Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Sự kiện - Bình luận

Bảo đảm vai trò tham gia của người dân tộc thiểu số trong Quốc hội

PV - 15:35, 11/05/2021

Trong sự thành công của mỗi nhiệm kỳ Quốc hội đều có vai trò đóng góp của các đại biểu là người dân tộc thiểu số (DTTS). Việc tăng cường sự tham gia của đại diện người DTTS vào Quốc hội và cơ quan dân cử ở các địa phương là một chủ trương đúng đắn nhưng cũng là công việc khó khăn với những đặc thù riêng, cần đến sự quan tâm của cả hệ thống chính trị.

Cử tri thôn Ngòi Rịa, xã Đạo Viện, huyện Yên Sơn (Tuyên Quang) tìm hiểu thông tin về các ứng cử viên tại điểm niêm yết thông tin của thôn. (Ảnh: Vũ Quang Đán/TTXVN)
Cử tri thôn Ngòi Rịa, xã Đạo Viện, huyện Yên Sơn (Tuyên Quang) tìm hiểu thông tin về các ứng cử viên tại điểm niêm yết thông tin của thôn. (Ảnh: Vũ Quang Đán/TTXVN)

Đại biểu là người DTTS trong Quốc hội: Đã tăng nhưng chưa đủ!

Việt Nam có 54 dân tộc anh em cùng chung sống lâu đời, trong đó có 53 dân tộc thiểu số (DTTS), với hơn 14 triệu người (chiếm khoảng 14,7% dân số cả nước). Hiện nay có 56/63 tỉnh, thành phố, 463 huyện và 5.453 xã có đồng bào DTTS sinh sống theo cộng đồng tại các thôn, buôn, bản, phum, sóc… Do vậy, việc tham gia của đại diện DTTS có vai trò và ý nghĩa quan trọng trong hệ thống chính trị các cấp nói chung và cơ quan dân cử nói riêng.

Quyền tham gia bầu cử, ứng cử được hiến pháp quy định là quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân. Trong nhiều nhiệm kỳ bầu cử vừa qua, tỷ lệ cử tri đi bỏ phiếu ở vùng đồng bào dân tộc thường chiếm tỷ lệ rất cao. Đây là minh chứng rõ nét cho việc thực hiện và bảo đảm quyền chính trị của công dân nói chung. Việc tham gia bộ máy nhà nước, tổ chức chính trị đại diện cho nhân dân cũng đạt thành tựu đáng kể, tăng cả về số lượng, chất lượng qua từng nhiệm kỳ. Số lượng đại biểu Quốc hội người DTTS đã tăng theo các khóa: Khóa I (1946) chiếm 10,2%, khóa XIII chiếm 15,6%, cao hơn tỷ lệ dân số DTTS, khóa XII đạt cao nhất là 17,7%, khóa XIV có 86 đại biểu Quốc hội là người DTTS thuộc 32 dân tộc khác nhau (chiếm tỷ lệ 17,3%).

Theo Nghị quyết số 1135/NQ-UBTVQH13/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa XIII, dự kiến khi lập danh sách chính thức những người ứng cử là người DTTS ít nhất 165 người, bằng 18% tổng số người trong danh sách ứng cử và phấn đấu dự kiến trúng cử ít nhất là 90 đại biểu, bằng 18% tổng số đại biểu Quốc hội khóa XIV. Nghị quyết số 1185/NQ-UBTVQH14 ngày 11/01/2021 tiếp tục quy định số lượng, cơ cấu, thành phần Đại biểu Quốc hội khóa XV, trong đó đại biểu là người DTTS đảm bảo tỷ lệ ít nhất 18% tổng số người trong danh sách ứng cử đại biểu Quốc hội. Tuy nhiên, 14 nhiệm kỳ qua, chưa nhiệm kỳ nào số đại biểu người DTTS đạt tỷ lệ 18% so với tổng số đại biểu Quốc hội, nhiệm kỳ khóa XII đạt cao nhất là 17,7%. Khóa XIV, trong tổng số 496 đại biểu Quốc hội khóa XIV có 86 đại biểu Quốc hội là người DTTS thuộc 32 dân tộc khác nhau (chiếm tỷ lệ 17,3%), thấp hơn 4 người so với dự kiến.

