Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Giữ nghề đan lát truyền thống của đồng bào vùng cao

PV - 14:17, 28/05/2019

Nhiều năm nay, ông Hồ Huôn, 63 tuổi, dân tộc Bru-Vân Kiều ở bản La Trọng, xã Trọng Hóa, huyện Minh Hóa (Quảng Bình) luôn duy trì nghề đan lát truyền thống của dân tộc mình. Mục đích của việc duy trì nghề với ông không chỉ là để cải thiện đời sống gia đình mà còn để truyền dạy nghề cho thế hệ con cháu, dân làng giữ nghề truyền thống mà ông cha để lại.

Bất kể ngày mưa hay nắng, bà con dân bản La Trọng luôn thấy ông Hồ Huôn ngồi trên nhà sàn miệt mài với việc chẻ nan, đan lát, các sản phẩm ông thường làm bao gồm Cu Tôốc (mâm cơm), A Chói (gùi), Cà Nhăng (gùi nhỏ), Típ (giỏ nhỏ đựng cơm), Cù Pá (giỏ đựng cá)… các sản phẩm ông làm ra không chỉ phục vụ nhu cầu bà con dân bản, các xã kế bên mà còn được nhiều người ở TP. Đồng Hới tìm đến đặt hàng thường xuyên để mang đi bán khắp nơi.

Ông Hồ Huôn cho biết, năm lên 10 tuổi, ông đã được cha chỉ dạy cho nghề đan lát, tuy nhiên mãi đến năm 20 tuổi sau khi lập gia đình ông mới bắt đầu làm ra những sản phẩm đầu tiên. Ngày trước, các vật dụng trong gia đình đều được đan lát thủ công, từ cái rổ, cái rá cho đến cái nong, cái nia, cái gùi nên nhà nào cũng có người biết đan. Hết vụ lên nương rẫy, nhà nhà lại đi rừng tìm tre, nứa để đan lát. Người già chỉ dẫn cho người trẻ…

 Ông Hồ Huôn giới thiệu về chiếc Cu Tôốc. Ông Hồ Huôn giới thiệu về chiếc Cu Tôốc.

Bà con đồng bào các xã Dân Hóa, Trọng Hóa từ xưa có rất nhiều nghề thủ công truyền thống, trong đó, đan lát là một trong những nghề truyền thống có từ lâu đời. Và trong các sản phẩm đan lát của đồng bào nơi đây thì gùi (tiếng địa phương là A Chói) thuộc loại sản phẩm đặc sắc nhất. Gùi được dùng như một phương tiện vận chuyển rất quan trọng và không thể thiếu trong đời sống sinh hoạt hằng ngày của người Khùa (thuộc dân tộc Bru-Vân Kiều) nói riêng và các dân tộc khác ở Minh Hóa nói chung. Ngoài chiếc gùi thì Cu Tôốc là sản phẩm đặc trưng thứ hai, mỗi gia đình của đồng bào đều có từ hai cái Cu Tôốc để sử dụng.

Chỉ vào những chiếc Cu Tôốc đã đan xong đặt ở góc nhà chuẩn bị giao cho khách, ông Hồ Huôn giới thiệu với chúng tôi: Cu Tôốc thường được ông đan theo hai kích cỡ và kiểu dáng, một loại to và một loại nhỏ hơn. Tùy nhu cầu sử dụng của khách hàng. Hoàn thành mỗi chiếc Cu Tôốc phải mất hơn 10 ngày, đó là chưa tính ngày đi rừng để lấy vật liệu. Nếu có sức khỏe tốt, kiên trì ngồi đan thì mỗi tháng sẽ làm được 3 sản phẩm, mỗi sản phẩm bán được 1 triệu đồng. Bình quân mỗi năm ông Hồ Huôn cũng chỉ làm được 8-10 chiếc Cu Tôốc, vài chục chiếc Cà Nhăng... sản phẩm làm ra đều bán được hết, đặc biệt là trong ngày chợ phiên ở Y Leng, xã Dân Hóa.

Theo ông Hồ Huôn, để đan được bất kỳ sản phẩm nào, thì việc chọn và khai thác nguyên liệu vô cùng quan trọng. Bà con phải mất cả tuần đi rừng kiếm tre nứa. “Phải chọn cây không quá già cũng không quá non mới có thể đan được. Bởi nếu tre nứa già quá, nan sẽ bị giòn, dễ gãy; còn nếu non quá thì nan sẽ bị teo lại”. Thời gian đan một chiêc A Chói (gùi to) phải mất 1 tuần, còn đan chiếc Cà Nhăng (gùi nhỏ) thì chỉ mất hai ngày. Gùi đựng đồ của người Khùa, không chỉ là vật dụng để cất giữ hay vận chuyển hàng hóa, mà còn là tài sản được lưu truyền từ thế hệ này sang thế hệ khác hoặc được dùng làm của hồi môn cho con cái khi lập gia đình.

