Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Viết báo để níu giữ những điều cao đẹp

Hà Văn Đạo - 09:32, 22/06/2020

Thông minh và chăm chỉ, phóng khoáng và hồn hậu-Nhà báo-Nhà thơ Uông Thái Biểu (Trưởng đại diện Báo Nhân Dân tại Tây Nguyên) từng ngày đau đáu với những đề tài lịch sử, văn hóa, lao động, dân sinh. Nghề viết, với anh là để ý nghĩ buồn vui theo thăng trầm của những vùng đất, tộc người, những giá trị cốt lõi của đời sống cần phải gìn giữ, trao truyền. Mỗi đề tài đều được chuyển tải dưới các lớp lang chữ nghĩa tràn đầy xúc cảm và ý niệm gửi gắm. Tất cả như mạch nước mát trong, thẩm thấu tự nhiên vào tâm hồn người tiếp nhận.

Nhà báo, nhà thơ Uông Thái Biểu (thứ hai từ phải sang) cùng đồng bào Chu ru (huyện Đơn Dương, Lâm Đồng)
Nhà báo, nhà thơ Uông Thái Biểu (thứ hai từ phải sang) cùng đồng bào Chu ru (huyện Đơn Dương, Lâm Đồng)

Những trăn trở nặng tình

Sau 30 năm cầm bút, ở tuổi 54, Uông Thái Biểu vẫn miệt mài với từng trang viết. Sinh ra từ vùng đất nghèo khó mà nặng tình huyện Nghi Lộc (Nghệ An), nỗi thiệt thòi mất cha từ nhỏ đã vun vén trong anh khát vọng vượt qua mọi chông gai. Tốt nghiệp văn chương (Đại học Vinh), lăn lộn qua nhiều vùng đất như: Sài Gòn, Hà Nội, Đà Nẵng… rồi Uông Thái Biểu quay về định cư ở Đà Lạt như là duyên nợ. Từ sớm, anh đã định vị cho mình một phong cách riêng, với sự chiêm nghiệm: “Những lời khen thật giả sượng sùng/ Những lời chê thô bạo khoác màu trung thực/ Thật may sự thật không có màu gì cả/ Giấy trắng và mực đen”.

Với Uông Thái Biểu, tình yêu quê hương, đất nước được dưỡng nuôi từ những điều nhỏ nhất, ngọt ngào lẫn cay đắng. Niềm tin, bản lĩnh, tố chất cũng chắt lọc, hun đúc từ đó. Không đào sâu suy nghĩ, yêu thương đậm đầy khó mà đúc rút được những dòng chữ. Xuyên suốt các tập sách đã xuất bản: Gió đồng (thơ 2001); Nhớ núi (thơ 2017); Mùa lữ hành (phóng sự - bút ký - đối thoại 2010); Gió thổi từ miền ký ức (tùy bút và tản văn 2019) đều thể hiện rõ trách nhiệm của người viết với mỗi vùng đất, con người mình đã đi qua, từng gặp.

Đặc biệt, ở tập sách “Gió thổi từ miền ký ức”, nhiều ghi chép, tùy bút gây xúc cảm mạnh trong lòng người đọc. Từ những ghi chép trong tuyển tập “Gió thổi từ miền ký ức” như: “Khúc đồng dao thơ ấu”; “Dòng sông hát”; “Chợ quê, một đốm lửa thiêng”; “Ký ức thành Vinh”… đều quấn quyện xúc cảm người viết với những điều ngỡ như giản đơn nhất nhưng khó nắm bắt nhất để cô đọng, khái quát lên thành dòng xúc cảm cho tất cả mọi người. 

Toát lên từ các tác phẩm cũng như lời tâm tình của Uông Thái Biểu đúc rút ra trong nghề báo là: Mỗi một chuyến đi, mỗi một đề tài, mỗi một tác phẩm hiện lên mặt báo là sự thể hiện rõ nét lao động, thể hiện tình yêu đất nước và trách nhiệm công dân. Niềm đam mê và khát vọng sáng tạo, tính chân thực và sự hấp dẫn của mỗi tác phẩm, cũng từ đây mà nhem nhóm…”.

