Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Ai về chợ Ú Đại Sơn...

Thanh Nguyễn - 08:49, 13/02/2021

“Ai về chợ Ú Đại Sơn. Mua con trâu mộng lập nên đại điền”. Câu ca ấy thôi thúc tôi tìm về Đại Sơn (huyện Đô Lương, Nghệ An) để hòa vào dòng người nhộn nhịp của phiên chợ Ú. Ở đó, có những đứa trẻ thạo nghề “đòi trâu”, có những người khấm khá nhờ buôn bán trâu, bò, có những người hái ra bạc từ cho thuê chuồng trại và có cả những lão nông cầu kỳ xem tướng cho trâu…

Phiên chợ trâu đầy náo nhiệt.
Phiên chợ trâu, bò đầy náo nhiệt.

Về Đại Sơn đi chợ Ú

4 giờ sáng một ngày tháng Chạp, trời rét căm căm, ấy thế mà những ngả đường đổ về chợ Ú đã nhộn nhịp. Trên nền đất ẩm của chợ Ú, mấy bếp lửa được nhóm lên như để xua bớt cái lạnh thấu xương. Những thương lái đến sớm đã cột trâu, bò vào thành xe, chúng thở phì phì, móng sắt nện xuống nền lộp cộp…

Trời sáng tỏ mặt người, chợ Ú náo nhiệt hơn bởi tiếng người trả giá, tiếng trâu ọ, tiếng bò rống. Kẻ bán, người mua hào hứng ra giá, hồ hởi đếm tiền trao trâu, dắt bò.

Hơn 10 năm gắn bó với những phiên chợ Ú, “lái trâu” Nguyễn Văn Đồng, quê xã Trù Sơn, huyện Đô Lương cho biết: “Bất kể nắng mưa, chừng 4 giờ sáng, chợ đã nhộn nhịp nhưng gần 10 giờ là chợ vãn”.

Chợ Ú họp ngay giữa trung tâm xã Đại Sơn. Đây là vị trí đắc địa, thuận lợi cho việc thông thương. Từ chợ, có thể ngược lên trung tâm huyện Đô Lương theo đường Khuôn - Trù - Đại, có thể đi qua Nghi Kiều (huyện Nghi Lộc) theo Tỉnh lộ 34 về TP. Vinh hoặc có thể rẽ qua Yên Thành để ra Quốc lộ 7A.

Thời gian đầu, trong chợ Ú có đầy đủ các loại hàng hóa phục vụ dân sinh, nhưng nay chủ yếu dành cho hoạt động mua bán trâu, bò. Không chỉ người làng, bà con quanh vùng mỗi lúc có nhu cầu cũng tìm về chợ Ú. Tiếng lành đồn xa, các thương lái từ khắp nơi tìm về ngày một đông. Hiện chợ họp mỗi tháng 6 phiên vào các ngày 1, 6, 11, 16, 21, 26 với lượng trâu, bò được giao dịch đến hàng nghìn con mỗi phiên.

Kinh nghiệm chọn trâu

“Con trâu là đầu cơ nghiệp, thế nên việc lựa chọn con giống rất cầu kỳ, tốn nhiều thời gian bởi nó có thể báo trước gia chủ gặp phúc hay họa”, ông Nguyễn Văn Năm, ở huyện Hương Sơn (Hà Tĩnh) chia sẻ kinh nghiệm. Rồi ông Năm trải lòng: “Nhà tôi vùng đồi núi, muốn chọn con trâu khỏe, giống thuận để kéo gỗ keo sau thu hoạch”. Ông Năm đứng bên con trâu tơ màu đen, có lẽ phải gần 1 giờ, ông và mấy người đi cùng nhóm mới “soi” hết chân tướng con trâu mà ông định tậu về.

