Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

H’tend ngày vui ở núi rừng An Lão

PV - 10:52, 05/03/2018

Tết của người Hrê ở huyện miền núi An Lão (tỉnh Bình Định) được tổ chức vào khoảng từ tháng Giêng đến tháng 2 âm lịch. Ngày Tết, những ché rượu cần thơm lừng được người làng đem ra thưởng thức. Trai gái cùng nhau nhảy múa, hát ka-choi (dân ca của người Hrê) đối đáp thắm đượm tình người…

Lễ cúng bến nước trước khi đón Tết của người Hrê. Lễ cúng bến nước trước khi đón Tết của người Hrê.

 

Người Hrê ở An Lão sống tập trung tại các xã An Trung, An Hưng, An Dũng, An Vinh, An Quang và thôn Gò Đồn (xã An Tân). Làng của người Hrê được gọi là Plây, xây dựng trên các gò, đồi ở gần các sông, suối, địa hình thường dốc. Đồng bào Hrê thường lấy tên núi, đồi, sông, suối để đặt tên cho làng của mình như làng Hóc Đèn, Nước Roon, Gò Mít...

Các già làng Hrê kể lại rằng, Tết của đồng bào Hrê gọi là H’tend, theo tiếng địa phương có nghĩa là Hội Tết. Người Hrê tổ chức ăn Tết vào khoảng tháng Giêng đến tháng 2 âm lịch, trước khi cúng rẫy (tháng 2 đến tháng 3). Họ không ăn Tết cùng một ngày mà mỗi làng, mỗi xã định ra ngày Tết của riêng mình. Tất cả các thành viên trong làng thường tập hợp tại nhà già làng vui chơi, ca hát và chúc tụng nhau.

Trai gái Hrê cùng nhau nhảy múa, hát ka-choi đối đáp trong ngày Tết. Trai gái Hrê cùng nhau nhảy múa, hát ka-choi đối đáp trong ngày Tết.

 

Khi mùa xuân đến, công việc sản xuất, thu hoạch mùa màng đã xong xuôi, đồng bào trong các buôn làng tổ chức Lễ cúng bến nước. Đây là nghi lễ truyền thống của đồng bào Hrê. Lễ được tổ chức nhằm tạ ơn trời đất, các thần linh, tổ tiên ông bà phù hộ dân làng sau một năm vất vả; cầu mong mọi người luôn sức khỏe, dân làng được bình an và mong cho nguồn nước luôn dồi dào để dân làng ăn uống, sinh hoạt không ốm đau, bệnh tật, cây trái mùa màng tươi tốt, súc vật lớn nhanh, bản làng trù phú.

Sau Lễ cúng bến nước, các bà, các cô tất bật gói bánh tét, loại bánh có hình dạng nhỏ nhắn, thường buộc chung với nhau từng cặp rất đẹp mắt. Mối lạt đều, thẳng, gọn gàng. Ngoài ra, người Hrê còn có tục mỗi người gói một đòn bánh tét cho riêng mình, không có nhân, gọi là bánh cữ, loại bánh này mở ra ăn đầu năm.

Vào ngày Tết, nhà nào cũng có nồi bánh tét trong nhà. Những gia đình giàu có nấu một lần đôi ba nồi, ủ hàng chục ché rượu cần để đãi khách.

Trong ngày Tết không thể thiếu cuộc thi giã gạo nấu cơm nhanh của người Hrê. Trong ngày Tết không thể thiếu cuộc thi giã gạo nấu cơm nhanh của người Hrê.

 

Ngày Tết thứ nhất được bắt đầu khi con chim vơ linh gọi mặt trời, sao mai còn lấp lánh trên đầu núi. Nghi lễ trước tiên gọi là H’vang h’nim, nội dung là dọn nhà, đuổi tà ma, xua mọi điều xấu và rước điều tốt, niềm vui vào nhà. Tiếp đến là Lễ cúng Kla hoang, Chem h’rai, Quai xiroo, nội dung chủ yếu là rước thần linh, tổ tiên về ăn Tết cùng người sống, cầu mong sự no đủ, tránh được điều xấu, kẻ ác.

Sáng ngày thứ 2, nhà nào cũng làm Lễ cúng trâu (Ta h’reo capơ) ngay trước cửa chuồng. Đây là lễ cúng đặc biệt quan trọng, vì đối với người Hrê, ngoài giá trị của cải, con trâu là vật thân thiết giúp họ kéo gỗ, cày bừa.

