Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Thể thao - Giải trí

Võ thuật Bính Xá một thời vang bóng

Hiếu Anh - 11:04, 09/03/2021

Xã Bính Xá, huyện Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn trước đây vốn được mệnh danh là “miền đất võ” của vùng biên viễn. Với tinh thần thượng võ, đồng bào các dân tộc trong xã đã góp nhiều công lao trong các cuộc kháng chiến chống giặc ngoại xâm; và tự hào được Bác Hồ khen ngợi. Tiếc rằng, đến nay, võ Bính Xá đã bị mai một đi rất nhiều.

Võ sư Bế Nguyên Giai luôn hoài niệm về môn võ cổ truyền một thời ở Bính Xá (Trong ảnh: Võ sư Bế Nguyên Giai biểu diễn một thế võ cổ truyền)
Võ sư Bế Nguyên Giai luôn hoài niệm về môn võ cổ truyền một thời ở Bính Xá (Trong ảnh: Võ sư Bế Nguyên Giai biểu diễn một thế võ cổ truyền)

Để tìm hiểu về nền võ thuật dân gian này, chúng tôi đến tìm gặp cụ Bế Văn Giai, một võ sư người Tày ở địa phương nhiều năm luyện tập môn võ cổ truyền. Theo lời cụ Giai, Bính Xá nằm ở vùng núi cao hiểm trở, có con sông Kỳ Cùng uốn lượn. Đây là nơi hội tụ linh khí của trời và đất, nên không ít những cao nhân chọn làm nơi tu luyện võ thuật, vì thế từ xa xưa đã có nhiều cao thủ tìm về đây ở ẩn.

Khi những võ sư về ở ẩn, họ sống bình dị như những người dân địa phương, cũng làm nương, cày ruộng. Hồi đó còn nhiều thú dữ, nhiều thổ phỉ quẫy nhiễu khiến dân làng luôn lo lắng mỗi khi đi vào rừng sâu, hay một mình băng núi. Để mỗi người dân có khả năng phòng thủ, tự bảo vệ được mình, các võ sĩ đã truyền lại võ thuật cho dân làng.

Sau mỗi buổi lên nương, dân làng lại lại say mê luyện võ. Những bài cơ bản như luyện đứng tấn, chống đẩy phải học mấy tháng để đôi chân và tay cứng như khúc gỗ. Tiếp đó là học đấm tấn, đá tấn và những chiêu thức cơ bản… Mỗi buổi sáng sớm tinh mơ, các võ sinh chạy lên núi cao, ngắm mặt trời luyện mắt tinh tường, khả năng tập trung khi có ánh sáng trực diện.

Khi đã thuần thục những bài quyền, họ học tiếp những bài quyền phức tạp như xuất chiêu trên không trung, quan trọng nhất vẫn là xuất chiêu trong tư thế ngã. Các tư thế ngã lăn, ngã sấp, ngã ngửa, ngã nghiêng, ngã chéo, ngã thẳng đều được tập đi tập lại và tập dưới nhiều địa hình khác nhau. Ngoài truyền dạy võ thuật, các võ sư còn dạy binh pháp như cách cầm quân, chiến thuật bày binh bố trận, cách thức đánh thủ, chiến thuật thần tốc….

Chính nhờ vào tinh thần võ học đó, Nhân dân Bính Xá đã góp nhiều công lao trong các cuộc chiến chống giặc ngoại xâm và thổ phỉ, giữ vững vùng biên ải. Cho đến ngày nay, người dân Bính Xá vẫn còn khắc ghi những chiến công hào hùng, như trận chiến chống phỉ tràn vào cửa khẩu Bản Chắt (huyện Đình Lập, Lạng Sơn) trong thời kỳ Cách mạng tháng Tám. Sức mạnh của những võ sĩ tiếp tục được phát huy trong những trận chiến đấu chống Pháp.

