Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Di sản của sự hòa thanh độc đáo

PV - 10:05, 26/02/2019

Từ bao đời nay, đồng bào các dân tộc miền núi tỉnh Phú Yên luôn coi “trống đôi, cồng ba, chiêng năm” là tài sản quý báu, biểu thị sức mạnh trong đời sống vật chất, tinh thần. Ngày 22/2/2016, nghệ thuật trình diễn “Trống đôi, cồng ba, chiêng năm” đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Đây là niềm tự hào và động lực để người dân bảo tồn, phát huy giá trị của loại nhạc cụ này.

Lễ hội trống đôi, cồng ba, chiêng năm huyện Đồng Xuân mừng xuân Kỷ Hợi năm 2019. Lễ hội trống đôi, cồng ba, chiêng năm huyện Đồng Xuân mừng xuân Kỷ Hợi năm 2019.

Theo già làng La Chí Thái, bộ nhạc cụ trống đôi, cồng ba, chiêng năm có một vị trí, ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong đời sống văn hóa tinh thần của đồng bào các dân tộc Ba Na và Chăm H’roi ở thôn Xí Thoại nói riêng và cộng đồng người DTTS nói chung ở Phú Yên. Đây cũng là bộ nhạc cụ độc đáo bởi có sự hòa quyện âm điệu, tiết tấu của cả trống đôi, cồng ba, chiêng năm. Khi biểu diễn, âm thanh lại kết hợp với ngôn ngữ hình thể và có mặt trong mọi sinh hoạt văn hóa của đồng bào nên luôn được cộng đồng trân trọng, gìn giữ và phát huy…

Mỗi dịp lễ hội khác nhau, âm thanh của trống đôi, cồng ba, chiêng năm đều thể hiện những giá trị riêng, mang triết lý sâu sắc. Theo các chuyên gia âm nhạc dân tộc, trong bộ hòa thanh trứ danh “trống đôi, cồng ba, chiêng năm”, vai trò và tác dụng của múa trống đôi thường gây ấn tượng mạnh nhất, làm cho các cuộc hội vui đến nức lòng. Mỗi loại nhạc cụ có điệu thức riêng: chiêng năm giữ giai điệu khoan nhặt, thanh thoát, âm vang ngân xa; cồng ba giữ bè trầm sâu lắng mượt mà. Sự có mặt của trống đôi luôn làm cho người ta say hội; làm cho cuộc hòa thanh tìm được sự đồng điệu, chảy rót vào nhau, tạo cho cuộc hội đạt tới cao trào của sự hứng khởi.

Ngoài biểu diễn “trống đôi, cồng ba, chiêng năm”, Lễ hội còn có các hoạt động thể thao truyền thống. (Trong ảnh, thi đẩy gậy nam tại lễ hội) Ngoài biểu diễn “trống đôi, cồng ba, chiêng năm”, Lễ hội còn có các hoạt động thể thao truyền thống. (Trong ảnh, thi đẩy gậy nam tại lễ hội).

Cộng đồng người Chăm H’roi, Ba Na ở Phú Yên cho rằng, đánh trống đôi là một cách nói chuyện sâu lắng nhất. Khi hai người song diễn, luôn luôn có một người nêu câu hỏi và buộc người cùng chơi phải đối đáp, tiếng trống thay cho lời, điệu múa nói lên cách ứng xử. Đồng điệu, thích nhau thì âm trống, điệu múa hòa quyện nghe rất êm tai. Còn ví như không ưa nhau thì tiếng trống nghe đốp chát, tức giận, biểu hiện coi thường bạn chơi. Do đó, nghệ nhân múa trống đôi phải là một cặp “ngang sức ngang tài” người tung, kẻ hứng, hiểu ý nhau mới giữ cho cuộc chơi trọn vẹn.

Di sản văn hóa nghệ thuật trình diễn “trống đôi, cồng ba, chiêng năm” cùng không gian văn hóa của đồng bào các dân tộc Chăm H’roi và Ba Na ở huyện Đồng Xuân (Phú Yên) là nét văn hóa độc đáo. Tuy nhiên, vấn đề hiện nay là cần phải có biện pháp bảo tồn hợp lý. Theo ông Nguyễn Hữu Từ, Phó Chủ tịch UBND huyện Đồng Xuân, để bảo tồn và phát triển di sản văn hóa Nghệ thuật biểu diễn trống đôi, cồng ba, chiêng năm, UBND huyện cũng đã xây dựng và ban hành đề án Phát triển văn hóa, du lịch thôn Xí Thoại và Hà Rai (xã Xuân Lãnh). Trong đó, có nhiều phần việc cơ bản đã thực hiện như: điều tra, khảo sát, tuyên truyền, vận động người dân ở đây tham gia bảo tồn văn hóa, vệ sinh môi trường; kiện toàn lại đội cồng chiêng, vận động thanh thiếu niên tham gia; khôi phục nghề dệt thổ cẩm và làm rượu ché; phục dựng hai lễ hội truyền thống, tập trung xây dựng, bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa để phát triển du lịch và ngược lại”, ông Từ cho biết.

