Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

“Khoảng trống” trong chính sách bảo hiểm y tế

PV - 10:19, 28/06/2019

Từ nhiều năm nay, ngân sách nhà nước đã hỗ trợ đồng bào các DTTS, sinh sống ở địa bàn khó khăn tham gia bảo hiểm y tế (BHYT), góp phần quan trọng để “phủ sóng” chính sách an sinh này. Dù vậy, việc tiếp cận chính sách BHYT ở vùng DTTS và miền núi vẫn còn những “khoảng trống” nhất định.

Từ chính sách BHYT, đồng bào DTTS và miền núi đã tiếp cận với những dịch vụ y tế cơ bản. (Ảnh minh họa) Từ chính sách BHYT, đồng bào DTTS và miền núi đã tiếp cận với những dịch vụ y tế cơ bản. (Ảnh minh họa)

“Phủ sóng” chính sách

Chính sách BHYT chính thức ra đời cách đây gần 27 năm, theo Nghị định số 299/HĐBT, ngày 15/8/1992 của Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ). Đây là một trong những chính sách trụ cột của hệ thống chính sách an sinh của nước ta. Đặc biệt, BHYT được xem là “cứu cánh” cho những bệnh nhân có hoàn cảnh khó khăn nhưng chẳng may mắc bệnh hiểm nghèo.

GSTS. Nguyễn Anh Trí, nguyên Viện trưởng Viện Huyết học-Truyền máu Trung ương từng khẳng định rằng, nhờ có BHYT và chỉ có BHYT người bệnh mới có thể đủ điều kiện để thụ hưởng tất cả các dịch vụ y tế tiên tiến nhất.

“Chúng tôi vẫn nói đùa với nhau, không có thẻ BHYT thì chỉ cần hai đợt điều trị là một căn nhà 5 tầng mặt phố có thể lung lay, vì vậy, bán nhà đi chưa chắc đã đủ kinh phí để điều trị bệnh”, GSTS. Nguyễn Anh Trí chia sẻ.

Với bản chất nhân văn, ý nghĩa cao đẹp đó, chính sách, pháp luật về BHYT từng bước được hoàn thiện, cả về văn bản pháp lý cũng như kết quả triển khai trong thực tiễn. Đặc biệt, với người nghèo, đồng bào DTTS sinh sống ở các địa bàn ĐBKK, ngân sách nhà nước đã hỗ trợ để người dân mua, đóng BHYT. Nhờ đó, tỷ lệ người dân tham gia BHYT ngày càng được mở rộng; mục tiêu BHYT toàn dân chỉ còn cách “đích” không xa.

Theo số liệu mới nhất của Bảo hiểm Xã hội Việt Nam, tính đến hết tháng 5/2019, cả nước có 84,5 triệu người tham gia BHYT, đạt tỷ lệ bao phủ khoảng 89%; dự kiến đến cuối năm 2019, tỷ lệ bao phủ BHYT sẽ đạt 90%. Đây là kết quả rất đáng khích lệ bởi từ đầu nhiệm kỳ 2016-2021, Chính phủ đặt mục tiêu nâng tỷ lệ bao phủ BHYT đạt 90% vào năm 2020.

Đáng chú ý, trong 84,5 triệu người tham gia BHYT hiện nay thì có đến 34,2 triệu người do ngân sách nhà nước đóng. Ngoài ra, ngân sách nhà nước còn hỗ trợ đóng cho 17,1 triệu người. Những người được ngân sách nhà nước hỗ trợ mua-đóng BHYT đều thuộc hộ nghèo, hộ gia đình chính sách, người có công và đồng bào các DTTS nghèo sinh sống ở địa bàn kinh tế-xã hội ĐBKK.

Vẫn còn “khoảng trống”

Để chăm sóc sức khỏe cho Nhân dân, nhất là đồng bào các DTTS ở các địa bàn khó khăn, cùng với chính sách BHYT, Nhà nước cũng đã đầu tư, xây dựng hàng nghìn Trạm Y tế xã. Theo số liệu của Bộ Y tế, cả nước hiện có 11.083 Trạm y tế xã được đầu tư cơ sở hạ tầng, trang thiết bị tương đối đồng bộ; đội ngũ y bác sĩ cũng được tăng cường về cơ sở, góp phần thực hiện nhiệm vụ chăm sóc sức khỏe cho Nhân dân.

