Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Sự kiện - Bình luận

Quyền phát triển các DTTS nhìn từ một Đề án

TS. Hoàng Xuân Lương - 00:16, 23/01/2020

Việt Nam là một quốc gia thống nhất gồm nhiều dân tộc. Sự phát triển của từng dân tộc luôn gắn với sự phát triển chung của đất nước, tạo nên sức mạnh của toàn dân tộc trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Ðảng và Nhà nước ta rất coi trọng việc thực hiện các quyền của đồng bào DTTS. Các quyền này được ghi nhận trong Hiến pháp, được cụ thể hóa trong các bộ luật, luật chuyên ngành và được Nhà nước bảo đảm thực hiện bằng các chính sách.

Đồng bào DTTS luôn được Đảng, Nhà nước quan tâm tạo điều kiện, phát triển về mọi mặt. (Trong ảnh: Các bác sĩ khám chữa bệnh miễn phí cho đồng bào DTTS vùng khó khăn)
Đồng bào DTTS luôn được Đảng, Nhà nước quan tâm tạo điều kiện, phát triển về mọi mặt. (Trong ảnh: Các bác sĩ khám chữa bệnh miễn phí cho đồng bào DTTS vùng khó khăn)

Quyền của DTTS được quốc tế chính thức ghi nhận trong Công ước Tuyên ngôn thế giới về nhân quyền (UDHR) năm 1948: “Mọi người sinh ra đều được hưởng tất cả các quyền và tự do không có bất kỳ sự phân biệt đối xử nào về chủng tộc, màu da, giới tính, ngôn ngữ, tôn giáo, nguồn gốc dân tộc hoặc xã hội”.

Điều 5, Hiến pháp 2013 của nước ta cũng ghi rõ: “Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam là quốc gia thống nhất của các dân tộc cùng sinh sống trên đất nước Việt Nam. Các dân tộc bình đẳng, đoàn kết, tôn trọng và giúp nhau cùng phát triển; nghiêm cấm mọi hành vi kỳ thị, chia rẽ dân tộc. Ngôn ngữ quốc gia là tiếng Việt. Các dân tộc có quyền dùng tiếng nói, chữ viết, giữ gìn bản sắc dân tộc, phát huy phong tục, tập quán, truyền thống và văn hóa tốt đẹp của mình. Nhà nước thực hiện chính sách phát triển toàn diện và tạo điều kiện để các DTTS phát huy nội lực, cùng phát triển với đất nước”.

Đối chiếu với các cơ sở pháp lý của quốc tế và Việt Nam, chúng ta nhận thấy Đề án Tổng thể phát triển kinh tế - xã hội vùng DTTS, miền núi được Quốc hội khóa XIV thông qua tại NQ 88/2019/QH14, ngày 18 tháng 11 năm 2019, hàm chứa khá toàn diện các yếu tố bảo đảm quyền phát triển các DTTS. Cụ thể, trong khi chưa có một đạo luật chuyên sâu về dân tộc, thì Đề án là một văn bản có tính định hướng dài hạn, tạo ra những nhận thức mới, góp phần thực hiện Điều 5 của Hiến pháp 2013 về DTTS. Trong đó, 10 chương trình, dự án bao quát toàn diện, có thể bảo đảm các quyền cơ bản về cuộc sống, quyền có việc làm, học hành, khám chữa bệnh, quyền tham chính, tự do ngôn luận, tự do tín ngưỡng, quyền bảo tồn và phát triển tiếng nói chữ viết, phong tục tập quán văn hóa, quyền tự nhận thành phần dân tộc…

Đồng thời, Đề án đã xác định được các mục tiêu cụ thể, phấn đấu hoàn thành các mục tiêu này cũng chính là bảo đảm các quyền cơ bản của người DTTS như: Phấn đấu mức thu nhập bình quân của người DTTS tăng trên 2 lần so với năm 2020; 100% xã có đường ô tô đến trung tâm xã được rải nhựa hoặc bê tông; 70% thôn có đường ô tô đến trung tâm được cứng hóa. 100% số trường, lớp học và trạm y tế được xây dựng kiên cố; 99% số hộ dân được sử dụng điện lưới quốc gia và các nguồn điện khác phù hợp; 90% đồng bào DTTS được sử dụng nước sinh hoạt hợp vệ sinh; 100% đồng bào DTTS được xem truyền hình và nghe đài phát thanh.