Múa trống đôi của người Chăm Hro. Ảnh Tấn Vịnh Múa trống đôi của người Chăm Hro. Ảnh Tấn Vịnh

Còn theo ông Phan Đình Phùng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phú Yên, nghệ thuật biểu diễn “trống đôi, cồng ba, chiêng năm” trở thành Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia là niềm tự hào của Nhân dân Phú Yên nói chung và bà con đồng bào thôn Xí Thoại nói riêng. Để bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa này, địa phương cần tập trung bảo tồn được chủ thể, khách thể, không gian và môi trường sống của di sản văn hóa; phải có sự kế thừa, truyền dạy liên tục cho các thế hệ tiếp theo trong cộng đồng. Việc tổ chức ngày hội giao lưu văn hóa, thể thao, du lịch các DTTS nơi đây trở thành truyền thống hằng năm, cũng là cách bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa với phát triển du lịch cộng đồng, tạo nên một sản phẩm du lịch độc đáo, riêng có…

Ngày 21/02 (ngày 17 tháng Giêng năm Kỷ Hợi 2019), tại thôn Xí Thoại, xã Xuân Lãnh, huyện Đồng Xuân, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Phú Yên phối hợp với UBND huyện Đồng Xuân tổ chức Lễ hội trống đôi, cồng ba, chiêng năm huyện Đồng Xuân mừng Xuân Kỷ Hợi năm 2019.

Tham gia Lễ hội năm nay có 07 đội đến từ các xã trong huyện Đồng Xuân, tỉnh Phú Yên và 3 đội đến từ các xã Canh Liên, Canh Hiệp, Canh Hòa, huyện Vân Canh, tỉnh Bình Định. Lễ hội là dịp các dân tộc anh em trên địa bàn huyện Đồng Xuân, tỉnh Phú Yên và huyện Vân Canh, tỉnh Bình Định gặp gỡ, giao lưu, thắt chặt tình đoàn kết cùng nhau xây dựng quê hương ngày càng phát triển.

THÀNH NHÂN

Tin cùng chuyên mục
Nghệ nhân người Tày “bắt” gà đất gáy

Nghệ nhân người Tày “bắt” gà đất gáy

Gà đất biết gáy, là loại đồ chơi truyền thống vào loại “độc nhất vô nhị” của đồng bào dân tộc Tày. Để làm ra một chú gà đất kêu được như gà thật, nghệ nhân phải trải qua gần chục công đoạn chế tác với cấu tạo âm thanh cực kỳ phức tạp... Hiện, trong cộng đồng người Tày ở khu vực phía Bắc chỉ còn một người duy nhất làm được những đồ chơi độc đáo này, đó là ông Hoàng Chóong ở Xã Hoàng Việt, huyện Văn Lãng, tỉnh Lạng Sơn.
Tin nổi bật trang chủ
Huy động nguồn lực quốc tế cho Chương trình MTQG phát triển KT-XH vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021-2030

Huy động nguồn lực quốc tế cho Chương trình MTQG phát triển KT-XH vùng đồng bào DTTS và miền núi giai đoạn 2021-2030

Thời sự - Việt Cường - 22:44, 25/01/2021
Sáng ngày 25/01, tại Trụ sở Ủy ban Dân tộc (UBDT), Thứ trưởng, Phó Chủ nhiệm UBDT Y Thông đã chủ trì phiên họp trao đổi về việc huy động nguồn lực quốc tế cho Chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) phát triển kinh tế-xã hội (KT-XH) vùng đồng bào dân tộc thiểu số (DTTS) và miền núi giai đoạn 2021-2030. Tham dự phiên họp có đại diện Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Giáo dục và Đào tạo và một số chuyên gia, cán bộ của các Vụ, đơn vị của Ủy ban Dân tộc.
Thông cáo báo chí về phiên trù bị Đại hội XIII của Đảng

Thông cáo báo chí về phiên trù bị Đại hội XIII của Đảng

Tin tức - PV - 22:38, 25/01/2021
Trung tâm Báo chí Đại hội XIII trân trọng gửi các cơ quan báo chí toàn văn Thông cáo báo chí về phiên trù bị Đại hội XIII của Đảng (ngày 25 tháng 01 năm 2021)
Đại hội Đảng thu hút sự quan tâm của truyền thông quốc tế

