Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Chiếu Nghĩa Hòa một thời để nhớ

PV - 16:21, 17/07/2018

Xưa kia, hai bên triền sông Vực Hồng, thuộc xã Nghĩa Hòa, tỉnh Quảng Ngãi là “thủ phủ” của cây lác, cói. Những năm thịnh vượng, cả xã có hơn 200 khung dệt, 2/3 số hộ dân làm nghề dệt chiếu. Tuy nhiên, do đầu ra không ổn định, số hộ làm nghề cứ thế ít dần. May mắn là vẫn còn một số ít người tâm huyết muốn giữ lại nghề truyền thống của cha ông đã “cứu” làng nghề khỏi nguy cơ bị mai một.

Một thời hưng thịnh

Theo những cụ cao niên, chiếu Nghĩa Hòa nức tiếng gần xa nhờ quy trình làm chiếu kỹ lưỡng và công phu, vì thế người dân làng nghề không cần phải tìm đầu ra cho sản phẩm, mà thương lái khắp nơi tự tìm đến đặt hàng. Sản phẩm làm ra, đôi khi không kịp đáp ứng nhu cầu của cánh thương lái. Ngoài 6ha trồng cói trong xã, thương lái còn mang cói, lác ở vùng khác đến cung ứng cho các hộ dệt chiếu, thu nhập của người dân rất tốt. Nhiều người nhờ dệt chiếu mà xây được nhà, lo cho con cái ăn học đầy đủ.

Thế nhưng, thời hưng thịnh ấy giờ đã trôi qua. Theo lời người dân trong làng, từ ngày ngăn đập Hiền Lương đến nay, hơn 3ha cây cói nước mặn ở vùng Đông, xã Nghĩa Hòa đã trở thành những vuông tôm. Nguồn nguyên liệu bị hạn chế nên chi phí để làm một chiếc chiếu truyền thống tăng lên nhiều lần; trong khi giá bán lại quá thấp và mặt hàng chiếu truyền thống không còn đủ sức cạnh tranh với các loại chiếu ngoại. Từ đó, nhiều người bỏ nghề chiếu chuyển sang nuôi tôm, hay lang bạt mưu sinh khắp nơi...

chiếu Nghĩa Hòa Thu hoạch cói để làm chiếu. (Ảnh minh họa)

Bà Nguyễn Thị Thu Sương, một người làm chiếu lâu năm ở Nghĩa Hòa chia sẻ: Do cạn kiệt nguyên liệu và đầu ra cũng bị thu hẹp nên hết hộ này đến hộ khác lần lượt bỏ nghề. Những người làm chiếu truyền thống còn lại trong xã cũng đã ở tuổi xưa nay hiếm.

Ông Nguyễn Chí Thanh, Chủ tịch UBND xã Nghĩa Hòa cho hay: Năm 2006, Sở Khoa học và Công nghệ Quảng Ngãi cũng đã phối hợp với Phòng Công thương huyện Tư Nghĩa thực hiện Đề án Khôi phục và phát triển làng nghề chiếu cói Nghĩa Hòa và Nghĩa Hà. Theo đó, các giống cói Mống Cái hoa vàng hay cói Nga Sơn (Thanh Hóa) cũng đã được trồng thử nghiệm, nhưng không hiệu quả.

Bên cạnh đó, do chưa chú ý xây dựng thương hiệu nên sản phẩm chiếu truyền thống của làng không cạnh tranh được với các loại chiếu khác. Hiện nay, phần lớn diện tích trồng cói trên địa bàn xã đã chuyển đổi thành cây trồng khác, những hộ làm nghề cũng không còn bao nhiêu.

Những người giữ nghề xưa

Những ngày đầu tháng 7, chúng tôi trở lại làng chiếu Nghĩa Hòa không khí làng nghề rất trầm lắng. Thôn Hòa Tân, là nơi trước đây có số hộ làm nghề chiếu đông nhất xã. Vòng qua nhiều ngõ ngách, tìm hỏi mãi chúng tôi mới đến được nhà cụ Trần Có, một trong số ít người còn giữ nghề làm chiếu truyền thống. Cụ Trần Có nay đã ở tuổi bát tuần, vẫn miệt mài bên từng sợi cói, bó lác để dệt nên những tấm chiếu từ bàn tay chai sần.

chiếu Nghĩa Hòa Làng chiếu Nghĩa Hòa hiện chỉ còn vài hộ dân giữ nghề truyền thống.

Cụ Có bảo, dù sản phẩm bán chậm nhưng vì yêu nghề, cụ vẫn cùng hai người con trai, hằng ngày vẫn miệt mài bên khung dệt. Vùng nguyên liệu ở quê không còn, cụ Có phải đặt hàng của những thương lái buôn chiếu ở tận Bình Định, Quảng Nam.

