỏ tri ân, biết ơn những hy sinh, cống hiến và vai trò to lớn của phụ nữ Việt Nam qua các thời kỳ, Thủ tướng Phạm Minh Chính nêu rõ, chúng ta còn nhiều việc phải làm để mang lại cuộc sống tốt đẹp hơn cho người phụ nữ, để phụ nữ có cơ hội, điều kiện đóng góp cho xã hội, cho đất nước và dứt khoát không để ai bị bỏ lại phía sau. Ông yêu cầu các bộ, ngành liên quan rà soát lại toàn bộ chính sách đối với phụ nữ, trẻ em để có những chính sách phù hợp hơn.
Trọng tài Bùi Thị Thu Trang tham dự Hội thảo chuẩn bị cho VCK World Cup Nữ 2023

Trọng tài Bùi Thị Thu Trang tham dự Hội thảo chuẩn bị cho VCK World Cup Nữ 2023

Thể thao - Giải trí - T.Hợp - 1 giờ trước
Liên đoàn Bóng đá quốc tế (FIFA) vừa có văn bản mời đại diện trọng tài nữ duy nhất của Việt Nam là Bùi Thị Thu Trang tham dự Hội thảo dành cho các ứng viên trọng tài/trọng tài VAR, tổ chức tại Doha-Qatar, chuẩn bị cho vòng chung kết FIFA World Cup Nữ 2023.
Tác dụng chữa bệnh tuyệt vời của cây rau sam

Tác dụng chữa bệnh tuyệt vời của cây rau sam

Vườn thuốc quanh ta - Như Ý - 1 giờ trước
Rau sam hay còn gọi là mã xỉ hiện. mã xỉ thái, trường thọ thái,… có vị chua, không độc, có tính lạnh. Ngoài công dụng là loại thực phẩm giàu giá trị dinh dưỡng, cây rau sam còn là dược phẩm với nhiều công dụng đối với sức khỏe con người. Theo kinh nghiệm của dân gian, cây rau sam được sử dụng trong các bài thuốc cụ thể sau:
Bắc Ninh: Ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp khoác áo mới

Bắc Ninh: Ứng dụng công nghệ cao, nông nghiệp khoác áo mới

Kinh tế - Hà Anh - 1 giờ trước
Việc ứng dụng rộng rãi khoa học công nghệ cao vào sản xuất, giúp những sản phẩm nông nghiệp tại Bắc Ninh ngày càng nâng cao chất lượng, sản lượng..., qua đó tăng hiệu quả kinh tế, góp phần tích cực vào công tác giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương.
Sẽ có một số thay đổi về cách định giá khi mua bán nợ

Sẽ có một số thay đổi về cách định giá khi mua bán nợ

Tài chính - Kinh doanh - PV - 2 giờ trước
Theo dự thảo mới về mua bán nợ do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đang xây dựng, quy định về định giá khoản nợ có thể sẽ có một số thay đổi liên quan đến định giá khoản nợ và một số nội dung khác.
“In her voice” trao quyền cho nhà làm phim nữ

“In her voice” trao quyền cho nhà làm phim nữ

Thể thao - Giải trí - PV - 2 giờ trước
Nhằm trao quyền cho những nhà làm phim nữ mới bước chân vào sự nghiệp điện ảnh, Unesco, Đại sứ quán Canada và Đại sứ quán Thụy Sỹ tại Việt Nam đã phối hợp tổ chức Hội thảo trực tuyến “In her voice”, với sự đồng hành của Hanoi Grapevine và Không gian Văn hóa và Sáng tạo Ơ Kìa Hà Nội.
Quan tâm đến vùng dân tộc thiểu số và miền núi này là trách nhiệm của toàn xã hội

Quan tâm đến vùng dân tộc thiểu số và miền núi này là trách nhiệm của toàn xã hội

Đó là khẳng định của Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh tại Hội nghị Tổng kết Chương trình phối hợp công tác giai đoạn 2013-2020 và triển khai Chương trình phối hợp công tác công tác giai đoạn 2021-2025 giữa Ủy ban Dân tộc và Trung ương Hội Nông dân Việt Nam diễn ra chiều ngày 13/10/2021, tại Hà Nội.
Giá cà phê hôm nay 20/10: Đồng loạt quay đầu tăng

Giá cà phê hôm nay 20/10: Đồng loạt quay đầu tăng

Sản phẩm - Thị trường - Cát Tường (T/h) - 2 giờ trước
Giá cà phê hôm nay 20/10/2021, tại các vùng trồng trọng điểm tăng nhẹ so với cùng thời điểm sáng hôm qua trong khoảng 39.500 - 40.400 đồng/kg.
Bảo đảm an toàn không gian mạng trong kỷ nguyên số: Thách thức và lời giải

Bảo đảm an toàn không gian mạng trong kỷ nguyên số: Thách thức và lời giải

Khoa học - Công nghệ - T.Hợp - 2 giờ trước
Hội thảo và Triển lãm quốc tế về An toàn không gian mạng (Vietnam Security Summit 2021) do Cục An toàn thông tin (Bộ Thông tin và Truyền thông) và IEC Group phối hợp tổ chức vào ngày 27 - 28/10 theo hình thức trực tuyến dưới sự bảo trợ của Bộ Thông tin và Truyền thông với chủ đề “Bảo đảm an toàn không gian mạng trong kỷ nguyên số: Thách thức và lời giải”
Các điểm đến của Hà Nội sẵn sàng đón khách trở lại

Các điểm đến của Hà Nội sẵn sàng đón khách trở lại

Du lịch - PV - 20:05, 19/10/2021
Các đơn vị hoạt động du lịch từ lữ hành, lưu trú, vận chuyển… tại Hà Nội đã chuẩn bị sẵn sàng để phục vụ khách trở lại với các sản phẩm chất lượng, mới mẻ, hấp dẫn.
Chủ tịch nước gặp mặt đại biểu hải quân và cựu chiến binh Đường Hồ Chí Minh trên biển

Chủ tịch nước gặp mặt đại biểu hải quân và cựu chiến binh Đường Hồ Chí Minh trên biển

Thời sự - PV - 19:56, 19/10/2021
Nhân kỷ niệm 60 năm ngày mở Đường Hồ Chí Minh trên biển (23/10/1961 - 23/10/2021), tại Phủ Chủ tịch, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc gặp mặt Đoàn đại biểu cán bộ Quân chủng Hải quân và cựu chiến binh Đường Hồ Chí Minh trên biển.
Người Chi hội trưởng điển hình học tập và làm theo Bác

Người Chi hội trưởng điển hình học tập và làm theo Bác

Gương sáng giữa cộng đồng - Phương Nghi - 19:54, 19/10/2021
Không chỉ hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ được giao, chị Thị Dậy (dân tộc Khmer), Chi hội trưởng Hội Phụ nữ và Hội trưởng Hội Nông dân ấp Ngọc Bình, xã Ngọc Chúc (huyện Giồng Riềng, Kiên Giang) luôn giữ ấm hạnh phúc gia đình, sắp xếp thời gian hợp lý, làm kinh tế giỏi, chăm sóc chu đáo cho các con ăn học.