Viết báo để níu giữ những điều cao đẹp 1

Giữ gìn những hồn cốt

Ở nhiều tập sách hay những phóng sự đơn lẻ của Uông Thái Biểu dễ nhận ra sự hiện diện của nỗi khát khao cháy bỏng về những điều cần gìn giữ. Tiêu biểu như những tác phẩm: “Hãy trả sử thi về cho nhân dân”; “Ngọn lửa và tiếng chiêng”; “Còn đâu bếp lửa nhà dài”; “Theo dấu lưu dân”; “Ngoại ô thương nhớ”; “Phiêu lãng cùng Chu Ru”…

Hình thành trong trái tim của anh như một triết lý đó là “hãy giữ gìn lấy những hồn cốt”. Hồn cốt trong từng đề tài, bài viết, trong cả mọi vấn đề của cuộc sống tiếp biến, xảy ra, ùa đến với mỗi chúng ta. Nhiều cuộc tâm sự, nhà báo Uông Thái Biểu sẻ chia rằng: Nghề viết chọn được “kim chỉ nam” là rất quan trọng. Người ta nhìn cái mẽ ngoài của anh, cái lời nói ba hoa của anh thì vui mắt, vui tai nhưng đọng lại vẫn là những con chữ, tác phẩm, là tư chất thực. Viết để xây dựng cuộc sống, để vun đắp cái đẹp. Bạo tàn và cái xấu ở thời điểm nào đó có thể chiến thắng cái đẹp, cái tử tế nhưng cuối cùng cũng phải bị trừng phạt.

Chính tâm thế, nghĩ suy và trách nhiệm với từng trang viết nên Uông Thái Biểu tự hào với những điều cao đẹp bao nhiêu thì lại đau đáu, suy tư với những nhạt phai, những biến đổi văn hóa theo hướng tiêu cực bấy nhiêu, nhất là với vùng đất Tây Nguyên hùng vĩ, đầy bí ẩn. Nơi anh đã dành tình yêu sâu đậm suốt bao năm qua. 

Tôi đọc được những ưu tư, đượm buồn của Uông Thái Biểu khi anh tận mắt thấy, tận tai nghe người ta nháo nhác hỏi số tiền làm các công trình về sử thi, về văn hóa Tây Nguyên, họ làm văn hóa truyền thống, nhìn văn hóa truyền thống bằng con mắt “thị trường”. Những thầy giáo ngồi trên thành phố dùng tư liệu sưu tầm của sinh viên, những nhà nghiên cứu ôm mớ tư liệu điền dã về xếp đáy ba lô hay khô héo trên giá sách…

Có những miền đất, dẫu tha thiết yêu, dốc lòng vun góp giữ lấy những đặc trưng làm say lòng lữ khách nhưng rồi cũng phải đau tiếc trước các biến đổi khó cưỡng. Điển hình như với Đà Lạt, Uông Thái Biểu thổ lộ lên thành tác phẩm báo chí rằng: “…Không chỉ là lữ khách, tôi đến đây, đã ở lại nơi này. Năm tháng mới xảy ra gần thôi nhưng qua rồi vẫn giăng mắc trong lòng một nỗi hoài nhớ. Nỗi nhớ, trên xứ sở này, đôi khi hiện hữu rõ ràng, đôi khi mơ hồ như ảo giác…Thời đó, Đà Lạt chưa phải là vùng có nhiều dự án, chưa đào núi, ủi đồi, chặt cây, lấp hồ. Đà Lạt hồi đó nhiều cây xanh, bởi chưa bị bọc bởi nhà kính, nhà lưới. Đà Lạt hồ đó rừng nguyên sinh len cả vào nội ô…(Gió thổi từ miền ký ức). 

 Không chỉ làm báo, Uông Thái Biểu còn là gương mặt thơ đầy nội lực. Những điều không chuyển tải bằng tác phẩm báo chí, anh gửi gắm vào thơ để cân bằng đời sống và bước tiếp những bước dài trong hành trình lao động chữ nghĩa. Làm thơ với Uông Thái Biểu cũng không đơn thuần là cảm xúc cá nhân mà còn là sự khắc ghi những cảm tác hào hùng về lịch sử, đất nước, dân tộc. Thế nên, nhiều câu thơ có sức gợi và neo vào người đọc một cách tự nhiên.