Với nỗ lực không ngừng hoàn thiện chính sách BHYT cũng như đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, nâng cao chất lượng khám chữa bệnh (KCB) nên Nhân dân ngày càng được tiếp cận các dịch vụ y tế tiên tiến khi KCB bằng BHYT. Thống kê của Bảo hiểm Xã hội Việt Nam cho thấy, trong 5 tháng đầu năm 2019, cả nước có 72,28 triệu lượt người KCB bằng BHYT, tăng 4,01% so với cùng kỳ năm 2018.

Chính sách BHYT đã thực sự được Nhân dân đón nhận; tuy nhiên, đối với người dân ở vùng DTTS và miền núi, dù được ngân sách nhà nước hỗ trợ mua-đóng BHYT nhưng tỷ lệ sử dụng thẻ BHYT để KCB vẫn còn thấp so với mặt bằng chung của cả nước. Số liệu của UBDT cho thấy, hiện tỷ lệ sử dụng thẻ BHYT đi KCB của người DTTS chỉ đạt 44,8%, chỉ bằng 1/2 so với bình quân cả nước (87,2%). Đặc biệt, có một số dân tộc có tỷ lệ sử dụng thẻ BHYT chưa đến 30%, như: La Ha, X’tiêng, Ngái, Xinh Mun, Mường, Jrai, Bố Y,…

Nguyên nhân khiến tỷ lệ người DTTS sử dụng thẻ BHYT đi KCB thấp là do bà con sinh sống ở vùng DTTS, giao thông đi lại khó khăn, địa bàn cư trú cách cơ sở y tế quá xa. Kết quả khảo sát của UBDT cho thấy, trung bình khoảng cách từ nơi ở đến trạm y tế của đồng bào DTTS là 3,8km, đến bệnh viện (tuyến huyện) là 16,7km. Cá biệt, có một số dân tộc có địa bàn cư trú cách rất xa bệnh viện, như: Ơ-đu (72km), Rơ Măm (60,1km), Hà Nhì (53,8km), Chứt (48km); ngoài ra có 24 DTTS khác có khoảng cách từ 20-40km.

Cùng với việc giao thông đi lại khó khăn thì một bộ phận đồng bào DTTS chưa nhận thức được vai trò của việc chăm sóc sức khỏe; chưa hiểu rõ ý nghĩa, giá trị của việc KCB bằng BHYT. Chỉ tính riêng lĩnh vực chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em, theo thống kê của UBDT, tỷ lệ phụ nữ mang thai đến các cơ sở y tế khám thai ít nhất 1 lần rất thấp (70,9%). Cá biệt có một số dân tộc, tỷ lệ này chỉ đạt chưa đến 30%, như: La Hủ (9,1%), Hà Nhì (25,4%), Si La (25,5%),…

Nêu lên như vậy để thấy, mặc dù chính sách BHYT đã “phủ sóng” ở vùng DTTS và miền núi, nhưng việc tiếp cận các dịch vụ y tế để chăm sóc sức khỏe của một bộ phận đồng bào DTTS vẫn còn những “khoảng trống” nhất định. Những “khoảng trống” này cần thiết được lấp đầy bằng việc tiếp tục đầu tư cơ sở hạ tầng (nhất là lĩnh vực giao thông), nâng cao chất lượng KCB ở tuyến cơ sở. Cùng với đó, công tác tuyên truyền cũng cần được chú trọng để cùng “đồng hành”, đưa chính sách, pháp luật về BHYT đến với mọi tầng lớp Nhân dân.

Từ năm 2009, ngày 01/7 đã được Chính phủ chọn làm Ngày BHYT Việt Nam, với mục tiêu nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp ủy đảng, chính quyền, các tổ chức chính trị-xã hội trong thực thi chính sách, pháp luật về BHYT. Ngày BHYT Việt Nam năm 2019, Bảo hiểm Xã hội Việt Nam sẽ tiếp tục phối hợp với các bộ, ban, ngành, tổ chức chính trị - xã hội đẩy mạnh tuyên truyền vận động người dân tham gia BHYT. 

