Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Đổi thay ở làng tái định cư

PV - 11:34, 06/05/2022

Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, 3 làng: Kênh, Tum, Jut (xã Ia Mơ Nông, huyện Chư Păh, tỉnh Gia Lai) là vùng căn cứ cách mạng. Khi xây dựng công trình Thủy điện Ia Ly, người dân 3 làng đã nhường đất, di dời đến nơi tái định cư ở xã Ia Phí. Theo thời gian, diện mạo làng tái định cư đã có những đổi thay căn bản, đời sống người dân được cải thiện nhiều mặt.

Nữ bệnh binh Rơ Châm Blu (làng Jut, xã Ia Phí, huyện Chư Păh) đi đầu trong sản xuất, hỗ trợ dân làng phát triển kinh tế. (Ảnh: Đinh Yến)
Nữ bệnh binh Rơ Châm Blu (làng Jut, xã Ia Phí, huyện Chư Păh) đi đầu trong sản xuất, hỗ trợ dân làng phát triển kinh tế. (Ảnh: Đinh Yến)

Quá khứ hào hùng

Ở tuổi 85 nhưng già Rơ Châm Phyiu (làng Kênh, xã Ia Phí) trông còn nhanh nhẹn lắm. Già cho biết vừa cùng với con trai trở lại thăm làng cũ, giờ là khu vực lòng hồ, chỉ có cây gạo vẫn sừng sững đang mùa hoa đỏ một góc trời. “Năm 1995, người dân 3 làng Kênh, Tum, Jut bắt đầu rời làng, nhường đất để xây dựng công trình Thủy điện Ia Ly. Bà con về định cư tại khu vực lòng hồ xã Ia Phí để tiện cho việc sinh hoạt, sản xuất. Nhà nước và các doanh nghiệp đã hỗ trợ nhà ở, điện, đường, trường, trạm, cũng như cấp đất sản xuất cho người dân 3 làng để an cư lập nghiệp”, già Phyiu hồi nhớ.

Nhắc lại những năm tháng tham gia cách mạng, cựu du kích Rơ Châm Phyiu sáng lên niềm tự hào. Già kể: Những năm 1967 - 1972, người dân 3 làng ngày sống trong núi Chư Gret, đêm về làng sản xuất để lấy lương thực nuôi bộ đội. Lúc bấy giờ, địch chiếm đóng núi Chư Gret cách làng vài cây số và thường vào làng lùng sục bắt bớ. Không bắt được người, chúng uống rượu, đập phá và bắn giết gia súc, gia cầm.

“Dù đói cơm lạt muối, song dân làng vẫn luôn một lòng theo Đảng, theo Bác Hồ, kiên trì bám làng. Làm ra hạt gạo, củ mì, củ khoai, bà con đều dành phần đem vô rừng để nuôi bộ đội”, già Phyiu tâm sự.

Trong ký ức của nữ bệnh binh Rơ Châm Blu (làng Jut), những năm kháng chiến chống Mỹ là quãng thời gian nhiều mất mát, đau thương nhưng cũng đầy tự hào. Để chống lại kẻ thù, bảo vệ dân làng, không ít du kích đã ngã xuống khi còn rất trẻ. “Hồi đó, bom đạn dội xuống làng và quanh núi Chư Gret liên miên. Địch biết đây là vùng căn cứ nên ra sức đánh phá. Thế nhưng, dân làng không sợ, cùng bộ đội tham gia đánh địch, sau đó tiếp tục về lao động sản xuất. Núi Chư Gret to lắm, nó đã che chở cán bộ, chiến sĩ và đồng bào ta để cầm cự với địch”, nữ bệnh binh Blu chia sẻ.

Đoàn kết xây dựng cuộc sống mới

Dẫn chúng tôi dạo quanh 3 làng vào buổi chiều muộn, ông Rơ Châm Laoh, Chủ tịch UBND xã Ia Phí, cho biết: Sau 27 năm nhường đất để phục vụ xây dựng công trình Thủy điện Ia Ly, đến nay, cuộc sống của 326 hộ dân với trên 1.400 nhân khẩu ở 3 làng đã có nhiều thay đổi. Nhiều ngôi nhà xây từ hồi mới tái định cư bị xuống cấp đều đã được sửa chữa lại. Cà phê, cao su, mì, lúa nước xanh mướt một vùng.

