Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Bắc Giang: Người có uy tín nỗ lực giữ gìn văn hóa truyền thống

Trí Phương - 17:28, 07/11/2023

Theo quyết định phê duyệt danh sách Người có uy tín trong đồng bào DTTS trên địa bàn tỉnh Bắc Giang giai đoạn 2023-2027, toàn tỉnh có 522 Người có uy tín thuộc nhiều thành phần, dân tộc khác nhau. Đội ngũ những Người có uy tín trong đồng bào DTTS đều là những điển hình, ưu tú trên các lĩnh vực, trong đó có nhiều Người có uy tín là nghệ nhân văn hóa, có nhiều đóng góp cho công tác bảo tồn, truyền dạy, phát huy các giá trị văn hóa dân tộc tại cộng đồng.

Người có uy tín- Nghệ nhân Ưu tú Bàn Văn Cường gìn giữ cuốn sách cổ của người Dao ở Bắc Giang
Người có uy tín- Nghệ nhân Ưu tú Bàn Văn Cường gìn giữ cuốn sách cổ của người Dao ở Bắc Giang

Người có uy tín tâm huyết truyền dạy chữ Nôm Dao

Hơn 15 năm qua, Người có uy tín Bàn Văn Cường, thôn Thanh Chung, thị trấn Tây Yên Tử vẫn miệt mài "giữ lửa”, truyền dạy ngôn ngữ dân tộc Dao cho các thế hệ trẻ. Ông đã vinh dự được Chủ tịch nước tặng danh hiệu Nghệ nhân Ưu tú do đã có những cống hiến xuất sắc trong gìn giữ và phát huy di sản văn hóa phi vật thể (lĩnh vực bảo tồn tiếng nói, chữ viết tỉnh Bắc Giang).

Nghỉ hưu từ năm 2007, ông Cường đã chủ động, tích cực trong việc sưu tầm những cuốn sách cổ của người Dao. Khi tham gia "Đề án bảo tồn và phát triển tri thức bản địa các DTTS Việt Nam" thuộc Trung tâm vì Sự phát triển bền vững miền núi, ông được sở hữu "Bộ sách dạy và học chữ Dao Việt Nam". Đây là bộ sách cổ, viết bằng chữ Hán – Nôm, đã có từ hàng trăm năm, được người Dao chấp thuận, sử dụng trong sinh hoạt gia đình, cộng đồng và xã hội, thể hiện một phần bản sắc văn hóa và lịch sử phát triển của dân tộc Dao ở Việt Nam.

Ông Cường tâm niệm: “Người Dao thì phải biết tiếng Dao mới thấy yêu và cảm nhận được giá trị văn hóa truyền thống lớn lao của dân tộc”. Nhờ có chữ viết mà người Dao còn lưu giữ được nhiều thông tin về nguồn gốc tổ tiên, dòng họ, gia đình, tôn giáo, tín ngưỡng, phong tục tập quán, lễ Tết... Từ suy nghĩ đó, ông tâm huyết mở lớp dạy chữ Nôm- Dao đầu tiên miễn phí ở trong thôn. Từ thời điểm mở lớp học đầu tiên đến nay đã 15 năm, đã có thêm 10 lớp học chữ Nôm - Dao được mở, do ông Cường trực tiếp đứng lớp. Ông Cường chia sẻ, vui nhất là mỗi ngày lên lớp thấy số học viên tăng lên so với ngày hôm trước. Ông chia sẻ: “Tôi có lương hưu cũng đủ chi tiêu nên chỉ có tâm nguyện làm sao truyền dạy được chữ của dân tộc mình cho thế hệ trẻ. Được tận mắt nhìn thấy lớp lớp con cháu còn nói được tiếng Dao, giữ được bản sắc văn hóa của dân tộc mình, như vậy là tôi cảm thấy vui rồi”.

Lớp học tiếng Sán Chay của ông Đàm Văn Tình, thôn Đồng Bây, xã An Lạc, huyện Sơn Động
Lớp học tiếng Sán Chay của ông Đàm Văn Tình, thôn Đồng Bây, xã An Lạc, huyện Sơn Động

Cũng với tâm huyết như ông Bàn Văn Cường, nhiều năm qua, Người có uy tín Đàm Văn Tình, người Sán Chay, thôn Đồng Bây, xã An Lạc, huyện Sơn Động đã âm thầm dày công biên soạn tài liệu truyền dạy tiếng dân tộc Sán Chí, Cao Lan. Ông đứng ra tổ chức nhiều lớp truyền dạy tiếng Sán Chí, Cao Lan tại thôn mình. Hiện nay, thôn Đồng Bây đang duy trì được 2 lớp truyền dạy tiếng Sán Chí (cũng có thể gọi là Sán Chỉ) và Cao Lan; mỗi lớp gần 20 học viên, học vào buổi sáng Chủ Nhật hằng tuần, chủ yếu là các cháu đang học THCS.

