Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Độc đáo vũ điệu Tắc xình của người Sán Chay

Lam Anh (t/h) - 15:40, 04/03/2022

Điệu múa Tắc xình luôn có sức hấp dẫn không chỉ với đồng bào dân tộc Sán Chay, tỉnh Thái Nguyên, mà còn thu hút sự quan tâm của nhiều dân tộc anh em khác sinh sống trên vùng cao phía Bắc.

Bức tranh văn hóa dân tộc Sán Chay hiện diện sinh động qua những vũ điệu mang triết lý, tín ngưỡng, ẩn chứa màu sắc tâm linh.
Bức tranh văn hóa dân tộc Sán Chay hiện diện sinh động qua những vũ điệu mang triết lý, tín ngưỡng, ẩn chứa màu sắc tâm linh.

Theo quan niệm tín ngưỡng của người Sán Chaymúa Tắc xình (múa Cầu mùa) mang ước nguyện của con người, về một năm tiết trời thuận lợi, muôn loài sinh sôi, lúa ngô được mùa, bản làng bình yên, hạnh phúc. Đồng thời thể hiện đạo lý tưởng nhớ tổ tiên, là cầu nối tâm linh giữa đất trời và lòng người, cõi sống và cõi chết, thế hệ trước và thế hệ sau, thắp lên niềm tin, khát vọng chinh phục thiên nhiên của người dân lao động.

Múa Tắc xình hội tụ các yếu tố của trình diễn dân gian, trải qua thời gian dài tồn tại, phát triển đã được cộng đồng người Sán Chay thừa nhận và lưu truyền qua nhiều thế hệ, trở thành một di sản phi vật thể đặc sắc cấp quốc gia của tỉnh Thái Nguyên. Đồng thời, góp phần vào sự đa dạng văn hóa trong vườn hoa văn hóa cộng đồng các dân tộc Việt Nam.

Các nhạc cụ dân dã như trống, kèn và gõ những ống nứa to nhỏ, dài ngắn khác nhau tạo ra những âm thanh lúc khoan lúc nhặt giữ nhịp cho điệu nhảy
Các nhạc cụ dân dã như trống, kèn và gõ những ống nứa to nhỏ, dài ngắn khác nhau tạo ra những âm thanh lúc khoan lúc nhặt giữ nhịp cho điệu nhảy

Múa Tắc xình là một loại hình nghệ thuật trình diễn dân gian độc đáo, được người dân tộc Sán Chay được lưu giữ, bảo tồn và truyền lại cho nhiều thế hệ. Gồm có 9 điệu cơ bản: Thăm đường, lập làng, bắt quyết, mài dao, phát nương dọn rẫy, tra mố, hái lượm, mừng mùa vụ và chim gâu. Bên cạnh việc thể hiện ước nguyện của con người, cầu thời tiết thuận lợi, muôn loài sinh sôi, lúa ngô được mùa, cầu cho bản làng bình yên, hạnh phúc, vũ điệu Tắc xình cũng thể hiện đạo lý nhớ ơn tổ tiên, mối quan hệ thế hệ trước và thế hệ sau, thắp lên niềm tin, khát vọng chinh phục thiên nhiên của người dân lao động.

Là một điệu múa tập thể, nhưng Tắc xình có nét độc đáo riêng. Từ những động tác trong lao động sản xuất và sinh hoạt hàng ngày như xúc tép, bắt cá, tra hạt, đuổi thú, phát nương... và những công cụ lao động sản xuất mà người Sán Chay đã sáng tạo, cách điệu thành vũ điệu để phục vụ sinh hoạt văn hóa cộng đồng.

Những điệu múa, lời ca gợi đưa người xem về một không gian làm rẫy, giữ làng, giữ nước của người Sán Chay.
Những điệu múa, lời ca gợi đưa người xem về một không gian làm rẫy, giữ làng, giữ nước của người Sán Chay.

Điệu múa Tắc xình có tiết tấu riêng, tắc thì đưa chân lên, xình thì đặt chân xuống. Hình tượng múa ở đây thể hiện rất rõ tín ngưỡng phồn thực, đó là ngọn tre và dụng cụ gõ được biểu trưng như cầu nối truyền khí dương từ 4 tầng mây (trời), hòa quyện với khí âm (đất), và âm dương sẽ hài hòa tạo ra sự sinh sôi nảy nở, tác động vào cuộc sống lao động sản xuất, tạo ra tâm lý phù hộ để mưa thuận gió hòa, làm ăn thuận lợi.

Múa Tắc xình là điệu múa nghi lễ, vừa tái hiện các hoạt động lao động sản xuất của người Sán Chay, vừa thể hiện đời sống tâm linh của người dân làm nông nghiệp, phụ thuộc hoàn toàn vào các yếu tố tự nhiên. Việc bảo vệ và phát huy giá trị di sản Múa Tắc xình không chỉ có ý nghĩa giáo dục truyền thống cho các thế hệ mai sau, khơi dậy lòng tự hào về bản sắc riêng của cộng đồng Sán Chay, mà còn khích lệ tinh thần đoàn kết cộng đồng và góp phần vào công tác xây dựng đời sống văn hóa của Thái Nguyên.

