Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Lấp lánh nữ thần Kâyno dưới những mái chùa Khmer

PV - 14:32, 24/01/2019

Ở Đồng bằng sông Cửu Long hiện có gần 500 chùa Khmer lớn nhỏ, mỗi ngôi chùa được xem là sự tổng hợp hài hòa về những yếu tố tạo hình, tạo dáng, điêu khắc, kiến trúc, hội họa.

Trong kho tàng di sản kiến trúc Khmer, chùa Khmer có một vị trí hết sức quan trọng, bởi ý nghĩa lịch sử, nghệ thuật và xã hội của nó trong đời sống người dân. Ngôi chùa không những là nơi sinh hoạt tôn giáo mà còn là một trung tâm sinh hoạt văn hóa của cộng đồng dân cư trong khu vực. Ngôi chùa với những đặc điểm kiến trúc hết sức độc đáo và có nhiều nét riêng biệt, đặc sắc; là một công trình công cộng quan trọng bậc nhất trong phum sóc.

Phù điêu nữ thần Kâyno chùa Cà Săng (TX. Vĩnh Châu-Sóc Trăng). Phù điêu nữ thần Kâyno chùa Cà Săng (TX. Vĩnh Châu-Sóc Trăng).

Ngôi chánh điện thường xây dựng trên nền cao từ 0,5-1m và như được cao thêm bởi hàng cột đứng thẳng bên ngoài hành lang. Kiến trúc nổi bật và gây ấn tượng mạnh mẽ nhất ở mặt đứng ngôi chánh điện chính là trên các đầu cột ở bốn góc được trang trí hình tượng chim thần Krud mình người đầu chim, trên đầu cột còn lại, là các tượng nữ thần có cánh Kâyno. Các tượng nữ thần Kâyno này ở tư thế vươn lên đỡ lấy diềm mái, tạo sự chuyển tiếp giữa phương đứng của các cột và phương ngang của mái.

Diềm mái được trang trí đầy hoa văn chạy suốt chiều dài ngôi chánh điện, với nghệ thuật cách điệu tinh tế, dùng để trang trí dưới các hiên chùa, tạo đường nét nhẹ nhàng, thanh thoát cho các công trình trong quần thể kiến trúc đa dạng, độc đáo và sinh động.

Phù điêu nữ thần Kâyno chùa Âng (huyện Châu Thành-Trà Vinh). Phù điêu nữ thần Kâyno chùa Âng (huyện Châu Thành-Trà Vinh).

Theo Ấn Độ giáo, Apsara là những tiên nữ xinh đẹp tuyệt trần, cử chỉ thanh thoát, duyên dáng và múa hát điêu luyện. Họ là vợ của các nhạc công nơi tiên giới Gandharva và thường đàn ca, múa hát cho các vị thần. Apsara đồng thời là các tì nữ hầu hạ thần Indra-vua của các vị thần. Vị thần này hiện thân của chiến tranh, giông bão và mưa gió.

Theo truyền thuyết, Apsara được ra đời từ việc khuấy biển sữa để lấy thuốc trường sinh của hai vị thần. Đó là bắt nguồn từ câu chuyện về cuộc chiến tranh kéo dài hàng nghìn năm của thần thiện và thần ác. Trong khi cuộc chiến xảy ra thì dưới biển sữa sinh ra hàng nghìn cô tiên nữ Apsara xinh đẹp.

baodantoc_chua_khmer_1

Cũng chính từ truyền thuyết này, Apsara trở thành tên gọi của một điệu múa nổi tiếng-nghệ thuật múa Apsara. Đặc trưng của điệu múa là một vũ nữ Apsara dẫn đầu nhóm vũ nữ trình diễn các động tác tinh tế như những nàng tiên vui chơi giữa khu vườn hồng.

Những động tác múa rất chậm rãi và tinh tế thể hiện nét độc đáo của nghệ thuật múa Apsara không giống như các điệu múa khác trên thế giới. Các cô gái Apsara duyên dáng, đầy đặn và căng tràn nhựa sống chính là một biểu tượng cho tinh thần của người Khmer. Với họ, Apsara chính là một vị nữ thần Kâyno, mang một vẻ đẹp hoàn mĩ.