Cháu Đặng Thị Huyền bày tỏ niềm vui khi được tham gia lớp học của ông Tình: “Cháu cũng đang học lớp dạy tiếng Sán Chỉ, hầu như học vào cuối tuần nên cũng rất tiện. Tham gia lớp học như thế này, chúng cháu thêm hiểu, thêm yêu về dân tộc mình hơn”.

Thành lập câu lạc bộ để bảo tồn văn hóa

Không chỉ mở các lớp truyền dạy, nhiều Người có uy tín cũng thành lập câu lạc bộ nhằm khôi phục và phát triển làn điệu dân ca, đẩy mạnh việc sử dụng ngôn ngữ, trang phục văn hóa truyền thống của dân tộc. Người có uy tín Lưu Đình Tiến, xã Vô Tranh huyện Lục Nam là một ví dụ. Ông đã cố gắng gìn giữ bản sắc văn hóa người Sán Dìu qua tiếng hát Soọng cô. "Câu lạc bộ Soọng cô xã Vô Tranh" được thành lập vào năm 2009, lúc đầu có hơn 10 thành viên là những người lớn tuổi, lão thành. Đến nay, Câu lạc bộ có 35 hội viên trong đó có cả thành viên trẻ tuổi, các cháu học sinh. Ông Tiến chia sẻ, hiện nay tài liệu truyền dạy tiếng dân tộc còn chưa có, nhiều người còn chưa quan tâm tới việc truyền dạy trong gia đình... Chính vì vậy, việc bảo tồn tiếng DTTS trên địa bàn còn nhiều khó khăn.

Người có uy tín Lưu Đình Tiến (người cầm micro) cùng hội viên người cao tuổi xã Vô Tranh hát Soọng cô
Người có uy tín Lưu Đình Tiến (người cầm micro) cùng hội viên người cao tuổi xã Vô Tranh hát Soọng cô

Trao đổi với phóng viên Báo Dân tộc và Phát triển, ông Vi Thanh Quyền, Trưởng ban Dân tộc tỉnh Bắc Giang cho biết, trước nguy cơ mai một tiếng DTTS trên địa bàn, nhiều Người có uy tín đã có ý thức cao trong việc giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc nói chung, giữ gìn ngôn ngữ các dân tộc nói riêng. “Trong những năm qua, với nhiều hoạt động cụ thể như mở lớp truyền dạy tiếng dân tộc, cung cấp thêm tài liệu dạy, vận động thành lập các CLB..., đội ngũ Người có uy tín trên địa bàn tỉnh Bắc Giang đã có vai trò tích cực và có nhiều đóng góp trong công tác bảo tồn tiếng nói của đồng bào DTTS", ông Quyền nhấn mạnh.

Nhận thức rõ vị trí, vai trò của việc bảo tồn ngôn ngữ các DTTS, cũng như tiếp nhận các kiến nghị của những Người có uy tín trong đồng bào DTTS về bảo tồn tiếng dân tộc, Ban Dân tộc tỉnh Bắc Giang đã đề xuất việc xây dựng Đề án “Bảo tồn, phát huy tiếng DTTS trên địa bàn tỉnh Bắc Giang”. Mới đây (ngày 25/10/2023), Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Giang vừa có quyết định phê duyệt "Đề án Bảo tồn, phát huy tiếng DTTS trên địa bàn tỉnh Bắc Giang”. Theo đó, Đề án tập trung nghiên cứu bảo tồn, phát huy ngôn ngữ - tiếng nói của 6 thành phần DTTS chiếm số đông, sinh sống ổn định thành cộng đồng trên địa bàn tỉnh Bắc Giang là: Nùng, Tày, Sán Dìu, Hoa, Sán Chay (Cao Lan, Sán Chí) và Dao. Trọng tâm là 73 xã vùng đồng bào DTTS và miền núi tại các huyện: Sơn Động, Lục Ngạn, Lục Nam, Yên Thế và Lạng Giang.