Văn hóa truyền thống của đồng bào DTTS luôn được quan tâm bảo tồn và phát triển.
Văn hóa truyền thống của đồng bào DTTS luôn được quan tâm bảo tồn và phát triển

Tuy vậy, quá trình triển khai thực hiện Đề án sẽ còn phải trải qua nhiều khó khăn, thử thách. Có thể kể đến như: Nền quản trị quốc gia của nước ta đang trong quá trình hoàn hiện, chưa dễ gì một sớm, một chiều có thể khắc phục ngay được tình trạng các bộ, ngành vẫn đeo bám lợi ích của chính ngành mình trong xây dựng luật pháp, chính sách. Chưa tránh khỏi được chồng chéo, trùng lắp, thiệt thòi lại đổ dồn vào nhóm đối tượng dễ bị tổn thương, trong đó có đồng bào DTTS.

Bên cạnh đó, thực tế những bất cập, hạn chế của vùng DTTS đều có căn nguyên sâu xa từ nhận thức, kể cả trong cấp chiến lược. Chúng ta chủ yếu đang hỗ trợ, giúp đỡ, giải quyết các vấn đề xã hội, từ quan điểm, chính sách của một xã hội nhân đạo, từ yêu cầu chính trị, chứ chưa phải là bảo đảm quyền phát triển bình đẳng giữa các dân tộc. Chúng ta đang khai thác miền núi để phục vụ chiến lược phát triển chung của đất nước chứ chưa phải phát triển bền vững, chưa phải xây dựng vùng dân tộc miền núi thành động lực của đất nước. Chưa kể, nhiều cán bộ cấp chiến lược vẫn bị ám ảnh nặng nề kiểu tư duy: Suất đầu tư vào vùng dân tộc miền núi quá cao, hiệu quả kinh tế thấp; Vùng dân tộc miền núi như một gánh nặng, như một toa tàu ì ạch, đoàn tàu đất nước đang phải kéo theo...

Vì vậy để bảo đảm quyền phát triển các DTTS, khi xây dựng Chiến lược công tác dân tộc cho giai đoạn 2021 - 2030 cần nhấn mạnh rõ hơn các quan điểm sau đây: Dân tộc, công tác dân tộc, chính sách dân tộc là vấn đề cơ bản, chiến lược lâu dài, đồng thời cũng là vấn đề cấp bách của cách mạng Việt Nam. Bảo đảm các dân tộc bình đẳng, tôn trọng, đoàn kết, giúp nhau cùng phát triển.

Đồng thời, phải xác định, đầu tư phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi là đầu tư cho phát triển bền vững đất nước. Phát huy mọi nguồn lực, khai thác tiềm năng, lợi thế để phát triển vùng đồng bào DTTS và miền núi trở thành những động lực phát triển.

Theo đó, cần huy động mọi nguồn lực; Tăng cường hợp tác quốc tế, trong đó nguồn lực Nhà nước là quan trọng và có ý nghĩa quyết định; Có cơ chế đặc thù bảo đảm tài chính, cơ chế quản lý phù hợp phát huy quyền chủ động, sáng tạo của địa phương, sự thống nhất, đồng bộ của các bộ, ngành trong quản lý chương trình, chính sách dân tộc..

Tin nổi bật trang chủ
Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Đỗ Văn Chiến tiếp Giám đốc quốc gia Ngân hàng Phát triển Châu Á tại Việt Nam

Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Đỗ Văn Chiến tiếp Giám đốc quốc gia Ngân hàng Phát triển Châu Á tại Việt Nam

Ngày 25/9/2020, tại Hà Nội, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Đỗ Văn Chiến đã tiếp ngài Andrew Jeffries, Giám đốc quốc gia Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) tại Việt Nam. Tham dự buổi tiếp có lãnh đạo một số Vụ, đơn vị thuộc Ủy ban Dân tộc; các chuyên gia của ADB.
Đừng để di tích thành phế tích

Đừng để di tích thành phế tích

Sắc màu 54 - Lê Phương - 2 giờ trước
Hơn 22 năm, kể từ ngày được xếp hạng di tích lịch sử cấp quốc gia, di tích Nhà tù số 9 - Đào Duy Từ, TP. Quy Nhơn (Bình Định) vẫn chưa được quan tâm tu bổ nên đã xuống cấp nghiêm trọng, đang dần bị quên lãng. Thậm chí nhiều người dân sống gần khu vực cũng không biết đến sự tồn tại của di tích lịch sử này.
Những đại sứ hòa bình của Việt Nam tại Liên Hợp Quốc

Những đại sứ hòa bình của Việt Nam tại Liên Hợp Quốc

Tin tức - PV - 2 giờ trước
Những đóng góp của lực lượng quân đội Việt Nam vào các nhiệm vụ gìn giữ hòa bình của Liên Hợp Quốc đã làm nên thương hiệu Việt Nam trong lòng bạn bè quốc tế. Họ chính là những đại sứ hòa bình của quốc gia.
Việt Nam đứng thứ 2 châu Á-Thái Bình Dương về tăng trưởng kinh tế năm 2020