Tin cùng chuyên mục
Những xe nước nghĩa tình nơi “chảo lửa”

Những xe nước nghĩa tình nơi “chảo lửa”

Mỗi ngày, cán bộ, chiến sĩ Bộ Chỉ huy quân sự tỉnh Ninh Thuận lại vượt hàng chục cây số để đưa những thùng nước ngọt miễn phí đến giúp bà con vùng hạn ổn định cuộc sống. Những xe nước của bộ đội đang góp phần tô thắm thêm nghĩa tình quân dân nơi “chảo lửa” Ninh Thuận.
Tin nổi bật trang chủ
Công bố kết quả điều tra thu thập thông tin thực trạng KT -XH của 53 DTTS năm 2019

Công bố kết quả điều tra thu thập thông tin thực trạng KT -XH của 53 DTTS năm 2019

So với năm 2015, đời sống của đồng bào DTTS ngày càng được nâng lên, việc tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản được cải thiện. Tuy nhiên so với mặt bằng chung, tình hình kinh tế-xã hội (KT -XH) của đồng bào DTTS vẫn còn rất nhiều khó khăn. Điều đó đã được thể hiện rõ ràng, cụ thể, sinh động qua Kết quả điều tra thu thập thông tin thực trạng KT-XH của 53 DTTS năm 2019. Hội nghị công bố Kết quả điều tra diễn ra chiều ngày 3/7/2020 tại Hà Nội, do Ủy ban Dân tộc (UBDT) và Tổng cục Thống kê (TCTK) phối hợp tổ chức.
“Tăng cường quyền tiếp cận sử dụng đất cho đồng bào DTTS”

“Tăng cường quyền tiếp cận sử dụng đất cho đồng bào DTTS”

Tin tức - Ngọc Lê - 21:35, 03/07/2020
Ngày 3/7, HELVETAS (Tổ chức phi chính phủ của Thụy Sĩ) phối hợp với Liên minh Đất đai (LANDA) và Trung tâm Nghiên cứu Phát triển Cộng đồng nông thôn (CCRD) tổ chức Hội nghị Khởi động Dự án “Tăng cường quyền tiếp cận sử dụng đất cho đồng bào DTTS”. Dự án do Liên minh châu Âu (EU) tài trợ, HELVETAS cùng LANDA và CCRD đồng chủ trì, thực hiện trong thời gian 3 năm, từ 1/6/2020 - 31/5/2023.
Lương y Đinh Thị Phiển: Gần nửa thế kỷ cống hiến cho nền y học cổ truyền

Lương y Đinh Thị Phiển: Gần nửa thế kỷ cống hiến cho nền y học cổ truyền

Sức khỏe - Nghĩa Hiệp - 16:49, 03/07/2020
Hòa Bình là tỉnh miền núi có nhiều cây thuốc, bài thuốc quý, với nền y học cổ truyền phát triển. Khi nhắc đến y học cổ truyền tại tỉnh Hòa Bình, người dân nơi đây đều nhắc đến Lương y Đinh Thị Phiển, người đã gần 50 năm cống hiến cho nền y học dân tộc.
Nhân rộng niềm vui mang tên “Sữa học đường”

Nhân rộng niềm vui mang tên “Sữa học đường”

Sản phẩm - Thị trường - PV - 15:00, 03/07/2020
Chương trình Sữa học đường (SHĐ) theo hình thức xã hội hóa với nguồn kinh phí thực hiện đến từ ngân sách nhà nước, doanh nghiệp hỗ trợ và phụ huynh đóng góp. Trong đó, Công ty Cổ phần Sữa Việt Nam (Vinamilk) là doanh nghiệp tích cực đồng hành triển khai tại 23 tỉnh thành, mang sữa đến hơn 3,3 triệu học sinh bậc mầm non và tiểu học.
Liên đoàn Lao động tỉnh Thanh Hóa: Có hay không lập quỹ đen từ “Quỹ mái ấm công đoàn”?

Liên đoàn Lao động tỉnh Thanh Hóa: Có hay không lập quỹ đen từ “Quỹ mái ấm công đoàn”?