Hiện nay còn 4 dân tộc (Lực, Ơ đu, Brâu và Ngái) chưa có đại diện tham gia các khóa Quốc hội và đây cũng là mục tiêu cần phấn đấu để các dân tộc đều có đại biểu Quốc hội. Các chỉ số trên cho thấy cần thực hiện tốt, đồng bộ nhiều biện pháp nhằm tăng cường sự tham gia nhiều hơn nữa đại diện dân tộc thiểu số trong hệ thống các cơ quan dân cử, cơ quan đại diện cho tiếng nói, ý chí, nguyện vọng của các tầng lớp nhân dân.

Theo danh sách chính thức các ứng cử viên đại biểu Quốc hội khóa XV, trong tổng số 868 ứng cử viên có 185 người là ứng cử viên DTTS, chiếm 21,31%. Việc nâng tỷ lệ cơ cấu đại biểu Quốc hội là người DTTS từ 17,3% (khóa XIV) lên 18% (khóa XV) là mục tiêu có thể đạt được. Tuy nhiên, mục tiêu này đạt được cũng gặp một số khó khăn, phụ thuộc vào rất nhiều yếu tố.

Đồng chí Giàng A Chu, Phó Chủ tịch Hội đồng dân tộc của Quốc hội phát biểu về vấn đề "bảo đảm tỷ lệ người dân tộc thiểu số trong Quốc hội", tại Hội nghị cung cấp thông tin cho báo chí về công tác nhân quyền và thông tin đối ngoại, tháng 4/2021. (Ảnh: Hoàng Thành).
Đồng chí Giàng A Chu, Phó Chủ tịch Hội đồng dân tộc của Quốc hội phát biểu về vấn đề "bảo đảm tỷ lệ người dân tộc thiểu số trong Quốc hội", tại Hội nghị cung cấp thông tin cho báo chí về công tác nhân quyền và thông tin đối ngoại, tháng 4/2021. (Ảnh: Hoàng Thành).

Vậy đâu là khó khăn và giải pháp?

Tại Hội nghị cung cấp thông tin cho báo chí về công tác nhân quyền và thông tin đối ngoại tháng 4/2021, đồng chí Giàng A Chu, Phó Chủ tịch Hội đồng Dân tộc của Quốc hội đánh giá, công tác chuẩn bị bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XV và Đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021 – 2026 đối với vùng đồng bào DTTS, Hội đồng dân tộc của Quốc hội đánh giá đã thực hiện nghiêm túc, đúng quy định của pháp luật.

Tuy nhiên, đồng chí Phó Chủ tịch Hội đồng Dân tộc của Quốc hội cũng chỉ ra rằng, do nhiều nguyên nhân khác nhau cả chủ quan và khách quan, chất lượng nguồn nhân lực vùng dân tộc thiểu số nói chung, dân tộc thiểu số nói riêng, còn thấp. Số lượng có trình độ đại học, cao đẳng và đặc biệt là trên đại học chiếm tỷ lệ nhỏ trong cơ cấu dân số. Công tác tuyên truyền ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi có khó khăn đặc thù, nhận thức của đồng bào còn hạn chế, phong tục, tập quán còn nặng.

“Một số ứng cử viên Đại biểu Quốc hội chưa hội tụ đủ các điều kiện về kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm và bản lĩnh khi xuất hiện trước công chúng cũng như các cuộc tiếp xúc cử tri. Một bộ phận cử tri chưa nhận thức đầy đủ về quyền và nghĩa vụ trong bầu cử theo cơ cấu, thành phần, mang tính đại diện trong Quốc hội” – đồng chí Giàng A Chu nói.

Để khắc phục tình trạng trên, đồng chí Giàng A Chu đã nêu 2 giải pháp nhằm bảo đảm tỷ lệ người DTTS trong Quốc hội, bao gồm: Chú trọng công tác tập huấn, bồi dưỡng kiến thức, kỹ năng vận động tranh cử cho các ứng cử viên; tăng cường công tác thông tin, tuyên truyền.

Thông tin về vấn đề này, đồng chí Giàng A Chu cho biết, căn cứ Nghị quyết số 132/2020/QH14 ngày 17/11/2020 của Quốc hội khóa XIV công bố ngày bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021 – 2026, Hội đồng Dân tộc đã xây dựng kế hoạch số 1444/KH-HĐDT14 ngày 25/2/2021 về việc tổ chức Hội nghị tập huấn “Kỹ năng vận động tranh cử cho ứng cử viên đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND cấp tỉnh là người dân tộc thiểu số”. Ứng cử viên đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021-2026 là người DTTS ở các địa phương miền núi, vùng DTTS phần lớn tham gia lần đầu, hoạt động kiêm nhiệm, chưa có nhiều kinh nghiệm, kỹ năng trong vận động tranh cử; điều kiện tiếp cận thông tin hạn chế.