“Tôi già rồi nên không còn sức làm nhiều, cũng không thể mang chiếu đi bán dạo như ngày xưa. Người nào quen biết thì đến đặt hàng. Hai cha con làm hết một ngày rưỡi thì được hai đôi chiếu, vất vả lắm nhưng bán cũng chỉ được vài trăm ngàn”, cụ Có chia sẻ.

Ở Nghĩa Hòa, giờ đây số hộ làm nghề dệt chiếu truyền thống chỉ đếm trên đầu ngón tay. Đối với họ, làm nghề dệt chiếu không đơn thuần vì lý do kinh tế, mà xem đó như một sự hoài niệm về làng nghề một thời vàng son. Bà Đặng Thị Phước (63 tuổi), một trong những nghệ nhân của làng dệt chiếu Nghĩa Hòa, trải lòng: “Tôi biết dệt chiếu từ khi là thiếu nữ. Lấy chồng rồi cùng chồng tiếp tục làm nghề từ bấy đến nay, trở thành đam mê nên không thể dứt bỏ”.

THÀNH NHÂN

Tin cùng chuyên mục
Yên Minh (Hà Giang): Điểm sáng trong công tác giảm nghèo

Yên Minh (Hà Giang): Điểm sáng trong công tác giảm nghèo

Là huyện vùng cao biên giới của tỉnh Hà Giang, với 15/18 xã, thị trấn thuộc diện đặc biệt khó khăn, chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống. Những năm qua, các cấp chính quyền và người dân huyện Yên Minh đã thực hiện nhiều giải pháp giúp bà con vươn lên xóa đói, giảm nghèo, góp phần vào kết quả phát triển kinh tế-xã hội chung của tỉnh.
Tin nổi bật trang chủ
Thầy tào trong đời sống tín ngưỡng của người Tày - Nùng

Thầy tào trong đời sống tín ngưỡng của người Tày - Nùng

Dân tộc- Tôn giáo - Lý Viết Trường - 33 phút trước
Trong quan niệm của người Tày, Nùng ở vùng miền núi phía Bắc, thầy Tào là những người có khả năng giao tiếp với thế giới thần linh, giúp dân bản trừ ma tà, cầu bình an, mùa màng bội thu… Ngoài thầy Tào thì những người làm nghề tín ngưỡng khác như Mo, Pụt, Then cũng đều được gọi là những người “cứu nhân độ thế”.
Kết nối hiệu quả cung-cầu nông sản hỗ trợ các tỉnh, thành phố phía Nam

Kết nối hiệu quả cung-cầu nông sản hỗ trợ các tỉnh, thành phố phía Nam

Kinh tế - Mai Hương - 1 giờ trước
Thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã ban hành Quyết định số 3149/QĐ-BNN-VP ngày 18/7/2021 về việc thành lập Tổ công tác chỉ đạo sản xuất, kết nối cung ứng tiêu thụ nông sản tại các tỉnh, thành phố phía Nam trong điều kiện dịch Covid-19 (gọi tắt là Tổ Công tác 970), do Thứ trưởng Trần Thanh Nam làm Tổ trưởng.
Yên Minh (Hà Giang): Điểm sáng trong công tác giảm nghèo

Yên Minh (Hà Giang): Điểm sáng trong công tác giảm nghèo

Kinh tế - Phương Ngọc - 1 giờ trước
Là huyện vùng cao biên giới của tỉnh Hà Giang, với 15/18 xã, thị trấn thuộc diện đặc biệt khó khăn, chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống. Những năm qua, các cấp chính quyền và người dân huyện Yên Minh đã thực hiện nhiều giải pháp giúp bà con vươn lên xóa đói, giảm nghèo, góp phần vào kết quả phát triển kinh tế-xã hội chung của tỉnh.
Chàng kỹ sư 8X với tình yêu cà gai leo đạt chất lượng OCOP

Chàng kỹ sư 8X với tình yêu cà gai leo đạt chất lượng OCOP

Sản phẩm - Thị trường - Mai Hương- CĐ - 1 giờ trước
Đến thôn Đoàn Kết (nay là thôn 4), xã Đại Yên, huyện Chương Mỹ (Hà Nội), chúng tôi được người dân nơi đây kể nhiều về chàng kỹ sư nông nghiệp thế hệ 8X. Từ một loại dược liệu quý trong dân gian - cây cà gai leo, chàng kỹ sư nông nghiệp Phan Trung Kiên, thành viên HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần nông nghiệp công nghệ cao Thăng Long, đã tạo ra những sản phẩm sạch hướng đến bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.
Viết bên cầu Hiền Lương