Những năm gần đây, sự phát triển không ngừng của công nghệ hiện đại, khiến cho nghề đan lát truyền thống đang dần bị mai một. Thế nhưng, trước sự phát triển mạnh mẽ ấy, vẫn còn những con người như ông Hồ Huôn bằng sự đam mê, tâm huyết với các sản phẩm đan lát đã và đang góp phần giữ gìn, bảo tồn nét tinh hoa truyền thống quê hương.

Để những người đan lát thêm gắn bó với nghề, cũng như để các làng nghề truyền thống của đồng bào phát triển ổn định và bền vững, cần có sự quan tâm của các cấp chính quyền, qua đó vinh danh nghệ nhân, thợ giỏi, quảng bá sản phẩm cho các làng nghề, góp phần bảo tồn, phát huy nghề truyền thống của dân tộc, đồng thời thực hiện có hiệu quả Chương trình Mục tiêu quốc gia xây dựng Nông thôn mới.

Những năm gần đây, nghề đan lát truyền thống đang dần bị mai một. Thế nhưng, trước sự phát triển mạnh mẽ ấy, vẫn còn những con người như ông Hồ Huôn bằng sự đam mê, tâm huyết với các sản phẩm đan lát đã và đang góp phần giữ gìn, bảo tồn nét tinh hoa truyền thống quê hương...

THÙY LINH

Tin cùng chuyên mục
Lào Cai: Nâng cao giá trị kinh tế từ sản xuất chuyên canh

Lào Cai: Nâng cao giá trị kinh tế từ sản xuất chuyên canh

Với đặc thù về điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng phù hợp gieo trồng nhiều loại cây nông nghiệp khác nhau, những năm gần đây, nhằm nâng cao giá trị kinh tế trong sản xuất, ngành Nông nghiệp Lào Cai đã chuyển hướng tập trung xây dựng các vùng sản xuất chuyên canh, qua đó nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống cho nông dân.
Tin nổi bật trang chủ
Phát hành báo chí đến vùng đồng bào DTTS ở Bình Định: Thấy gì qua một đợt kiểm tra?

Phát hành báo chí đến vùng đồng bào DTTS ở Bình Định: Thấy gì qua một đợt kiểm tra?

Công tác Dân tộc - Lê Phương - 21:38, 26/10/2020
Mới đây, Đoàn công tác Ban Dân tộc tỉnh Bình Định đã đi kiểm tra thực tế tại một số địa phương về việc thực hiện Quyết định 45/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ (Quyết định 45) về việc “Cấp một số ấn phẩm báo, tạp chí cho vùng DTTS và miền núi, vùng đặc biệt khó khăn (ĐBKK)” giai đoạn 2019 - 2021, tại tỉnh Bình Định. Kết quả kiểm tra cho thấy, việc thực hiện cấp phát báo vẫn chưa đủ và đúng số lượng.
Hàng chục hộ dân ở Thường Xuân (Thanh Hóa): Sống bất hợp pháp vì không thích nghi với khu TĐC

Hàng chục hộ dân ở Thường Xuân (Thanh Hóa): Sống bất hợp pháp vì không thích nghi với khu TĐC

Bạn đọc - Quỳnh Trâm - 21:34, 26/10/2020
Năm 2004, dự án Hồ thủy điện Cửa Đạt tại huyện Thường Xuân (Thanh Hóa) triển khai thực hiện, nhiều hộ dân nằm trong vùng lòng hồ phải di dời. Nhà nước đã cấp kinh phí đền bù, bố trí nơi tái định cư (TĐC), song do không thích nghi được nơi ở mới, nhiều hộ dân trở về quê cũ sống tạm bợ, bất hợp pháp ven Quốc lộ 47 ở xã Yên Nhân.
Đường đi của bão số 9 trên Biển Đông