SỸ HÀO

Tin cùng chuyên mục
Giảm nghèo bền vững - Nhìn lại một chặng đường: Bất cập trong rà soát hộ nghèo (Bài 1)

Giảm nghèo bền vững - Nhìn lại một chặng đường: Bất cập trong rà soát hộ nghèo (Bài 1)

LTS: Sau 5 năm (2016 - 2020) thực hiện Chương trình Mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững, kết quả giảm nghèo của nước ta đã đạt được những thành tựu ấn tượng. Tuy nhiên, kết quả giảm nghèo vẫn chưa bền vững, tỷ lệ hộ nghèo người DTTS vẫn còn rất cao; trong khi đó việc xây dựng và thực thi chính sách giảm nghèo nói chung còn có những “lỗ hổng” nhất định.
Tin nổi bật trang chủ
Bộ trưởng, Chủ nhiệm Đỗ Văn Chiến làm việc với Học viện Chính trị Công an Nhân dân

Bộ trưởng, Chủ nhiệm Đỗ Văn Chiến làm việc với Học viện Chính trị Công an Nhân dân

Sáng 8/7/2020, tại Hà Nội, Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương, Đảng, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Ủy ban Dân tộc (UBDT) Đỗ Văn Chiến đã có buổi làm việc với Đoàn công tác của Học viện Chính trị Công an Nhân dân (CAND) do Trung tướng Trần Vi Dân, Giám đốc Học viện làm Trưởng đoàn. Cùng dự buổi làm việc có Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Hoàng Thị Hạnh; Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm Y Thông; Lãnh đạo các Vụ, đơn vị thuộc UBDT và Học viện Chính trị CAND.
UBDT trao tặng Kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp phát triển các dân tộc” cho các chuyên gia Ngân hàng Thế giới

UBDT trao tặng Kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp phát triển các dân tộc” cho các chuyên gia Ngân hàng Thế giới

Tin tức - Hoàng Quý - 8 phút trước
Sáng ngày 09/7, tại Hà Nội, UBDT đã trang trọng tổ chức Lễ trao tặng Kỷ niệm chương “Vì sự nghiệp phát triển các dân tộc” cho 3 chuyên gia của Ngân hàng Thế giới tại Việt Nam nhân dịp các chuyên gia của Ngân hàng Thế giới kết thúc nhiệm kỳ công tác tại Việt Nam. Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm UBDT Y Thông chủ trì buổi Lễ.
Ban hành danh mục bí mật nhà nước thuộc lĩnh vực công tác dân tộc

Ban hành danh mục bí mật nhà nước thuộc lĩnh vực công tác dân tộc

Tin tức - PV - 16:01, 08/07/2020
Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc vừa ký Quyết định số 971/QĐ-TTg ban hành Danh mục bí mật Nhà nước thuộc lĩnh vực công tác dân tộc.
Sáu Cựu chiến binh ra tù vẫn kêu oan

Sáu Cựu chiến binh ra tù vẫn kêu oan

Bạn đọc - Lê Hường - Hoàng Tiến - 10:37, 08/07/2020
Bị kết tội hủy hoại rừng, dù đã chấp hành án xong nhưng 6 Cựu chiến binh (CCB) tại xã Trường Xuân, huyện Đăk Song (Đăk Nông) vẫn “đội đơn” đi kêu oan.
Gói hỗ trợ người có công bị ảnh hưởng bởi Covid-19: Nhiều ý nghĩa nhân văn

Gói hỗ trợ người có công bị ảnh hưởng bởi Covid-19: Nhiều ý nghĩa nhân văn

Đời sống - Xã hội - Vân Khánh - 10:33, 08/07/2020
Thời gian vừa qua, Chính phủ đã ban hành gói hỗ trợ 62 nghìn tỷ đồng nhằm ổn định cuộc sống cho người dân bị ảnh hưởng bởi đại dịch Covid-19. Đối với người có công tỉnh Yên Bái nói riêng, cả nước nói chung, gói hỗ trợ này không chỉ mang ý nghĩa về kinh tế mà còn mang giá trị nhân văn sâu sắc.
Người “truyền lửa” nghề dệt cho phụ nữ Xơ Đăng

