Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

An ninh lương thực và quyền lợi của nông dân

Sỹ Hào - 22:29, 28/04/2020

Là “vựa lúa” của cả nước nên Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) đang gánh trên vai trách nhiệm vừa bảo đảm an ninh lương thực (ANLT) quốc gia, vừa là “anh cả” trong lĩnh vực xuất khẩu (XK) lúa gạo. Nhưng để thực hiện “tròn vai” cả hai nhiệm vụ này, ĐBSCL cần có những chính sách ưu đãi đặc thù.

Bảo đảm lợi ích và mức sống cho người trồng lúa là việc phải làm. (Ảnh minh họa)
Bảo đảm lợi ích và mức sống cho người trồng lúa là việc phải làm. (Ảnh minh họa)

Trách nhiệm “kép”

Vụ Hè - Thu năm 2020 đã được xuống giống từ giữa tháng 3, bắt đầu thu hoạch vào tháng 6. Trong bối cảnh đại dịch Covid-19 vẫn diễn biến phức tạp, việc dự trữ gạo để dự phòng cho mọi tình huống, có thể xảy ra trước khi thu hoạch vụ Hè - Thu là vô cùng cấp thiết; đồng nghĩa phải hạn chế XK gạo.

Theo báo cáo của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT), tổng lượng gạo XK giữ lại trong nước trước khi có thóc vụ Hè - Thu sẽ khoảng 700.000 tấn. Với lượng gạo này, theo tính toán của Bộ NN&PTNT, mỗi người dân sẽ được dự phòng thêm 7,3kg gạo, một hộ gia đình 4 người có thể dự phòng thêm 30kg gạo trong tháng 4 và 5.

Trách nhiệm dự trữ gạo tiếp tục được giao cho “vựa lúa” ĐBSCL. Theo số liệu của Bộ NN&PTNT, các tỉnh trong khu vực này đã thu hoạch xong vụ lúa Đông - Xuân 2019 - 2020 vào trung tuần tháng 3. Mặc dù bị ảnh hưởng bởi hạn mặn, nhưng sản lượng lúa toàn vùng vẫn đạt 10,8 triệu tấn, chiếm hơn 1/2 sản lượng lúa vụ Đông - Xuân 2019 - 2020 của cả nước.

Theo tính toán của Bộ NN&PTNT, sau khi trừ đi nhu cầu tiêu dùng và dự trữ ANLT, các tỉnh ĐBSCL vẫn còn khoảng 3 triệu tấn gạo hàng hóa phục vụ nhu cầu XK. Nhưng đặt vấn đề ANLT lên hàng đầu nên lượng gạo được phép XK trong tháng 4 và 5 chỉ vào khoảng 800.000 tấn.

Theo Bộ NN&PTNT, lượng gạo được phép XK này giảm 40% so với lượng XK tháng 4 và 5/2019; giảm 35,7% so với cùng kỳ giai đoạn năm 2018 và giảm 21,7% so với cùng kỳ năm 2017.

Cần tư duy mới

Việc hạn chế, thậm chí là tạm dừng XK gạo để dự phòng các tình huống có thể xảy ra trong bối cảnh hiện nay là cần thiết. Tuy nhiên, để bảo đảm ANLT quốc gia mà hạn chế XK, lại làm tổn thương người nông dân.

Thực tế, cuối tháng 3/2020, sau khi Bộ Tài chính kiến nghị tạmdừng XK gạo tẻ, giá gạo đã tuột dốc, dù vụ Đông - Xuân này người nông dân được mùa. Ở ĐBSCL, do sản xuất theo đúng khuyến cáo của ngành Nông nghiệp nên người trồng lúa được mùa, ước tính sản lượng vụ lúa Đông - Xuân 2019 - 2020 toàn vùng tăng 2,01 tạ/ha so với vụ Đông - Xuân 2018 - 2019.

Cũng cần nói thêm, người trồng lúa ở ĐBSCL đang tích cực tái cơ cấu ngành Nông nghiệp theo tinh thần Nghị quyết 120 của Chính phủ; trong đó nhất quán với chủ trương chuyển từ “tư duy sản xuất nông nghiệp” sang “tư duy kinh tế nông nghiệp”. Những cánh đồng mẫu lớn, khoa học - kỹ thuật được áp dụng trong sản xuất và thu hoạch là hiện thực hóa “tư duy kinh tế nông nghiệp”; trong đó, để hạt gạo làm ra thực sự đem lại lợi nhuận cho người trồng lúa thì XK là con đường sáng nhất.

