Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Người giữ rừng trên cao nguyên đá Đồng Văn

PV - 14:57, 24/01/2018

Trên cung đường dài tới 160 km từ TP. Hà Giang lên cao nguyên đá Đồng Văn, một bên là dòng sông Nho Quế và những vực sâu thăm thẳm, một bên toàn vách núi đá tai mèo nhọn hoắt cheo leo giữa những cánh rừng tái sinh cùng những thửa ruộng bậc thang của đồng bào vùng cao.

Thật ngỡ ngàng khi đặt chân xuống trung tâm phố huyện lại có một cánh rừng nguyên sinh, với những cây gỗ quý hàng trăm năm tuổi. Chủ nhân của cánh rừng đó chính là của ông Lương Huy Ngò, 70 tuổi, dân tộc Tày trú tại phố Cổ, xóm Quyết Tiến, thị trấn Đồng Văn.

Rừng truyền đời
Nhà tường trình cổ ở thị trấn Đồng Văn. Nhà tường trình cổ ở thị trấn Đồng Văn.

 

Gia đình ông Lương Huy Ngò sinh sống trong ngôi nhà tường trình đã hàng trăm năm tuổi phía dưới cánh rừng nguyên sinh duy nhất của thị trấn Đồng Văn mà người dân nơi đây thường gọi là khu “Rừng Làng Nghiến”.

Theo lời kể thì đời ông đã là đời thứ 6 của dòng họ Lương đến sinh cơ, lập nghiệp đầu tiên trên vùng đất này, nên ông là người biết rõ từng thời kỳ lịch sử, văn hóa, phong tục tập quán của địa phương.

Nói về cánh rừng nguyên sinh của gia đình, ông Ngò rất tự hào: “Cánh rừng không lớn lắm chỉ khoảng trên 2ha, nhưng có lẽ là cánh rừng nguyên sinh duy nhất giữa thị trấn Đồng Văn này. Từ khi tôi còn nhỏ tuổi cho đến bây giờ gia đình tôi chưa khi nào chặt hạ một nhánh cây trên cánh rừng”.

T6_4
Ông Lương Huy Ngò và cánh rừng nguyên sinh toả màu xanh mướt mát. Ông Lương Huy Ngò và cánh rừng nguyên sinh toả màu xanh mướt mát.

 

Vì thế đã trải qua hàng thế kỷ mà cánh rừng vẫn còn nguyên những cây gỗ quý như: Sến, táu, nghiến… to tới vài người ôm và hàng chục loại chim muông quý hiếm đang sinh sôi trong đó.

Ông Ngò chia sẻ: Vào khoảng những năm đầu thế kỷ 19 những người dân tộc Tày họ Lương từ nơi khác về đây sinh cơ lập nghiệp. Ban đầu nơi này còn là vùng núi hoang vu. Nhưng rừng chính là nơi che chở gió bão, ngăn lũ quét, đặc biệt rừng giữ nguồn nước-yếu tố quan trọng nhất cho sản xuất nông nghiệp.

Có nước thì cây trồng mới tươi tốt bội thu, mới có thể tồn tại và sinh cơ lập nghiệp ở nơi khí hậu khắc nghiệt này...Vì vậy, nhận thấy vai trò của rừng rất quan trọng nên các thế hệ trước đều có chung ý thức phải gìn giữ, bảo vệ và phát triển rừng.

Một ý nghĩa tâm linh khác đối với đồng bào dân tộc vùng cao đó là mỗi một cánh rừng đều có vị thần cai quản. Hàng năm cứ vào dịp đầu Xuân, người dân lại tổ chức lễ cúng Thần Rừng để cầu mong Thần Rừng phù hộ che chở cho dân làng. Bên cạnh đó cũng nhắc nhở mọi người trong việc bảo vệ rừng, làm cho rừng thêm sinh sôi, nảy nở.

Đời này sang đời khác, chuyện cúng rừng đã trở thành một sinh hoạt văn hoá tinh thần và tín ngưỡng thiêng liêng của người dân nơi đây.