Các em nhỏ người Sán Dìu được nghệ nhân truyền dạy hát hát Soọng cô
Các em nhỏ người Sán Dìu được nghệ nhân truyền dạy hát hát Soọng cô

Việc triển khai Đề án “Bảo tồn, phát huy tiếng DTTS trên địa bàn tỉnh Bắc Giang” là một trong những nội dung của Dự án 6, Chương trình MTQG 1719, giai đoạn I (2021-2025) đang triển khai trên địa bàn tỉnh Bắc Giang. Đây cũng là niềm mong mỏi và cơ hội để những Người có uy tín như ông Cường, ông Tiến phát huy vai trò, tâm huyết, trách nhiệm của mình trong việc bảo tồn, truyền dạy, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, trong đó có chữ viết Nôm- Dao.

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Thanh Hóa: Biểu dương, tôn vinh 150 điển hình tiên tiến trong vùng đồng bào DTTS và miền núi

Thanh Hóa: Biểu dương, tôn vinh 150 điển hình tiên tiến trong vùng đồng bào DTTS và miền núi

Ngày 27/12, UBND tỉnh Thanh Hóa tổ chức Hội nghị biểu dương, tôn vinh các điển hình tiên tiến trong vùng đồng bào DTTS và miền núi của tỉnh năm 2023. Dự hội nghị có: Vụ trưởng Vụ Chính sách Dân tộc (Ủy ban Dân tộc) Lưu Xuân Thủy; Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa Trịnh Tuấn Sinh; Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Trưởng Ban Dân vận Tỉnh ủy, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh Thanh Hóa Phạm Thị Thanh Thủy; Phó Chủ tịch UBND tỉnh Thanh Hóa Đầu Thanh Tùng; lãnh đạo Ban Dân tộc tỉnh, một số sở, ngành, đơn vị của tỉnh, UBND 11 huyện miền núi và 6 huyện, thị xã giáp ranh có xã, thôn, bản miền núi cùng 150 đại biểu điển hình tiên tiến đại diện cho trên 701.000 người DTTS toàn tỉnh.
Tận tâm với cuộc sống của người dân nghèo

Tận tâm với cuộc sống của người dân nghèo

Sự kiện - Bình luận - PV - 8 giờ trước
Ngày 2/3/2023, tại Nhà Quốc hội, trong phát biểu nhậm chức Chủ tịch nước, đồng chí Võ Văn Thưởng đã xin mượn câu thơ của nhà thơ Xuân Diệu để nói thay lòng mình về cam kết với Quốc hội, đồng bào, chiến sĩ, cử tri cả nước trong chặng đường sắp tới: Tôi cùng xương thịt với nhân dân của tôi/Cùng đổ mồ hôi, cùng sôi giọt máu/Tôi sống với cuộc đời chiến đấu/Của triệu người yêu dấu gian lao...
Lễ hội truyền thống “Tế Khai sắc - Rước khai Xuân” năm Giáp Thìn 2024 tại đền Voi Phục

Lễ hội truyền thống “Tế Khai sắc - Rước khai Xuân” năm Giáp Thìn 2024 tại đền Voi Phục

Tin tức - Minh Nhật - 9 giờ trước
Ngày 23/2 vừa qua, tại Di tích quốc gia đặc biệt đền Voi Phục, quận Ba Đình (Hà Nội) tổ chức Lễ hội truyền thống “Tế Khai sắc - Rước khai Xuân” năm Giáp Thìn 2024, khai ấn Lý triều Đại Vương “Trấn Tây Thượng Đẳng”.
Bắc Trà My (Quảng Nam): Phấn đấu giảm hơn 7% hộ nghèo trong năm 2024

Bắc Trà My (Quảng Nam): Phấn đấu giảm hơn 7% hộ nghèo trong năm 2024

Kinh tế - T.Nhân - H.Trường - 9 giờ trước
Huyện Bắc Trà My (Quảng Nam) vừa giao chỉ tiêu giảm nghèo cho các cơ quan, đơn vị, các xã, thị trấn trên địa bàn phấn đấu giảm 7,88% và 2,14% hộ cận nghèo trong năm 2024.
Cao Lộc (Lạng Sơn): Lễ hội Chùa Bắc Nga đón nhận Quyết định công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia

Cao Lộc (Lạng Sơn): Lễ hội Chùa Bắc Nga đón nhận Quyết định công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia

Trang địa phương - Mỹ Dung - 9 giờ trước
Vừa qua, UBND huyện Cao Lộc (Lạng Sơn) long trọng tổ chức khai mạc Lễ hội Chùa Bắc Nga và công bố quyết định của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận Lễ hội truyền thống Chùa Bắc Nga, xã Gia Cát, huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn là Di sản văn hóa phi vật thể Quốc gia.
Hơn 100 đô vật tranh tài tại Giải vô địch vật tự do, dân tộc truyền thống Hà Nội

