Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Phóng sự

Người đàn bà viết văn bước ra từ dòng sông Nho Quế

Hồng Phúc - 09:46, 09/02/2021

Đỗ Bích Thúy đã trở thành một hiện tượng thú vị của văn đàn Việt với đề tài miền núi. Những núi đá, nương ngô, con ngựa, hoa tam giác mạch… cùng nét ăn, nét ở, phong tục tập quán còn giữ nguyên vẻ hoang sơ, thuần phác của đồng bào Mông, Tày đã được chị đưa vào những trang văn bằng một trái tim rung cảm và một tình yêu da diết kỳ lạ…

Người đàn bà viết văn bước ra từ dòng sông Nho Quế

“Rừng ở đâu nhà tôi ở đó”

Nữ nhà văn sinh ra và lớn lên trong ngôi làng người Tày tuyệt đẹp ở Hà Giang, trong ngôi nhà với hàng rào dứa, ao cá, dòng suối mát chảy qua vườn nhà, đàn lợn, bò tự do vào rừng ăn và chiều chiều nghe tiếng mõ trở về. Thưở bé, Đỗ Bích Thúy hồn nhiên chạy sang chơi ở rừng mả, soi đèn mỗi buổi sớm tinh mơ, nhặt trám sau đêm mưa rụng mà không biết với người Tày, đây là nơi cấm kị không ai được phép vào.

“Tôi là người con của núi rừng, tôi viết bằng tình yêu, nhung nhớ về Hà Giang - vùng đất đã cho tôi sống những tháng năm đẹp đẽ nhất của cuộc đời. Say đắm trong miền ký ức đẹp đẽ ấy, cảm hứng viết trong tôi chưa bao giờ ngơi nghỉ”, nhà văn Đỗ Bích Thúy chia sẻ.

Với sức viết bền bỉ, Đỗ Bích Thúy sở hữu gia tài đồ sộ hơn 20 đầu sách viết về chủ đề miền núi đa dạng về thể loại từ truyện ngắn, truyện vừa, tản văn đến tiểu thuyết. Trong đó, có những tác phẩm được chuyển thể thành phim, có tiếng vang lớn như “Tiếng đàn môi sau bờ rào đá” chuyển thể thành “Chuyện của Pao”, “Chúa đất”, “Người yêu ơi”, …

“Cả tuổi thanh xuân của tôi được gửi lại Hà Giang. Được tắm mình trong hai vùng văn hóa Mông - Tày, giữa những cô gái xinh đẹp, những bà già với câu chuyện ma, bùa chú…, 5 năm làm báo Hà Giang cho tôi nhiều cơ hội “đụng chạm” với nền văn hóa đặc sắc nơi địa đầu Tổ quốc. Thế nên những trang văn viết về miền núi như đưa tôi quay về với ngôi nhà của mình, được uống nước trong cái ấm nước ám khói mẹ đun trong căn bếp quen thuộc”, Đỗ Bích Thúy tâm sự.

Suốt hành trình hơn 20 năm cày cuốc văn chương trên mảnh đất miền núi, những tác phẩm của chị mang đậm hơi thở của cuộc sống vùng cao, với những con người, số phận ám ảnh trong khung cảnh miền núi đẹp hoang sơ, mơ màng. Những trang văn đẹp hiện lên những phong tục tập quán của người Mông, người Tày; những lễ hội, tang ma, cưới xin, bằng những làn điệu dân ca độc đáo; hình ảnh người DTTS được hiện lên rõ nét: chân thật, giàu sức sống, tự trọng.

Đặc biệt, các tác phẩm của nữ nhà văn đều để lại day dứt cho người đọc với số phận của các nhân vật nữ đầy khát vọng hạnh phúc, khí chất nhưng cũng vô cùng chịu đựng, khổ đau… Và những nỗi niềm rất đàn bà ấy, được bạn đọc đồng cảm, thấu hiểu.

Nhìn lại hành trình sáng tạo, có thể thấy, Đỗ Bích Thúy đã trở thành một hiện tượng thú vị của văn đàn Việt với đề tài miền núi. Đọc văn chị viết, độc giả thực sự cảm nhận được tâm hồn của một người “từ trong viết ra” chứ không phải “trông từ ngoài mà viết vào”. Khác những lớp nhà văn đi trước viết về đề tài này, Đỗ Bích Thúy tạo được dấu ấn riêng, không lẫn với ai khi đưa độc giả đến những vấn đề mang đậm hơi thở của cuộc sống đương thời của người dân tộc, trong thế giới văn học của mình.

“Lặng yên dưới vực sâu”- bộ phim truyền hình được chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên của nhà văn Đỗ Bích Thúy được khán giả yêu thích
“Lặng yên dưới vực sâu”- bộ phim truyền hình được chuyển thể từ tiểu thuyết cùng tên của nhà văn Đỗ Bích Thúy được khán giả yêu thích

Văn hóa dân tộc như cơm ăn, nước uống

Những trang viết của Đỗ Bích Thúy luôn mang đậm hơi thở vùng cao, từ khung cảnh thiên nhiên, đời sống sinh hoạt đến tâm hồn, nếp nghĩ, trở thành một di sản nho nhỏ, không thể thiếu khi người ta nhắc đến Hà Giang.