Nhìn lại năm 2018, nước ta sản xuất 28 triệu tấn gạo và XK 6,5 triệu tấn, tức là XK chiếm 23% sản lượng. Như thế, không cần lo thiếu gạo. Hơn nữa, căn cứ vào tính toán của Bộ NN&PTNT, hiện không những đã cân đối đủ lượng gạo dự phòng mà cũng có nguồn để XK. Chỉ tính riêng khu vực ĐBSCL vẫn còn khoảng 3 triệu tấn gạo hàng hóa.

Từ những lẽ này cho thấy, việc duy trì XK gạo là đúng. Để bảo đảm ANLT, thiết nghĩ cần có một cơ chế, chính sách riêng, không nên đặt gánh nặng này lên vai người trồng lúa. Đặc biệt, cần có sự phân biệt rạch ròi giữa nhiệm vụ bảo đảm ANLT, với sản xuất nông sản hàng hóa trong cơ chế thị trường để xây dựng những chính sách, cơ chế ưu đãi đặc thù để bảo đảm lợi ích và mức sống cho người trồng lúa.

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Quyền Phó Đại sứ Australia tại Việt Nam: Ấn tượng với số lượng xe điện VinFast trên đường phố Hà Nội

Quyền Phó Đại sứ Australia tại Việt Nam: Ấn tượng với số lượng xe điện VinFast trên đường phố Hà Nội

“Chúng tôi ủng hộ quá trình chuyển đổi năng lượng và phát triển nền kinh tế xanh của Việt Nam, và tin rằng Vingroup và VinFast sẽ tiếp tục đóng góp vào mục tiêu này đất nước”, ông Daniel Ross – Quyền Phó Đại sứ Australia tại Việt Nam bày tỏ niềm tin về công cuộc chuyển đổi xanh tại Việt Nam.
Sắc mới trên vùng tái định cư ở Thanh Chương

Sắc mới trên vùng tái định cư ở Thanh Chương

Xã hội - Nguyễn Thanh - 4 giờ trước
Nhường đất cho công trình thủy điện Bản Vẽ, hàng ngàn hộ đồng bào Thái, Khơ Mú đã di dời từ huyện Tương Dương về định cư ở vùng đất mới Thanh Chương (Nghệ An). 18 năm trên vùng đất mới, dẫu vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức, tuy nhiên nhìn vào kết quả thực hiện Quyết tâm thư Đại hội đại biểu DTTS lần thứ III của huyện cho thấy, giai đoạn 2019-2024, tỷ lệ hộ nghèo giảm bình quân mỗi năm 5%, thu nhập bình quân đầu người đến năm 2024 tăng gần gấp đôi so với năm 2019...
Người có uy tín Trần Văn Hoàn: Vận động vì lợi ích chung thì ai cũng đồng thuận

Người có uy tín Trần Văn Hoàn: Vận động vì lợi ích chung thì ai cũng đồng thuận

Người có uy tín - Văn Hoa - 4 giờ trước
Thôn Ba Luồn, xã Vũ Linh, huyện Yên Bình, tỉnh Yên Bái có 5 dân tộc anh em cùng sinh sống, trong đó đồng bào DTTS chiếm gần 56%. Mặc dù thuộc địa bàn còn nhiều khó khăn, nhưng với nhiều cách làm hay, vận động khéo của Người có uy tín Trần Văn Hoàn nên bản ngày càng có nhiều đổi mới.
Sửa đổi, bổ sung mức hưởng trợ cấp đối với Người có công

Sửa đổi, bổ sung mức hưởng trợ cấp đối với Người có công

Tin tức - T.H - 22:43, 13/07/2024
Chính phủ vừa ban hành Nghị định 77/2024/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 75/2021/NĐ-CP của Chính phủ quy định mức hưởng trợ cấp, phụ cấp và chế độ ưu đãi người có công với cách mạng đã được sửa đổi, bổ sung một số điều theo Nghị định số 55/2023/NĐ-CP.
BIDV - Chung tay nâng cao vai trò của phụ nữ trong chuyển đổi xanh

BIDV - Chung tay nâng cao vai trò của phụ nữ trong chuyển đổi xanh

Kinh tế - Sơn Khánh - 22:42, 13/07/2024
Vừa qua, Hội đồng Doanh nhân nữ Việt Nam thuộc Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc (UNEP) long trọng tổ chức hội thảo với chủ đề “Thúc đẩy sự tham gia của phụ nữ và doanh nghiệp do nữ làm chủ trong quá trình chuyển đổi xanh” được tổ chức tại Hà Nội. Đại diện Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) đã tham gia hội thảo và chia sẻ nhiều kinh nghiệm, giải pháp thiết thực.
Chủ tịch nước Tô Lâm hội đàm Thủ tướng Campuchia Hun Manet

