Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Sử dụng amiăng trắng tại Việt Nam: Bài 1: Thực trạng đáng báo động

PV - 14:53, 07/08/2018

10 năm trở lại đây, Việt Nam luôn đứng ở vị trí thứ 5 trong top 10 nước sử dụng amiăng, chất gây ung thư nhiều nhất thế giới. Amiăng vẫn đang len lỏi, tồn tại khá phổ biến ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi. Đây là thực trạng báo động…

amiăng Tấm lợp fibroximăng được sử dụng khá phổ biến ở vùng đồng bào DTTS, miền núi. Ảnh: minh họa

Tại Việt Nam, từ những năm 1960, amiăng đã được sử dụng để sản xuất tấm lợp fibroximăng và được xem như một loại chất lợp rẻ, bền và dễ sản xuất, sử dụng. Tuy nhiên, từ những năm 1980, tính độc hại và đặc biệt là khả năng gây ra một số dạng ung thư của amiăng đã được phát hiện và cảnh báo. Amiăng trắng được khẳng định là có hại cho sức khỏe. Amiăng xâm nhập vào cơ thể và gây hại chủ yếu qua đường hô hấp. Tiếp xúc với amiăng có nguy cơ mắc các bệnh liên quan đến phổi, ung thư biểu mô, thanh quản… Sử dụng vật liệu có chứa amiăng đang tồn tại phổ biến ở vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào DTTS.

Để tìm hiểu thực trạng sử dụng vật liệu có chứa amiăng, đầu tháng 8, chúng tôi có dịp đến thăm xã Minh Tiến, đây là một trong những xã còn nhiều khó khăn có đông đồng bào DTTS sinh sống thuộc huyện Hữu Lũng, tỉnh Lạng Sơn. Đây là địa bàn sinh sống của các DTTS, như: Nùng, Tày, Dao, Mông. Trên con đường dải nhựa đã xuống cấp, hiển hiện trước mắt chúng tôi dọc hai bên đường là rất nhiều những ngôi nhà được lợp mái bằng tấm lợp fibrôximăng, ở dưới mái ngói là chậu, xô đã cũ kỹ, bạc màu dùng hứng nước mưa.

Khi chúng tôi nói chuyện với bà con về tính độc hại của amiăng, không khó để cảm nhận được sự lo sợ hiện lên trên từng nét mặt, nhưng rồi họ cũng trả lời, bất lực vì điều kiện kinh tế khó khăn không có tiền để thay thế. Qua lời kể của một cán bộ xã thì xã Minh Tiến có trên 1.000 hộ thì có tới gần 50% số hộ vẫn sử dụng tấm lợp fibrôximăng.

Chia sẻ với chúng tôi trong căn nhà cấp 4 được lợp toàn bộ bằng tấm lợp fibrôximăng, ông Triệu Văn Thông, dân tộc Nùng, thôn Tân Thịnh cho biết: “Gia đình tôi lợp mái nhà bằng tấm fibrôximăng đến nay đã được 10 năm. Từ khi nghe tin trong sản phẩm này có chứa chất amiăng gây ung thư, chúng tôi không còn dám hứng nước mưa từ mái nhà để sử dụng nữa mà kéo nước từ nguồn về. Trước đây, tôi mua tấm lợp có giá 42.000 đồng/tấm, phù hợp với điều kiện gia đình tôi. Muốn chuyển đổi thay thế bằng tôn nhưng cũng phải thêm ít nhất 20 triệu đồng trở lên, mà kinh tế eo hẹp không cho phép”.

Cách đó không xa là nhà văn hóa xã, thay vì là nhà gỗ truyền thống, nhìn bề ngoài khang trang, sạch sẽ được xây dựng kiên cố, nhưng khi ngước nhìn lên trên, mái nhà cũng được lợp bởi tấm fibroximăng. Ông Hoàng Văn Hoan, thôn Tân Thịnh cho hay: Mặc dù, dân ai cũng biết tấm lợp fibroximăng có chứa chất gây ung thư nhưng nhà nghèo vẫn phải “nhắm mắt làm ngơ”. Gia đình ông Thàng bên cạnh gia đình tôi toàn bộ căn nhà đều được sử dụng bằng tấm lợp fibroximăng. Khu vực nhà bếp thường xuyên có những mảnh vỡ rơi xuống, vào mùa mưa, nước mưa chảy xuống từ mái nhà một màu đen nghịt”.

“Mặc dù rất nhiều hộ dân biết amiăng gây nguy hại cho sức khỏe, nhưng vì giá thành rẻ, chỉ 36.000đồng-55.000đồng/tấm fibroximăng, phù hợp với túi tiền của dân nghèo, nên mọi người vẫn sử dụng”, ông Đặng Hải Quân, Phó trưởng Phòng Lao động, Thương binh và Xã hội huyện Hữu Lũng cho biết.