Năm 1946, thực dân Pháp chiếm đóng huyện Đình Lập. Trong bối cảnh đó, chiến khu Nà Thuộc gồm 3 xã Bính Xá, Kiên Mộc, Bắc Xa đã được thành lập và liên kết chặt chẽ với nhau. Năm 1947, Pháp huy động 2 tiểu đoàn Âu - Phi, có pháo và máy bay yểm trợ, mở liên tiếp 15 cuộc tiến công tiếp tục đánh phá căn cứ Nà Thuộc. Trước tình hình đó, các cụ ở Bính Xá đã dùng đến chiêu thức “Hoa nở trên cây”. Tại đình Pò Háng, các cụ già làng trong bản đã làm lễ xuất quân, phất cờ cho dân làng nổi dậy. Sau mỗi hồi chiêng, chống nổi lên là tiếng hô hào tấn công, lũ giặc chỉ chống cự được thời gian ngắn đã bị đẩy lùi. Tin thắng trận đã khích lệ đến nhiều địa phương khác và vang đến chiến trường Việt Bắc. Sau trận đánh đó, Bác Hồ đã ban tặng quân và dân Bính Xá bức trướng có ghi 4 chữ “Kháng Chiến Hộ Ủng”.

Có thể nói rằng, tinh thần và kỹ thuật của võ cổ truyền Bính Xá là một vốn rất quý của người dân địa phương. Tiếc rằng, trong giai đoạn hiện nay, môn võ này lại mai một đi rất nhiều. Anh Vi Văn Đoàn, Chỉ Huy trưởng Quân sự xã Bính Xá cho biết, hiện nay, các cao nhân của võ thuật Bính Xá đều ở cái tuổi gần đất xa trời, trong khi đó, lớp trẻ không còn mặn mà với võ cổ truyền. 

Vì thế, những người tâm huyết với võ Bính Xá đều hy vọng trong thời gian tới, các cơ quan chuyên môn sớm quan tâm vào cuộc tìm hiểu, nghiên cứu có giải pháp bảo tồn, khơi dậy lại tinh thần của môn võ cổ truyền độc đáo này, góp phần lưu giữ những tinh hoa võ thuật của dân tộc.

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Tin nổi bật trang chủ
Du lịch cộng đồng - Hướng phát triển nhiều tiềm năng ở Kbang

Du lịch cộng đồng - Hướng phát triển nhiều tiềm năng ở Kbang

Du lịch cộng đồng đang là mô hình được đồng bào các dân tộc ở nhiều địa phương triển khai thực hiện. Tại huyện Kbang (tỉnh Gia Lai) nơi có 19 DTTS sinh sống (trong đó, người Ba Na chiếm hơn 40%) đang chú trọng bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa gắn với phát triển du lịch, vừa giúp người dân có thêm thu nhập ổn định, giảm nghèo, vừa giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.
Bế mạc Hội thi thể thao các DTTS tỉnh Gia Lai năm 2023

Bế mạc Hội thi thể thao các DTTS tỉnh Gia Lai năm 2023

Thể thao - Ngọc Thu - 23:46, 01/06/2023
Sau 3 ngày tranh tài diễn ra sôi nổi, chiều 1/6, tại Nhà thi đấu tỉnh Gia Lai đã diễn ra Lễ bế mạc và trao giải cho các đoàn đạt thành tích cao tại Hội thi Thể thao các DTTS tỉnh năm 2023.
Bình Định: Khai mạc Ngày hội Văn hóa - Thể thao miền biển

Bình Định: Khai mạc Ngày hội Văn hóa - Thể thao miền biển

Sắc màu 54 - L.Phương - 23:43, 01/06/2023
Tối 1/6, UBND tỉnh Bình Định đã long trọng tổ chức Khai mạc Ngày hội Văn hóa - Thể thao miền biển tỉnh Bình Định lần thứ XIV năm 2023, tại thị trấn Cát Tiến, huyện Phù Cát.
Thông cáo báo chí số 10, Kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa XV

Thông cáo báo chí số 10, Kỳ họp thứ 5, Quốc hội khóa XV

Thời sự - PV - 21:05, 01/06/2023
Thứ 5, ngày 1/6/2023, Quốc hội tiếp tục ngày làm việc thứ 10 của Kỳ họp thứ 5 tại Nhà Quốc hội với các phiên họp toàn thể tại hội trường dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ. Phiên họp được truyền hình, phát thanh trực tiếp trên Đài Truyền hình Việt Nam, Đài Tiếng nói Việt Nam, Truyền hình Quốc hội Việt Nam.
Gió qua miền Phước Tích

Gió qua miền Phước Tích

Phóng sự - Tiêu Dao - 21:03, 01/06/2023
Những đôi bàn tay vơi màu bùn đất, lò nung cũng mất dần đi, danh tiếng một thủơ của tiền nhân với nghiệp gây dựng gần 500 năm cứ thế nhạt dần. Người làng gốm Phước Tích chênh chao nhớ mỗi khi gió thổi ngang qua miền Cố đô.
Hậu Giang: Gắn phát triển du lịch cộng đồng với chuyển đổi số

