Analytic
Thứ Sáu, ngày 23 tháng 08 năm 2019, 09:25:27

Đề án “Bảo vệ và phát triển các DTTS dưới 10 nghìn người”: Thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các dân tộc

PV - 10:04, 28/04/2019

Hiện nay, cùng với điều kiện kinh tế còn khó khăn thì số lượng và chất lượng dân số của các dân tộc thiểu số dưới 10 nghìn người (dân tộc thiểu số rất ít người-DTTSRIN) còn rất nhiều hạn chế. Do đó, để hỗ trợ phát triển bền vững cộng đồng các DTTSRIN, việc xây dựng một chính sách đặc thù là hết sức cần thiết.

Làng Le, xã Mô Rai (huyện Sa Thầy, tỉnh Kon Tum) là nơi sinh sống của đồng bào dân tộc Rơ Măm-một trong ba cộng đồng DTTS có dân số ít nhất nước ta (cùng với dân tộc Brâu và dân tộc Ơ-đu). Làng có 148 hộ, với khoảng 500 nhân khẩu.

Được sự quan tâm đầu tư, hỗ trợ của Nhà nước, những năm gần đây, đời sống của đồng bào Rơ Măm ở làng Le đã được nâng lên. Cả làng hiện có 28ha lúa nước và 123ha lúa rẫy, người Rơ Măm đã chuyển đổi trồng gần 35ha cao su, 38ha điều. Cùng với trồng trọt, bà con cũng đã phát triển được đàn gia súc, gia cầm gần 600 con để tăng thu nhập và cải thiện đời sống. Tuy vậy, tỷ lệ hộ nghèo ở làng Le vẫn còn rất cao, chiếm gần 80% tổng số hộ.

Cán bộ y tế tuyên truyền về chăm sóc sức khỏe cho đồng bào dân tộc Cống, xã Pa Tần, huyện Nậm Pồ, tỉnh Điện Biên. Cán bộ y tế tuyên truyền về chăm sóc sức khỏe cho đồng bào dân tộc Cống, xã Pa Tần, huyện Nậm Pồ, tỉnh Điện Biên.

Nhưng vấn đề đáng quan tâm hơn cả là số lượng và chất lượng dân số của đồng bào Rơ Măm đang còn rất nhiều hạn chế. Một thời gian dài, các hủ tục như di cư, người ốm chỉ cúng Yàng… đã tác động mạnh đến sự phát triển dân số của người Rơ Măm, để lại những hệ lụy về chất lượng dân số.

Theo kết quả điều tra thực trạng kinh tế-xã hội 53 DTTS, tuổi thọ bình quân chung của nước ta là 73,23 năm. Nhưng với đồng bào dân tộc Rơ Măm, tuổi thọ bình quân chỉ đạt 61,75 năm, riêng nữ chỉ đạt 58,69 năm. Tỷ suất chết thô cũng rất cao (7,75 người/1.000 dân), trong khi tỷ suất bình quân của cả nước là 6,85 người/1.000 dân.

Số lượng dân số dân tộc Rơ Măm cũng tăng rất chậm. Trước năm 1975, cả cộng đồng Rơ Măm chỉ có 159 người với 26 hộ. Sau hàng chục năm, hiện cộng đồng dân tộc Rơ Măm chỉ tăng lên được khoảng 500 nhân khẩu, với 148 hộ. Thực trạng đời sống kinh tế cũng như số lượng và chất lượng dân số của dân tộc Rơ Măm cũng là tình trạng phổ biến ở cộng đồng các DTTSRIN.

Theo ông Nguyễn Quang Đức, Vụ trưởng Vụ Địa phương I (Ủy ban Dân tộc), nhìn chung đời sống kinh tế-xã hội ở vùng đồng bào các DTTSRIN còn rất thấp. So với cộng đồng các DTTS nói chung thì tỷ lệ nghèo của các DTTSRIN có sự chênh lệch khá lớn. Số liệu điều tra thực trạng kinh tế-xã hội 53 DTTS cho thấy, tỷ lệ hộ nghèo giữa các DTTS có sự chênh lệch rất lớn, cụ thể: Dân tộc La Hủ là 83,9%, dân tộc Chứt là 75,3%, dân tộc Ơ Đu là 66,3%.