Thế nên, ngôi nhà hiện gia đình ông đang ở, được xây dựng vào những năm 1860 cũng không được lấy gỗ từ cánh rừng sau nhà để làm nhà.

Sau này, chính cha ông cũng nhiều lần dặn dò các con: “Gia đình ta có ba thứ mà các cụ đã để lại, các con phải gắng giữ gìn, đó là những thửa ruộng bậc thang, đảm bảo cho cuộc sống lâu dài; ngôi nhà cổ là nơi sinh sống và cánh rừng phía sau là nơi che chở cho cả gia đình ta nên trong bất cứ hoàn cảnh nào cũng không được xâm phạm”.

“Của hiếm” cần bảo vệ

Mặc dù có những lúc kinh tế khó khăn, thiếu thốn, nhiều con buôn gỗ đã tìm đến trả hàng chục triệu đồng một cây nếu bán có thể mua gạo ăn cả năm, nhưng lần nào cũng vậy họ chỉ nhận được cái lắc đầu của ông.

Đến cả những cột trong ngôi nhà cổ qua thời gian đã hư hỏng, xuống cấp, con cháu ông có ý muốn tìm một vài cây trên cánh rừng để thay thế nhưng ông nhất quyết không đồng ý. Con cháu ông có thể đi mua những loại cây khác thay thế chứ nhất định ông không cho chặt một cây nào trên cánh rừng nguyên sinh.

“Tôi chỉ thu lượm những cành củi khô rơi xuống và trông coi cánh rừng. Bởi tôi vẫn luôn tâm niệm một điều không khi nào xâm phạm đến cánh rừng mà cha ông để lại”, ông Ngò cho biết.

Càng quý hơn khi biết cánh rừng là của hộ gia đình nhưng được giữ gìn cẩn thận, là cánh rừng nguyên sinh duy nhất trên công viên địa chất toàn đá là đá vẫn có cánh rừng xanh ngát bao phủ. Vào mỗi buổi sáng, giữa trung tâm thị trấn vẫn nghe tiếng chim rừng hót líu lo, tiếng sóc, chồn lích rích dưới gốc.

Tuy nhiên, vài năm trở lại đây ông Ngò tuổi đã cao, sức khỏe yếu, các con lại công tác bận rộn nên ông không thể thường xuyên có mặt trên cánh rừng để trông coi như trước.

Một số thanh niên trong thị trấn đã nhân lúc ông không có mặt đã đặt bẫy bắt muông thú. Rồi việc bảo vệ rừng trong mùa khô khi 6 tháng không có mưa, chỉ cần đốm lửa nhỏ cũng có thể cánh rừng đã tồn tại bao năm cháy thành tro là những điều ông lo lắng, trăn trở.

“Tôi chỉ mong cánh rừng nguyên sinh được bảo vệ để cho mãi đời sau bởi diện tích rừng không còn nhiều, ngày càng bị thu hẹp, nhất là lại ở giữa trung tâm thị trấn này”-ông Ngò tâm sự.

Cùng trăn trở với cánh rừng quý trên, ông Lương Chiều Đông-Trưởng thôn Quyết Tiến bộc bạch: “Cánh rừng đã tạo cảnh quan tự nhiên, hài hòa giữa cao nguyên đá Đồng Văn.

Nếu kết hợp được việc bảo vệ và giữ gìn cánh rừng cùng với bảo tồn khu nhà cổ và thăm quan Công viên địa chất đá toàn cầu sẽ là điểm đến của nhiều du khách trong và ngoài nước để ngành Du lịch phát triển”.