Người “truyền lửa” nghề dệt cho phụ nữ Xơ Đăng

Gương sáng giữa cộng đồng - KHÁNH NGUYÊN - 10:26, 08/07/2020
Lầu đầu tiên gặp bà, người phụ nữ Xơ Đăng hồn hậu, mải miết với công việc trình diễn nghề dệt truyền thống phục vụ du khách tại không gian Lễ hội Sâm Ngọc Linh, diễn ra vào cuối năm 2019. Ít lâu sau, khi ngược núi lên vùng đất Trà My, tôi lại gặp bà cần mẫn ngồi bên khung dệt để truyền nghề cho cháu con trong làng. Người phụ nữ thầm lặng ấy là Trần Thị Kim Hoa, nhà ở nóc Tắc Chưng, thôn 3, xã Trà Cang, huyện Nam Trà My (Quảng Nam).
Vĩnh Phúc tri ân các Anh hùng liệt sĩ

Vĩnh Phúc tri ân các Anh hùng liệt sĩ

Sự kiện - Bình luận - Hoàng Quý - 10:14, 08/07/2020
Ngày 27/7 đang đến gần, đây là ngày dành riêng để tưởng nhớ, tri ân các Anh hùng liệt sĩ, những người có công vì đất nước, vì độc lập tự do của Nhân dân. Ở tỉnh Vĩnh Phúc, địa phương cũng đang triển khai nhiều hoạt động tri ân nhằm thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”.
“Lời thì thầm” từ dòng Đăk Bla

“Lời thì thầm” từ dòng Đăk Bla

Phóng sự - Ký sự - M. Ngọc - Đ. Dũng - 10:09, 08/07/2020
Dòng sông Đăk Bla mang biết bao huyền thoại và cả những câu chuyện tình đẫm nước mắt. Nhưng tiếc thay, mấy năm gần đây dòng sông đang lịm dần giữa mùa nước cạn.
Mai Châu (Hòa Bình): Nỗ lực giảm thiểu nạn tảo hôn

Mai Châu (Hòa Bình): Nỗ lực giảm thiểu nạn tảo hôn

Công tác Dân tộc - Thu Thủy - Tố Niên - 10:08, 08/07/2020
Thời gian qua, cấp ủy đảng, chính quyền huyện Mai Châu (Hòa Bình) đã thực hiện nhiều giải pháp để từng bước ngăn chặn, xóa bỏ nạn tảo hôn. Hiện nay, nạn tảo hôn chủ yếu xảy ra tại 2 xã Hang Kia và Pà Cò.
Khánh Hòa: Già làng, Người có uy tín tích cực phổ biến chính sách, pháp luật

Khánh Hòa: Già làng, Người có uy tín tích cực phổ biến chính sách, pháp luật

Người có uy tín - Lê Phương - 09:52, 08/07/2020
Toàn tỉnh Khánh Hòa hiện có 92 Người có uy tín trong vùng đồng bào DTTS. Những năm qua, các già làng, Người có uy tín luôn phát huy vai trò là hạt nhân trong việc tuyên truyền, vận động người dân chấp hành tốt các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; xây dựng các mô hình bảo đảm an ninh trật tự (ANTT), nhờ đó, ý thức chấp hành pháp luật của người dân đã được nâng lên.
Giảm nghèo bền vững - Nhìn lại một chặng đường: Bất cập trong rà soát hộ nghèo (Bài 1)

Giảm nghèo bền vững - Nhìn lại một chặng đường: Bất cập trong rà soát hộ nghèo (Bài 1)

Chính sách dân tộc - Sỹ Hào - 09:37, 08/07/2020
LTS: Sau 5 năm (2016 - 2020) thực hiện Chương trình Mục tiêu quốc gia giảm nghèo bền vững, kết quả giảm nghèo của nước ta đã đạt được những thành tựu ấn tượng. Tuy nhiên, kết quả giảm nghèo vẫn chưa bền vững, tỷ lệ hộ nghèo người DTTS vẫn còn rất cao; trong khi đó việc xây dựng và thực thi chính sách giảm nghèo nói chung còn có những “lỗ hổng” nhất định.