Ngoài ra, Hội đồng dân tộc của Quốc hội cũng phối hợp với Ủy ban dân tộc của Chính phủ tổ chức Hội nghị cho khu vực các tỉnh phía Bắc tại thành phố Hà Nội (các tỉnh từ Hà Tĩnh trở ra). Hội nghị cho khu vực các tỉnh phía Nam tổ chức tại thành phố Đà Nẵng (các tỉnh từ Quảng Bình trở vào). Giảng viên và cán bộ trợ giúp là các chuyên gia, đại biểu Quốc hội có kinh nghiệm trong công tác dân cử và vận động bầu cử; có kinh nghiệm trong công tác truyền thông, báo chí.

Về công tác thông tin, tuyên truyền, đồng chí Giàng A Chu đánh giá là đã được đẩy mạnh tích cực nhằm phổ biến đến mọi tầng lớp nhân dân, đặc, biệt là DTTS nhằm nêu cao tinh thần dân chủ, trách nhiệm, lựa chọn và bầu ra những đại diện xứng đáng tiêu biểu về phẩm chất, năng lực, có uy tín tham gia Đại biểu Quốc hội khóa XV, Đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021- 2026, góp phần xây dựng nhà nước pháp quyền XHCN, của dân, do dân, vì dân, làm cho ngày bầu cử thực sự trở thành ngày hội của toàn dân. Để tăng cường công tác tuyên truyền cho cuộc bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021-2026, Hội đồng Dân tộc của Quốc hội và Ủy ban Dân tộc Chính phủ đã ban hành kế hoạch số 1449/KH-HĐDT14 ngày 2/3/2021 về triển khai công tác thông tin, tuyên truyền cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XV và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2021-2026 đối với vùng đồng bào DTTS.

Xe lưu động thông tin về ngày bầu cử cho người dân tại huyện Ngọc Hồi, tỉnh Kon Tum. (Ảnh: Khoa Chương)
Xe lưu động thông tin về ngày bầu cử cho người dân tại huyện Ngọc Hồi, tỉnh Kon Tum. (Ảnh: Khoa Chương)

Để thực hiện chủ trương bảo đảm số người DTTS trong Quốc hội

Theo đánh giá của đồng chí Giàng A Chu, việc tăng cường sự tham gia của đại diện người DTTS vào Quốc hội và cơ quan dân cử ở các địa phương là một chủ trương đúng đắn nhưng cũng là công việc khó khăn, đòi hỏi sự quan tâm của cả hệ thống chính trị, nhất là cấp ủy đảng, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc các cấp ở từng địa phương vùng miền núi, dân tộc. Các giải pháp cần được thực hiện đồng bộ từ khâu phát hiện, lựa chọn, quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, cất nhắc, sử dụng nhằm đáp ứng nhu cầu về tiêu chuẩn cán bộ theo quy định chung của đảng và nhà nước.

Về lâu dài, cần tiếp tục quan tâm hơn đối với đội ngũ cán bộ, công chức là người DTTS. Đối với cán bộ có tiềm năng nhưng còn thiếu tiêu chuẩn thì cần đưa vào chương trình, kế hoạch đào tạo để bảo đảm nhu cầu cán bộ, công chức, trong đó có các cơ quan dân cử. Cơ cấu cán bộ dân tộc phấn đấu tương ứng với cơ cấu dân số từng vùng, miền…

Trong các bước hiệp thương của Mặt trận Tổ quốc các cấp để lựa chọn các ứng cử viên là người DTTS để ứng cử vào đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp không nên gánh quá nhiều tiêu chí cho một đại biểu, mặt khác như thế sẽ không bảo đảm chất lượng đại biểu khi trúng cử.