Tôi chỉ mong cánh rừng nguyên sinh được bảo vệ để cho mãi đời sau bởi diện tích rừng không còn nhiều, ngày càng bị thu hẹp, nhất là lại ở giữa trung tâm thị trấn này”.ông Lương Huy Ngò

DOÃN KIÊN

Tin cùng chuyên mục
Thời tiết ngày và đêm 25/1: Bắc bộ sương mù, rét, Nam bộ mưa dông

Thời tiết ngày và đêm 25/1: Bắc bộ sương mù, rét, Nam bộ mưa dông

Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, ngày và đêm 25/1, khu vực Bắc bộ tiếp tục duy trì thời tiết rét về sáng sớm và đêm kèm sương mù, trưa chiều hửng nắng. Khu vực Nam bộ có mây, ngày nắng, chiều tối và đêm có mưa rào và dông vài nơi.
Tin nổi bật trang chủ
Khẩn trương ban hành chương trình phòng chống dịch, chương trình chăm sóc sức khỏe trẻ em, mở cửa trường học, du lịch sớm nhất có thể

Khẩn trương ban hành chương trình phòng chống dịch, chương trình chăm sóc sức khỏe trẻ em, mở cửa trường học, du lịch sớm nhất có thể

Kết luận cuộc họp sáng 27/1, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu khẩn trương hoàn thiện, trình Chính phủ ban hành Chương trình phòng, chống dịch; tổ chức hiệu quả chiến dịch tiêm chủng vaccine thần tốc mùa Xuân năm 2022; công bố lộ trình cụ thể mở cửa trường học, du lịch trong thời gian sớm nhất. Trong tháng 2, Chính phủ sẽ ban hành, triển khai chương trình chăm sóc sức khỏe cho trẻ em.
Làng nghề bánh tráng Mỹ Lồng vào vụ Tết

Làng nghề bánh tráng Mỹ Lồng vào vụ Tết

Nghề nghiệp - Việc làm - Phương Nghi - 1 phút trước
Trong những ngày này, làng nghề bánh tráng Mỹ Lồng, xã Mỹ Thạnh (huyện Giồng Trôm, Bến Tre) nhộn nhịp và tấp nập vào vụ mùa Tết. Các gia đình đều quây quần làm bánh, mỗi người một công đoạn để kịp giao các đơn hàng cuối năm.
Triển khai chức năng cảnh báo chống ùn tắc phương tiện tại cửa khẩu

Triển khai chức năng cảnh báo chống ùn tắc phương tiện tại cửa khẩu

Kinh tế - Cát Tường (t/h) - 9 phút trước
Nhằm giảm tình trạng ùn tắc, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, tạo điều kiện hàng hóa xuất nhập khẩu được giao thương thuận lợi qua các cửa khẩu đường bộ, Tổng cục Hải quan cho biết, bắt đầu từ hôm nay, ngày 27/1, chức năng cảnh báo chống ùn tắc sẽ được chính thức triển khai trên Cổng thông tin một cửa quốc gia.
Nguy cơ tuyệt chủng loài voi rừng tại các nước châu Phi

Nguy cơ tuyệt chủng loài voi rừng tại các nước châu Phi

Môi trường sống - Nguyệt Anh (T/h) - 1 giờ trước
Tại cuộc họp trực tuyến ngày 26/1 do "Sáng kiến bảo vệ voi" tổ chức, Bộ trưởng Môi trường các nước châu Phi cho biết, loài voi rừng châu Phi đang bị đe dọa tuyệt chủng do sự gia tăng các mối đe dọa liên quan đến biến đổi khí hậu, tình trạng mất môi trường sống, săn bắn trái phép và xung đột giữa các cộng đồng dân cư địa phương.
Hơn 500 nhà vườn tham gia Chợ hoa Xuân “Trên bến dưới thuyền” Tết Nhâm Dần 2022

Hơn 500 nhà vườn tham gia Chợ hoa Xuân “Trên bến dưới thuyền” Tết Nhâm Dần 2022

Sắc màu 54 - Nguyệt Anh (T/h) - 1 giờ trước
Tối 27/1, tại Bến Bình Đông, phường 13, quận 8 (Thành phố Hồ Chí Minh), Chợ hoa Xuân “Trên bến dưới thuyền” đã chính thức khai mạc. Đây là một trong 19 sự kiện văn hóa, nghệ thuật, lễ hội tiêu biểu thường niên tại Thành phố Hồ Chí Minh.
Quốc hội trong bối cảnh đặc biệt kịp thời đưa ra những quyết sách hợp lòng dân