Thực trạng sử dụng phổ biến vật liệu có chứa chất amiăng ở Hữu Lũng cũng là thực trạng chung của nhiều vùng đồng bào DTTS tại Việt Nam. Đáng chú ý hơn, tại các vùng miền núi, bà con DTTS không chỉ sử dụng tấm lợp fibroximăng để lợp mái nhà, mái bếp, nhiều hộ còn hứng nước mưa để sử dụng trong sinh hoạt. Thực tế, bên cạnh việc thiếu thông tin về tấm lợp fibroximăng có chứa chất độc hại, tại nhiều bản làng vùng DTTS, phần vì kinh tế eo hẹp, phần vì bà con cũng không có sự lựa chọn bởi thị trường các sản phẩm thay thế tấm lợp fibroximăng có giá thành tương đương không nhiều. Hơn thế, những sản phẩm thay thế như tôn lạnh và một số sản phẩm khác, giá cao hơn 30-40% so tấm lợp fibroximăng.

Có thể thấy, gánh nặng bệnh tật liên quan tới amiăng đối với người dân vùng đồng bào DTTS, miền núi đang là vấn đề cấp thiết cần được quan tâm. Hơn lúc nào hết cần có những giải pháp loại trừ amiăng trắng ra khỏi cộng đồng

Các nghiên cứu đã chỉ ra, thế giới mỗi năm có hơn 107.000 người chết vì các bệnh ung thư có liên quan đến amiăng. Nhiều nước đã cấm mọi sản phẩm có chứa amiăng và hiện chỉ còn 35 nước sử dụng, trong đó có Việt Nam. Việt Nam đứng vị trí thứ 5 trong top 10 nước sử dụng amiăng trắng nhiều nhất trên thế giới, với lượng nhập khẩu hằng năm 65.000-70.000 tấn. 80% trong số đó dùng để sản xuất khoảng 100 triệu m2 tấm lợp fibroximăng, má phanh, sử dụng trong công nghiệp phân lân nung chảy cung cấp chủ yếu cho dân nghèo ở nông thôn, miền núi, vùng đồng bào DTTS.

THANH HUYỀN - H.DƯƠNG

Tin cùng chuyên mục
Đăk Lăk: Khi phụ nữ tham gia bảo vệ môi trường

Đăk Lăk: Khi phụ nữ tham gia bảo vệ môi trường

Thời gian qua, các cơ sở hội thuộc Hội Liên hiệp Phụ nữ (LHPN) tỉnh Đăk Lăk đã tích cực tham gia bảo vệ môi trường với những mô hình thiết thực. Nhiều mô hình không chỉ giúp người dân thay đổi thói quen, nâng cao ý thức giữ gìn môi trường sống, mà còn gây quỹ từ thiện, hỗ trợ hội viên có hoàn cảnh khó khăn phát triển kinh tế.
Tin nổi bật trang chủ
Bộ trưởng, Chủ nhiệm Đỗ Văn Chiến làm việc với Học viện Chính trị Công an Nhân dân

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Đỗ Văn Chiến làm việc với Học viện Chính trị Công an Nhân dân

Sáng 8/7/2020, tại Hà Nội, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương, Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Đỗ Văn Chiến đã có buổi làm việc với Đoàn công tác của Học viện Chính trị Công an Nhân dân (CAND) do Trung tướng Trần Vi Dân, Giám đốc Học viện làm Trưởng đoàn. Cùng dự buổi làm việc có Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Hoàng Thị Hạnh; Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Y Thông; Lãnh đạo các Vụ, đơn vị thuộc UBDT và Học viện Chính trị CAND.
Ban hành danh mục bí mật nhà nước thuộc lĩnh vực công tác dân tộc

Ban hành danh mục bí mật nhà nước thuộc lĩnh vực công tác dân tộc

Tin tức - PV - 4 giờ trước
Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc vừa ký Quyết định số 971/QĐ-TTg ban hành Danh mục bí mật Nhà nước thuộc lĩnh vực công tác dân tộc.
Sáu Cựu chiến binh ra tù vẫn kêu oan

Sáu Cựu chiến binh ra tù vẫn kêu oan

Bạn đọc - Lê Hường - Hoàng Tiến - 10 giờ trước
Bị kết tội hủy hoại rừng, dù đã chấp hành án xong nhưng 6 Cựu chiến binh (CCB) tại xã Trường Xuân, huyện Đăk Song (Đăk Nông) vẫn “đội đơn” đi kêu oan.
Gói hỗ trợ người có công bị ảnh hưởng bởi Covid-19: Nhiều ý nghĩa nhân văn

Gói hỗ trợ người có công bị ảnh hưởng bởi Covid-19: Nhiều ý nghĩa nhân văn

Đời sống - Xã hội - Vân Khánh - 10 giờ trước
Thời gian vừa qua, Chính phủ đã ban hành gói hỗ trợ 62 nghìn tỷ đồng nhằm ổn định cuộc sống cho người dân bị ảnh hưởng bởi đại dịch Covid-19. Đối với người có công tỉnh Yên Bái nói riêng, cả nước nói chung, gói hỗ trợ này không chỉ mang ý nghĩa về kinh tế mà còn mang giá trị nhân văn sâu sắc.
Người “truyền lửa” nghề dệt cho phụ nữ Xơ Đăng