Lễ Ta h’reo capơ kết thúc sau lời nguyện cầu của chủ nhà mong cho con trâu được mạnh khoẻ. Sau đó, chủ nhà dọn cơm lam, rượu, thịt để mời khách cùng cả nhà ăn uống no say.

Khi rượu đã mềm môi, người lớn tuổi kể hơ-mơn theo nhịp trống, hát ka-lêu, ka-choi; con trai thì trổ tài đánh chiêng, chơi đàn krâu, brót, múa gươm, phóng lao, đánh vật, leo núi; con gái thì nhảy múa, khoe vòng kiềng và những bộ váy thổ cẩm tự mình dệt lấy. Các cô cũng hát ka-choi đối đáp với các chàng trai mà mình ưa thích. Cuộc vui kéo dài đến sáng hôm sau.

Ngày Tết thứ 3, là ngày cuối cùng, gọi là Ôkroh, đón khách đến thăm nhà. Chủ và khách chúc nhau những lời lẽ thật tốt đẹp. Trước đây, hội vui Ôkroh có thể kéo dài thời gian nhưng nay chỉ thu gọn trong 3 hôm. Tuy nhiên, không khí ngày lễ Tết vẫn sôi nổi, vui tươi khắp các buôn làng người Hrê cho đến hết mùa xuân.

ÁNH HƯỜNG - MINH NGỌC

Tin cùng chuyên mục
Những bàn tay xanh màu chàm

Những bàn tay xanh màu chàm

"Con gái Nùng ai có bàn tay xanh màu chàm thì tự hào lắm, bởi chứng tỏ họ là người đảm đang, khéo léo", bà Tráng Già Mìn ở thôn Bum Kẹn, xã Hùng Lợi, huyện Yên Sơn, tỉnh Tuyên Quang tự hào nói với chúng tôi như thế, khi chúng tôi tò mò cứ ngắm mãi đôi bàn tay của những người phụ nữ nơi đây.
Tin nổi bật trang chủ
Triển khai thực hiện nhiệm vụ bằng quyết tâm cao nhất

Triển khai thực hiện nhiệm vụ bằng quyết tâm cao nhất

Đó là kết luận của Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Hầu A Lềnh trong buổi Hội ý Lãnh đạo UBDT ngày 27/9, tại Hà Nội. Tham dự buổi làm việc còn có các Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm: Nông Quốc Tuấn, Hoàng Thị Hạnh, Y Thông, cùng lãnh đạo một số Vụ, đơn vị trực thuộc UBDT.
Tăng cường kiểm soát dịch bệnh, khôi phục vững chắc các hoạt động

Tăng cường kiểm soát dịch bệnh, khôi phục vững chắc các hoạt động

Tin tức - PV - 22:11, 27/09/2021
Thời gian tới, TP.HCM cần tăng cường kiểm soát dịch bệnh, điều chỉnh tích cực, từng bước khôi phục vững chắc hoạt động sản xuất kinh doanh, sớm đưa cuộc sống của người dân trở lại trạng thái bình thường mới.
Ngày Việt Nam tại Thụy Sĩ 2021 sẽ được tổ chức trực tuyến

Ngày Việt Nam tại Thụy Sĩ 2021 sẽ được tổ chức trực tuyến

Tin tức - T.Hợp - 22:01, 27/09/2021
Nhân dịp Kỷ niệm 50 năm Ngày thiết lập quan hệ ngoại giao Việt Nam - Thuỵ Sĩ (11/10/1971 - 11/10/2021), chương trình Ngày Việt Nam tại Thụy Sĩ năm 2021 lần đầu tiên sẽ được tổ chức trực tuyến và phát sóng trên các nền tảng mạng xã hội từ 15h00 - 18h00 (giờ Việt Nam) ngày 9/10/2021.
Nâng cao chất lượng, đẩy nhanh tiến độ lập các quy hoạch thời kỳ 2021-2030

Nâng cao chất lượng, đẩy nhanh tiến độ lập các quy hoạch thời kỳ 2021-2030

Tin tức - T.Hợp - 21:24, 27/09/2021
Ngày 27/9/2021, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 119/NQ-CP về các nhiệm vụ và giải pháp để nâng cao chất lượng và đẩy nhanh tiến độ lập các quy hoạch thời kỳ 2021 - 2030.
Bộ Ngoại giao tiếp nhận 2,6 triệu liều vaccine AstraZeneca phòng Covid-19 từ Chính phủ Đức

Bộ Ngoại giao tiếp nhận 2,6 triệu liều vaccine AstraZeneca phòng Covid-19 từ Chính phủ Đức