Một góc làng Kênh. (Ảnh: Đinh Yến)
Một góc làng Kênh. (Ảnh: Đinh Yến)

Ông Rơ Châm Kiểu - Trưởng thôn Jut thông tin: Làng có 133 hộ với 560 khẩu. Từ khi chuyển về định cư ở vùng lòng hồ xã Ia Phí, cuộc sống của người dân ổn định hơn nhờ sự quan tâm hỗ trợ của chính quyền địa phương và Dự án tái định canh định cư. Ngoài đầu tư hạ tầng, mỗi hộ được hỗ trợ 7 - 8 sào đất ở và đất sản xuất. Nhiều hộ còn được hỗ trợ bò sinh sản để tạo sinh kế. Đến nay, làng chỉ còn 22 hộ nghèo.

Đặc biệt, làng Jut có nhiều thanh niên không cam phận đói nghèo mà tìm tòi cách thức làm ăn mới, phát triển kinh tế ngay tại mảnh đất mình đang sinh sống. Tiêu biểu có anh Rơ Châm Buk, một thanh niên thế hệ 8X. Về nơi tái định cư, anh Buk chăm chỉ làm lụng, áp dụng mô hình tổng hợp: Trồng mì, lúa, cà phê, bời lời, chăn nuôi bò, heo kết hợp làm dịch vụ. Từ năm 2006, anh đã xây dựng nhà ở kiên cố, khang trang và sở hữu 2 ha cà phê, 1 xe chở hàng, 1 máy cày, hàng chục con bò… Không chỉ sản xuất giỏi, anh Buk còn thu mua nông sản của bà con trong làng, sau đó chở ra Tp. Pleiku bán lại cho các doanh nghiệp.

Tương tự, anh Rơ Châm Huýt (SN 1983, ở làng Kênh) không chỉ giỏi nghề sửa chữa xe máy, xe công nông, mà còn buôn bán các mặt hàng nông sản. Vợ chồng anh còn đầu tư gần 500 triệu đồng mua xe ô tô 7 chỗ để phục vụ người dân có nhu cầu đi lại. “Khi mình không cam chịu phận nghèo, thì tìm mọi cách để vươn lên. Và nếu có quyết tâm, thì thành công sẽ đến, không chỉ thoát nghèo mà còn có tích lũy và làm giàu”, anh Huýt bày tỏ.

Rẽ sang làng Kênh, chúng tôi gặp Trưởng thôn Rơ Châm Qiun. Ông bộc bạch: Đang ở ổn định mà di dời đến nơi ở khác với người dân tộc thiểu số là điều rất khó khăn. Nhưng khi hiểu được ý nghĩa của việc nhường đất để Nhà nước xây dựng công trình thủy điện, dân làng đã họp lại và cử già làng cùng một số người về vùng đất mới ngủ trước 1 đêm để xem thế nào. Khi già làng và những người đó ngủ ngon, cả làng mới tin tưởng, thống nhất dời đi.

“Ngày về làng mới, chúng tôi được hỗ trợ di dời nhà cửa, đồ đạc. Sau đó, chúng tôi được hỗ trợ làm nhà, được cấp thêm đất sản xuất, phân bón, hướng dẫn kỹ thuật canh tác. Diện tích đất sản xuất của làng hiện có trên 75 ha. Từ canh tác theo phương thức cũ, bà con đã biết áp dụng khoa học - kỹ thuật vào trồng cà phê, cao su và lúa nước. Bà con nhắc nhở nhau không phá rừng làm rẫy; phải làm chuồng trại chăn nuôi, vệ sinh đường làng ngõ xóm cho sạch sẽ”, ông Qiun cho biết.