Đặc biệt, số lượng cũng như chất lượng dân số ở các DTTSRIN là vấn đề rất đáng quan tâm. Hầu hết các DTTSRIN đều có sự gia tăng về mặt số lượng dân số, chất lượng cũng gia tăng, nhưng không đáng kể. Thậm chí, một số cộng đồng DTTSRIN có tốc độ tăng dân số âm như cộng đồng dân tộc Ngái, năm 2009 có 1.035 nhân khẩu, đến năm 2015 giảm xuống còn 999 người; dân tộc Lô Lô từ 4.541 người giảm còn 4.314 người…

Trước thực trạng của các DTTSRIN, thực hiện Nghị quyết số 21-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Khóa XII về công tác dân số trong tình hình mới, Chính phủ đã giao Ủy ban Dân tộc chủ trì, xây dựng Đề án “Bảo vệ và phát triển các DTTS dưới 10 nghìn người theo hướng bình đẳng, đồng đều giữa các dân tộc”. Theo đánh giá, Đề án sẽ góp phần loại bỏ nguy cơ mất thành phần một số DTTSRIN người trong cộng đồng 54 dân tộc Việt Nam, tạo điều kiện thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các dân tộc trong vùng và trên cả nước…

Chia sẻ thêm về Đề án, ông Nguyễn Quang Đức, Vụ trưởng Vụ Địa phương I, Ủy ban Dân tộc, thành viên Ban soạn thảo Đề án, cho rằng: Việc bảo vệ các DTTSRIN sẽ tạo năng lực phát triển để đồng bào các dân tộc nhanh chóng hòa nhập với sự phát triển, với xã hội đương đại. Tạo cơ hội để đồng bào DTTSRIN tiếp cận với giáo dục, y tế, văn hóa, xã hội và phát triển kinh tế, nhằm bảo đảm yêu cầu mở rộng cơ hội lựa chọn của đồng bào dân tộc, tạo điều kiện cho đồng bào thực hiện các quyền cơ bản, quyền phát triển đầy đủ, bình đẳng với các dân tộc khác. Trong bối cảnh toàn cầu hóa, việc bảo vệ và phát triển các DTTSRIN sẽ góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống, bảo vệ giống nòi, giữ gìn bản sắc văn hóa truyền thống.

Theo bà Nguyễn Thị Ngọc Lan, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Dân số-Kế hoạch hóa gia đình (Bộ Y tế), việc xây dựng và triển khai Đề án là rất cần thiết trong bối cảnh hiện nay. Tuy nhiên, cần có số liệu cụ thể về đặc điểm kinh tế, văn hóa, xã hội của các dân tộc dưới 10.000 người, so sánh với số liệu toàn quốc để việc xây dựng Đề án được thiết thực, hiệu quả.

MINH THU

Tin cùng chuyên mục
Thực hiện Chương trình 135 ở Long Phú (Sóc Trăng): Thúc đẩy xã nghèo đạt chuẩn nông thôn mới

Thực hiện Chương trình 135 ở Long Phú (Sóc Trăng): Thúc đẩy xã nghèo đạt chuẩn nông thôn mới

Trong 9 xã và 2 thị trấn của huyện Long Phú (Sóc Trăng) thì có 3 xã và 1 thị trấn có đông đồng bào Khmer sinh sống. Hiện, xã Trường Khánh đã đạt chuẩn nông thôn mới (NTM) giai đoạn 2016 - 2020, các xã còn lại phấn đấu “về đích” cuối năm nay. Một trong những nguồn lực quan trọng thúc đẩy các địa phương hoàn thiện các tiêu chí NTM chính là nhờ Chương trình 135.
Tin nổi bật trang chủ
Mô hình mới trong xây dựng nông thôn mới