Trải qua thăng trầm của thời gian, múa Tắc xình vẫn giữ nguyên được nét độc đáo và đậm bản sắc dân tộc. Chính vì vậy, ngày 25/8/2014, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch đã ra Quyết định số 2684/QĐ-BVHTTDL công nhận múa Tắc xình là Di sản văn hóa phi vật thể cấp Quốc gia và là điệu dân vũ đầu tiên của tỉnh Thái Nguyên được công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể cấp Quốc gia.

Tin cùng chuyên mục
Tuần lễ Văn hóa, Du lịch - Liên hoan ẩm thực Nam Bộ, gắn với Lễ hội Ooc Om Bok tại Trà Vinh

Tuần lễ Văn hóa, Du lịch - Liên hoan ẩm thực Nam Bộ, gắn với Lễ hội Ooc Om Bok tại Trà Vinh

Ban Tổ chức Tuần lễ Văn hóa, Du lịch - Liên hoan ẩm thực Nam Bộ gắn với Lễ hội Ooc Om Bok vừa tổ chức cuộc họp thông qua kế hoạch tổ chức các hoạt động trong Tuần lễ Văn hóa, Du lịch - Liên hoan ẩm thực Nam Bộ, gắn với Lễ hội Ok Om Bok năm 2022, dự kiến diễn ra từ trong 7 ngày (từ ngày 2/11 đến ngày 8/11/2022).
Tin nổi bật trang chủ
Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh tiếp Đại sứ New ZeaLand tại Việt Nam

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh tiếp Đại sứ New ZeaLand tại Việt Nam

Ngày 18/8, tại Trụ sở Ủy ban Dân tộc (UBDT), Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Hầu A Lềnh đã tiếp bà Tredene Dobson, Đại sứ New ZeaLand tại Việt Nam. Tham dự buổi tiếp có Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm UBDT Y Thông; lãnh đạo một số vụ, đơn vị thuộc UBDT; các cộng sự Đại sứ quán New ZeaLand tại Việt Nam.
Hơn 240.000 lao động được chi hỗ trợ từ Quỹ bảo hiểm thất nghiệp

Hơn 240.000 lao động được chi hỗ trợ từ Quỹ bảo hiểm thất nghiệp

Xã hội - Lam Anh - 1 giờ trước
Tính đến 13 giờ 30 ngày 18/8/2022, theo số liệu thống kê của BHXH 63 tỉnh, thành phố, cơ quan BHXH các cấp đã chi hỗ trợ cho hơn 243.000 người lao động với số tiền là 689 tỷ đồng trong tổng số kinh phí dự kiến là 1.155 tỷ đồng.
Sôi nổi - Hội diễn “Tiếng hát miền Đông” tại Tây Ninh

Sôi nổi - Hội diễn “Tiếng hát miền Đông” tại Tây Ninh

Sắc màu 54 - NA - 1 giờ trước
Tại Trung tâm Văn hóa - Nghệ thuật tỉnh Tây Ninh đang diễn ra Hội diễn “Tiếng hát miền Đông”. Hội diễn do Cục Văn hóa cơ sở phối hợp tổ chức nhằm kỷ niệm 77 năm Cách mạng Tháng Tám thành công và Quốc khánh 2/9.
Hà Nội kiểm tra phòng chống cháy nổ tại tất cả quán bar, karaoke, vũ trường trước ngày 20/9

Hà Nội kiểm tra phòng chống cháy nổ tại tất cả quán bar, karaoke, vũ trường trước ngày 20/9

Xã hội - Cát Tường - 1 giờ trước
UBND thành phố Hà Nội sẽ tiến hành kiểm tra các điều kiện phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ đối với 100% cơ sở kinh doanh karaoke, quán bar, vũ trường tại Hà Nội trước ngày 20/9. Báo cáo kết quả về UBND thành phố trước ngày 25/9.
Tuần lễ Văn hóa, Du lịch - Liên hoan ẩm thực Nam Bộ, gắn với Lễ hội Ooc Om Bok tại Trà Vinh

Tuần lễ Văn hóa, Du lịch - Liên hoan ẩm thực Nam Bộ, gắn với Lễ hội Ooc Om Bok tại Trà Vinh

Sắc màu 54 - Nguyệt Anh (T/h) - 1 giờ trước
Ban Tổ chức Tuần lễ Văn hóa, Du lịch - Liên hoan ẩm thực Nam Bộ gắn với Lễ hội Ooc Om Bok vừa tổ chức cuộc họp thông qua kế hoạch tổ chức các hoạt động trong Tuần lễ Văn hóa, Du lịch - Liên hoan ẩm thực Nam Bộ, gắn với Lễ hội Ok Om Bok năm 2022, dự kiến diễn ra từ trong 7 ngày (từ ngày 2/11 đến ngày 8/11/2022).
Giao lưu nghệ thuật trong Lễ hội Namaste Việt Nam 2022