Theo kinh nghiệm của ông Năm và những lái buôn thì khi chọn trâu, phải tránh những con có: “Đầu tang, xoáy tóc, hàm sa. Có ba thứ ấy cửa nhà ra đi”. Kế đó là “kỵ nhất là “trâu cười”, nghĩa là khi đêm đến, dùng đèn soi vào mặt trâu thì nó nhe răng. Hai là trâu “tam trinh”, còn gọi là con trâu có 3 mắt - có một cục lồi giữa trán giống như mắt thứ 3. Ngoài ra, bò “bạch nhiệt” hay bò “đốm đuôi”… là những con cần tránh khi lựa chọn.

Rất nhiều lái trâu cho biết, trâu, bò dễ bán nhất khi có những đặc điểm: “Mồm gàu giai, tai lá mít, đít lồng bàn”, là giống tạp ăn, dễ nuôi.

Suốt cả phiên chợ, chúng tôi rất ngạc nhiên trước những anh lái buôn luôn mồm hét con này bao nhiêu thành thịt, con kia bao nhiêu cân… dù không qua một công đoạn cân đo nào. Lái buôn Trương Hữu Thắng quê Thanh Hóa tiết lộ: “Tiêu chí lựa chọn trâu hàng đầu là những con có lông to, cứng, da xù xì vì chúng nhiều thịt, xương nhỏ. Thường thì những con giống “nghịch” lại là cơ hội kiếm lãi đối với người buôn”.

Một cuộc ngã giá tại phiên chợ Ú.
Một cuộc ngã giá tại phiên chợ Ú.

Muôn kiểu kiếm tiền

Từ chiều hôm trước diễn ra phiên chợ, nhiều xe chở trâu, bò đã tập kết khắp các đường làng quanh chợ Ú. Một loạt dịch vụ ăn theo đã ra đời từ đây. Nào là nơi bán thức ăn, nước uống cho trâu, bò; nào là nơi dựng lán trại để chủ trâu bò thuê làm chỗ nhốt tạm.

Bà Nguyễn Thị Vân, người dân sống gần chợ Ú hào hứng khoe: “Mỗi phiên chợ, từ bán thức ăn, cho thuê chỗ nhốt tạm trâu, bò cũng kiếm được kha khá. Tính ra, mỗi con thuê nhốt được 15.000 - 20.000 đồng. Mỗi tháng có 6 phiên họp, trừ các khoản chi tiêu hằng ngày, gia đình cũng tích cóp được một khoản”.

Có những lái buôn đến chợ mang theo hàng chục con trâu, bò. Một mình chẳng thể cáng đáng hết, họ sẵn sàng chi tiền cho người dân địa phương “đòi trâu” - dắt thuê. Ở chợ Ú này, những người theo nghề “đòi trâu” là trẻ em, phụ nữ. Mỗi con trâu, bò được thuê dắt có giá dao động từ 3.000 - 5.000 đồng cho một chiều. Nếu ra chợ không bán được, khi dắt trâu bò quay lại cũng vẫn được trả công bình thường.

Vùng Trù Sơn, Đại Sơn… chẳng ai lạ những kẻ ít vốn “buôn ngồi”. Đó là những người mua trâu, bò gầy yếu về vỗ béo, đợi vài ba phiên sau dắt đến chợ bán. May mắn, họ có thể kiếm lãi 500 - 700 ngàn đồng mỗi con. “Có không ít gia đình cha bỏ vốn tìm những con trâu, bò ốm yếu vỗ béo rồi bán. Vợ và con, người bán thức ăn, người cho thuê chuồng trại, người làm nghề “đòi trâu”. “Vất vả, khó nhọc nhưng thu nhập cao hơn gấp mấy lần làm nông”, ông Nguyễn Tất Tuấn ở xã Đại Sơn tâm sự.

Chẳng nơi đâu kiếm tiền dễ như ở chợ Ú. Chỉ riêng nghề dắt mối, “cò” cũng đã có bộn tiền sau mỗi phiên chợ. Khách cần chọn những con trâu, bò ưng ý nhất, thời gian nhanh nhất thì chỉ cần nhờ người đưa mối.