Theo ông Săng Sết, nhà nghiên cứu văn hóa Khmer ở Trà Vinh cho biết: Nữ thần có cánh Kâyno lấp lánh trong kiến trúc của ngôi chùa Khmer, ở trên các đầu cột nâng mái chùa như chiếc mũ đội đầu của nàng tiên nữ. Bao năm qua, với người Khmer, xung quanh mái hiên chùa Khmer giống như một nàng tiên giáng trần. Nàng đang múa một điệu Apsara say lòng người giữa trời với chiếc váy nhiều màu sặc sỡ sáng lấp lánh.

“Những phù điêu có khuôn mặt tiên nữ Apsara tượng trưng cho sắc đẹp vĩnh hằng. Mỗi công trình đều là một chỉnh thể mỹ thuật hoàn hảo nó chứa đựng triết lý sâu xa với trái tim đầy nhiệt huyết và bàn tay điêu luyện của nghệ nhân người Khmer, với lòng mong mỏi nàng sẽ đem lại cho họ một cuộc sống hòa bình, yên ấm và thịnh vượng”, ông Săng Sết nói.

PHƯƠNG NGHI

Tin cùng chuyên mục
Phát huy giá trị văn hóa đặc sắc của phiên chợ vùng cao

Phát huy giá trị văn hóa đặc sắc của phiên chợ vùng cao

Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch (VHTT&DL) vừa có Quyết định số 1126/QĐ-BVHTTDL về việc tổ chức Lớp tập huấn về xây dựng mô hình, phương pháp bảo tồn Chợ phiên đặc trưng của đồng bào các DTTS.
Hàng triệu cổ động viên cả nước xuống đường mừng chiến thắng của U23 Việt Nam

Hàng triệu cổ động viên cả nước xuống đường mừng chiến thắng của U23 Việt Nam

Thể thao - Giải trí - BĐT (T/h) - 22:46, 22/05/2022
Tối nay (22/5), hàng triệu người hâm mộ bóng đá trong cả nước đã có một bữa tiệc ăn mừng chiến thắng khi U23 Việt Nam giành chiến thắng trong trận chung kết bóng đá nam SEA Games 31.
Đưa các anh về với quê hương

Đưa các anh về với quê hương

Xã hội - Quỳnh Trâm - CTV - 21:58, 22/05/2022
Sáng 22/5, tại Cửa khẩu Quốc tế Na Mèo, huyện Quan Sơn (Thanh Hóa) đã tổ chức lễ đón nhận và tiễn đưa 16 hài cốt liệt sĩ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh tại nước CHDCND Lào về nước an táng.
Du lịch Đồng bằng sông Cửu Long: “ Muốn đi xa thì phải đi cùng nhau

Du lịch Đồng bằng sông Cửu Long: “ Muốn đi xa thì phải đi cùng nhau"

Du lịch - Song Vy - 21:55, 22/05/2022
Tại Tp. Cao Lãnh (Đồng Tháp) đã diễn ra Diễn đàn kết nối du lịch lần thứ II năm 2022 giữa TP. Hồ Chí Minh và 13 tỉnh, thành khu vực Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL), với sự chủ trì của lãnh đạo tỉnh Đồng Tháp và TP. Hồ Chí Minh.
Nguyên Phó Thủ tướng Thường trực Trương Hòa Bình thăm, tặng quà tại tỉnh Yên Bái

Nguyên Phó Thủ tướng Thường trực Trương Hòa Bình thăm, tặng quà tại tỉnh Yên Bái

Tin tức - Trọng Bảo - 21:52, 22/05/2022
Ngày 22/5, nguyên Ủy viên Bộ Chính trị, nguyên Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình đã đến thăm và tặng quà cho các hộ gia đình chính sách, hộ nghèo và học sinh có hoàn cảnh khó khăn tại huyện Văn Chấn và Mù Cang Chải (tỉnh Yên Bái). Cùng đi có: Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm UBDT Hoàng Thị Hạnh; Tổng Biên tập Báo Công an Nhân dân, Đại tá Phạm Quang Khải; lãnh đạo UBND tỉnh Yên Bái.
Mưa lớn vẫn kéo dài, Lai Châu tiếp tục sạt sụt trên các tuyến giao thông