Tuy nhiên, trên thực tế, 3 làng vẫn còn nhiều hộ nghèo. Nói về nguyên nhân, ông Rơ Châm Kiểu - Trưởng thôn Jut cho rằng: Nhiều hộ vẫn còn mang nặng tập quán sản xuất và sinh hoạt cũ. Nguồn nước tưới cho cây trồng vẫn chủ yếu từ các khe suối chứ chưa có công trình thủy lợi. Bên cạnh đó, đường sá hư hỏng, nhất là các tuyến đường nội đồng phục vụ sản xuất. Rồi dịch bệnh, mất mùa, giá cả nông sản bấp bênh…

“Khi dân làng về nơi tái định cư, mỗi hộ được cấp 7 - 8 sào đất sản xuất, nhưng phần lớn các gia đình đông con, theo phong tục khi con trưởng thành thì chia đất lập vườn dẫn đến thiếu đất sản xuất. Chúng tôi rất mong Nhà nước quan tâm giúp đỡ bà con thay đổi nếp nghĩ, cách làm để vươn lên thoát nghèo bền vững”, ông Kiểu đề nghị.

Tin cùng chuyên mục
Quy trình cấp hộ chiếu phổ thông qua mạng Internet

Quy trình cấp hộ chiếu phổ thông qua mạng Internet

Cục Quản lý xuất nhập cảnh phối hợp cùng Phòng Quản lý xuất nhập cảnh Công an Hà Nội thí điểm cấp hộ chiếu "điện tử" từ 15/5/2022 . Người dân chỉ cần truy cập Cổng dịch vụ công trực tuyến của Bộ Công an để làm thủ tục cấp hộ chiếu phổ thông mà không cần đến tận nơi như hiện nay.
Tin nổi bật trang chủ
Bức tranh “Hà Nội rong” được “chốt” giá 8.000 USD

Bức tranh “Hà Nội rong” được “chốt” giá 8.000 USD

Sắc màu 54 - Nguyệt Anh - 31 phút trước
Bức tranh “Hà Nội rong” của tác giả Đặng Thái Tuấn (SN 2000, Hà Nội), sinh viên năm thứ 4 ngành Công nghệ Thông tin, Trường Đại học Kinh tế - Kỹ Thuật Công nghiệp Hà Nội được định giá tới 8.000 đô la Mỹ (184,7 triệu đồng).
Quy trình cấp hộ chiếu phổ thông qua mạng Internet

Quy trình cấp hộ chiếu phổ thông qua mạng Internet

Xã hội - T.Hợp - 1 giờ trước
Cục Quản lý xuất nhập cảnh phối hợp cùng Phòng Quản lý xuất nhập cảnh Công an Hà Nội thí điểm cấp hộ chiếu "điện tử" từ 15/5/2022 . Người dân chỉ cần truy cập Cổng dịch vụ công trực tuyến của Bộ Công an để làm thủ tục cấp hộ chiếu phổ thông mà không cần đến tận nơi như hiện nay.
Cục Quản lý thị trường tỉnh Thanh Hóa: Tăng cường nhiều biện pháp bình ổn thị trường

Cục Quản lý thị trường tỉnh Thanh Hóa: Tăng cường nhiều biện pháp bình ổn thị trường

Sản phẩm - Thị trường - Quỳnh Trâm - 4 giờ trước
Nhằm ổn định thị trường, bình ổn giá, Cục Quản lý thị trường tỉnh Thanh Hoá tiếp tục theo dõi sát diễn biến giá hàng hóa, tăng cường công tác trinh sát, nắm bắt nguồn tin nâng cao chất lượng quản lý.
Giới thiệu văn hóa, ẩm thực Argentina tại Hà Nội

Giới thiệu văn hóa, ẩm thực Argentina tại Hà Nội

Nhìn ra thế giới - Nguyệt Anh - 4 giờ trước
Tuần lễ Argentina tại Hà Nội lần thứ VII sẽ diễn ra từ ngày 23 – 28/5/2022, tiếp tục đưa văn hóa, ẩm thực Argentina đến gần hơn với đất nước và người dân Việt Nam.
Kỹ thuật trồng và chăm sóc cây vú sữa