Đại hội Đảng thu hút sự quan tâm của truyền thông quốc tế

Tin tức - PV - 19:18, 25/01/2021
Truyền thông quốc tế ngày 25/1 đã đưa tin đậm nét sự kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng Cộng sản Việt Nam bắt đầu diễn ra tại thủ đô Hà Nội.
Ngày 25/1, Việt Nam có thêm một ca nhập cảnh mắc COVID-19, được cách ly ngay

Ngày 25/1, Việt Nam có thêm một ca nhập cảnh mắc COVID-19, được cách ly ngay

Tin tức - PV - 19:11, 25/01/2021
Từ 18 giờ ngày 24/1 đến 18 ngày 25/1, Việt Nam có thêm 1 ca mắc mới COVID-19, là ca nhập cảnh từ Indonesia được cách ly ngay. Cũng trong ngày, có 14 bệnh nhân được công bố khỏi bệnh.
Bộ đội Biên phòng Hà Giang: Quyết liệt ngăn chặn xuất nhập cảnh trái phép

Bộ đội Biên phòng Hà Giang: Quyết liệt ngăn chặn xuất nhập cảnh trái phép

Pháp luật - Minh Thu - 17:46, 25/01/2021
Những ngày cuối năm, là thời điểm mà trên địa bàn tỉnh Hà Giang, số lượng công dân trở về từ nước ngoài, nhập cảnh trái phép gia tăng đột biến. Để ngăn chặn tình trạng này, lực lượng Bộ đội biên phòng (BĐBP) tỉnh Hà Giang đã tăng cường quân số, lập các chốt chặn, kiểm soát chặt chẽ khu vực biên giới, không để lọt trường hợp xuất, nhập cảnh trái phép, gây bất ngờ, bị động trong công tác phòng, chống dịch Covid-19.
Việt Nam giành 2 Huy chương Vàng kỳ thi Olympic Toán học và Khoa học quốc tế

Việt Nam giành 2 Huy chương Vàng kỳ thi Olympic Toán học và Khoa học quốc tế

Giáo dục - Nguyệt Anh - 17:42, 25/01/2021
Kỳ thi Olympic Toán và Khoa học quốc tế lần thứ 17 (IMSO 2021) vừa kết thúc tốt đẹp với Lễ bế mạc và trao giải được tổ chức tại Indonesia theo hình thức trực tuyến. Đội tuyển Việt Nam đã đoạt 2 Huy chương Vàng.
Tết đang ngày càng ấm hơn

Tết đang ngày càng ấm hơn

Môi trường sống - PV - 17:31, 25/01/2021
30 năm qua, tất cả các Tết Nguyên đán có rét đậm rét hại đều xảy ra từ năm 2013 trở về trước. Từ năm 2014 đến nay, không năm nào rét đậm rơi vào 2 ngày là 30 và mùng 1 Tết.
Triển lãm

Triển lãm "Mùa xuân đất nước"

Tin tức - Nguyệt Anh - 17:04, 25/01/2021
Chào mừng thành công của Đại hội Đảng lần thứ XIII, Kỷ niệm 91 năm Ngày thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (3/2/1930 – 3/2/2021) và Mừng Xuân Tân Sửu 2021, Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam sẽ khai mạc triển lãm điêu khắc "Mùa xuân đất nước" vào ngày 28/1.
Cẩn trọng trước những thủ thật gắn cây cảnh giả trong ngày Tết

Cẩn trọng trước những thủ thật gắn cây cảnh giả trong ngày Tết

Xã hội - PV - 17:03, 25/01/2021
Những ngày cuối năm, nhu cầu mua cây cảnh về trang hoàng nhà cửa tăng cao, thị trường cây cảnh vì thế mà nhộn nhịp, tấp nập người mua, người bán hơn ngày thường. Lợi dụng dịp này, nhiều tiểu thương đã làm giả các bộ phận của cây cảnh như gắn hoa, quả, lá… vào cây một cách rất tinh vi để đánh lừa người tiêu dùng hòng kiếm lời.
Không để xảy ra khan hàng, sốt giá trong dịp Tết Nguyên đán 2021

Không để xảy ra khan hàng, sốt giá trong dịp Tết Nguyên đán 2021

Kinh tế - PV - 16:46, 25/01/2021
Bộ Công Thương cho biết, để không xảy ra tình trạng khan hàng, sốt giá trong dịp Tết Nguyên đán 2021, ngoài việc chuẩn bị nguồn nguồn cung hàng hóa thiết yếu với lượng tăng trung bình từ 7 - 22% so với năm ngoái, các doanh nghiệp phân phối cũng xây dựng chương trình khuyến mại, kế hoạch bán hàng online nhằm đáp ứng yêu cầu nhanh nhất cho người tiêu dùng.