Mô hình mới trong xây dựng nông thôn mới

Kinh tế - Tùng Nguyên - 23:49, 11/08/2020
Việc xây dựng nông thôn mới (NTM) với cách làm phù hợp là rất quan trọng để phát triển kinh tế - xã hội của từng địa phương, cũng như góp phần bảo tồn được bản sắc riêng cho vùng, miền. Mô hình “Làng nông thôn mới trong đồng bào DTTS” ở Gia Lai là một cách làm sáng tạo, mang lại hiệu quả để đưa các xã khó khăn vùng DTTS và miền núi “về đích” NTM.
Giải quyết đất sản xuất cho đồng bào Đan Lai ở Nghệ An: Còn nhiều vướng mắc

Giải quyết đất sản xuất cho đồng bào Đan Lai ở Nghệ An: Còn nhiều vướng mắc

Bạn đọc - Cao Sơn - 23:41, 11/08/2020
Khu vực thượng nguồn Khe Khặng nằm trong vùng lõi Vườn quốc gia Pù Mát hiện có trên 220 hộ, với trên 1.000 nhân khẩu đồng bào Đan Lai (nhóm địa phương thuộc dân tộc Thổ) thuộc bản Búng và bản Cò Phạt của xã Môn Sơn, huyện Con Cuông (Nghệ An). Người Đan Lai sinh sống ở đây từ lâu, nhưng không có đất để sản xuất.
Đẩy mạnh Chương trình “mỗi xã, phường một sản phẩm” ở Ba Vì (Hà Nội): Thêm cơ hội cho nông sản địa phương

Đẩy mạnh Chương trình “mỗi xã, phường một sản phẩm” ở Ba Vì (Hà Nội): Thêm cơ hội cho nông sản địa phương

Kinh tế - Hoàng Thanh - 23:34, 11/08/2020
Sau hơn 1 năm thực hiện Chương trình “Mỗi xã, phường một sản phẩm” (OCOP), huyện Ba Vì đã có 9 sản phẩm được xếp hạng 3 sao và 4 sao. Trong năm 2020 này, huyện miền núi duy nhất của Thủ đô đang đẩy mạnh triển khai nhiều giải pháp để đạt mục tiêu có thêm 16 - 20 sản phẩm được xếp hạng.
Lưu giữ, quảng bá văn hóa dân tộc trên Youtube

Lưu giữ, quảng bá văn hóa dân tộc trên Youtube

Sắc màu 54 - Nghĩa Hiệp - 19:15, 11/08/2020
Youtuber (người làm Youtube) đã trở nên rất thịnh hành trong xã hội ngày nay. Làm Youtube đang được coi là một nghề đòi hỏi sự sáng tạo, khả năng về công nghệ thông tin cao để tạo ra các Video chất lượng. Lựa chọn chủ đề về văn hóa, bản sắc dân tộc, cùng cách thể hiện mộc mạc, chị Tằng Liên, dân tộc Dao (nhóm Dao Thanh Y), xã Hà Lâu, huyện Tiên Yên (Quảng Ninh) đã tạo nên một kênh Youtube thực thụ của bản Dao. Hiện tại, các Clip của chị đã góp phần đưa văn hóa dân tộc Dao đến với bạn bè trong nước và quốc tế.
Triển khai chính sách an sinh xã hội trong đại dịch Covid-19: Vẫn yếu ở khâu thực thi

Triển khai chính sách an sinh xã hội trong đại dịch Covid-19: Vẫn yếu ở khâu thực thi

Sự kiện - Bình luận - Sỹ Hào - 19:10, 11/08/2020
Từ giữa tháng 7 đến nay, đại dịch Covid-19 bất ngờ quay trở lại và diễn biến phức tạp ở nhiều địa phương trong cả nước. Những dự báo không mấy lạc quan về tình hình lao động - việc làm những tháng cuối năm đang đặt ra yêu cầu bức thiết phải gấp rút đưa gói chính sách hỗ trợ an sinh đến tay người lao động; đồng thời bổ sung những cơ chế hỗ trợ phù hợp với tình hình mới.
Lào Cai: Tỉnh đầu tiên hoàn thành Đại hội cấp trên cơ sở