Hơn 100 đô vật tranh tài tại Giải vô địch vật tự do, dân tộc truyền thống Hà Nội

Tin tức - Thanh Nguyên - 9 giờ trước
Giải vô địch vật tự do, dân tộc truyền thống mừng Xuân Giáp Thìn, thành phố Hà Nội vừa khai mạc tại sới vật Ngô Sài, huyện Quốc Oai (Hà Nội). Giải do Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội phối hợp với UBND huyện Quốc Oai tổ chức.
Vấn đề - Sự kiện (Tuần 8): Nỗi lo mai một lễ hội truyền thống của đồng bào DTTS

Vấn đề - Sự kiện (Tuần 8): Nỗi lo mai một lễ hội truyền thống của đồng bào DTTS

Lễ hội của đồng bào DTTS là một nét văn hóa truyền thống, giá trị tinh thần được tích đọng, gìn giữ bao đời, tạo nên bản sắc của cộng đồng dân tộc đó. Nhưng theo thời gian, do nhiều nguyên nhân, có không ít lễ hội đang bị mai một, biến mất, hoặc bị hiện đại hóa, không còn giữ được những giá trị vốn có. Chương trình Vấn đề - Sự kiện của Báo Dân tộc và Phát triển hôm nay sẽ bàn về “Nỗi lo mai một lễ hội truyền thống của đồng bào DTTS”.
Kon Tum: Tháng Thanh niên năm 2024 với nhiều hoạt động hướng về vùng DTTS

Kon Tum: Tháng Thanh niên năm 2024 với nhiều hoạt động hướng về vùng DTTS

Tin tức - Ngọc Chí - 10 giờ trước
Sáng ngày 24/2 vừa qua, Tỉnh đoàn Kon Tum tổ chức lễ ra quân Tháng Thanh niên năm 2024, với chủ đề “Thanh niên xung kích tình nguyện vì cuộc sống cộng đồng”.
Lần đầu tiên tổ chức lễ hội Mở cửa biển ở huyện đảo Cô Tô

Lần đầu tiên tổ chức lễ hội Mở cửa biển ở huyện đảo Cô Tô

Trang địa phương - Mỹ Dung - 10 giờ trước
Sáng 24/2 (tức 15 tháng Giêng năm Giáp Thìn) vừa qua, huyện Cô Tô (Quảng Ninh) tổ chức Lễ hội Mở cửa biển tại xã Thanh Lân. Đây là lần đầu tiên lễ hội diễn ra tại vùng đảo tiền tiêu Đông Bắc, mở đầu cho 1 mùa khai thác thủy sản thắng lợi với tôm cá đầy khoang.
Khánh Hoà: Rộn ràng Lễ hội cúng Bến nước của người Ê Đê ở Buôn Đung

Khánh Hoà: Rộn ràng Lễ hội cúng Bến nước của người Ê Đê ở Buôn Đung

Sắc màu 54 - T.Nhân-H.Trường - 10 giờ trước
Ngày 24/2 vừa qua, đồng bào Ê Đê tại Buôn Đung, xã Ninh Tây, thị xã Ninh Hòa (Khánh Hoà) đã tổ chức Lễ hội cúng Bến nước trong niềm hân hoan, phấn khởi của những ngày đầu năm mới.
Quảng Ngãi: Công nhận Lễ hội đua thuyền Tịnh Long là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Quảng Ngãi: Công nhận Lễ hội đua thuyền Tịnh Long là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia

Sắc màu 54 - T.Nhân-H.Trường - 10 giờ trước
Lễ hội đua thuyền ở xã Tịnh Long, Tp.Quảng Ngãi, tỉnh Quảng Ngãi là nét văn hóa độc đáo của người dân vùng sông nước sống dọc hai bên sông Trà Khúc, đã tồn tại hàng trăm năm nay và mang ý nghĩa văn hóa tín ngưỡng sâu sắc.
Quảng Nam: Phân bổ gần 129 tỉ đồng từ nguồn Trung ương thưởng vượt thu

Quảng Nam: Phân bổ gần 129 tỉ đồng từ nguồn Trung ương thưởng vượt thu

Công tác Dân tộc - T.Nhân-H.Trường - 10 giờ trước
UBND tỉnh Quảng Nam vừa có quyết định cấp 128,8 tỷ đồng từ nguồn Trung ương thưởng vượt thu để các địa phương thực hiện chính sách an sinh xã hội trên địa bàn tỉnh.