Đường đi của bão số 9 trên Biển Đông

Tin tức - PV - 17:16, 26/10/2020
Dự báo trong 24 giờ tới, bão di chuyển theo hướng Tây, mỗi giờ đi được 20-25km và tiếp tục mạnh thêm. Đến 10 giờ ngày 27/10/2020, vị trí tâm bão ở khoảng 13,8 độ Vĩ Bắc; 114,5 độ Kinh Đông, cách đảo Song Tử Tây khoảng 280km về phía Bắc. Sức gió mạnh nhất vùng gần tâm bão mạnh cấp 12-13 (115-150km/giờ), giật cấp 15.
Tổng Công ty Điện lực miền Bắc: Chung tay ủng hộ đồng bào miền Trung khắc phục hậu quả lũ lụt

Tổng Công ty Điện lực miền Bắc: Chung tay ủng hộ đồng bào miền Trung khắc phục hậu quả lũ lụt

Nhịp cầu nhân ái - PV - 17:15, 26/10/2020
Thể hiện trách nhiệm xã hội, với tinh thần “tương thân tương ái”, “lá lành đùm lá rách”, CBCNV - LĐ trong toàn Tổng công ty Điện lực miền Bắc đã tự nguyện tham gia ủng hộ một phần tiền lương của mình.
Thủ tướng tiếp Tổng Giám đốc Cơ quan Phát triển Tài chính Quốc tế Hoa Kỳ

Thủ tướng tiếp Tổng Giám đốc Cơ quan Phát triển Tài chính Quốc tế Hoa Kỳ

Tin tức - PV - 17:13, 26/10/2020
Sáng 26/10, tại Trụ sở Chính phủ, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc tiếp Tổng Giám đốc Cơ quan Phát triển Tài chính Quốc tế Hoa Kỳ - DFC, ông Adam Boehler.
Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo triển khai ứng phó khẩn cấp bão số 9

Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo triển khai ứng phó khẩn cấp bão số 9

Tin tức - PV - 16:23, 26/10/2020
Thủ tướng Chính phủ vừa có Công điện yêu cầu các Bộ ngành, địa phương liên quan triển khai ứng phó khẩn cấp với bão MOLAVE (bão số 9).
Lào Cai: Nâng cao giá trị kinh tế từ sản xuất chuyên canh

Lào Cai: Nâng cao giá trị kinh tế từ sản xuất chuyên canh

Kinh tế - Bảo Long - 15:25, 26/10/2020
Với đặc thù về điều kiện khí hậu, thổ nhưỡng phù hợp gieo trồng nhiều loại cây nông nghiệp khác nhau, những năm gần đây, nhằm nâng cao giá trị kinh tế trong sản xuất, ngành Nông nghiệp Lào Cai đã chuyển hướng tập trung xây dựng các vùng sản xuất chuyên canh, qua đó nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống cho nông dân.
Cán bộ thôn, bản thời 4.0

Cán bộ thôn, bản thời 4.0

Khoa học - Công nghệ - Hoàng Quý - 10:39, 26/10/2020
Từ lâu, Internet đã trở thành kho kiến thức rộng lớn của mọi người. Thế nhưng, đối với những cán bộ thôn ở Hùng Mỹ, huyện Chiêm Hóa (Tuyên Quang), nơi điều kiện kinh tế, hạ tầng cơ sở còn nhiều khó khăn thì việc tận dụng sự phát triển của công nghệ thông tin, Internet dường như chỉ mới bắt đầu. Mặc dù muộn, nhưng những cán bộ thôn bản ở Hùng Mỹ đã nhanh chóng tiếp cận được lợi ích từ Internet mang lại trong việc phát triển kinh tế ở địa phương.
Dưới chân Pù Mát

Dưới chân Pù Mát

Kinh tế - Thanh Hải - 10:32, 26/10/2020
Pù Mát được biết đến không chỉ là Vườn quốc gia nằm ở phía Tây xứ Nghệ (Nghệ An). Nơi ấy, đã và đang nức tiếng với những sản phẩm cây dược liệu đạt tiêu chuẩn OCOP (Chương trình Mỗi xã một sản phẩm) 4 sao, trở thành một trong những sản phẩm chủ lực của huyện. Trong những thành quả đó, có ý tưởng của chàng trai trẻ Phan Xuân Diện, có sự lao động cần mẫn của đồng bào dân tộc Thái ở vùng đệm Pù Mát, huyện Con Cuông.
Thế giới đã có hơn 43,3 triệu ca mắc Covid-19

Thế giới đã có hơn 43,3 triệu ca mắc Covid-19

Tin tức - PV - 10:15, 26/10/2020
Sáng 26/10, thế giới ghi nhận 43.306.011 ca mắc, trong đó 1.158.401 ca tử vong do Covid-19.