Viết bên cầu Hiền Lương

Phóng sự - Tiêu Dao - 2 giờ trước
Những ngày cuối tháng 7 này, chúng tôi dừng chân bên cầu Hiền Lương, để nghe lại tiếng trở mình hồi sinh của đất, của dòng sông một thời bị chia cắt làm đôi. Bước chân chạm lên cầu, lại nghe văng vẳng tiếng nhạc dìu dặt từ quán cà phê mang tên Vĩ tuyến 17 du dương bài hát với những lời da diết “Bên ven bờ Hiền Lương chiều nay ra đứng trông về, mắt đượm tình quê…”, bỗng thấy rưng rưng.
Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tuyên thệ nhậm chức

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính tuyên thệ nhậm chức

Chiều 26/7, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết bầu đồng chí Phạm Minh Chính, Ủy viên Bộ Chính trị Khóa XIII, đại biểu Quốc hội khóa XV làm Thủ tướng Chính phủ. Thủ tướng Phạm Minh Chính đã tuyên thệ và phát biểu nhậm chức sau khi Quốc hội thông qua nghị quyết.
Sơn La: Làm tốt công tác chăm sóc sức khỏe cho người dân vùng cao

Sơn La: Làm tốt công tác chăm sóc sức khỏe cho người dân vùng cao

Trang địa phương - PV - 2 giờ trước
Với phương châm “phòng bệnh hơn chữa bệnh”, những năm qua, Trạm Y tế xã Co Mạ, huyện Thuận Châu (Sơn La) luôn nỗ lực, vượt lên khó khăn, làm tốt công tác chăm sóc sức khỏe ban đầu cho Nhân dân.
Vì mục tiêu không còn nạn đói về dinh dưỡng

Vì mục tiêu không còn nạn đói về dinh dưỡng

Xã hội - Vân Khánh- CĐ - 2 giờ trước
Vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi nước ta, hiện đã đạt được nhiều thành tựu trong xóa đói giảm nghèo. Tuy nhiên, tỷ lệ suy dinh dưỡng ở khu vực này còn rất cao, nhất là đối với các DTTS rất ít người. Do đo cần có sự can thiệp về cơ chế, chính sách hỗ trợ để đảm bảo đủ lương thực, thực phẩm, đáp ứng đủ dinh dưỡng cho người dân, nhất là trẻ em, nhằm nâng cao thể trạng, trí tuệ, tầm vóc…
Pháp lệnh ưu đãi Người có công sửa đổi: Chặt chẽ hơn trong ghi công liệt sĩ trong thời bình

Pháp lệnh ưu đãi Người có công sửa đổi: Chặt chẽ hơn trong ghi công liệt sĩ trong thời bình

Xã hội - Vân Khánh-CĐ - 2 giờ trước
Theo quy định của Pháp lệnh Ưu đãi người có công với cách mạng năm 2012, trong thời bình, những người dũng cảm cứu người, cứu tài sản của nhà nước và Nhân dân mà bị chết, thì được xem xét công nhận liệt sĩ. Tuy nhiên, xung quanh quy định này, cũng cần có sự điều chỉnh về quy định cho chặt chẽ hơn...
Ăn trái cây thế nào cho đúng cách?

Ăn trái cây thế nào cho đúng cách?

Sống khỏe - Như Ý - 2 giờ trước
Trái cây được xem là nguồn cung cấp Vitamin, khoáng chất và chất xơ dồi dào cho cơ thể, nhưng không phải vì thế mà bạn có thể ăn trái cây mọi lúc và ăn quá nhiều. Bạn nên ăn trái cây đúng cách vì khi bạn ăn sai cách không những không hấp thu được hết dưỡng chất mà có thể gây hại cho sức khỏe của bạn.
Tản mạn bên dòng sông Sê Pôn

Tản mạn bên dòng sông Sê Pôn

Phóng sự - Thanh Nguyễn - 2 giờ trước
Tôi thích cách gọi ấy ngay từ khi đặt chân đến bên bờ Sê Pôn. Còn dòng sông, tự nó có lẽ không bao giờ muốn mình trở thành đường biên giới Việt-Lào, để mỗi khi vầng trăng trôi qua lại vấn vương câu hát “anh ở bên này Đông Trường Sơn, em ở bên này Tây Trường Sơn...”. Nửa dòng sông ấy đã ôm trọn thị trấn Lao Bảo (Hướng Hóa, Quảng Trị) rồi chảy ngược về phía mặt trời lặn, qua đất nước Triệu Voi; mang trong mình tình hữu nghị của hai dân tộc.