Tin tức - PV - 20:34, 27/09/2021
Ngày 27/9, Bộ Ngoại giao đã tổ chức Lễ tiếp nhận 2,6 triệu liều vaccine AstraZeneca phòng Covid-19 do Chính phủ Đức viện trợ cho Việt Nam.
Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ quản lý chất lượng năm học 2021-2022

Hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ quản lý chất lượng năm học 2021-2022

Giáo dục - P. Ngọc - 20:01, 27/09/2021
Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) vừa ban hành văn bản số 4237/BGDĐT-QLCL ngày 27/9/2021 về việc hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ quản lý chất lượng năm học 2021-2022.
Sắp xếp, kiện toàn bộ máy cán bộ Ủy ban Dân tộc tinh gọn, hiệu quả

Sắp xếp, kiện toàn bộ máy cán bộ Ủy ban Dân tộc tinh gọn, hiệu quả

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Hầu A Lềnh và Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm UBDT Nông Quốc Tuấn vừa chủ trì Hội nghị gặp mặt, triển khai phương án sắp xếp cơ cấu tổ chức cấp phòng và tương đương thuộc các Vụ, đơn vị của UBDT.
Ủy ban Dân tộc: Đẩy mạnh các hoạt động hỗ trợ đồng bào DTTS vượt qua đại dịch

Ủy ban Dân tộc: Đẩy mạnh các hoạt động hỗ trợ đồng bào DTTS vượt qua đại dịch

Công tác Dân tộc - Minh Thu - 19:48, 27/09/2021
Thời gian qua, để động viên, chia sẻ những khó khăn của đồng bào DTTS trước đại dịch Covid-19, Ủy ban Dân tộc (UBDT) đã và đang tiếp tục có nhiều hoạt động tuyên truyền, hỗ trợ trực tiếp đồng bào DTTS bị nhiễm Covid-19 tại các địa phương.
Tín ngưỡng thờ cúng của người Hoa ở Chợ Lớn

Tín ngưỡng thờ cúng của người Hoa ở Chợ Lớn

Văn hóa tâm linh của người Hoa ở Chợ Lớn (TP. Hồ Chí Minh) rất phong phú, đa dạng với tín ngưỡng tục thờ cúng hai hệ thống thần linh nhân thần và nhiên thần gồm ba cõi Thiên - Địa – Nhân. Tín ngưỡng thờ cúng của người Hoa thể hiện vũ trụ quan, nhân sinh quan mang đậm dấu ấn bản sắc văn hóa truyền thống của một trong 54 dân tộc Việt Nam.
Nam sinh người Mông ở làng trẻ SOS trở thành tân sinh viên Đại Học Y Hà Nội

Nam sinh người Mông ở làng trẻ SOS trở thành tân sinh viên Đại Học Y Hà Nội

Giáo dục - Khánh Ngân - 19:01, 27/09/2021
Kỳ thi tốt nghiệp THPT Quốc gia vừa qua, với tổng 26,9 điểm, nam sinh người Mông Xồng Bà Hùa đã trúng tuyển vào Đại Học Y Hà Nội. Đây được xem là một kỳ tích, sau hơn 30 Làng trẻ SOS Vinh được thành lập để đón những đứa trẻ có hoàn cảnh khó khăn đặc biệt về nuôi dưỡng và là niềm vui lớn cho người Mông ở bản làng vùng cao Mường Lống, huyện Kỳ Sơn (Nghệ An).
Ngày 27/9: Việt Nam có 9.362 ca mắc mới COVID-19 và 10.528 ca khỏi bệnh

Ngày 27/9: Việt Nam có 9.362 ca mắc mới COVID-19 và 10.528 ca khỏi bệnh

Tin tức - BĐT - 18:55, 27/09/2021
Ngày 27/9, Việt Nam ghi nhận 9.362 ca nhiễm mới COVID-19, trong đó có 4.453 ca trong cộng đồng. TP HCM nhiều nhất với 4.134 ca. Trong ngày có 10.528 bệnh nhân được công bố khỏi bệnh.
Hà Nội tiếp tục dạy và học trực tuyến

Hà Nội tiếp tục dạy và học trực tuyến

Giáo dục - Cát Tường - 18:52, 27/09/2021
Ngày 27/9, Sở Giáo dục Đào tạo (GD&ĐT) TP. Hà Nội có văn bản về việc tiếp tục triển khai các biện pháp phòng, chống dịch COVID-19; Theo đó các cơ sở giáo dục tiếp tục duy trì dạy và học bằng hình thức trực tuyến.