Hậu Giang: Gắn phát triển du lịch cộng đồng với chuyển đổi số

Kinh tế - Song Vy - H. Diễm - 20:53, 01/06/2023
Để thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững, tạo sinh kế cho người nông dân, tỉnh Hậu Giang đang dần hình thành hệ sinh thái nông nghiệp đa dạng, đặc trưng và kiến tạo vành đai xanh ven đô trên hành trình xây dựng nông thôn mới, phát triển bền vững vùng đồng bào DTTS. Đặc biệt, với sự phát triển của chuyển đổi số đang gắn kết các nhà vườn làm du lịch phát triển du lịch cộng đồng hiệu quả hơn.
“Lớp học cho em” mô hình dạy miễn phí cho trẻ em DTTS trên đỉnh núi

“Lớp học cho em” mô hình dạy miễn phí cho trẻ em DTTS trên đỉnh núi

Nhắc đến Suối Giàng, người ta nhắc ngay đến một lớp học đặc biệt. Khi màn đêm buông xuống, đó cũng là lúc lớp học đặc biệt này lại sáng đèn đón các em nhỏ. Ánh sáng từ lớp học, tiếng giảng bài, tiếng bập bẹ đánh vần, tập đọc xen lẫn những tràng cười giòn tan của cả cô và trò tạo nên những thanh âm vang vọng khắp vùng cao.
Hãy đến Vi Rơ Ngheo một lần để thấy

Hãy đến Vi Rơ Ngheo một lần để thấy

Du lịch - PV - 20:47, 01/06/2023
Lâu nay khi nhắc đến Khu du lịch sinh thái quốc gia Măng Đen, huyện Kon Plông (Kon Tum) du khách thường nghĩ đến các địa điểm du lịch nổi tiếng, nhưng ít ai biết rằng, ở giữa “đại ngàn Măng Đen” có một ngôi làng của đồng bào DTTS độc đáo, bình yên mang đậm bản sắc của người Xơ Đăng.

"Lối mở" cho nghề làm nón Huế

Nghề nghiệp - Việc làm - Vũ Hảo - 20:45, 01/06/2023
Chiếc nón để che nắng, che mưa từ xa xưa đã gắn liền với hình ảnh người phụ nữ Việt Nam. Ở vùng nào cũng có nón, nhưng nón Huế được nhiều người ưa chuộng là vì sự thanh thoát nhẹ nhàng. Nón không chỉ là vật dụng sinh hoạt đơn thuần mà là một tác phẩm nghệ thuật thực sự.
“Lớp học cho em” mô hình dạy miễn phí cho trẻ em DTTS trên đỉnh núi

“Lớp học cho em” mô hình dạy miễn phí cho trẻ em DTTS trên đỉnh núi

Media - Tuấn Ninh - 20:35, 01/06/2023
Nhắc đến Suối Giàng, người ta nhắc ngay đến một lớp học đặc biệt. Khi màn đêm buông xuống, đó cũng là lúc lớp học đặc biệt này lại sáng đèn đón các em nhỏ. Ánh sáng từ lớp học, tiếng giảng bài, tiếng bập bẹ đánh vần, tập đọc xen lẫn những tràng cười giòn tan của cả cô và trò tạo nên những thanh âm vang vọng khắp vùng cao.
5 tháng năm 2023: Xuất khẩu nông, lâm, thủy sản thu về 20,26 tỷ USD

5 tháng năm 2023: Xuất khẩu nông, lâm, thủy sản thu về 20,26 tỷ USD

Kinh tế - PV - 20:25, 01/06/2023
Tính chung 5 tháng đầu năm 2023, xuất khẩu nông, lâm, thủy sản thu về 20,26 tỷ USD, giảm 11,1% so với cùng kỳ năm 2022.
Bắc Kạn: Để nông sản vươn ra “biển lớn”

Bắc Kạn: Để nông sản vươn ra “biển lớn”

Kinh tế - Mộc Lan - 20:23, 01/06/2023
Thời gian gần đây, tỉnh Bắc Kạn đã và đang chú trọng triển khai nhiều giải pháp xúc tiến thương mại, phát triển các mặt hàng nông sản, đặc biệt là sản phẩm thuộc Chương trình “Mỗi xã một sản phẩm” (OCOP) theo hướng củng cố số lượng, nâng cao chất lượng với mục tiêu đưa nông sản vươn ra “biển lớn”.