Giao lưu nghệ thuật trong Lễ hội Namaste Việt Nam 2022

Nhìn ra thế giới - Nguyệt Anh (T/h) - 2 giờ trước
Tối 18/8, tại Trung tâm Hội nghị tỉnh Khánh Hòa, UBND tỉnh Khánh Hòa phối hợp với Tổng Lãnh sự quán Ấn Độ tại TP. Hồ Chí Minh tổ chức chương trình nghệ thuật trong khuôn khổ Lễ hội Namaste Việt Nam 2022.
Dân tộc Cờ Lao

Dân tộc Cờ Lao

Dân tộc Cờ Lao hay còn gọi là Tứ Ðư, Ho Ki, Voa Ðề gồm các nhóm địa phương: Cờ Lao Xanh, Cờ Lao Trắng, Cờ Lao Ðỏ với dân số hơn 4000 người; cư trú chủ yếu ở huyện Đồng Văn và Hoàng Su Phì (tỉnh Hà Giang). Người Cờ Lao thuộc nhóm ngôn ngữ Ka Ðai, cùng nhóm với tiếng La Ha, La Chí, Pu Péo (ngữ hệ Thái - Ka Ðai). Hiện nay, thông qua các chính sách hỗ trợ tổng thể từ đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, hỗ trợ sản xuất, phát triển y tế, văn hóa, giáo dục của Đảng và Nhà nước đến từng hộ gia đình đã góp phần giúp đồng bào Cờ Lao phát triển mọi mặt đời sống, xã hội.
Phát huy giá trị vĩ đại của Cách mạng Tháng Tám

Phát huy giá trị vĩ đại của Cách mạng Tháng Tám

Thời sự - PV - 2 giờ trước
Cách đây 77 năm, nhân dân ta dưới sự lãnh đạo của Ðảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh đã tiến hành cuộc Cách mạng Tháng Tám vĩ đại, đập tan ách áp bức, bóc lột của chế độ thực dân và phong kiến, giành lấy chính quyền, lập nên nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa, nhà nước dân chủ nhân dân đầu tiên ở Ðông Nam Á.
Hỗ trợ tối đa 7 tỷ đồng để sửa chữa, bảo dưỡng tài sản trường nghề ở huyện nghèo

Hỗ trợ tối đa 7 tỷ đồng để sửa chữa, bảo dưỡng tài sản trường nghề ở huyện nghèo

Nghề nghiệp - Việc làm - Cát Tường - 22:28, 18/08/2022
Theo Thông tư 46/2022/TT-BTC của Bộ Tài chính, mức chi sửa chữa, bảo dưỡng tài sản ở cơ sở giáo dục nghề nghiệp trên địa bàn tỉnh có huyện nghèo tối đa bằng 30% vốn sự nghiệp thực hiện dự án theo quyết định của cấp có thẩm quyền và không quá 7 tỷ đồng/trường, cơ sở.
Thủ tướng Phạm Minh Chính tiếp Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Kazakhstan

Thủ tướng Phạm Minh Chính tiếp Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Kazakhstan

Thời sự - PV - 22:19, 18/08/2022
Ngày 18/8, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Phạm Minh Chính đã tiếp xã giao Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Kazakhstan Mukhtar Tileuberdi nhân chuyến thăm chính thức Việt Nam từ 17 - 18/8.
Lễ giỗ Chủ tịch Hồ Chí Minh trang trọng tại Nghệ An

Lễ giỗ Chủ tịch Hồ Chí Minh trang trọng tại Nghệ An

Thời sự - PV - 19:54, 18/08/2022
Ngày 18/8 (21/7 năm Nhâm Dần), tại Nhà tưởng niệm Chủ tịch Hồ Chí Minh, Khu Di tích Quốc gia đặc biệt Kim Liên, Nam Đàn (Nghệ An), Lễ tưởng niệm nhân ngày giỗ lần thứ 53 của Chủ tịch Hồ Chí Minh (21/7 năm Kỷ Dậu 1969 - 21/7 năm Nhâm Dần 2022) được tổ chức trang trọng.
Củng cố và phát triển quan hệ hữu nghị truyền thống Việt Nam - Kazakhstan

Củng cố và phát triển quan hệ hữu nghị truyền thống Việt Nam - Kazakhstan

Thời sự - PV - 19:43, 18/08/2022
Chiều 18/8, tại Phủ Chủ tịch, Chủ tịch nước Nguyễn Xuân Phúc đã tiếp Phó Thủ tướng, Bộ trưởng Ngoại giao Kazakhstan, Mukhtar Tileuberdi, nhân dịp thăm chính thức Việt Nam.