Trong những câu chuyện ấy, có tâm trạng của một người con đau đáu về vùng núi cũ, trăn trở với một vùng văn hóa mới. Đó là những mâu thuẫn rất đời thường, giữa chuyển giao hiện đại với truyền thống trong “Ngải đắng ở trên núi”. Khi đồng bào Mông trước những thay đổi trong cuộc sống mới: “Bao nhiêu năm nay người ở trên sàn nhà, trâu, ngựa, ngan, ngỗng, ở dưới gầm sàn, tự dưng em mày đòi mang trâu ra ngoài vườn, con trâu mẹ ốm lên ốm xuống cho uống bao nhiêu muối không khỏi…”.

Đó là cô Súa xinh đẹp, bản năng sống mạnh mẽ, khát vọng trong tình yêu, nhưng bất hạnh trong tiểu thuyết “Lặng yên dưới vực sâu”. Tác phẩm đề cập tới nét văn hóa truyền thống cướp vợ ở một số vùng đang bị biến tướng, bị lợi dụng vì mục đích cá nhân, không đề cao và tôn trọng tình cảm con người.

Là một nhà văn viết về đề tài miền núi, khi hỏi chị về những gì đang “ập” đến với miền sơn cước, như những Panorama ở Mã Pí Lèng, như những mái nhà ngói, những bức tường bê tông đang dần len vào giữa những ngôi nhà sàn truyền thống, chị vẫn lạc quan cho rằng, văn hóa đồng bào DTTS không bao giờ bị mất đi. Chỉ là như một phận người, văn hóa cũng đang phải tự mình đối mặt với những thách thức, phải đấu tranh.

Nhưng chị tin rằng, vẻ đẹp lấp lánh của những truyền thống văn hóa đã được gìn giữ từ bao đời nay của đồng bào DTTS sẽ vẫn tồn tại như một lẽ tự nhiên. Tự nhiên như những người phụ nữ Mông, hàng trăm năm nay vẫn giữ truyền thống trồng lanh, dệt vải, dù cho quá trình ấy phải trải qua hàng chục công đoạn phức tạp, cầu kỳ. Như cách hàng trăm năm nay, họ vẫn giữ văn hóa của mình đến khi chết đi: Ai cũng phải được chôn cùng bộ quần áo lanh để được tổ tiên nhận mặt.

Ý kiến độc giả
Mã bảo mật
Tin cùng chuyên mục
Bản Sắt hôm nay...

Bản Sắt hôm nay...

Đã qua rồi những năm tháng lo sợ mỗi mùa mưa lũ, bản Sắt, xã Trường Sơn, huyện Quảng Ninh, tỉnh Quảng Bình hôm nay đã mang một diện mạo mới. Bức tranh ấy không chỉ là những mái nhà tái định cư vừa được xây dựng, không chỉ là các công trình dân sinh, đường giao thông được làm mới; mà hơn hết, bà con người Bru Vân Kiều trên đại ngàn Trường Sơn cũng đã nỗ lực, chung tay kiến thiết lại cuộc sống để bản Sắt hôm nay ngày một thêm ấm no.
Tưng bừng Lễ hội Đập trống của người Ma Coong

Tưng bừng Lễ hội Đập trống của người Ma Coong

Sắc màu 54 - Khánh Ngân - 1 giờ trước
Tối 6/2 (tức ngày 16 tháng Giêng), tại bản Cà Roòng 1, xã Thượng Trạch, UBND huyện Bố Trạch (Quảng Bình) tổ chức Lễ hội Đập trống truyền thống của người Ma Coong (nhánh địa phương thuộc dân tộc Bru Vân Kiều).
Vĩnh Phúc: Sôi nổi Lễ hội chọi trâu Hải Lựu

Vĩnh Phúc: Sôi nổi Lễ hội chọi trâu Hải Lựu

Tin địa phương - Văn Hoa - 1 giờ trước
Lễ hội chọi trâu Hải Lựu (huyện Sông Lô, Vĩnh Phúc) năm 2023 đang diễn ra sôi nổi sau 2 năm tạm dừng tổ chức, do ảnh hưởng bởi đại dịch Covid-19. Lễ hội năm nay không thu vé của người dân và du khách về xem hội.
Hà Tĩnh: 1.445 thanh niên lên đường nhập ngũ

Hà Tĩnh: 1.445 thanh niên lên đường nhập ngũ

Tin địa phương - Khánh Ngân - 2 giờ trước
Sáng nay, 7/2, 1.445 thanh niên ưu tú ở tỉnh Hà Tĩnh lên đường nhập ngũ bảo về Tổ quốc. Là tỉnh có ít đồng bào DTTS, thế nhưng mùa tòng quân năm nay Hà Tĩnh có đến 5 tân binh là người DTTS.
Thanh Hóa: Cảnh cáo Trưởng phòng Giáo dục huyện Quan Hóa vì tuyển sinh sai học sinh