Bạn đọc - Quỳnh Chi - 14:47, 03/07/2020
Lãnh đạo Liên đoàn Lao động (LĐLĐ) tỉnh Thanh Hóa đang bị “tố” lập quỹ đen từ việc rút tiền lãi từ “Quỹ mái ấm công đoàn” chi cho hoạt động của cơ quan. Vậy thực hư sự việc này như thế nào?
Sản xuất lâm nghiệp 6 tháng cuối năm 2020: Nỗ lực duy trì mức tăng trưởng

Sản xuất lâm nghiệp 6 tháng cuối năm 2020: Nỗ lực duy trì mức tăng trưởng

Kinh tế - PV - 14:42, 03/07/2020
So với cùng kỳ năm 2019, 6 tháng đầu năm 2020, diện tích rừng trồng mới giảm, trong khi đó, diện tích rừng bị thiệt hại do cháy lại tăng. Để duy trì mức tăng trưởng của lĩnh vực sản xuất lâm nghiệp là điều không hề dễ, nhất là trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng phức tạp.
Đa dạng hóa ngành nghề để đạt tiêu chí về thu nhập

Đa dạng hóa ngành nghề để đạt tiêu chí về thu nhập

Kinh tế - Tùng Nguyên - 14:37, 03/07/2020
Trong xây dựng nông thôn mới (NTM) nâng cao, thu nhập là thước đo quan trọng đánh giá kết quả thực hiện của địa phương. Nhưng việc đạt được tiêu chí này là không hề dễ, ngay cả với các xã ở vùng đồng bằng.
“Đường về” của một liệt sĩ

“Đường về” của một liệt sĩ

Phóng sự - Ký sự - Tuấn Trình - 10:34, 03/07/2020
“Thầy mẹ đừng lo, con đi con sẽ trở về với thầy mẹ và gia đình. Còn nếu con có hy sinh, gia đình ta cũng vinh dự là gia đình liệt sĩ”, đó là câu nói của liệt sĩ Lê Văn Tâm, xã Thọ Ngọc, huyện Triệu Sơn (Thanh Hóa) với thầy mẹ trước khi lên đường vào chiến trường miền Nam. Lời nói của Tâm đã trở thành lời từ biệt với gia đình khi anh mãi mãi ra đi ở tuổi 18.
Nhạc ngũ âm với đời sống tinh thần của đồng bào Khmer

Nhạc ngũ âm với đời sống tinh thần của đồng bào Khmer

Sắc màu 54 - Như Hải - 10:03, 03/07/2020
Trong văn hóa truyền thống của đồng bào Khmer, bên cạnh kiến trúc nghệ thuật và các lễ hội đặc sắc thì nhạc ngũ âm cũng là một nét văn hóa độc đáo, gắn bó với đời sống tinh thần của đồng bào và được gìn giữ, phát huy từ thế hệ này qua thế hệ khác.
Ngành Chăn nuôi trước dịch tả lợn châu Phi: Khó khăn thực hiện nhiệm vụ “kép”

Ngành Chăn nuôi trước dịch tả lợn châu Phi: Khó khăn thực hiện nhiệm vụ “kép”

Tin tức - Sỹ Hào - 09:54, 03/07/2020
Dịch tả lợn châu Phi (TLCP) đang có nguy cơ tái bùng phát. Lúc này, cùng với công tác dập dịch thì việc triển khai các chính sách hỗ trợ người chăn nuôi là hết sức cần thiết.
Cuộc sống của người Xinh Mun ở Điện Biên: Còn đó nhiều khó khăn

Cuộc sống của người Xinh Mun ở Điện Biên: Còn đó nhiều khó khăn

Đời sống - Xã hội - Nam Hương - 09:35, 03/07/2020
Bên đôi bờ sông Mã chảy qua địa phận xã Chiềng Sơ, huyện Điện Biên Đông (Điện Biên), đồng bào dân tộc Xinh Mun lập bản, sống quần tụ và định cư lâu đời. Do nhiều yếu tố chủ quan và khách quan, cho đến nay, đời sống của đồng bào Xinh Mun vẫn còn gặp rất nhiều khó khăn, kéo theo đó là nguy cơ hòa tan bản sắc văn hóa với cộng đồng dân tộc khác.