Các cấp ủy Đảng, chính quyền, Hội đồng bầu cử các cấp cần tổ chức tuyên truyền, phổ biến quyền và nghĩa vụ của cử tri trong bầu cử. Chỉ đạo tăng thời lượng thông tin về các ứng cử viên trên các phương tiện thông tin đại chúng như báo chí, phát thanh, truyền hình. Chú trọng tuyên truyền bằng tiếng DTTS, tổ chức tọa đàm về yêu cầu cơ cấu, thành phần; về tiểu sử các ứng cử viên đại biểu Quốc hội và đại biểu HĐND các cấp vào những thời điểm thích hợp./.

Tin cùng chuyên mục
Những chiến sĩ cầm bút trên mặt trận phòng chống dịch Covid-19

Những chiến sĩ cầm bút trên mặt trận phòng chống dịch Covid-19

“Nhà báo cũng là chiến sĩ tuyến đầu trên mặt trận phòng chống dịch Covid-19”. Đó là sự ghi nhận, lời động viên mà nhiều cán bộ, người dân dành cho những nhà báo xung kích trong “cuộc chiến” chống “giặc” Covid-19. Ít ai biết rằng, để có được những hình ảnh, thông tin chân thực về dịch Covid-19 và công tác phòng dịch của toàn dân, đội ngũ nhà báo đã phải lặn lội, xông pha trên khắp mọi nẻo đường.
Tin nổi bật trang chủ
Báo chí trên mặt trận chống âm mưu phá hoại khối đại đoàn kết dân tộc

Báo chí trên mặt trận chống âm mưu phá hoại khối đại đoàn kết dân tộc

Cuộc chiến trên mặt trận tư tưởng nói chung và chống âm mưu chia rẽ, phá hoại khối đại đoàn kết dân tộc nói chung, dẫu không tiếng súng nhưng chưa bao giờ thôi quyết liệt. Các cơ quan báo chí, các nhà báo đã và đang là những người lính xung kích không chỉ vạch trần mọi âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch, mà còn là cánh tay nối dài của Đảng và Nhà nước trong việc tuyên truyền đường lối, chủ trương, chính sách phát triển vùng DTTS và miền núi đến tận mỗi người dân...
Lời ru nâng bước chân con

Lời ru nâng bước chân con

Sắc màu 54 - Duy Ly - 3 phút trước
Tuổi thơ của mỗi người luôn chứa đựng những hoài niệm khác nhau, thế nhưng lại có điểm chung đó là từng “ít nhất” một lần được nghe hát ru. Ai trong gia đình cũng có thể hát ru, nhưng nhiều và gần gũi hơn cả vẫn là lời ru của bà, của mẹ. Đối với tôi – người con của đồng bào Tày, lời ru của mẹ giống như một thứ “thuốc ngủ” thần kỳ, luôn sâu đậm trong suy nghĩ, có lẽ vì điều đó mà tới khi trưởng thành, có nhiều đêm khó ngủ, tôi vẫn ghé phòng mẹ ỉ ôi “mẹ ơi con khó ngủ quá, mẹ hát Ứ Noọng Noòn cho con nghe nhé!”.
Phụ huynh Việt tại Mỹ phát hành sách song ngữ quảng bá văn hóa truyền thống

Phụ huynh Việt tại Mỹ phát hành sách song ngữ quảng bá văn hóa truyền thống

Dân tộc hội nhập - PV - 10 phút trước
TinyWrist - một nhóm phụ huynh Việt Nam tại Mỹ vừa phát hành hai cuốn sách song ngữ Việt-Anh dành cho thiếu nhi, trong đó tác phẩm Màu của Tết đã lọt vào danh sách những cuốn sách về Tết đáng đọc của tạp chí Ditto.
Nghề báo như con chim chọn hạt…

Nghề báo như con chim chọn hạt…

Sự kiện - Bình luận - Hoàng Liên - 16 phút trước
Nghề báo - nghề vinh quang và vất vả, nhưng khi đã vào cuộc thì vô cùng cuốn hút, bởi đặc thù nghề nghiệp là được đi nhiều, biết nhiều, được nói lên chính kiến của mình, tự hào vì được góp phần công sức nhỏ bé cho đất nước.
Qua những miền đất khát!

Qua những miền đất khát!