“Hiện nay, có khoảng 60% hộ dân trên địa bàn xã Đại Sơn có thu nhập từ chợ Ú. Hoạt động của chợ đã tạo thêm nguồn vốn để giải quyết những khó khăn của địa phương, tạo thêm việc làm cho nhiều người...”, Chủ tịch UBND xã Đại Sơn Nguyễn Cảnh Lâm thông tin./.

Tin cùng chuyên mục
Tây Nguyên: Thực hiện các biện pháp khẩn cấp phòng chống cháy rừng

Tây Nguyên: Thực hiện các biện pháp khẩn cấp phòng chống cháy rừng

Đang là cao điểm của mùa khô, thời tiết nắng nóng, nguy cơ cháy rừng ở Tây Nguyên rất cao. Nhiều địa phương trong khu vực đã cảnh báo nguy cơ cháy rừng ở mức cực kỳ nguy hiểm và triển khai nhiều biện pháp mạnh phòng chống cháy rừng (PCCR), trong đó truy trách nhiệm người đứng đầu nếu để xảy ra cháy rừng trong khu vực quản lý.
Tin nổi bật trang chủ
Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình kiểm tra công tác bầu cử tại tỉnh Vĩnh Long

Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Trương Hòa Bình kiểm tra công tác bầu cử tại tỉnh Vĩnh Long

Thời sự - Như Tâm - 44 phút trước
Sáng 20/4, Đoàn công tác Trung ương do Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ, Phó Chủ tịch Hội đồng bầu cử Quốc gia Trương Hòa Bình làm Trưởng đoàn đã đến kiểm tra công tác bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu HĐND các cấp, nhiệm kỳ 2021-2026 trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long.
Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Hầu A Lềnh làm việc với Văn phòng Điều phối Chương trình MTQG

Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Hầu A Lềnh làm việc với Văn phòng Điều phối Chương trình MTQG

Thời sự - Minh Thu-Việt Hùng - 48 phút trước
Ngày 20/4/2021, tại Hà Nội, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Hầu A Lềnh đã có buổi làm việc với Văn phòng Điều phối Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế-xã hội vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021-2030 (viết tắt là Văn phòng Điều phối Chương trình MTQG). Tham dự buổi làm việc có các đồng chí Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm: Nông Quốc Tuấn, Hoàng Thị Hạnh, Y Thông; tập thể Lãnh đạo Văn phòng Điều phối Chương trình MTQG và lãnh đạo một số Vụ, đơn vị thuộc UBDT.
Bảo tồn, phổ biến tác phẩm văn học tiêu biểu của các dân tộc thiểu số

Bảo tồn, phổ biến tác phẩm văn học tiêu biểu của các dân tộc thiểu số

Sắc màu 54 - Như Ý - 2 giờ trước
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch vừa ra quyết định số 1391/QÐ-BVHTTDL về tổ chức lớp tập huấn về kỹ năng, phương pháp bảo tồn, phổ biến tác phẩm văn học tiêu biểu của các dân tộc thiểu số từ ngày 12/5 đến 14/5/2021 tại Gia Lai.
Bảo tồn di sản văn hóa các dân tộc là vấn đề cấp thiết

Bảo tồn di sản văn hóa các dân tộc là vấn đề cấp thiết

Sắc màu 54 - PV - 2 giờ trước
Sự biến động của thời gian, hoàn cảnh sống, những tác động của trong quá trình hội nhập… khiến cho văn hóa truyền thống của đồng bào dân tộc thiểu số bị mai một, đòi hòi cần phải bảo tồn cách thiết.
Mưa lũ gây thiệt hại trên 5,3 tỷ đồng

Mưa lũ gây thiệt hại trên 5,3 tỷ đồng

Tin tức - PV - 3 giờ trước
Theo báo cáo nhanh của tỉnh Lào Cai và TP. Hà Nội, tình hình mưa lũ trong những ngày qua đã làm 3 người chết; 37 nhà bị thiệt hại. Về nông nghiệp, 26,5ha lúa, hoa màu bị ngập, hư hỏng; 1,5ha thủy sản bị thiệt hại. Tổng thiệt hại kinh tế ước tính trên 5,3 tỷ đồng.
Hạnh phúc của Nhân dân – Điểm nhấn của dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII

Hạnh phúc của Nhân dân – Điểm nhấn của dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII

Yếu tố “hạnh phúc của nhân dân” đã được nhấn mạnh trong dự thảo Văn kiện trình Đại hội XIII của Đảng. Chủ trương này làm sâu sắc hơn giá trị lớn lao của 6 chữ “Độc lập – Tự do – Hạnh phúc”. 6 chữ này là khát vọng cháy bỏng cả dân tộc luôn hướng đến và cũng là mục tiêu mà Đảng, Nhà nước Việt Nam không ngừng nỗ lực để đạt được, để mỗi người dân được thụ hưởng đầy đủ các quyền cơ bản của con người, quyền công dân.
Số ca nhiễm mới trong 24 giờ vẫn ở mức rất cao

Số ca nhiễm mới trong 24 giờ vẫn ở mức rất cao

Tin tức - PV - 3 giờ trước
Theo số liệu trang Worldometers.info, tính đến 9 giờ ngày 20/4 (giờ Việt Nam), toàn thế giới ghi nhận hơn 142,68 triệu ca nhiễm COVID-19, trong đó có hơn 121,40 triệu ca đã hồi phục và 3.042.838 ca tử vong. Trong 24 giờ qua, thế giới ghi nhận hơn 655 nghìn ca nhiễm COVID-19, số ca tử vong ở mức hơn 9.700 ca.
Tái hiện nghi thức Mừng cơm mới của đồng bào dân tộc Lào

Tái hiện nghi thức Mừng cơm mới của đồng bào dân tộc Lào

Sắc màu 54 - PV - 3 giờ trước
Trong khuôn khổ các hoạt động nhân sự kiện Ngày Văn hóa các dân tộc Việt Nam năm 2021, tại Làng Văn hoá - Du lịch các dân tộc Việt Nam (Đồng Mô, Sơn Tây, Hà Nội), đồng bào dân tộc Lào đến từ tỉnh Sơn La đã tái hiện Nghi thức Mừng cơm mới (Kin Khảu Hó).
Vào “thủ phủ” điện gió: Kỳ vọng từ nguồn năng lượng tái tạo (Bài 1)

Vào “thủ phủ” điện gió: Kỳ vọng từ nguồn năng lượng tái tạo (Bài 1)

Phóng sự - Ký sự - Thanh Hải – Khánh Ngân - 3 giờ trước
Quảng Trị là một trong những tỉnh nghèo; cái nghèo khó hiển hiện trong từng đợt gió Lào bỏng rát. Gió Lào là "đặc sản' của Quảng Trị; ít ai nghĩ nơi đây có thể làm giàu từ “đặc sản" này. Nhưng đó là sự thật, khi hàng chục dự án điện gió đã về Quảng Trị, rồi hình thành nên những cánh đồng điện gió mỗi năm thu về nhiều trăm tỉ đồng… Quảng Trị đang phấn đấu trở thành trung tâm năng lượng ở khu vực miền Trung.
Kiên Giang: Bắt giữ 5 công dân nhập cảnh trái phép từ Campuchia vào Việt Nam

Kiên Giang: Bắt giữ 5 công dân nhập cảnh trái phép từ Campuchia vào Việt Nam

Tin tức - Như Tâm - 4 giờ trước
Tổ công tác Đồn Biên phòng cửa khẩu cảng An Thới, thuộc Bộ đội Biên phòng tỉnh Kiên Giang vừa phát hiện, bắt giữ 5 công dân nhập cảnh trái phép từ Campuchia vào Việt Nam.
Sáng 20/4, Việt Nam không ghi nhận thêm ca mắc mới COVID-19

Sáng 20/4, Việt Nam không ghi nhận thêm ca mắc mới COVID-19

Tin tức - PV - 4 giờ trước
Tính từ 18 giờ ngày 19/4 đến 6 giờ ngày 20/4, Việt Nam không ghi nhận thêm ca mắc mới COVID-19, đã có 22 tỉnh, thành phố triển khai tiêm vaccine COVID-19.