Quốc hội trong bối cảnh đặc biệt kịp thời đưa ra những quyết sách hợp lòng dân

Thời sự - PV - 1 giờ trước
Chiều 27/1, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ gặp mặt, chúc Tết lãnh đạo Quốc hội, đại biểu Quốc hội chuyên trách ở Trung ương, cán bộ, công chức, viên chức, người lao động của Văn phòng Quốc hội và khen thưởng đột xuất tập thể, cá nhân đạt thành tích xuất sắc trong công tác tham mưu, phục vụ Kỳ họp bất thường lần thứ nhất, Quốc hội khóa XV.
Hấp dẫn những trò chơi ngày Tết của trẻ em người Mông

Hấp dẫn những trò chơi ngày Tết của trẻ em người Mông

Khác với đồng bào dân tộc khác trong cả nước, người Mông ở Mộc Châu ăn Tết vào tháng Chạp âm lịch. Tết của người Mông thường diễn ra trong 3 ngày nhưng trước đó cả tháng, khắp các bản làng đã nhộn nhịp không khí đón Xuân với những trò chơi mang đậm tính dân gian truyền thống.
Sáng 28/1: Cả nước có 1.945.611 ca COVID-19 đã khỏi bệnh

Sáng 28/1: Cả nước có 1.945.611 ca COVID-19 đã khỏi bệnh

Tin tức - BĐT - 1 giờ trước
Đến sáng 28/1, tính từ đầu dịch, cả nước có 2.203.208 ca nhiễm COVID-19 trong đó có 1.945.611 bệnh nhân COVID-19 đã được công bố khỏi bệnh.
Nâng cao chất lượng dạy học các môn tiếng dân tộc thiểu số giai đoạn 2021-2030

Nâng cao chất lượng dạy học các môn tiếng dân tộc thiểu số giai đoạn 2021-2030

Giáo dục dân tộc - Cát Tường (t/h) - 1 giờ trước
Phó Thủ tướng Chính phủ Vũ Đức Đam vừa ký Quyết định số 142/QĐ-TTg ngày 27/1/2022 phê duyệt Chương trình “Nâng cao chất lượng dạy học các môn tiếng dân tộc thiểu số trong chương trình giáo dục phổ thông giai đoạn 2021 - 2030”.
Bóng đá nữ Việt Nam vào tứ kết ASIAN Cup

Bóng đá nữ Việt Nam vào tứ kết ASIAN Cup

Thể thao - Giải trí - PV - 22:23, 27/01/2022
Chiều 27/1, đội tuyển bóng đá nữ Việt Nam dưới sự dẫn dắt của huấn luyện viên Mai Đức Chung đã hòa 2-2 với đội tuyển nữ Myanmar, qua đó giành quyền vào tứ kết Women ASIAN Cup 2022, với tư cách 1 trong 2 đội đứng thứ ba có thành tích tốt nhất.
Khẩn trương ứng phó rét đậm, rét hại, băng giá và mưa tuyết

Khẩn trương ứng phó rét đậm, rét hại, băng giá và mưa tuyết

Môi trường sống - Ngân Anh (T/h) - 22:05, 27/01/2022
Ngày 27/1, Ban Chỉ đạo quốc gia về phòng, chống thiên tai vừa ra Công điện số 01/CĐ-VPTT đề nghị Ban chỉ huy phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn khu vực Bắc Bộ, Bắc Trung Bộ và các tỉnh ven biển từ Quảng Ninh-Kiên Giang chủ động ứng phó với rét đậm, rét hại, dông lốc, băng giá, mưa tuyết và vùng áp thấp trên Biển Đông.
Ngày 27/1: Việt Nam có 15.727 ca mắc COVID-19 và 21.002 ca khỏi bệnh

Ngày 27/1: Việt Nam có 15.727 ca mắc COVID-19 và 21.002 ca khỏi bệnh

Tin tức - BĐT - 18:23, 27/01/2022
Ngày 27/1, Việt Nam có 15.727 ca mắc mới COVID-19 tại 63 tỉnh, thành phố trong đó có 10.627 ca trong cộng đồng. Trong ngày, cả nước có 21.002 bệnh nhân được công bố khỏi bệnh.