Kỹ thuật trồng và chăm sóc cây vú sữa

Bạn của nhà nông - Như Ý - 4 giờ trước
Cây vú sữa từ lâu đã là loại cây được nhiều người yêu thích. Không chỉ mang lại những giá trị kinh tế cao khi cho ra những trái chín thơm ngọt mà nó còn là loại thuốc chữa bệnh hiệu quả được nhiều người tin dùng. Hiện nay để trồng vú sữa mang lại hiệu quả kinh tế cao bà con nên tham khảo kỹ thuật trồng và chăm sóc cây vú sữa dưới đây.
Chương trình điểm tin, đọc báo của Báo Dân tộc và Phát triển ngày 15/5/2022

Chương trình điểm tin, đọc báo của Báo Dân tộc và Phát triển ngày 15/5/2022

Chương trình điểm tin, đọc báo tuần này thông tin về cuộc họp của Bộ trưởng, Chủ nhiệm Hầu A Lềnh với Vụ Hợp tác Quốc tế; chuyến công tác của Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Hoàng Thị Hạnh khảo sát, lấy ý kiến, lắng nghe tâm tư của đồng bào các DTTS tại xã Tri Lễ, huyện Quế Phong (Nghệ An) về việc hoàn thiện Đề án “Xác định thành phần, tên gọi một số dân tộc và xây dựng danh mục các dân tộc Việt Nam” và một số tin tức nổi bật khác ở vùng đồng bào DTTS và miền núi. Phần đọc báo sẽ giới thiệu 2 bài viết: “Trên vùng mây trắng Chư Tan Kra” của tác giả Tiêu Dao- Bảo Anh và bài viết “Thổ cẩm kể chuyện” của tác giả Hồng Minh.
Triển lãm mỹ thuật kỷ niệm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh

Triển lãm mỹ thuật kỷ niệm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh

Tin tức - Nguyệt Anh - 5 giờ trước
Từ ngày 11 đến 19/5, Hội Mỹ thuật TP. Hồ Chí Minh tổ chức Triển lãm mỹ thuật “Học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh” nhân kỷ niệm 132 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2022).
Châu Á đứng đầu thế giới về số ca nhiễm mới COVID-19

Châu Á đứng đầu thế giới về số ca nhiễm mới COVID-19

Tin tức - PV - 5 giờ trước
Tính đến sáng 16/5, thế giới lần lượt ghi nhận tổng số 521.138.550 ca nhiễm và 6.288.134 trường hợp tử vong vì COVID-19. Trong 24 giờ qua, thế giới ghi nhận thêm 304.634 ca nhiễm COVID-19 mới, trong đó châu Á đứng đầu với 152.818 trường hợp.
Hòa Phát lọt Top 2.000 doanh nghiệp lớn nhất thế giới của Forbes

Hòa Phát lọt Top 2.000 doanh nghiệp lớn nhất thế giới của Forbes

Doanh nhân dân tộc - Cát Tường - 5 giờ trước
Tạp chí Forbes vừa công bố danh sách Global 2000 năm 2022 bao gồm 2.000 doanh nghiệp lớn nhất thế giới. Trong số 5 đại diện của Việt Nam ở Global 2000, Tập đoàn Hòa Phát có doanh thu và lợi nhuận lớn nhất và là doanh nghiệp sản xuất duy nhất của Việt Nam góp mặt trong danh sách này.
Trồng 2.000 cây xanh tại các huyện biên giới tỉnh Đắk Lắk

Trồng 2.000 cây xanh tại các huyện biên giới tỉnh Đắk Lắk

Tin địa phương - NA - 6 giờ trước
Kỷ niệm 132 năm Ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 -19/5/2022), Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Đắk Lắk phối hợp với Cục Quản lý thị trường tỉnh tổ chức trồng 2.000 cây xanh tại các huyện biên giới Buôn Đôn, Ea Súp (tỉnh Đắk Lắk)
Có

Có "lá bùa hộ mệnh", đồng bào giã từ tàn hương, nước thánh…

Sức khỏe - Hiếu Anh - 6 giờ trước
Nếu như trước đây, người DTTS khi ốm đau chỉ biết mời thầy mo về nhà để cúng , thì nay nhờ có thẻ bảo hiểm y tế (BHYT) cùng sự tuyên truyền của cán bộ, người dân đã biết đến trạm xá, bệnh viện để khám chữa bệnh.