Thanh Hóa: Cảnh cáo Trưởng phòng Giáo dục huyện Quan Hóa vì tuyển sinh sai học sinh

Pháp luật - Quỳnh Trâm - 2 giờ trước
Thông tin từ Ủy ban Kiểm tra Huyện ủy Quan Hóa, tỉnh Thanh Hóa cho biết, đã thi hành kỷ luật cảnh cáo đối với ông Lê Đức Hiếu - Trưởng phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Quan Hóa, vì có sai phạm trong tuyển sinh vào lớp 6 tại Trường PTDT Nội trú THCS Quan Hóa năm 2022.
Bí quyết giữ nhà cửa khô ráo khi trời nồm

Bí quyết giữ nhà cửa khô ráo khi trời nồm

Tin tức - PV - 4 giờ trước
Trong những ngày này, miền Bắc đang có mưa phùn, trời nồm ẩm. Mẹo nhỏ đơn giản dưới đây sẽ giúp cho ngôi nhà của bạn luôn khô ráo, sạch sẽ.
Tp. Pleiku (Gia Lai) sẵn sàng cho công tác giao - nhận quân năm 2023

Tp. Pleiku (Gia Lai) sẵn sàng cho công tác giao - nhận quân năm 2023

Những ngày này, Hội đồng Nghĩa vụ Quân sự của Tp. Pleiku (Gia Lai) đang chủ động, tích cực tham mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương hoàn tất các khâu trong quy trình tuyển chọn, gọi thanh niên nhập ngũ. Đồng thời tổ chức gặp gỡ động viên thanh niên trúng tuyển nghĩa vụ quân sự sẵn sàng lên đường nhập ngũ, phấn đấu hoàn thành 100% chỉ tiêu trên giao với chất lượng thanh niên cao hơn năm trước.
Động đất ở Thổ Nhĩ Kỳ, Syria: Hơn 1.400 người thiệt mạng

Động đất ở Thổ Nhĩ Kỳ, Syria: Hơn 1.400 người thiệt mạng

Nhìn ra thế giới - T.Minh - 23:29, 06/02/2023
Ngày 6/2, Thổ Nhĩ Kỳ và Syria đã liên tiếp phải hứng chịu hai trận động đất mạnh, làm rung chuyển đất nước, cướp đi sinh mạng của khoảng 1.700 người dân và hàng chục ngàn người khác bị thương.
Kon Tum: Tổ chức Phiên chợ Sâm Ngọc Linh gắn với du lịch lần 2

Kon Tum: Tổ chức Phiên chợ Sâm Ngọc Linh gắn với du lịch lần 2

Sản phẩm - Thị trường - P.Nguyên - T.Nhân - 22:54, 06/02/2023
Tiếp nối thành công từ phiên chợ lần thứ nhất, tối 6/2, Phiên chợ Sâm Ngọc Linh, các dược liệu khác gắn với du lịch lần 2 đã chính thức khai mạc tại Trung tâm huyện Tu Mơ Rông, tỉnh Kon Tum.
Nhiều hoạt động phong phú tại Lễ hội Làm Chay ở Long An

Nhiều hoạt động phong phú tại Lễ hội Làm Chay ở Long An

Sắc màu 54 - Hồng Phúc - 22:09, 06/02/2023
Trong hai ngày 5 và 6/2 (tức ngày 15 và 16 tháng Giêng), tỉnh Long An tổ chức Lễ hội Làm Chay tại Đình Tân Xuân, thị trấn Tầm Vu, huyện Châu Thành, với nhiều hoạt động phong phú.
Thúc đẩy quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam-Brazil ngày càng hiệu quả

Thúc đẩy quan hệ Đối tác toàn diện Việt Nam-Brazil ngày càng hiệu quả

Thời sự - PV - 20:35, 06/02/2023
Chiều 6/2, tại Phủ Chủ tịch, Quyền Chủ tịch nước Võ Thị Ánh Xuân tiếp Đại sứ Brazil, Ngài Fernando Apparício da Silva chào từ biệt kết thúc nhiệm kỳ công tác tại Việt Nam.
Học sinh Việt Nam giành Huy chương Vàng tại Olympic Phát minh và Sáng tạo thế giới

Học sinh Việt Nam giành Huy chương Vàng tại Olympic Phát minh và Sáng tạo thế giới

Giáo dục - Như Ý - 20:12, 06/02/2023
Trường THPT chuyên Lê Hồng Phong (thành phố Nam Định, tỉnh Nam Định) cho biết, 4 học sinh của trường vừa đoạt Huy chương Vàng tại cuộc thi Olympic Phát minh và Sáng tạo thế giới, được tổ chức ở Seoul, Hàn Quốc.