Phóng sự - Ký sự - Nguyễn Thanh - 30 phút trước
Mùa nắng đã trở thành nỗi ám ảnh không chỉ đối với người dân vùng cao mà ngay cả khu vực đồng bằng, thậm chí vùng ven biển khi mà tình trạng thiếu nước diễn ra rất khắc nghiệt.
Phát hiện, thu giữ 8.000 bao thuốc lá ngoại nhập lậu

Phát hiện, thu giữ 8.000 bao thuốc lá ngoại nhập lậu

Tin tức - P. Ngọc (T/h) - 37 phút trước
Ngày 16/6, Bộ đội Biên phòng (BĐBP) tỉnh Long An và BĐBP tỉnh Bình Phước đã phát hiện, thu giữ được 8.000 bao thuốc lá ngoại nhập lậu.
Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Hầu A Lềnh làm việc các Vụ, đơn vị

Bộ trưởng, Chủ nhiệm UBDT Hầu A Lềnh làm việc các Vụ, đơn vị

Từ ngày 18/4/2021 đến ngày 1/6/2021, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Hầu A Lềnh đã làm việc với 21 Vụ, đơn vị trực thuộc Ủy ban Dân tộc để nắm bắt tình hình, kết quả, tiến độ triển khai thực hiện nhiệm vụ những tháng đầu năm và phương hướng, giải pháp triển khai nhiệm vụ những tháng cuối năm 2021 của các Vụ, đơn vị. Trên cơ sở đó, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Hầu A Lềnh đã có những chỉ đạo kịp thời đối với các Vụ, đơn vị nhằm đẩy nhanh tiến độ, nâng cao hiệu quả công tác của các Vụ, đơn vị nói riêng, của UBDT nói chung.
Những chiến sĩ cầm bút trên mặt trận phòng chống dịch Covid-19

Những chiến sĩ cầm bút trên mặt trận phòng chống dịch Covid-19

Sự kiện - Bình luận - Thanh Huyền - 42 phút trước
“Nhà báo cũng là chiến sĩ tuyến đầu trên mặt trận phòng chống dịch Covid-19”. Đó là sự ghi nhận, lời động viên mà nhiều cán bộ, người dân dành cho những nhà báo xung kích trong “cuộc chiến” chống “giặc” Covid-19. Ít ai biết rằng, để có được những hình ảnh, thông tin chân thực về dịch Covid-19 và công tác phòng dịch của toàn dân, đội ngũ nhà báo đã phải lặn lội, xông pha trên khắp mọi nẻo đường.
Bàn giao ca bin lấy mẫu xét nghiệm nghiệm Covid-19

Bàn giao ca bin lấy mẫu xét nghiệm nghiệm Covid-19

Tin tức - Trọng Bảo - 1 giờ trước
Ngày 17/6, Trường Cao đẳng Lào Cai đã tổ chức bàn giao 2 ca bin lấy mẫu xét nghiệm Covid-19 cho ngành y tế tỉnh để phục vụ công tác phòng chống dịch.
Chiến lược phát triển Chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số giai đoạn 2021-2025

Chiến lược phát triển Chính phủ điện tử hướng tới Chính phủ số giai đoạn 2021-2025

Tin tức - PV - 1 giờ trước
Phát triển Chính phủ số một cách tổng thể, toàn diện, phát huy kết quả đạt được, tập trung nguồn lực, huy động sự tham gia của cả hệ thống chính trị, có giải pháp, cách làm đột phá, mang tính khác biệt, để cơ bản hoàn thành các chỉ tiêu phát triển Chính phủ điện tử vào năm 2021 và hình thành Chính phủ số vào năm 2025.
Bộ Y tế đồng ý cho đội tuyển Việt Nam cách ly y tế 7 ngày

Bộ Y tế đồng ý cho đội tuyển Việt Nam cách ly y tế 7 ngày

Tin tức - P. Ngọc (T/h) - 1 giờ trước
Sau khi kết thúc nhiệm vụ thi đấu tại vòng loại thứ hai World Cup 2022 tại UAE, sau khi trở về nước các thành viên đội tuyển Việt Nam sẽ thực hiện cách ly y tế tập trung 7 ngày.
Thủ tướng khen 14 tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong phòng, chống dịch tại Bắc Giang

Thủ tướng khen 14 tập thể, cá nhân có thành tích xuất sắc trong phòng, chống dịch tại Bắc Giang

Tin tức - PV - 1 giờ trước
Thủ tướng Chính phủ đã quyết định tặng Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ cho 10 tập thể và 04 cá nhân, đã có thành tích xuất sắc, trực tiếp tham gia phòng, chống dịch COVID-19, góp phần ngăn chặn, kiểm soát và đẩy lùi dịch bệnh trên địa bàn tỉnh Bắc Giang.