Việt Nam đứng thứ 2 châu Á-Thái Bình Dương về tăng trưởng kinh tế năm 2020

Kinh tế - PV - 2 giờ trước
Cơ quan xếp hạng tín nhiệm quốc tế S&P Global Ratings vừa đưa ra dự báo kinh tế Việt Nam tăng trưởng 1,9% trong năm 2020, đứng thứ 2 khu vực châu Á-Thái Bình Dương sau Trung Quốc.
Yên Thành (Nghệ An): Tạo sức bật nhờ cơ giới hóa nông nghiệp

Yên Thành (Nghệ An): Tạo sức bật nhờ cơ giới hóa nông nghiệp

Khoa học - Công nghệ - Thanh Hải - 2 giờ trước
Không còn cảnh tay cuốc tay bừa, con trâu đi trước cái cày theo sau, khắp đồng trên bãi dưới của huyện miền núi Yên Thành (Nghệ An) nay đã rền vang tiếng máy làm đất, gieo hạt, thu hoạch. Để rồi, không chỉ sức lao động con người được giải phóng, năng suất và sản lượng tăng mà đã mở ra sự bền vững cho sản xuất nông nghiệp.
“Qua cầu rút ván”

“Qua cầu rút ván”

Cùng trao đổi - Hồng Phúc - 2 giờ trước
Mấy ngày nay, bệnh nhân số 17 - ca bệnh Covid-19 đầu tiên trong đợt bùng phát dịch lần thứ hai vào tháng 3 tại Việt Nam lại tiếp tục trở thành tâm điểm chỉ trích của cư dân mạng sau khi xuất hiện trên tờ The New Yorker của Mỹ, trong một bài viết về chủ đề chống dịch Covid-19 tại Việt Nam. Cô gái này “tố” cộng đồng mạng Việt Nam không tôn trọng quyền riêng tư, “ném đá” cô chỉ vì ghét cô giàu có.
Trục lợi chính sách miễn giảm tiền chuyển mục đích sử dụng đất ở Trà Cú (Trà Vinh): Xin rút kinh nghiệm, liệu có đủ sức răn đe?

Trục lợi chính sách miễn giảm tiền chuyển mục đích sử dụng đất ở Trà Cú (Trà Vinh): Xin rút kinh nghiệm, liệu có đủ sức răn đe?

Bạn đọc - Song Vy - 2 giờ trước
Trong số báo ra ngày 31/8/2020, Báo Dân tộc và Phát triển đã đăng tải bài viết: “Trà Vinh: Thêm hành vi trục lợi chính sách bị phát hiện”. Sau đó, huyện Trà Cù đã tổ chức họp kiểm điểm trách nhiệm, nhưng hình thức xử lý những người liên quan đến sai phạm chỉ là xử lý hành chính!?
Sáng 26/9/2020, Việt Nam không ghi nhận ca mắc COVID-19 mới (tính đến 7h)

Sáng 26/9/2020, Việt Nam không ghi nhận ca mắc COVID-19 mới (tính đến 7h)

Tin tức - PV - 8 giờ trước
Sáng 26/9/2020,Việt Nam không ghi nhận ca mắc COVID-19 mới.
Phó Chủ tịch nước dự Đại hội Thi đua yêu nước Văn phòng Chủ tịch nước

Phó Chủ tịch nước dự Đại hội Thi đua yêu nước Văn phòng Chủ tịch nước

Tin tức - PV - 20:38, 25/09/2020
Chiều 25/9, tại Phủ Chủ tịch, Văn phòng Chủ tịch nước tổ chức Đại hội Thi đua yêu nước lần thứ III, giai đoạn 2020-2025. Phó Chủ tịch nước Đặng Thị Ngọc Thịnh, Phó Chủ tịch thứ nhất Hội đồng Thi đua Khen thưởng Trung ương dự và phát biểu chỉ đạo tại Đại hội.
Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc: Nhanh chóng mở rộng mạng lưới khám, chữa bệnh từ xa

Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc: Nhanh chóng mở rộng mạng lưới khám, chữa bệnh từ xa

Tin tức - PV - 20:33, 25/09/2020
Chiều tối 25/9, tại Hà Nội, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc dự Lễ khánh thành 1.000 cơ sở y tế khám, chữa bệnh từ xa.
Đồng chí Phạm Viết Thanh tái đắc cử Bí thư Tỉnh ủy Bà Rịa-Vũng Tàu

Đồng chí Phạm Viết Thanh tái đắc cử Bí thư Tỉnh ủy Bà Rịa-Vũng Tàu

Tin tức - Lê Vũ - 18:35, 25/09/2020
Sáng 25/9, Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu lần thứ VII, nhiệm kỳ 2020-2025 bước vào ngày làm việc thứ ba.