Mưa lớn vẫn kéo dài, Lai Châu tiếp tục sạt sụt trên các tuyến giao thông

Tin địa phương - Hà Minh Hưng - 21:39, 22/05/2022
Theo thông tin từ Sở Giao thông vận tải tỉnh Lai Châu, ngày 21/5, tại nhiều tuyến giao thông trên địa bàn tỉnh tiếp tục xuất hiện các điểm sạt lở đất do mưa lớn kéo dài, đá rơi, gây ách tắc giao thông cục bộ.
Chương trình điểm tin, đọc báo của Báo Dân tộc và Phát triển ngày 22/5/2022

Chương trình điểm tin, đọc báo của Báo Dân tộc và Phát triển ngày 22/5/2022

Chương trình điểm tin, đọc báo tuần này thông tin về những hoạt động nổi bật kỷ niệm 132 năm ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1890 - 19/5/2022); cuộc chào xã giao của Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc Hầu A Lềnh với Ủy viên Bộ Chính trị Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận Lào xây dựng đất nước Xỉn-la-vông Khút-phay-thun nhân chuyến công tác tháp tùng Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ thăm chính thức nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào. Các hoạt động khác của lãnh đạo UBDT. Phần đọc báo sẽ giới thiệu bài viết: “Thiêng liêng hội thề" của tác giả Nguyễn Thanh.
Mưa lớn khiến vựa lúa lớn nhất Đắk Lắk thiệt hại nặng nề

Mưa lớn khiến vựa lúa lớn nhất Đắk Lắk thiệt hại nặng nề

Môi trường sống - Lê Hường - 21:37, 22/05/2022
Ngày 22/5, Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Lắk, tỉnh Đắk Lắk thông tin, mưa lớn kéo dài mấy ngày qua đã khiến hàng trăm héc ta cây trồng trên địa bàn huyện bị ngập trong nước, gây thiệt hại nặng nề cho người dân trên địa bàn huyện.
Thông tin trước trận chung kết giữa U23 Việt Nam và U23 Thái Lan

Thông tin trước trận chung kết giữa U23 Việt Nam và U23 Thái Lan

Thể thao - Giải trí - PV - 18:38, 22/05/2022
Trận chung kết bóng đá nam SEA Games 31 giữa U23 Việt Nam và U23 Thái Lan diễn ra lúc 19h ngày 22/5/2022 trên sân Mỹ Đình, Hà Nội.
Ngày 22/5: Việt Nam có 1.319 ca mắc COVID-19 và 8.945 ca khỏi bệnh

Ngày 22/5: Việt Nam có 1.319 ca mắc COVID-19 và 8.945 ca khỏi bệnh

Tin tức - BĐT - 18:10, 22/05/2022
Ngày 22/5, Việt Nam có 1.319 ca mắc mới COVID-19 tại 42 tỉnh, thành phố trong đó có 1.093 ca trong cộng đồng. Trong ngày, cả nước có 8.945 bệnh nhân COVID-19 đã được công bố khỏi bệnh.
Hấp dẫn- Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội năm 2022

Hấp dẫn- Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội năm 2022

Du lịch - Nguyệt Anh - 17:54, 22/05/2022
Lễ hội Ẩm thực và Du lịch làng nghề Hà Nội năm 2022 đang diễn ra tại phố Lê Quang Đạo (quận Nam Từ Liêm, Hà Nội) với nhiều hoạt động phong phú, hấp dẫn. Đây là hoạt động hưởng ứng Đại hội Thể thao Đông Nam Á lần thứ 31 (SEA Games 31) đang diễn ra tại Hà Nội và một số địa phương lân cận.
Việt Nam có 2 VĐV được đề cử vào danh sách VĐV xuất sắc nhất SEA Games 31

Việt Nam có 2 VĐV được đề cử vào danh sách VĐV xuất sắc nhất SEA Games 31

Thể thao - Giải trí - Lam Anh - 16:15, 22/05/2022
Ngày 22/5, theo Phó trưởng Tiểu ban chuyên môn kỹ thuật SEA Games 31 Hoàng Quốc Vinh, Tiểu ban đã lựa chọn ra 4 gương mặt tiêu biểu để đề cử là VĐV xuất sắc nhất của SEA Games 31 lần này.