Người “truyền lửa” nghề dệt cho phụ nữ Xơ Đăng

Gương sáng giữa cộng đồng - KHÁNH NGUYÊN - 10 giờ trước
Lầu đầu tiên gặp bà, người phụ nữ Xơ Đăng hồn hậu, mải miết với công việc trình diễn nghề dệt truyền thống phục vụ du khách tại không gian Lễ hội Sâm Ngọc Linh, diễn ra vào cuối năm 2019. Ít lâu sau, khi ngược núi lên vùng đất Trà My, tôi lại gặp bà cần mẫn ngồi bên khung dệt để truyền nghề cho cháu con trong làng. Người phụ nữ thầm lặng ấy là Trần Thị Kim Hoa, nhà ở nóc Tắc Chưng, thôn 3, xã Trà Cang, huyện Nam Trà My (Quảng Nam).
Vĩnh Phúc tri ân các Anh hùng liệt sĩ

Vĩnh Phúc tri ân các Anh hùng liệt sĩ

Sự kiện - Bình luận - Hoàng Quý - 10 giờ trước
Ngày 27/7 đang đến gần, đây là ngày dành riêng để tưởng nhớ, tri ân các Anh hùng liệt sĩ, những người có công vì đất nước, vì độc lập tự do của Nhân dân. Ở tỉnh Vĩnh Phúc, địa phương cũng đang triển khai nhiều hoạt động tri ân nhằm thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”.
“Lời thì thầm” từ dòng Đăk Bla

“Lời thì thầm” từ dòng Đăk Bla

Phóng sự - Ký sự - M. Ngọc - Đ. Dũng - 10 giờ trước
Dòng sông Đăk Bla mang biết bao huyền thoại và cả những câu chuyện tình đẫm nước mắt. Nhưng tiếc thay, mấy năm gần đây dòng sông đang lịm dần giữa mùa nước cạn.
Mai Châu (Hòa Bình): Nỗ lực giảm thiểu nạn tảo hôn

Mai Châu (Hòa Bình): Nỗ lực giảm thiểu nạn tảo hôn

Công tác Dân tộc - Thu Thủy - Tố Niên - 10 giờ trước
Thời gian qua, cấp ủy đảng, chính quyền huyện Mai Châu (Hòa Bình) đã thực hiện nhiều giải pháp để từng bước ngăn chặn, xóa bỏ nạn tảo hôn. Hiện nay, nạn tảo hôn chủ yếu xảy ra tại 2 xã Hang Kia và Pà Cò.
Khánh Hòa: Già làng, Người có uy tín tích cực phổ biến chính sách, pháp luật

Khánh Hòa: Già làng, Người có uy tín tích cực phổ biến chính sách, pháp luật

Người có uy tín - Lê Phương - 11 giờ trước
Toàn tỉnh Khánh Hòa hiện có 92 Người có uy tín trong vùng đồng bào DTTS. Những năm qua, các già làng, Người có uy tín luôn phát huy vai trò là hạt nhân trong việc tuyên truyền, vận động người dân chấp hành tốt các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; xây dựng các mô hình bảo đảm an ninh trật tự (ANTT), nhờ đó, ý thức chấp hành pháp luật của người dân đã được nâng lên.
Giảm nghèo bền vững - Nhìn lại một chặng đường: Bất cập trong rà soát hộ nghèo (Bài 1)

Giảm nghèo bền vững - Nhìn lại một chặng đường: Bất cập trong rà soát hộ nghèo (Bài 1)

Chính sách dân tộc - Sỹ Hào - 11 giờ trước
LTS: Sau 5 năm (2016 - 2020) thực hiện Chương trình Mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững, kết quả giảm nghèo của nước ta đã đạt được những thành tựu ấn tượng. Tuy nhiên, kết quả giảm nghèo vẫn chưa bền vững, tỷ lệ hộ nghèo người DTTS vẫn còn rất cao; trong khi đó việc xây dựng và thực thi chính sách giảm nghèo nói chung còn có những “lỗ hổng” nhất định.
Khi học văn bằng nhạc Rap

Khi học văn bằng nhạc Rap

Giáo dục - Hồng Phúc - 11 giờ trước
Các tác phẩm thơ như “Sóng”, “Tây Tiến”, “Việt Bắc”, hay “Truyện Kiều” đã được phổ thành bài hát theo dòng nhạc Rap, có số lượng người xem lên đến vài triệu lượt trên kênh Youtube. Cách học này như một làn gió mới cho các bạn trẻ khi biết pha trộn đam mê âm nhạc vào kiến thức, khiến nhiều em yêu thích môn văn và việc học tập trở nên đơn giản, hiệu quả hơn.