Lào Cai: Tỉnh đầu tiên hoàn thành Đại hội cấp trên cơ sở

Sự kiện - Bình luận - Trọng Bảo - 19:06, 11/08/2020
Lào Cai là tỉnh đầu tiên trong cả nước hoàn thành Đại hội Đại biểu Đảng bộ cấp trên cơ sở (gồm 14 Đảng bộ trực thuộc Tỉnh ủy Lào Cai). Các công tác nhân sự, tuyên truyền, khánh tiết, hậu cần… được chuẩn bị chu đáo, trong điều kiện bị ảnh hưởng bởi đại dịch Covid-19 nhưng không để xảy ra sơ suất. Các Ủy viên Ban Chấp hành (BCH), Ban Thường vụ (BTV), Ủy ban Kiểm tra và các chức danh Phó Bí thư, Bí thư, Chủ nhiệm Ủy ban Kiểm tra đều trúng cử với số phiếu tín nhiệm cao.
Tạm đình chỉ công tác Chủ tịch UBND TP Hà Nội Nguyễn Đức Chung

Tạm đình chỉ công tác Chủ tịch UBND TP Hà Nội Nguyễn Đức Chung

Tin tức - PV - 17:29, 11/08/2020
Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Xuân Phúc vừa ký Quyết định 1223/QĐ-TTg tạm đình chỉ công tác đối với ông Nguyễn Đức Chung, Chủ tịch UBND thành phố Hà Nội.
Đà Nẵng tiếp tục thực hiện giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16 từ 0h ngày 12/8

Đà Nẵng tiếp tục thực hiện giãn cách xã hội theo Chỉ thị 16 từ 0h ngày 12/8

Thời sự - PV - 17:17, 11/08/2020
Ngày 11/8, UBND TP Đà Nẵng đã có văn bản chính thức về việc toàn TP Đà Nẵng tiếp tục thực hiện Chỉ thị số 16/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ từ 0 giờ ngày 12/8/2020 cho đến khi có thông báo mới (địa bàn huyện Hòa Vang thực hiện từ 13 giờ ngày 11/8/2020).
Xóm Hoài Khao – nơi bảo tồn môi trường sinh thái, văn hóa cổ truyền của người Dao Tiền ở Cao Bằng

Xóm Hoài Khao – nơi bảo tồn môi trường sinh thái, văn hóa cổ truyền của người Dao Tiền ở Cao Bằng

Sắc màu 54 - PV - 15:11, 11/08/2020
Trước sự bùng nổ kinh tế xã hội, giao thoa văn hóa, rất nhiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số đã không còn giữ được bản sắc văn hóa dân tộc cũng như cảnh quan môi trường sinh thái. Tuy nhiên, bà con dân tộc Dao Tiền ở xóm Hoài Khao, xã Quang Thành, huyện Nguyên Bình, Cao Bằng vẫn bảo tồn gần như nguyên vẹn các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc.
Nhà rông của dân tộc Brâu ở Pờ Y

Nhà rông của dân tộc Brâu ở Pờ Y

Phóng sự - Ký sự - PV - 14:48, 11/08/2020
Cũng như cộng đồng các DTTS tại chỗ ở Kon Tum, nhà rông chiếm một vị trí khá quan trọng trong đời sống văn hóa, sinh hoạt cộng đồng của dân tộc Brâu. Từ khi chọn vùng đất Đăk Mế (xã Pờ Y, huyện Ngọc Hồi) định cư đến nay, người Brâu đã 3 lần xây dựng nhà rông truyền thống. Với người Brâu, nhà rông gắn liền với những giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc, là nơi sinh hoạt cộng đồng, là biểu tượng cho sức mạnh, sự che chở của thần linh đối với dân làng.