Chủ tịch nước Tô Lâm hội đàm Thủ tướng Campuchia Hun Manet

Thời sự - PV - 16:30, 13/07/2024
Tại cuộc hội đàm diễn ra sáng 13/7, Chủ tịch nước Tô Lâm và Thủ tướng Campuchia Hun Manet thống nhất cao về những định hướng lớn, nổi bật là tiếp tục duy trì và củng cố tin cậy chính trị; hợp tác chặt chẽ để gìn giữ và phát huy đoàn kết hai nước.
Tin trong ngày - 12/7/2024

Tin trong ngày - 12/7/2024

Bản tin trong ngày của Báo Dân tộc và Phát triển, ngày 12/7, có những thông tin đáng chú ý sau: Ngày 12/7, cảnh báo mưa lớn cục bộ gây lũ quét, sạt lở ở nhiều khu vực. Phẫu thuật cứu sống bệnh nhân người DTTS trong tình trạng nguy kịch. Hút khách bằng nhạc điệu dân gian Chăm bên tháp cổ nghìn tuổi. Cùng các thông tin khác trong vùng đồng bào DTTS và miền núi.
Hiệu quả tín dụng chính sách xã hội ở Tây Ninh

Hiệu quả tín dụng chính sách xã hội ở Tây Ninh

Kinh tế - Hoàng Bửu - Đông Dư - 16:24, 13/07/2024
Những năm qua, nguồn vốn tín dụng chính sách xã hội đã góp phần quan trọng trong thực hiện công cuộc giảm nghèo bền vững và bảo đảm an sinh xã hội ở tỉnh Tây Ninh. Nguồn vốn tín dụng chính sách đã giúp hơn 18.700 lượt hộ dân vượt qua ngưỡng nghèo, gần 19.000 lượt học sinh, sinh viên có hoàn cảnh khó khăn được vay vốn học tập và hơn 67.000 lao động có việc làm
Thủ tướng: Quyết tâm hoàn thành khoảng 1.200 km cao tốc cho ĐBSCL

Thủ tướng: Quyết tâm hoàn thành khoảng 1.200 km cao tốc cho ĐBSCL

Thời sự - PV - 15:13, 13/07/2024
Kiểm tra công trường tuyến cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh quyết tâm trong nhiệm kỳ này hoàn thành khoảng 600 km cao tốc tại Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) và nhiệm kỳ sau tiếp tục hoàn thành khoảng 600 km, để ĐBSCL có khoảng 1.200 km cao tốc theo quy hoạch và cơ bản giải quyết vấn đề giao thông cho vùng.
Vụ sạt lở vùi lấp xe khách ở Hà Giang: Thêm nạn nhân tử vong, nguy cơ sạt lở vẫn hiện hữu

Vụ sạt lở vùi lấp xe khách ở Hà Giang: Thêm nạn nhân tử vong, nguy cơ sạt lở vẫn hiện hữu

Tin tức - Vũ Mừng - 15:06, 13/07/2024
Tới 15h ngày 13/7, đã ghi nhận 11 người tử vong trong vụ sạt lở thương tâm tại thôn Tả Mò, xã Yên Định, huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang. Tại hiện trường xuất hiện nhiều vết nứt mới, tiềm ẩn nguy cơ tiếp tục sạt lở, gây nguy hiểm cho lực lượng cứu hộ.
Chủ tịch nước Tô Lâm hội kiến Chủ tịch Quốc hội Campuchia Khuon Sudary

Chủ tịch nước Tô Lâm hội kiến Chủ tịch Quốc hội Campuchia Khuon Sudary

Thời sự - PV - 14:55, 13/07/2024
Trong khuôn khổ chuyến thăm cấp Nhà nước tới Vương quốc Campuchia, sáng 13/7, Chủ tịch nước Tô Lâm đã hội kiến Chủ tịch Quốc hội Campuchia Khuon Sudary.
Vụ sạt lở vùi lấp xe khách ở Hà Giang: Nỗ lực tìm kiếm người bị nạn nhanh nhất có thể

Vụ sạt lở vùi lấp xe khách ở Hà Giang: Nỗ lực tìm kiếm người bị nạn nhanh nhất có thể

Thời sự - Vũ Mừng - Hoàng Tuyến - 11:12, 13/07/2024
Tại hiện trường vụ sạt lở vùi lấp xe khách thuộc địa phận thôn Tả Mò, xã Yên Định, huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang, hàng trăm cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang tỉnh Hà Giang cùng các lực lượng cứu hộ khác đang chạy đua từng giờ, từng phút để tìm kiếm và giải cứu các nạn nhân.